týsdagur 28. mars 1933síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
%
i
på
FRÆLSI
Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni,
Nr. 13. | 20 oyr. á 3. og 4. síðu.
avsláttur í prísinum.
Stuðningur til fiskimenn.
Í einum fjarriti til »Dimma-
lætting« nevnist, at A. Samuel-
sen á danulingi hevur fingið
framselt broytingaruppskot við-
víkjandi at fáa lóg um >stud-
ning til vånaliga staddar fiski-
menn« at galda fyri Føroyar. —
Broytingaruppskotid fall, tað
fekk bara vinstra og teir kon-
servativu við sær, meðan hinir
partarnir vóru ímóti, ella í
hvussu er ikki við. — Undir
umrøduni av hesum uppskoli
segði forsetisrådharrin, al hann
og parlamenn hansara ikki
kundu ganga við til at styðja
uppskotið, av tí at hvorki løg-
ting ella Foroya fiskimannafelag
høvdu sent umsókn ella framsett
uppskot hesum máli viðvíkjandi.
A. Samuelsen sigu her, at hetta
var Omøguligt, av tf at hvorki
løgting — ella fiskimannafelag
høvdu haft høvi til at gera tað,
ti eingin hevdi varhugan av, at
henda lóg fór at koma. —
Ivaleyst eru mong menniskju
her í Foroyum, sum nú siga ilt
um ríkisráðið og tunn flokk sum
fylgir tí, men her er bæði at siga
fyri og ímóli.
Verður tað altíð fort
fram her hjá okkum, at einki
ikki
sum eitur lóg skal setast í gildi,
fyrr enn loglingið hevur sam-
tykt tað. —
Fór tí hin danski
ríkisdagurin at taka- við broyt-
ingaruppskolti = A. Samuelsnns
(lat okkum nevna tað hansara),
varð her nakað gjørt, sum ein
stórur flokkur her hjá okkum
fór at finnast at.
Hvat var so at gera hjá teim-
staddir sum
fekk
boðini: »tekur tå tad upp, fært
um? Teir vóru
drongurin á sinni, sum
tú »klø«, og tekur tú tað ikki
upp, fært tå eisini »klø«, nú
gert tú, sum tå ville. — —
Eitt, sum var, eila er, at gera
hjá teimum har niðri er, at teir
lata løgting og fiskimannafelag
siga sína hugsan og eftir tí av-
gera, um lógin skal rokka til
Føroyar. — Eitt annað var og
er, og tað hevdi sømt seg væl
fyri hetta ríkisráðið, al teir
okkum
spyrju, um trongd er til steðar í
søgdu sum so: Lat
Foroyum — og har kundu
bæði Hans Nielsen og A. Samu-
frá — til, at lógin
elsen sagl
var sett í gildi beinan vegin,
og her hugsa vit, at svarið varð
ja, og so varð tað gjørt. Tí har
trongdin til hjálp er til steðar,
skal hjálpast alt fyri eitt. Eitt
gamalt orð sigur, at tann hjálp
sum veitist skjótt, virkar dupult;
kanska gjorl
nógv til, at foroyingar fingu at
og hella heyði
síggja, at hin socialdemokratiski
smámanninum
góður, eisini her uppi hjá okkum.
flokkurin er
-FØROYA-
SOCIALDEMOKRAT
BRODURSKAPUR
Vid størri lysingum fæst
At úrslilið varð sum tad er,
kunna foroyingar ikki brigda
ríkisráðinum, av ti at soleiðis
krevja í hvussu sjálvslýrismenn:
»eingin lóg selt í gildi fyrr enn
hevur
løgtingid er spurt og
framselt sína åskodan og sítt
uppskolc.
Men teir áttu at vilað, at un-
dantok eru frá ollum reglum,
og lí skal eitt sovordid krav ikki
setast so kategorisk: eingin lóg..
