týsdagur 9. januar 1934síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
FRÆLSI
-FØROYA-
SOCIALDEMOKRAT
JAVNADUR
BRÓÐURSKAPUR
Krossvegurin —
kjørbreytin.
Soleiðis eilur ein lílil soga, eg
læs nú ein dagin. Hon sigur
okkum um tveir brødur, sum ill
ar komið ímillum, men sum
funnust aftur, við lað at:aunar
viltist í kavarokinum og kom á
tann krossvegin, sum leiddi
hann til håsini, har bróðurin
bådi, so lann semjan, báðir
innast inni longdust eflir, kom
í lag. —
Í tí gomlu trøllasøguni hoyra
vit, at vilt tú hava trøllini, tær
óndu maklirnar at gera leg rik-
an, skalt lå seta leg á krossvegin,
kjørbreytina, við bakinum móti
kirkjuni. So koma trøllini og luða
dýrgripir ullan um leg, og ert
tå ikki meiri heppin enn nakað
menniskju kann vera, fara ley
við tær og tå ert teirra ogn við
kropp og sál. —
lívi okkara
Mangar ferðir í
standa vil á krossveginum og
mugu velja hogru ella vinstru,
vegin til eydnu ella óeydnu. —
Ov ofta taka vil vegin sum leiðir
okkum út í óeydnuna, av óvitsku
ella við fríum vilja.
Eitt nytt ár, ið byrjar, er ein
tilikur krossvegur. Her stendur
tað til
veg vil
okkara at velja, hvønn
vilja gangan, vegin lil
eydnu fyri okkum sjálvi, okk-
fólk,
ímóti. -
ara okkara land ella
tvørt Teir glitr-
andu dýrgripirnir eru oflast ikki
annað enn ein sjónhvorving, og
fylgja vit lí leiðini, har leir
standa og veitra og sign: kom
og tak okkum, vit eru eydnan,
lívið
so vil tað, sum vil lesa tað í sog-
tú lráar eflir, vil eru
unum, vísa seg, at tað glitrandi
gullið og gimsteinarnir ikki er
annað enn spønir og lorv-
konglar. — Annað hava trøllini
ikki at geva okkum.
Hetta nýggja árið, sum nú er
byrjað, og sum vil enn ikki vila
nakuð um, gott ella ilt, setur
krossvegin opnan fyri okkum,
vegin til frama fyri Foroyingar
ella vegin ål í tóman heim, og
hann leiðir okkum ikki á nakað
mål. — Hill: ævinliga stríðið í
politikki, sum nú hevur staðið
her hjá okkum,
ikki á tað
við at meiri
leiðir okkum
mál, verður einans
elva stríð og
klandur. Vit mugu finna hvonn
annan og koma á samt um at
arbeiða til frama okkara
lítla
sjålvi upp, so bara ræðið liggur
fyri
fólk og ikki eta okkum
5
lurt og skarpt eflir og sýnir
eftirlíðini, at her búðu einaferð
Foroyingar, sum „aad sig selv
til sidst“, ótu seg sjálvar upp í
nyltuleysum klanduri.
kitt lítið fólk sum vit hevur
ikki ráð til at stríðast í staðin
Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni,
Nr. 2. | 20 oyr, á 3. og 4. síðu.
avsláttur í prísinum.
Allir Føroyingar
eiga at ferðast
og taka góðs við
»Fjaldrinum"
og
eykaskipinum
"b SKIPAFÉLAGIÐ FØROVAR
fyri at arbeiða, tað hevur ikki
ráð til at ganga vegin út í lóm-
an heim, úl í lað bera einki, lí
tað allir
dýrgripir umskeplast til sponir
endar við, at okkara
og torvkonglar.
Førovar eru eill lítið fålækt
verður tað,
álli at
land, men fátækari
um alt tað arbeiði, sum
dis-
NO
hjå okkum al
]
verið gjørt til less frama,
burtur í
mast Osemju.
liggja fyri
mál liggi
røkja, og tó at tíðirnar eru
ringar og oftast hava verið
tað — kann nakað gerast pen-
ingaliga sæð, um semja fæst í
lag. Á løgtingi eru mál frammi
um okkara jarðabrúk, um eina
umvæling av skúlaviðurskiftum,
inn- og út-
um broyting av
fr., men einki gerst
Vit
tak (Ia
handli o. s.
- og hví? standa á
krossveginum, rættu
leidina!
