týsdagur 4. apríl 1933síða 4
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
5
sep RR ØB
BOE *
Fr
va
Å:
4
ge 0
A TL i =
Ellisheim,
heimið fyri tey gomlu,
sum ongan góðan
hava. =
A seinasta fundi í Havnar
býráði varð framlagdur spurn-
ingur frá teim katólsku prestu-
num viðvíkjandi ellisheimi.
Kring um í løndunum virkar
hin kalólska kirkjan, og hennara
yrki, hennara missjón, er íkki
bert — langt frá tí! — við orð-
um at draga fólkini til sín. Nei,
við kærleika og hansara gern-
ingum virkar hon. »Far út um
túnini út um garðarnar og út á
vegirnar og få ley inn í mína
holl, har borðreilt er fyri ollum,
so nógvum sum vilja komac. —
Ja, far tt! ikki við hóltan um
pínu og straff, men við nýtum
orðum og hjálp til oll tey sum
líða ónt og tey sum ongan góð-
an hava. >Komið til mín øll tit, |
sum arbeiða og strevast, og eg
vil geva tykkum hvild«, soleiðis
býráð, til at hugsa um hetta
mål og álvarsliga taka tað til
umhugsan og samrødast við ley
ella tær, sum hetta uppskot
ella bræv hava sent tykkum. —
Seinni ætla vit at venda aftur
til hetta mál, so týdningamikið
lað er!
Ymist.
M. S.
»Naar Mænd jeg kasted min Handske
opslog jeg min Ridderhjelm,
de saa jeg var Holger Danske
og ingen formummet Skælm.c
I »Dimmalætting« nú ein dagin
5 5
hevur citl, sum nevnir seg ,M. 8.9,
persónligt ålop á
blaðstýrarin av hesum blaði. —
skrivað eitt
Av tí, al tað er galið at snara
høvdinum, tá eilt úr einum
myrkum skoti rópar eftir okk-
um, ella spýtir eftir okkum, fara
vit ikki at svara einum sovorð-
ikki torir al verða
num, sum
navni sínum viðkendur.
Men kemur maðurin, ella
ljóðaði eina ferð orðið til eill
fólk, sum stóð undir strongum
veldisharrum, og so ljóðar enn
frá tí kirkju, sum hevur hildið
tradisjónina uppi.
Kring um lond ber hin katól-
ska kirkjan hesi boðini út í gerð.
Hon
heim, sjúkrahús, umframt skúl-
byggir ellisheim, barna-
ar av ollum slogum og hvíldar-
stað fyri troyttar sálir.
Og alla staðni dugir hon at
gera
verður einki gjørt hålvt, og til
sítt verk til fullnar, har
eina hvørja tíð kann hon hyggja
at verki sínum og siga: >tað er
fullfíggjað<. —
Tá tær her búgvandi »systrar-
nar« av »ordan sankta Francis-
cus'« sendu bræv til Havnar
fram í ljósið og
kann tað
verða, at vil svara, tó hetta ikki
hvat tað er,
vísir andlit sílt, so
slórvegis var svarið vert.
Herverk.
Nú ein dagin frættu vit um
ræðuligt herverk, sum trolarar
søgdust at hava gjørt á Norð-
havinum, har teir hovdu oyði-
lagt línur fyri túsundir av
krónum.
Vit spurdu í Norðoyum, men
1ar var ikki hent annað og
meiri enn lað, sum so ofta
endur, at menn missa línur av
rolara áðum.
Meðan
ar norduri og
båtar okkara liggja
aðra staðni,
ivørja slund í ótta fyri, at trol-
byråd viðvíkjandi ellisheim her
i byi okkara, so var tað útífrá
hefla var ein
vælgerð fyri Havnar by og fyri
tey gomlu í honum, sum enn, tó at
bæði tekningar, uppskot, útrokn-
ingar 0. 8. Ír, 0. 8. fr, eru til
steðar, liggja úti á getuni um tey
ikki eiga eitt høli ella finna tað
hjá onkrum góðum í ætt ella úr
ætt. Ti hvat tjena tekningarnar
tí sjórnarmiði, at
og alt hetta, tå eingin peningur
5
Og enn er
er al byggja fyri.
eingin peningur til tess.
