týsdagur 7. februar 1933síða 1

——o | | 4 Wu) 3” t Sk 5 Á EA FRÆLSI -FØROYA- JAVNADUR CIAL DEMOKRAT BRODURSKAPUR Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni, | , | Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið Porto. Blaðið | , Nr. 6. | 20 oyr. á 3. og 4 SÅ Mt lysingum fæst | Tirsdag hin 7, februar 1933. | erður bilagt á posthúsinum A narstoðum | 7. art. eye opnum eygum og oyrum fylgdu | bråfangis eru tiknar til skúla- | sum eru, ikki slåa til, og av | fyri eyga, at tala vid børnini Skuli okkara. ti politiska bardaganum í Dan- | stovur, tvær skúlastovur, sum | leimum eru bert 41 soleiðis um vakurleikan í náltúruni, um mørk í lí »estrupsku« líðini, tå | eru á ein og hvonn hált ólóg | vorðnar, at lógin tekur tær fyri | stórmenni í andans verð o. s. fl Ind kann væl ikki vera ødr- | J. H. Schrøler lá í stríði vid | ligar. Bráfangis, søgdu vit, nei | fult. Umframt tær 4 eru 2, sum lil størstu hjálp og størsta vísi enn, al ein lærari, sum høgra-afturhaldid, konservatism- | helta bråfangis sær út til al | verða nýttar til alment skúla stuðul fyri alt arbeiði í skúla hevur virkað eitt langt áramál, | una, í Foroyum, Miiller—Bæ- | skulla vara við alla! | brúk, Í verður nýtt til alment | er søvn av ollum sl má hava hugsað um, hvussu | rentsen—Effersøe o. s. fr. | Meðan skúlar á bvød verða | skúlabrúk og seymin og Í el I. Landkort, bílæti bæði út rangvørgt mangt er fyriskipað í Sum býurin vaks, vaks barna wgdir við lí fyri evga at gera | til >slojda. Her afturat er nå | søgu, landalæru, náttúru og skúla okkura. Og sum vit hava | talið, og hjálp mátti fáast. Fyrst | alt tað besta fyri børnini og | ein lærarinna, sum sleingist | ollum yrki á landi og sjógvi. hugsað, so hava starvsbrødur | var ein lærarinna, og seinri ein | sig mær, hval unnað erindi | »sum tongul í brimi«, úr einari | Sum tud allarbesta á henda hátt okkara 1. d. í Danmork hugsað, | lærari; men samstundis måtti | hevur skúlin? so standa vit | stovu og Í eina aðra. Soleidis | er at nevna ljóshílæti, og nú et og leir leggja teirra hugsan fram | fáast nýtt høli, og yviri í Quil- | her í stað, ja vil standa í sama | er slødan, men hvussuleið | o við hesum, al ljósbílæti fyri almenningi í blaði teirra, | ingsgarði komu nú annarlærari | stad sum f 1895! verður hon, um bvur okkara | kunn nast ljósum degi, tuð og leir koma saman á fundar, | og lærarinna at halda til, og | Far til domis norður til Gøtu | veksur og barnatalið við hon nvtist ikki longt it sera myrkt neyndarfundar, felagsfundar og | har varð so hildin skúli til | ein dag, tær nýtist ikki al fara og ikki sær út til am in nordanlandafundar, men hval | summarfritidina 1895. Aflaná | longur. Mitt ímillum Golurnar, Okkum tørvar nú Í kú Vo tí stóru skúlaframsýningin era vit? Hjá okkum hava al- | Ólavsokuna 95 varð okkara | við Gotugjósv, | vil hi LI ) vorðnar at la 1931, m ta stóri norð finningarnar so at síga bert | nyggi skúli tíkin til brúks. | nýggja, stóra skålan, bygdur vid | hvonn hátt eru lógligar. Okkun landa lafundurin gekk Snárað seg um tað ranga Í, al | Hesin skúli var eill prýði iyri | tí máli fyri eyga al verða ettl | 1 elll 140 1Í Í HH in i nog } Goa i móðurmálið ikki hevur haft | okkara by og er tað enn | fyridomi fyri ein nú- og fram- era