Okkara fiskiskapur jú,
ikki, her skal
eg veil um eg
røda nakað um hetta evni, her
skal kann henda nakað fyrireik-
ast fyrst. — Viðvíkjandi Gron-
landssiglingina er ivaleyst einki
at
vit eins og Per Gynt yvirfyri ti
beinleiðis, her standa
era
J
óvinniliga: »Gakk uttanum Per«!
ljóðar tað lil okkara eins og lil
og kanska vit finna
hansara
eina leið ultanum!— Her verður
møguligvis eisini eilt mål, sum
løgling okkara kann gera nakað
við — hvor veit. —
Eg vildi fegin losað eilt sind-
ur um socialismu her í Foroyum
Føroyar
i hesum viðfangi.
eill land, og
eitt fá-
eru kapilalleyst
Foroyingar í eill og alt
tækt fólk, sum livir sítt strevna,
sparna, ofla gleðisleysa lív, hjá
leim allarflestu er tað úr hond-
mi í munnin. — Socialisma hjá
lí ikki
verða gallrópið um »Kapitalis
okkum her á landi má
mens Forbandelse«, søcialisman
folki:
okkara land upp eftir, læra tað
at fúa
sum land og sjógvur gevur og
er hjá okkara at arbeiða
mest møguligt út av ti,
leggja allar
kann gevn, og al
Få
árar yvir borð við hesum måli
fyri eyga. —
|
|
Tirsdag hin 9. januar 1934.
Socialisman skal vísa okkara |
fólki vegin til mentan, at finna |
á krossveginum ta leiðina sum |
|
peikar at einum máli.
M.
Á bygd og í býi.
Á ferð.
»Vetradagurin í eini foroysk
ari úlbygd kann veru ófysus-
ligur« nakað soleiðis stendur
ul lesa; og satt er lað, al líkna
vit saman eina lítla bygd við
spjaddum húsum og Harnina,
er munurin á mangan hált
stórur.
lyjøgnum langar tíðir hevur
verið klagað
og deilt yvir, |
hvussu ringar og skitnar okkara
getur hava verið og eru her i
Havn; men hvussu ringar lær
so eru, er tó slórur munnr
millum lær og vegir og gølur í |
eini småbygd. -
litil
annað
smådrongur, var einki |
ljós á golunum her í
Havn enn tann glaman, ið skygdi |
|
út úr húsum gjøgnum vindevgu |
og einar ella aðrar dyr, id vóru
upplatnar. Men so fingu vit lær
lykltirnar, sum oll tilkomin fólk
minnast, ja meir enn
her væl
so tað var eill framstig, ið |
munti!! Men í leim foroysku
smærru bygdunum er enn einki
ljós á gølunum húsanna millum,
so ein má hava lyki við sær,
um hann hevur ørindi úti á
kvoldurlíð.
Tað er soleiðis mangl, ein
saknar, sum vandur er við al
búgva í Havn, lá hann kemur
út á bygd, soleiðis sum viður
skiflini enn eru har. Men
einaferð verður væl annarleiðis
allastaðni - fá ansurin fyri
framsligi vaknar og ley peninga- |
lign vidurskiftini verða betur. |
Mangar av leim småu bygd
unum eru enn so illa fyrireik
lítið og
Innløkurnar eru
aðar peningaliga, al
einki gerst.
smáar, og lo at skallurin er
høgur, hægri enn væl er, fæst
lítið og einki í lag av li, sum
eigur at verða gjørt til gagn fyri
oll. Men líð skal lil
verður peningastandurin betur,
alt, og
vil nógy fáast í lag av li, sum |
enn torvar, og hjá teim ungu
vil ansurin fyri lí gagnliga og
tí líðarhóskandi mennust meir
og meir lað sæst manga |
ella
síaðni, at hann vaknar
løngu er vaknaður. |
Undarligt er tað at sila Í tí
lítlu bygdakirkjuni og hoyra ein
ungan Koroying lesa lestur, og |
hoyra bygdarfólkið syngja sálmar
1933
Sålm-
vokru, gomlu
alt á donskum nú árið
er við at verðu á enda.
arnir eru teir
Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið Porto. Blaðið
verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum
og skrivstovuni. Tell. 143
| 8. árg.
donsku jólasálmarnir, oglesturin | nakrantíð hugsaði tær til. Vek
er góður, og alt er væl hóskandi | barnið í bæði eldru og yngru
í eini danskari kirkju, fyri donsk- | og tú hevur ley í hondum og
um fólki men lad er í Før- | vinnur ley fyri lí góða, tú hevur
ovum vil eru, millum foroyskt | ll teirra at geva teimum. Um
fólk hesi jólini kundi ein síggja dømi
Arbeill og strevað hevur verið | uppá hella ymsa staðni.
fyri at: fáa foroyskum máli rætt | Gamal maður á ferð.