Teirra ætlan var, at tær skuldu
byggja heimið í fullum samráði
J DO!
við Havnar byråd, sum soleiðis
fekk eitt
ymsan hátt viðvíkjandi byggju-
stórt orð at siga á
pláss, lekning o. s. fr., og slapp
frá í hvussu er stersta partinum
av kostnaðini. Soleiðis hava ka-
tolikarnir gjørt í oðrum londum.
Men statt
við byrådi okkara, hverja stoðu
hvussu er tað nú
vit hava vall
taka teir menn,
sum okkara álílismenn, til hesa
Her
ikki
ófora tydningarmiklu sak?
er ein social sak, sum
má fáa loyvi til at verða skumpað
okkara
burtur, her má parla-
absolut
og arbeiða av ollum alvi!
»Vi ka” sel'la
Soleiðis tyktisl okkum at tað
Nei, »vi
maður spenna seg (il
ot
ikki so?! jú, jú,
ljóðaði miðkukveldið.
ka' ikke sel'«! >Mens
Horsemorda.
Græsset
gror, dør sigir eill
orð, og vit hugsa, al
5
gamalt
mong ein »Horsemor« doyr áður
hella grasið er grógvið. -
Vit mana Havnar
lykkum,
ararnir skulu koma og forkoma
leirra reiðskapi ella teimum
sjálvum, liggur verjuskipið væl
í havn.
jagstra Føroyingar
ilt er al
uppi undir Gronlandi, eilt unnað
er at jagstra »Albions synirg
tað er heldur ikki sagt, at par-
lamentinum dámar tað og so
er lad so strævið!
Norgesbrev.
Den tendens til skerpel kamp
mot arbeiderbevegelsen og dens
organisasjoner som í de siste
aar har ganlt over Europa og
som i disse dager har gilt sig
slike forferdende uttrykk i Tysk-
land hvor mord og terror hører
til dagens orden, er ogsaa nandd
til Norge. ikke
fremstaatt noe
Enda er del
ultalt
parti, men det er tydelig at der
facistisk
søkes fremelsket en opinion og
en innstilling overfor arbeider-
klassen og arbejderhevegelsen
som skal forberede jordbunden
for facismen.
Der gaas da ogsan stadig til
undtagelses-
rettet mot arbeiderbeve-
gelsen. Et eksempel herpaa er
det forslaget til boikott- og blo-
angrep med. nye
lover,
kadeløv som bonderegjeringen
fremsatte og som nu er sendt
arbeidernes og arbeidsgivernes
organisasjoner til uttalelse. For-
slaget tilsikler aa ramme arbei-
derorganisasjonene økonomisk
og inneholder blandt annet en
saa uhyrlig bestemmelse som
den at fagforeningerne skal være
økonomisk ansvarlige for sine
medlemmers handlinger
om disse er i strid med fagfor-
eningens beslutninger, S.
selv
Mark-,
Urte-o
Blomsterfrø
hjemkommet.
Frugt- og
Grøntforretningen,
Tlf. 146. Áarveg. Tlf. 146.
Óhapp undir Íslandi.
1.—4,—833.
nått
íslendskum
Sluppin >Queenc er í
yvirsigld av einum
motorbáti uppi við Vestmanna-
oyggjar. Skipið sakk alt fyri eitt.
Dd
Manningin er bjargað av is-
landska sjóverjuskipinum »Ægir«
og ford til lands á Vestmanna-
oyggjunum.
»Queen« sigst at vera elst av
ollum foroyskum fiskiskipum —
og tað sigur ikki so lítið!
Snurrevaadsfiskeriet
ved Island,
I Forbindelse med Skrivelse
herfra af 15. Juli 1932, hvormed
fremsendles Genpart af islandsk
Juli 1932
om Fiskeri med Snurrevaad paa
foreløbig Lov af 6.
