týsdagur 9. mai 1933síða 1

SOCIALDEMO FRÆLSI „Skarstein“. Til óbótaligan skaða fyri okk- ara land og fólk er lað, at so- vorðnar søgur koma fram, sum henda nú nógv umrødda „Skar- stein“s-sak — og tær ikki kunna prógvast fult og fast við eiðinum sum punktum, fyrr batar ikki! Annars sær úrslitið soleiðis ål: Byrjar sum sega endar sum sega ella tað sum verri ér: lygusoga. »Skarslein«s-søgan byrjar við — sum øll hava hoyrt — at sjólatnir menn koma heim úr Grønlandi og í »Tingakrossur« siga frá, hvussu ræðuliga leim hevur gingist har, hvussu illa teir eru viðfarnir av landsfút- anum Svane og ødrum, og hvussu leir í eill og alt eru fagnaðir: ikki sum neydstaddir »landsmenn«, men nærmasl sum ránsmenn, tiknir á sínum gerningum. — Og so er frágreið- ingin undirritað: „Skarsteins- menn“ ella „manningin á Skar- stéini“. — líverri aftur eilt domi uppá, hvussu gongst, lá skrivað verður og ikki klárt og fult navn stendur undir. — Í fyrstuni ljóðaði ikki unnuð enn, at skiparin var við í hes- um, og ikki ein men fleiri søgd- ust at hava hoyrt hunn siga, at frågreidingin var sonn úr enda og í enda. Men so fór at g ljóða oðrvísi, hin góði skipari land“, og til for at »håla í g endan var oll frúsogn mannanu skeiv: Har uppi hevði alt verið av tí besta, fúlin Svane hevði verið frálíkur, hann hevði sum maðurin segði „verið bæði blíður og týður við meg“. Her heima vóru oll á einum máli um, at hetta var ov galið, sovorðið múlti ikki ganga, her mátti okkurt gerast — tí ein maður, danskur embætismadur, sum soleiðis hagreiddi sjólatið fólk, arar, hann mátti >eksemplarisk enntá danskar stalsborg- straffast«, Um hetta vóru bæði »Tingakrossur« og »Dimmalælt- ing« á einum máli — men lá henda sak frættist í Noregi og har kundi nýtast í Haag-tíðini, gjordist >Dimmalættinga nakað rísin. — Logtingið fekk sakina og setti eina nevnd til al fáa granskað málið — og so? — hvat so? Gjørdi henda nevnd tað, hon selt til at Her mugu vit hava greiðu á, tí tað var var gera? er ikki nóg mikið at sita í eini nevnd, men ein nevnd skal sera tað, sett til. Vit hava lisið, at ein nevndarlimur fekk upp í hendur at >taka forhoyrg, men var oll nevndin hon er til steðar, tá hesi »forhoyr« vóru tíkin, og kann hon våtta, at her var gjør alt, ið gerast kann, fyri at fåa Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsiduni, Nr. 19. | 20 oyr. å 3. og 4. síðu. avsláttur i prísinum. -FØROYA- Vid størri lýsingum fæst kroyst sannleikan burtur úr bæði skipara og hini manningini? Hevur nevndin ikki gjørt sínu pliktan, tað hon varð sett til, hevur hon gjørt so ilt fyri síti land og fólk, at tud neyvan bøl- líð. — tey ord, sum fullu nidri å lands- ist aftur nakran Lesið tingi og hava staðið í donskum ávísum, og hoyrið og síggið hvussu vil Feoroyingar verða merktir sum lygnarar, sum hava selt allar hesar søgur í verk av hati til skaða Danir. Danmark og fyri al Hyggja vit at ti, sum »Dim- malætting« hevur tikið úr dansk- um blaði, so síggja vit, at henda fingið so løgtingsnevnd hevur mikið fram, at tilgongdin í Grønlandi hevur verið so sum so. — Har stendur, at »Statls- minisleren gennemgik disse Rap- porter en for en. De viser, rent Mand- med summarisk refereret, al skabet var utilfreds baade Kosten og med Sengepladserne og i det hele laget med den Behandling, det havde faaet i Godthaab.« — Henda politiransókn ftykisl ikki okkum at tala til æru fyri fólk og bloð- unum her til ta beru lygn. landsfåtan og hansara ger ikki fråsøgnirnar í Men so kemur nakað, sum vit ikki reiðiliga fata. Er lað eisini tikið úr hesum poliliforhoyri, ella er tað frásagnir aðrastaðni frá og hvaðani? Vil Førovingar, bæði social- demokratar og allir aðrir, mugu fáa at vita: 1) um hesi orð, sum her verða uppafturprentaði, eru tíkin úr politiforhoyrinum á Tvøroyri, 2) um øll nevndin var tilsteðar og kundi kontrollera hvort orð, har varð talað, 3) ella tey eru aðrastaðni frá, t. d. úr Grønlandi. Orðini