O..S.:Ír,
Men vit kunna t6 ikki koma
burtur frå Er trongdin
til steðar, skal hjálpast alt fyri
eitt! og tað var her ein góð so-
cialdemokratisk gerð.
hesum:
Koneertur.
Sunnudagin 19. mars hevði
>Ljómur aftur boðið til tónleik
og varð hann ógvuliga væl fagn-
aður, tó tíverri — ov lítið fólk
var tilsteðar.
Skráin — programmið — var
fólk
væl samansett, og kendu
flest oll logini.
1. Kuhlau: Overture til »Elverhøj«.
2. A. Joyce:
3. J. Brams:
4. Leo Ornstein:
Songe d'Automme.
Ungarnsk Dans Nr. 2.
Kosakkernes Aften-
sang.
5. Jén Leifs: Íslendskur dansur.
6. O. Métra:
7. E. Alnæs:
Vals Espagnole.
Baadførerens Sang paa
Volga.
8. G. Berlin: Svenska Nationalmelodier
9. H. C. Lumbye: Champagne-Galop.
Tónleikurin framfordi hesa
ferð nógv lond í leirra lónum,
musikki: Danmark, Ísland, Svía-
ríki, Frakland, Ungarn, Spaniu
og Russland, og var tað ógviliga
forvitnisligt at hoyra. Tó tørv-
aði ein foroyskur, men óivað
verða vit at hoyra foroyskan
tónleik eina aðra ferð.
Ungarsk Dans Nr. 2 og Cham-
pagne-Galop vóru frálíka væl
framførdir — lætt og vakurt. —
»Islendskur dansur« varð eisini
væl fagnaður av fólki, tað var
sum kendi ein seg í eini dansi-
stovu, har dansurin stundum
gekk treystliga, stundum spaku-
liga.
„Svenska = Nationalmelodier«
varð væl spældur, raskt, lætt og
yndisligt, eflir sum løgini vóru. —
Ein sá og hoyrdi, at hvor
einslakur í »Ljomi« hevði lagt
doyðin á at fáa gott samanspæl,
og lað var eisini eydnast teim-
um; og má tað sigast til teirra
rós, at leir hava verið ídnir og
hugaðir. — Tað sær ikki út til,
at ansurin hjá fjøldini er fyri
tónleiki, tað er bert tey somu
ið lrúliga sita
til hvørja koncert. Stórt spell
er tað, at ikki fleiri fylgja teim-
um, tí væl kundi tað givið betri
hug hjá okkara musikarum og
ført fram til, at foroysk musik-
80 menniskjuni
JAVNADUR
feløg altíð bjóða okkum vakran
musik, og við æru sýna seg
fram.
Vónandi hoyra vit skjótt
>Ljómur< spæla aftur og lá fyri
fullum húsi.
Jo.
Joakim Skovgaard.
Fyri kortum doydi hin vida
kendi danski målarin Joakim
Skovgaard, og fór til gravar
seinasta týsdag (14. mars). —
Joakim Skovgaard hoyrdi til
eina vælkenda danska kunstnar-
ætt. Pápin P. C. Skovgaard var
gilin málari, og málningar hans-
ara av danskari nállúru nevnast
millum tað vakrasta frá teirri
tíðini. — Bróðurin, Niels Skov-
gaard er gilin bæði sum málari,
raderari, bílætahoggari og ein
av oddamonnunum í donskum
»kunstindustri«.
byrjaði
Joakim Skovgaard
føj
sum vanligur málari og vann
eill stórt navn millum danskar
kunstnarar, mest sum »figur-
målari«, og her kann
bibilsku
eru nakað av lí
at hansara málningar
vakrasta og
ynnisligasta millum bíbilsk bi-
læti.
Joakim Skovgaard varð tíðliga
sterkt åvirkadur av Grundtvig
og háskúlunum, og hetta kemur
eina
eisini longu tidliga at fáa
stóra ávirkan á kunst hansara.