Søterritoriet skal man meddele,
al nævnte Lov ifølge Skrivelse
af 23. Marts 1933 fra Danmarks
Repræsentation i Island er bort-
faldet, saaledes at Snurrevands-
fiskeri pan Islands Søterritorium
Maa-
nederne September, Oktober og
herefter er begrænset til
November ligesom før den fore-
løbige Lov.
Ringberg.
Eingin kann tæna
(Veimum herrum .
Harra blaðstjóri!
Tá eg bað tygum um
fyri míni fyrstu grein, so var
lað lí, harra Danbjørg so nógv
hevði tíkið mitt upp í
sínar politisku úlgreiðingar, og
pláss
navn
kundi eg sjálvandi vænla mær
lygum
mín, or-
andsvar; men nú hava
stilad nøkur orð til
sakað av ti, eg skrivaði til harra
Danbjørg, ivaleyst eisini
man hava nakrar rætlleiðingar
til mín aftrat, Vónandi hýsa
lygum mær einum ella báðum
tveimum aftursvørum, sum sjálv-
andi ikki fella saman við tygara
hugsan um slødu javnaðarmanna
sum
í Foroyum. —
Ég skal taka upp aftur nakrar
av leimum spurningum, sum
lygum halda fram, viðvíkjandi
hví eg ráði tykkum til at seta
skjøtil á partamenn tykkara, tå
talan er um politiskar broyt-
ingar, hóast eg haldi, tað målli
verið nógmikið svar at vita seg
í parti við leimum, ið hava tað
politiska ræðið. —
Tað hjálpir ikki, síga lygum,
tå fjøldin av Feroyingum íkki
er í parti við donsku javnaðar-
monnunum, so leingi sum lað
KUL
TLF. 208.
er, kunna tit (Foroyingar) ikki
vænta tykkum sømdir frá leim-
um.
ikki fala, at hetta ikki ber til?«
spyrja tygum.
Nú er tað so statt í ollum
londum, at ymisku politisku
flokkarnir eru skiftandi alt eftir
hugsnarhátti fólkanna og viður-
skiftum landanna. Men so par-
tískir teir ymisku flokkarnir enn
kunna vera, so er lað aldri so
parlamentarisk slýrdum
londum — at einki samarbeið
er flokkanna millum, «
minst ber tad til hjá einum
storsla flokki at vísa burtur oll
krøv og ynskir við slíkum >há-
bærisligum« orðum: Komið ikki
til okkara við nokrum ynskjum,
vit kenna tykkum íkki! tit eru
ikki okkara partamenn! o. s. fr.
Eftir tí tanka, harra blaðstjóri,
sum lygum halda fram í grein-
ini, stilad til mín, og ymsum
oðrum greinum, tykist tað, sum
lygum meina, at hetta må vera
danska javnaðarflokksins
til tey mål, sum koma frá Før-
»g allar-
støda
oyum (frå sjålvstyris- og sam-
bandsmonnum). Tað var ikki
júst mín sak her at bera í bøl-
urflaka fyri donsku javnaðar-
stjórnina, men her haldi eg
lygum avgjort fara skeivur, lí
illa vildi tað hóska fyri ein
flokk, hvors loysunnarorð eru:
Frælsi, javnaður, bróðurskapur,
at: fara
háll; og hverjar somdir kundi
ein tilikur flokkur
frá oðrum flokkum, lá teir
koma til ræðið?