leiðis: ljóða so- Hr. Stauning oplyste herom:*) — Klagerne over Landsfogdens Optræden er ganske urigtige og misvisende. Færingerne fik nøj- agtigt de samme Varer fra Køb- mandshandelen Beboere. Hele Rørel haren anden Aarsag En af Mandskabet Landfogeden med knyttet Næve og var derfor vist ud af Konto- ret. Han aftalte da med Kammerater, at de skulde søge som Koloniens havde (ruet sine at skandalisere Bladene. Da Færingerne en Morgen lidlig skulde sendes med Motorbaad til Færingehav- nen for derfra at faa Skibslejlig- hed hjem, nægtede en af dem al stan op, og Landfogeden maatte vælte ham ud af Sengen. Det gav Anledning lii voldsomme Scener, hvorunder Færingerne stadig udstødte Raabet: »De for- bandede Danskerel« Efter Hjemkomsten til Færø- erne fik en af Mandskabet den Landfogeden i *) Um rapportina, JAVNAÐUR ferdamannaskip, ið koma til Føroyar Í summar. Ur ållondum er frætt til Før- oya Ferðamannafelag um hesu ferdamannaskip, ið skulu koma til Foroya í summar: „General von Steuben“, Nordeutscher Lloyd, 19. juli, til Skollunds, Orknoyvar, Føroyar, fer úr Bremen síðani Íslands, Svalbards, Noregs. Ferðalíð 25 RM. 520 og uppeftir. „Resolute“, Hamburg-Amerika skipafelagið, fer síðani til dagar, Ferdapengi úr Hamburg 15. juli, Skotlunds, Svalbards og Noregs. Íslands, Ferðatíð 24 dugar. Ferðapengi RM 690 og Star“ fer Føroyar, uppeftir. Årandora 15 juli år Immingham til Islands og Svalbards og væntast eisini al leggja at í Foroyum. forhenværende Lærer Poul Fre- derik Joensen til at forfatte en Be- retning om det passerede. Beret- ningen blev oplæst for Skippe- ren, der erklærede om den, at han ikke kunde godkende den, da den var overdreven, Joensen bemærkede hertil: »Der kan ikke overdrives for meget, naar det drejer sig om Danskere«, og hun tilføjede: »Det er lige Mad for Nordmændene!« Ogsaa fra anden Side fremkom der Udtalelser om, at Beretnin- gen var overdreven, men ikke desto mindre blev den offentlig- gjort i Hr. Blad »Tingakrossur«. Palurssons Eru hesi orð ættaði úr Gron allir harðliga, at landi, mugu Foroyingar mótmæla leir av hesi orsøk verða gjørdir Men er hetta manningin á lygn- arar. frásognin, sum »Skarstein« hevur givið sýslumanninum á Tvøroyri, lá oll nevndin var hjá, er ikki nakað at sign til, at føroyskir fiskimenn verða neyndir við lí navni, leir »ærl- iga« hava veitt sær! Og so hava hesir menn gjort tad, at eingin her í Føroyum eftir, hvorjar frásognir so hoyrast úr nakrantid aftur lurtar Grønlandi ella aðrastaðni. Verður nú alt hetta tikið upp aflur av nýggjum og granskað : óivað fáa vit sann- lað til botns, leikan fram, og hann er einasta grundarlag, byggjandi er á. — Viðurskiflini millum okk- um og tað ríki, vit hoyra til, | mugu ikki longur verða sum ley eru, her má skil koma á, sann- beiskur hann leikin hvussu so verður má koma fram, á honum má framtíðar-samverðan byggjast. Tað hvørjum Førovings barmi, sum brennur í einum og elskar sítt lítla land og sum elsk- ar tað sterra landið, frá hverjum Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið hann hevur fingið so nógv til fødi fyri sína sål, lað brennur í ein eldur a hansara barmi harmi og sorg yvir, at vidurskift- > ini okkarn millum skulu vera vorðin soleiðis, sum teynú tykj- ast at vera, Finstikki her á landi vin maður, sum stendur so fríur, so óbundin av tí sálaovileggilsi sum eilur parlídespoti, at hann tann sannleikans torir at:verða bodberari, sum vil treingja til, um nakrantíð skal koma skil á hetta lítla viðurskiftini millum og hilt sterra landið? Bindingabókin. Nukud fyri jól kom bók Ma- rius = Debessar: »FØROYSK BINDINGARMYNSTUR« út, og varð hon ummælt bæði her og í eðrum bloðum foroyskum Hon varð nógv umtalað millum manna, og ivaleyst hava nøkur konufólk fingið sær hana og frum um alt: nýtt hana — og hon er tað verð. — Tað tykist so, at ansurin fyri heimayrki er við at mennast her í Førovum, og meir klæðum her heima; men