inni tá tey í ini mill m komu higani úr Fer fullan rætt í skúla okkara. | at síggja. Vit vita íkki betur | tíðar bygdaskúla í Foroyum im kl. 8 og 2 ikki éru hh ovum, slå im bør ittan Fo ikki eru oll brek bølt, um | enn, at hann er teknadur og | Vit koma fyrst inn f eina stora | nøkrum lærara, tá | um ikl tort ind: I. hvar hin nógv umrødda $ 7 fet | plunaður av ólærdum manni, | forstovu, hvar børnini skulu ira heim, skulu I morgun Ískins vakrar jólagávur vóru burtur úr lógini, hon hevur so | og hann er bygdur út foroysk | heingja húgvur og onnur klæðir | m og lá veðrið er so vordi« im Ía og ongan pening satt ongan praktiskun tydning Í | um gróti, tilhogt á sama háll | teirra og sela tuflurnar. Har et it ikki er verðandi úti í fritid høvdu at keypa fyri! Millum alt skúla okkara! Nei, eftir er so | sum nýtt til vitan og húsini á | háðumegin vask við køldum og | ini millum lesutímarnar, frí- | tað nógva, har var, hugsa vit, sera nógv, ið lreingir til um- | Borðuni. | heitum vatni, og haðani koma | korter, sum vit nevna tað it liosbilætini vóru eitt (ad skipan í skúla okkara kring um | Skúlin varð bygdur við 4/| vit so inn Í eina lanea, ljósa Okkum tørvar eill sovorði. ialdsamasta, og her hómaðu í Forovum. um hann skal verða | skúlastovum við einari langari | og heita „gongd“, hvaðani dyi tað, ljóst, heitt, hugnaligt, hvar vil eina moguligheit, tí hetta til tað, hann eigur al vera | forstovu ella gongd framman ganga inn í skúlastovurnar. Har, | bornini fáa sil hva isk er | kann ein nøkulunda stór kom Men ætlanin er ikki nú at | fyri, so børnini fingu hongt | í hesi gongd, sum er nakað av við kaldum ov heitum vatni muna fáa í lag at ogna sær, til kriva um fólkaskúla okkara í | klæðir og sell teirra tuflur frá | longd sum oll húsini, eru born Okkum lc ri fimleika stóra fragd og nvytlu fyri skúlar íni heild. men mest um okkara | sær. Uppi á var gjord húsarúmd | ini inni í ringum ve Ori, og hai | (ovmnastikhús). og baðihús II. Djørasøvn og plantusøvn skúla, Harnar almenna skúla, | fyri tveir lærarar sjálvsagt Í eta tev moreunmal, og har eru | fyri børnini og lærararnar 14 in Oføl stóran tydning, fyrr og nu. | við stórum muni millum fyrsta | heinkir at sita á hjú teimum. | um leir ikki sjálvir hava tílíkt | lí lítð vert er bara at nýta bók, Havnin, Torshavn, er ein byur | og annan lærara og eina | Uppi yvir skålastovunum es heima. Og so tørvar okkum | barnið vil og má sleppa al vid 0. u. 3000 íbúgvarum, og vil | lærarinnu. Seinri vóru hesar | gjørd húsarúmd fyri annanlæt sjálvsugl centralhilaverk, so vit | síggja og helst taka upp í hond uucu óivað rokna við einum | báðar råmdir, fyri annanlærara | arin. og har er fyribils kom fán hita til oll í In hvar um summarið fer sjálvsagt 00 barnum alt í alt, |. Y. S. | og lærarinnu, tiknar til seyming | munukantór. Undirniðan er ein | born lærarar skulu I lærarin út við børnunum at børnum í skúlualdri. Og 16 | og »sløjd«. | stórur salur, sum verður nvttur Nakað av tí upj sum nú | læra It kenna allar tæi standa vil nú á ein og hvønn | Teir menn, sum fingu hetta | til gymnastik, fimleik; men av | er skúlastovur, kann lættliga | plat im vaksa her å landi hált á sama stígi sum í 1895, | skúlahús í lag, hava verið | lí. at »ikki varð Rómaborg bygd rast