í Føroyum, ískúla, í kirkju. alla
staðni. Í skúlan er tað komið,
og har hevur tað givnan Aktieselskabet
tiknan (1) rætt út fæsir. Efti -
langt stríð hevur tað fingið Thorshvn. Mælkeforsyning
ingið &
úr Margarinefabrik
1908 —1933.
ella sigst lað at: hava
loyvi til al koma inn um kirkj
ugált ella taka vil Í mist
lá vit hugsa so? »Ritualini« eru
»nuloriserndi«, sálmarnir eru til,
Soleiðis eitur tuð hálíðarritið,
og lestrabokin er undir prenting, |
> sum í hesum døgum er komið
so hon skjótt kann takast (il 43
S] út vegna tess, at henda, eftir
brúks. Lat okkum fáa sálm-
okkara viðurskiftum, stóra fyri-
arnar prentaðar, og fólkið lekur , SA OR Í
| = tøka nú hevur staðið í 25 ár. —
teir og »autoriserar« leir við at ; ;
Fim og tjúgu ár er ein long
í il sín: (rigs
gera (eir Ul sina oøn, og (0 , : : | i
D B 5 líð, í leim er maður borin í
mær ikki gevur okkara fóll La :
SM sb ” | heim, vaksin upp og næsta lið
frå sær aftur eilt einasta pelli ,
! | komið til, í teim er mangt hent
av lí, lað er vorðið gott við.
og mangt umskift, sum Tróndur
lái sálmabókina prentaða so
segði. kisini her hjá okkum
skjólt, al hon er liðug um somu
| er nógv umskift í teim árum,
líð sum lestrabókin, so alt for- | .
; | og kann henda, at tað kennist
ovsk folk kunna sila í kirkju | . i
: | eina mest her í Havn — tø vit
teirra og fáa tað, tey byggja teirra | . ag ;
8 Ha BEJA Í | vita ikki reiðiliga víst, men
andiliga, krisliliga, lív á, í teirra | R R
sú | helst man tað vera so.
egna máli. Lat um næstu jól | oj;
a ; i | Vid øldarskiflid og nakað
jólaboðini ljóða til oll, ið hava
fram um tað gekk neyvan dagur
hug at hoyra ley, á lí máli ; , ,
3 .) | yvir høvdid, ultan bátar úr
sum allir vit Forovingar velska
bygdum sóust her, tó
altid
ymsum
mest«,
at ørindini ikki vóru so
Har danskur prestur er, má | |
) | slór; men farast lil Havnar
hann væl nýta sítt mål í talu
. málli, um vara skuldi flytast til
síni, annað er ikki at hugsa um Á
. A 5 og frå — og so var lad »drop-
enn á sinni; men alt hill kann | ; Aur ilt;
| in«, hann fekk maður ikki uttan
verða førovskt, og eg veit, alt |. :
on > | i Havn. — Ur Sundalaginum,
einastaðni her á landi hevur | PE
av Skálafirði og allastaOni har
danskur prestur nvlt førovskl
j : po um leið vóru båtar dagliga her
»ritual« við brúðarvígslu, og R Á
| við bryggjuna, úr ødrum ovggj-
ikki segðisl nakað vera at finn | . |
um og plåssum var eisini ofla
ast al. Har foroyskur prestur fóll tó sjálvsagt íkki á
í SN í að IKK Þú
er, gongur lad av sær sjålvum,
» gongur lað av sær sjálvum hverjum degi, lað mesta var
6 har kunnu fólk altid fáa for Í norðanífrá. So kom »Smiril«,
oyska gudstænastu, og lað er sum tá fór víða um, og so, fyri
ein royndur lutur, at foroyskt | ú. 25 árum síðan, kom hin
mál í kirkju ikki slyggir fólk sloðugi molor- og dampbáta-
burtur lvorl ímóti!
ferðin um Skålafjørd og Sunda-
lagið í lag og hevur staðið við
síðan til dagin í dag.
| Tad er
Mælkeforsyning«, ið
»Thorshavns
hetta
Syndarligl er tað, hvussu lítið felagið
hevur verið gjørt víða um í fær
Førovum fyri at gleða gomulog | í lag, og síðan hevur rætt sínar
ung, og lað er ikki fyrr enn ein | armar longur og longur út, nú
sær, hvussu lætt tað er al skapa } næstan kring allar Foroyar.
var at fáa í lag eina
(Is-Mejeri)
Havn, ti altíð varð klagað uppá
gleði hjá stórum og smáum, at | Byrjanin
ein falar tað stóra spellid í ti, at | mjólkasolu her í
einki er gjørt.
Palað og skrivnd verður um, | mjólkatrot, og henda mjólk
hvussu ræduligt tað er við ollum | skuldi fúnst úr bygdunum norð-
brennivins-drekkarfinum, og | anfyri, úr Sundalaginum og har
svrgiligt er, so ringt tað er manga- | um vegir. Til tess skuldu
staðni — men hevur nakað verið | båtur fåast, ið gekk stoðugt úr
gjort fyri at fáa fólki eina fillliga | Havn, norðureftir og aftur, dag
stulllign stund íslaðin fyri? Tað | um dag. At hetta kundi bindast
við at | saman við posiflyling, var eyð-
heilt
Key pmannahav n
er ikki nóg mikið gjørl
dundra og prædika ímóti ollum | vitað, og varð lí á post-
hesum ljóla, nei gev fólki nakað | stjórið í við
annað, nakað sum stullleikar | bøn um studning og lán, tí her
leim og lå vinnir meir, enn tå | lá beint fyri at fáa belri post-
rt
TT
5
mm