so nógvar ferð- meir og sæst av virkaðum higar og kemur g ir ov nógv verður keypt og nýtt av útlend- Úti á bygd, har tey sjálvi hava ullina skum klædnavorum. ella lættført er at fáa ull, hevur igjøgnum allar tíðir verið virk- að nógv av klæðum, mest mann- følkaklædir, men í støðum ? d. her í Havn har lorfort er at fáa ull at virka til klæðir, er ansurin so at: siga burlurfallin, og rokkur og oll onnur tøting- aramboð vóru líka við at verða at finna Men ansurin burturgloymdir lutir á forngripugoymsluni. — sagt nú er, sum var, fyri tøting farin at vakna vida hvar, og stultligt er at siggja ungdómin í troyggjum bundnum í ymsum mynstrum. Her er tað, at en mynstrabók er so ómetaliga hent, jú tað er hana heilt ómeguligt at verða fyri ultan. Vit biðja tí oll tey, sum hava ans fyri okkara før- oyska tølingararbeidi, at minn- ast til bókina og fáa sær hana, meðan hon er at selja. Hon kostar 3 kr. 50 oyr. nd lann maður, sum hevur fingið vildi verið skomm, at hetta verk í lag, skuldi sæð, al verk hans var gjørt til ongt nyttu, landsmenn hansara hirdu ikki at fáa sær bókina. Men vit vóna tó, at fólk okkara ikki letur tað sita á sær, al alt, sum verður gjørt av Førovingum, verður lítið ella einki virt. Í donskum og norskum blød- um var bókin væl umtalað, og vit hava biðið H, M. Debes geva , | verður bilagt á posthúsinum, brævsavynarstoðum | 7. ar. og skrivstovuni. Telf. 143. | KRAT BRÓÐURSKAPUR Porto. Blaðið. okkum loyvi til at lata okkurt av tí, sum í ødrum blødum hev- ur staðið, prenta uppaftur her. Millum annað stendur í „Po- litiken" 15. decembir: Blandt de Haandar- bejdsbøger den senere Tid har mange bragt frem, er ogsaa en Samling færøske Strikkemønstre, som Hr. M. Debes har udgivet med Støtte af Færøs Lagting. Det er ganske som her hos os — de gode gamle Mønstre, man vil redde fra Forglemmel- sen ved al samle dem paa Tryk, søge al og i Haab om, at den haandar- beidsinteresserede Nutidskvinde skal give dem en Rænessance. Vi kender allerede saa mange af smukke de færøske Uldtrojers Farver og Mønstre, at man har Lyst til at studere dem nærmere og dertil egner Hr. Debes Bil- ledværk sig udmærket. Ilustra- tionerne hvoraf flere i Far- vel er saa gode, at man næsten glemmer, at man ikke kan læse den færøske Billed- tekst. Í „Social-Demokraten“ Keyp- mannah. stendur sama dug. Med en sand Glæde kan man tage denne Sitrikkebog i Haan- den og gennemblade den — for slet ikke at tale om, hvor mor- som den maa være at urbejde efter. Det er et Stykk af Dan- marks Kulturliv, som strikker sig frem for Tankerne, medens man De smukkeste farverige Monsterlav- arbeider med Mønstrene. ler og ikke mindre præcise sorte Tavler er Bogens største Værdi, men der kommer fra Bogens Blade en mærkelig Stemning af Glæde over de Kvinders kunst- neriske Sans, som har formaaet at skabe og vedligeholde disse fyldt med snavel Luné som Strenghed. alle Arter Interesse, dejlige Mønstre, der er Haandarbejder af dem — kan fordi der maa være Vej for en- have hver Evne. Men naar man ser en Haandarbeidsanvisning som den i >Foroysk Bindingarmynst- ur«, saa ønsker man adskilligt af det bestaaende langt væk og siger »Helle« for de gamle Mønstre. Paa Bogens Forside er gen- givet en gammel færøsk Kvinde med Bindehosen i Hænderne. Hun er tegnet af Thomas Hav- ning, og hun smiler san klogt, at man forstaar, hvor hun glæ- der sig ved at gøre Propaganda for Bogens Indhold. I et For- ord angiver H. M. Debes hvor- for han har samlet disse Mønstre. Saavel paa Færøsk som pan mere letfatteligt Dansk giver Hans M. Debes sine Mønstre de Anbefalinger med ud i Verden. mærkeligt til, om denne Bog ikke vil faa en mæg- tig Suces blandt strik- kende Damer. Sukces'en vil være velfortjent. hedste Det skal gaa Landels »Tidens Tegn", Oslo, skrivar um somu líð: Vi har her í Norge forsekt á la op igjen endel gamle strikke- monstre, og nu kommer som et morsomt tilskudd til vår viden A í ;