tu tand til búsl [il tev børn, sum eru komin 37 år aftenå at skúli okkara | mentir al síggju fram í tíðina, | á einum degi, lorvar enn lan fyri ein mann sum skal hal so la fram. á ru farin uppi við Havnará varð bygdur. | tó hava teir ikki haft hóming | nógvi reidskapur, um ( kil {llum sum r reingel t læra um tær lógir um ráða Fyri ta líð var fyrsti skúlin | av, al Havnar bvur skuldi koma | slaðni verður nýttur til fim! il mbøling og tílíkt. Í um í tær k r, sum ról g Í úti á Reyni, við einari stórari | til al vaksa so í stórum, sum | tå tuð kemur! Her | eypur av uppi er brú : umdini u rsinum". h lávari slovu og einum »kamari«, | hann er vaksin ley seinastu | sigast, at annarlærarin, J. S mangan h td mslt | il ( I im í sínari tíð var til tey mest | 30—410 árini. | sen, hevur gingið í skúl IS S til | III. sø ruks læru framkomni børnini al sita i, | Frá teim ússaligu »lokalum« | sjálvum Niels Bukh á Olleru ' * Q gas u søvn men seinri mest nýtt til at seta | úti á Reyni og í Quillingsgarði, | so har er goll í vænti á lan Okkum ( olei ) ulig e MM þorn veftire í. So var ein pinku- | hvar av byarstyris ávum einki | áll. Hesin salur verður nýllur nógvar skúla vur, fimleil Ía JOI sløg a ittúru lítil forstova við steinsettum | varð gjørt fyri børn og skúla, | til samkomur, og ætlanin er, at | baðirúm, hitaverk, rúm yði bara þók er onga- ólvi har eini 10—12 børn | á nakran hátt, hvar alt var sum | ar skulu heingjast upp myndi bornunum a N o alt 10ni Í úki Í 1 rúmdust, mest brúkt at spæla | tað hevði verið frá fyrsta degi, | av góðum monnum, helst leim hella gjor! el hóskandi iði Øni T ribassi« Í. hesi hús vóru tíkin til brúks, | um sum hava livad fødilandi | hugnali St st | n Ø tar: rt la børnini sjál ; Við henda skúla var ein lær- | undantikið tað, at ár og slit og | eirra, Førovum, til æru. Hal y kemi il il: Spæl gera amb. | ng tri, 4 arbeiðið gekk fyri seg | gamalt stev og skitt ár fyri ár | hongur nú ein slør mynd a | S í bornur I f Få eftir »den indbyrdes Undervis- | gjørdi tey meiri og meiri 6hugn- | Hans Havstreymi, sum fórst | á roi ) Øl nings, soleiðis at tey eldru børn, | alig, frá leim at koma inn í Í undir Íslandi seinasta ár. Por- kki ri | | 0 k | 1 sum vóru komin nakað áleiðis, | hesa nýggju borg, hvar hogt var | maður Føroya Fiskimannafelags | stendur 1oldrol R hjålptu til við at:læra tey | til loftið, hvar ljós og frísk luft mátti fara út at fiska fyri at vinna | turrveði | lat kki ki Í mb: . Vi smærru og eisini ley eldru, sum | kundi sleppa inn í stórum, tað | sær fødina! So lena vit Feroy- | gloyma tað tetla verður erara vóru aflarlaga í kunnleika og | var ein munur. Her var garður | ingar okkara álitismonnum! Hesin | umskipað solei it plássið fær X il ir vid eynum. | at spæla í úti, og her var rúmd | salur hevur sera góð ljóðviður Sól og ikki sum nú er f skt | bo m sínun synd Í eini tíð, lá armóðin og ves- | inni, har var alt annarleiðis. | skifti, lá nakað av fólki er inni. | at siga allan dagin. Tí sólin « hvussu va Í bar aldómurin lá sum eitt svart | | Skúlin hevur central-hilaverk, | heilsubót fyri alt livandi Skúlin skal alt í alt hað il skýggj yvir okkara litla byi, so har er altíð heitt allustaðni í (ad, st fren indirvisingini vóru vidurskiftini á so mangan Míðin