Tygum skriva: »Nei, vit skulu
fram á tilikan bonskan
vænla sær
ikki sela skjøtil á teir, fyrr enn
leir hava sýtt okkum
umsóknir, aftaná at vit eru
vorðnir partamenn teirra.«
Ég veil ikki, nær til gjørdust
javnaðar-
okkara
parlamenn danska
flokksins, men eg kann ætla
henda partasløda tykkara man
vera líka gomul sum blaðið, og
uppi á breddanum á lí síggi eg,
at tað gongur á 7. ári. Í hesi
/ ár hevur ikki bert ein, men
so mong umsóknin frá foroysku
javnaðarmonnum verið sylt av
partamonnum lykkara. lg
nevndi 2 dømi í mini fyrstu
grein: Gronlandsmálið, sum var
einmælt samlykt av ollum trim-
um lingsins flokkum, valrættar-
aldurin, einmælt samtyktur av
javnaðar- og sjålvslyrismonnum
og framvegis undirvísingarmálið,
sum enn ongar somdir hevur
fingið, og ikki at gloyma ræltar-
málið, sum nú tykist at vera ein
slík flokja, at neyvan nakar veit
seg vísun, nær okkara móður-
mál er lógligt ella
okkara móðurlandi; men heldur
ikki umsóknina um at fáa for-
oyskt mål gjørt galdandi sum
lógleyst í
HAVNAR KOL- & GEMENTHANDIL
COKES
BRÆNDE
0000000000000000C0
»Kunna lygum og tit allir
[| [—
rættarmål hava tykkara donsku
partamenn kunnað játtað, hóast
javnaðarmenn á lingi treystliga
tøku undir við hesi umsókn.
Soleiðis kundi verið hildið
fram við lílíkum domum, men
mær tykir, at hesi eru nóg
mong til at vísa á, at tíðin er
komin — og fyrr enn nú — hjá
tykkum til at seta skjølil á
partamenn tykkara; og er hetta
ikki fullgóð dømi um, at danski
javnaðarflokkurin for-
oyskum interessum?
Men
javnaðarmanna til okkara tjóð-
andror
henda støda donsku
skaparmál —
sum hon er — kemur okkum
ikki Munnu ikki allir
frælsissinnaðir Føroyingar enn
so skeiv og ófræls
óvart.
minnast harraboðini og tey
standa enn við makt sum
greivin Molke var sendur við til
Foroya,
harrin, harra
tók upp aftur!!
Harri blaðstjóri! kortini spyrja
lygum gevur mær
ella nøkrum manni rætt til alt
Slovnið tit flokk tykkara
sum ein reinan foroyskan flokk.
Jú, júst lí eg veit, at bæði tyg-
um og
foroyskt sinnalag, sigi eg hetta.
Eitt gott
eingin
hørrum«, og hvussu kunna tit
donskum
og sum forsælisráð-
Stauning, seinni
meg, hval
siga:
harra Danbjorg hava
gamalt orð
kann
sigur, at
kona Lveinnunu
tæna foroyskum og
innleressum ísenn, lá lær, sum
ávíst, avgjorl ganga beint móti
hvorjum
kunna til, sum hava virðing fyri
ødrum, og hvussu
heilagstu = dýrgripum,
flokki við
sum sýla okkum fyri at
okkara
standa í monnun,
nýla
og víðka hesar ognir eflir okk-
ara egna tykki? Kunna tit ikki
fata, at ein slík sløda er sjålv-
motsigandi? -
Ella kunna tit hugsa tykkum,
at danskir javnaðarmenn kundu
staðið í flokki við nøkrum javn-
aðarmonnum,
tyskir, franskir ella enskir, sum
vildu sett mark
hvursu mongum forum fleir
kundu nýta móðurmál sítt? O,
nei, og aftur nei.
Her
hvat viðvíkir lí málsliga, hvussu
statt er
millum, og mong dømi kundu
eisini verið nevnd okkara stjórn
sum
antin teir vóru
Donum fyri,
havi eg víst á, serliga
Førovinga og Dana
arligu støðu viðvíkjandi,
vildu sýnt somu mótselningar.
Tygum mega halda mær til
góðar, harra blaðstjóri, at eg so
bart“ havi flutt hugsan
fram, nú er so komið, at
tað tjodskaparliga stríðið her
heima ikki dylist burlur, og lad
má stríðast at enda; men vil
koma ikki á må við al gerast
partamenn við okkara måtstødu-
menn. Johan Kallsoy.
mína
men
| |——
Lýsið i
Føroya Social-Demokrat"!
Úlgevarar: Javnaðarmannaflelog.
Blaðstjóri við ábyrgd:
HH. M. Jacobsen,
Prentsmiðja B. Z. Jensens, Tórshavn,
|
|