Og uttan iv er tað henda grundl-
vigska háskúlaávirkan, ið leiðir
hann inn á fann veg, sum ger
hann verðinsgitnan. Hon er tað
sum sýnir honum vegin aftur
til tað upprunaliga í kunstinum.
Henda ávirkan er tuð, sum
leiðir hann fram til hansara
lívsins stórverk, ley óferu ar-
beiði at prýða, dekorera, tey
stóru kirkjurúmini, fyrst í Viborg
Men áður
hann kundi hugsa um al fara í
og seinni í Lund.
holt við hesi stórverk, galt um
at finna aftur til teir mátar,
hinir stóru ílaliensku renæs-
sance-málararnir nýttu, al fres-
Her
bilætid málað uppá vålan múr
co-málningin. — verður
og bindur seg fast í kálkið, so
lað verður standandi so leingi
múrurin stendur og ikki bliknar
burtur.
Í fleiri ár granskaði og royndi
Skovgaard seg fram, og tá hann
komnan á mál,
helt seg vera
fór hann saman við sínum
hjálparum, sum í honum sóu
hin slóra meistaran, í holt við
tað slóra verk, honum var givið
upp í hendur, at prýða hill
ófora stóra kirkjurúmið í tí ny-
uppaftur-bygda Viborgdómi.
Her
verk,
hevur han skapað eitt
sum ber navn hansara
uppi gjøgnum øldir. Kirkjurúmið
nevnast, |
Tirsdag hin 28. mars 1933.
frå útgátt og innar í kór er ein |
Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið
———————n————————"— ————
livandi bíbliusoga, og hon skal
síggjast í samanburð við Grundt-
vigs bibiliusøguligu sangir. Tí
Skovaard hevur málað síni bí-
læti út av sama anda sum
Grundtvig yrkli bíbilsku sangir
sínar.
Neyvan hevur nakar nútíðar
kunsltnari gjørt tílík stórverk, og
mugu vitaftur til la áðurneyndu
renæssance-tíðina, til Ruffael og
Michelangelo, áður vit finna
lílík stórmenni.
Joakim Skovgaar var jarðaður
14. í lítlu
meinigheitskirkjuni var savnað
hesum, og í ti val-
alt, sum Danmørk eigur av
kunstnarum, og kransarístórari
mongd vóru sendir frá øllum,
sum dugdu at virða henda stóra
kunstnaran av Guðs náði.
Sjålvt um ein íkki er førur
fyri til fullnar at fata
kunslnarasál,
hesa
stóru so gloymir
ein ikki tað stund, lá ein slóð í
dómkirkjuni í Viborg og sú Joa-
kim Skovgaards stóra kirkjuliga
hílætaverk.
Úr býráðinum.
A fundi í Havnar byrådi lann
22., vóru mong mál til umrødu,
tó sum vanligt tey flestu uttan
{
nevniligt virði fyri okkum flest,
bræv frá
Froða,
Har var til dømis
frú Petra Olsen »Yviri i
har hon tekur aftur tað, avgjørt
var vidvikjandi pris fyri grund-
arealir. Avgjørt var 5 kr. fyri
m?, og Byráðið vidtok at svara,
at bræv hennara heyði onga
z
ávirkan á byrådsins stødu.
Stóra sakin var „Húsagarður“.
Nevndarålit lisid
tað ljóðar
varð upp og
vidtikid einmælt, og
soleiðis:
Det har indenfor Tórshavn
Borgerstand været den almin-
Opfattelse, at QOstre
Husegaardsfæslte, efter Kongs
Dod,
overtages af Tórshavn
delige
bonde Just Jacobsens
burde
Kommune, enten som Ejen-
dom eller Fæste pan lignende
Vilkaar, som Vestre Huse-
gaard. — Denne Mening gør
det nusiddende Byraad sig
ligeledes til Talsmand for, idet
skal bemærkes, at man f. Eks.