stendur ikki í stad, og | senn, og 86 hevur hann baðirúm!! r skúlan til eitt stað, hvar hált út av lagi ring, og enn livir | vit menniskju standa ikki í stað | men eitt lørvar enn: W. C. 10 Tó, skúla okkara viðvíkjandi børnini ken! g heima og i ikur, sum minnist, hvussu tø eilt er, sum mangan syn | tad kemur væl, líkasum elek er ikki bert stovur av øllum | góðum h lum, hvar lívið er ið var Í skúlanum. Vit hava | ist okkum at standa í stað, og | tricitet slag og tílíkt at tala um, her | liv « kl ómt, innihaldsleyst ho ley eldru síga frá, hvussu | tað er landa- og byarstyri. Lat Hetta er ein bygdaskúli og r so óÓgviliga nógv annað naggarí við ollum møguligam ringt tað var at vera »Bihjæl- | okkum tó taka okkum aftur, | hvat hava vit? hvussu er stall Það verður framhildið av | so hjartans ónyltugum og nyttu- pers hjá bornum úr leim smáu, | tað eru menniskju, sum standa | hjá okkum?? Hvat verður gjørt | teim. allar lestu skúlamonnum | drepandi, líðsspillandi svassi. Ei ússaligu heimunum, tuð var | í stað, í sama stað alla ævi sína. | fyri børnunum her í skúla okk nú í tidini, at ein skúlastova | lc fyri bert at taka eitt lítið hjartaskerandi at hoyra um Hesin skúli, 'sum bygdur var | ara? Frá teim gomlu, ónýtandi | ikki bert skal vera stór, ljós og | domi ikki synd at nýta tíð- hesar líði í 1895, og tá var hildin at vera, | skålastovum og ollum teim fol heil, men hon skal vera hugna ina. hana sum fer og ongantíð Men úr hesum skúla gingu og eisini var eilt stort framstig, oldaðu vidurskiftum og til okk- | lig. Hon skal vera målad við kemur aftur! til at læra tey mong út við góðum kunnleika | er íkki longur tíðarhóskandi. | ara skúla, sum hann nú er, var | ljósum, fogrum liti, og hon skal | neyðars smáu born tað sálig- 5 og við einum ongantíð slókn- aðum kærleika til tann lærara, sum í hesum trongu ringu Og vidurskiftum lærdi tey so mikið, al tey til leirra sfdsta dag stóðu sum mentadi menniskju, langt frammi í ollum teimum málum, lívið legði fram sum fyri ley. Millum tey vóru Ld. fyrstu vinstrafólk her, fólk sum við Hann er vorðin standandi í slað, tíðin er runnin frá honum, lí stad, standa leirra institusjønir tað Havnin : tå menniskjuni slanda í hevur nú 2—3 1895, skúlahúsi eisini. ferðir so nógv fólk sum í men húsarúmdin í okkara er tann sama. Her er sum slovur, fyrstalærarin, undantikid, at: tær vóru gjørdar (lil eilt stórt framstig, men hvat el Fill ei óhóskandi gjørt síðani lá? cjorl Fev meir enn nátl húsini eru brotin niður og vil hava fingið W. ( Hvat er Lat tað, sum eilu í kjallaranum lad so okkum tørvar? tala Bornini eru okkum fyrst um all hús nú bylt sundur í so nógvar partar, klassar, al lær sltovur, | vera prýdd við målningum, hava blómur í vindevgunum og voardinur«, so vindevguni ikki synd SL sum stórir, tom oluggar Alt har inni skal verða gjørt fyri at gleða tey nógvu barnaeygu. Hetta vil eisini í stórum hava sína ávirkan á lærararnar og teimum høvi til, við ollum hesum vakra geva at vera køn i fyrra og verandi í seinra í og Í og a, nær O > skal nvýtast ð sum hevur verið burtur úr foroyskari talu 690 ár! Er tað ikki ein tíðina til studerukamars-læru. uttanfyri og beornini, t 0. 4 | blóðug synd at nýta meðan hesa sólin skinur skúlavindeyguni, sum aldrin á ævini fáa nýttslu