frá Tórshavnar tradarmanna-
felag har faaet tilsendt Skriv-
else desangaaende, man kan
derfor ikke anbefale at Østre
Husegaard = overgaar som
Fæste til Olevine Djurhuus,
Man er indforstanet med ved-
økono-
miske Forhold, man
i Fald Fæstet overlades Tórs-
havn Kommune som Fæsle,
hvad Byraadel nærmest kunde
tænke sig, er af den Mening,
paa rimelige Vilkaar, at bort-
leje Størsteparten af Fæstet
til Olevine Djurhuus for el
Aaremaal, hvad Udmarken
angaar, dog saaledes at Faare-
daarlige
hvorfor
kommendes
verður bilagt á posthúsinum, bræv savnarstødum
og skrivstovuni. Telf. 143.
Í Porto. Blaðið
trøen paa Buðanes bortfalder
idet. den har
vist sig at være til stor Gene
som saadan,
Trøejere,
daarligt
stillede, hvad Trøerne angaar
for de omliggende
som i Forvejen er
idet de mangler »ålrakstur«.
Hvad
bestaar denne, saavidt Byraa-
det bekendt, kun af Matr. Nr.
82a (Fæstebolig) Nr. 105 (Hø-
hus) Nr. 184 (Strandret) samt
Matr. Nr.
endelig en
Indmarken angaar,
Indmarkstrøerne
192, og 3142, og
Nøstegrund ved
Matr. Nr. 602.
ler vil det være af stor Belyd-
Kongebroen
Af disse Area-
ning for Kommunen at blive
Ejer af følgende:
Matr. Nr. 184, der udgør et
Strandparti i Bunden af
(Vågsbotn), idet
Mangel
Vestrevang
man af Hesyn til
paa Buadeplads i nær Frem-
tid (til
at foretage en større Opfyld-
Sommer) har tænkt
ning.
Matr. Nr. 602, der grænser
op til den Kommuner tilhø-
rende Nøsteplads, Matr. Nr.
601, da man her har Planer
fremme om en større Be-
byggelse, for at faa Nosteare-
alerne bedre udnyttede.
Trøerne Matr. 492 og 514a,
der har Betydning for Kom-
munen af Hensyn til Gennem-
førelsen af en rationel Vej-
og Udstykningsplan for den
Bydel, idet
ist sig, at kun hvor
dér beliggende
det har v
Kommunen
er det muligt at gennemføre
ejer Grundene
en rimelig Vejfordeling, me-
dens næsten al Ejendom paa
private Hænder hidtil har
været til Hinder for Gennem
førelse af nye Veje og Ud-
stykning af Byggegrunde.
Samtidig skal man anmode
om af Vestre Husegaardsfæste
at faa til Købs
Maitr. Nr. 415, en
strimmel langs Tinghusvejen
Jorde-
der har Belydning af Hensyn
til en Udvidelse af
denne Vej, og tillige m. H. t.
eventuel
en senere Erhvervelse af
Nabogrundene Matr. Nr. 41“
og 414.
Tórshavn Byraad skal derfor
N
andrage om:
1. at Østre Husegaards Ud-
mark samt Matr. Nr. 82 (Fæste-
bolig) og Matr. Nr. 105 (Høhus)
Kommune
som lignende
Vilkaar, som Vestre Husegaard
og saaledes, at Kommunen se-
kan erhverve
overgives Tórshavn
Kongsfæste paa
nere ved Køb
begge Fæster til Ejendom.
2. at Matr. Nr. 184, 415, 602,
192 og 514a overdrages Tórs-
havn Kommune, enten som
Ejendom paa rimelige Vilkaar,
eller paa en sandan Maade, at
man staar frit med Hensyn til
Vejanlæg og Udstykninger i det
Omfang som en approberet Vej-
og Udstykningsplan hjemler.
frå C. Holm-
Jacobsen um leigu av plåssi til
at lata gera petroleums-tank.
Har varð talað nakað aftur og
fram, og alt fall væl i lag.
Ein stór sak var: umsókn frá
viðvíkjandi ellis-
Umsókn var
katolikunum
ale