Sosialurinarkiv
Sosialurin 1934-01-23, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 23. januar 1934síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

FRÆLSI -FØROYA- SOCIALDEMOKRAT BRODURSKAPUR JAVNADUR 20 orr. ú 3. og 4. Nr. 4. | Lysingaprisur fyri petitreglu: 30 í síðu avslåttur í ovr. á forsíðuni, Við størri lýsingum fæst prísinum. Tirsdag hin 23. januar 1934. | Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið verður bilagt á posthúsinum, br: krivstovuni Telf. 143 Porto. Blaðið | evsavnarstødum | 8. árg. Socialisma i Føroyum. »Famtidnrleidin«, soleiðis ljóða orðini, ið stunda uppi yvir uppritinum í >Tingakrossure av harra Edw. Mi- eini rødu, sum tens hevur hildið á einum fundi. Uppritid stendur í blaðinum fyri miðkudagin tann 10. januar. Vil við al kritisera hesa skulu ikki geva okkum m roðu í síni heild, vit eru ikki slórvegis vani okkum stríðið at blanda uppí millum teir tveir politisku flokk arnar í Førovum, vit hava mest roynt at røkja okkara egna star og hava ikki verið vanir at leypa á hinar. Men harra Milens sigur her nakað um socialismu í For- ovum, sum vil fegin vilja siga nøkur orð um — ló ikki fyri tað, nylla er eingin f al siga nakað, so belur var at lagt. Tad er salt, at socialisman, sum parti, er nýggj í Foroyum, meðan hini parlíini skjótt hava baki; men >Tinga mong ár á krossur« hevur f sínari tíð verið talsmaður fyri hini socialu hugs- anini, men stríðið ið byrjaði í 1906 førdi >Tingakrossurs inn á eina aðra leið, sjålvstyrisleidina, og alt annað, oll onnur hugsan målti víkja fyri hesum nvggja stríðinum: sjålvstyri—samband. Men hetta uppslitandi stríð hevur ikki ført land og fólk okkara fram til eydnu, (vort ímóti bara ål í storri og størri fløkju — og „framtíðarleiðin“ liggur enn so døpur sum nakt antíð. Milens sigur, al „fað var ónýtt at storna henda flokk“. Í, man ind nú vera so? lr lad ikki nelupp neyðugt al koma inn á eina leið, sum hevur eilt annað endamál enn bara hetta uppslílandi stríðið, sum enn einki annað hevur fort við sær enn at klúgva okkara fólk sundir í (veir partar, ið standa móli hvørjum oðrum við hali lýsandi ål úr eygunum utlan yvirhøvur at vila, hvat ti stridast um! Socialisman hevur sum vil her eflir evni hava roynt at vísa lað til fyri framsligi: til gagns fyri tað endamál at arbeiða almenna; hon hevur eilt annað endamál enn yrkisleyst stríð. „Socialisman hevur jú til fyrsta hovuðsmál at avtaka allan ognarrætt, herundir ogn- arrættin til produksjónsmidlarnar, tað kallast, altso til og skip, og leggja tey undir tað sum jørd almenna, men hon so lítið hildin fram at tað er skeirt av hesum flokki var og er tað enn at hefta hetta navn á seg“. So leiðis sigur Milens, og tå hann slýur Ð hella, so veit hann, al lað var ley ræðuligu viðurskifti í flest beiðarin var beint út trælur hjá ollum londum, har ar- arbeiðisharrunum, sum gjørdu, at ordini um, at „allur ognar- rættur, herundir *ognarrætturin til produksjónsmidlarnar, skuldi leggjast undir tað almenna“, undir statin, sum skuldi gerast Arbheið- arin var jú trælur, arbeidisgev- einasti arbeidisgevari, - arin tók allar inntøkurnar a arbeiðinum, og arbeiðarin eins og aðrir trælir fekk fyri silt mangan ómenniskjansliga, uppslitandi strid so lítið, at lad bókslaviliga hvorki var lil al liva ellu dovggja av. Vil vita hevur ikki verið her í Førovum, væl, at heila skil men hugsanin hevur eina og aðra slaðni verið lítið mætlari, og orðið slava hevur í Foroyum verið nytl um arbeiðarar. Al vidurskiftini í úlheiminum í vorðin, okkura døgum eru so at hjartaliga kundi verið neyð- 5 varð givið lað kunnu øll tl. d. ugt, at alt stórverk undir lað almenna, veil Milens, og vil nú lesa um ta ræðuligu ólukku kolngrøvini niðri i fo fi stóru Bøhmen „Nellson-grovin“ i 110 arbeid arar eru deyðir hin ræðuligasta Ossegg har o. tu. Hlvusso vorðið slýrið við hella sæst av lí, at hevuðsstýrarin Generaldirektoren leim slýrandu monnum, ingeni- dey On. hevur verið kolaverk og seks av ørar og arbeiðisleiðarar, eru fastsellir, og her hevur so sann- „hitt almenn“ ikki stýrt! Og lønin, id arbeiðarnir fingu iliga » arbeiði í kolagrav unum, 13 krónur danskar um vikumna!! Soleiðis er vorðið í mongum fyri leirra Var londum, og eingin skal taka fyri, hetla al ikki so at ikki vit eisini læra kenna onkumlíð, um ringt. A socialdemokratiid í okkara líð — Í. d. í alls allar Danmark íkki hugsar um at taka ognir frá menniskjunum og leggja alt inn undir tað almenna, veit Milens og vila ivaleyst ley nógvu innanfyri lann flokk, ið lýddu á rødu hansara, og helta átti tí ikki at: verið sagt og nýtt sum agilasjón í Foroyum! Eingin socialdemokratur í Før- d. í Dan- uppá al ovum líka lítið sum |. mark”) kundi funnið líkið jarðaleigin ella skipspartin frå honum, sum hevur strevast og slilid fyri al koma sær fram til al verda sjålvbjargnir og seta »fot undir egið borð<, tvørt ímóti! vat verður ikki í Dan- og hansara kul *) Tískland vid Hitler íkki millum stýri roknast turlond longur mark og í komandi líð í Noreg gjort fyri at hjálpa fólki til aliso (il at verða Men lat talan er sjálvhjálp, sjálvbjargin. okkum nú, eftirsum um jørd og skip, fara at: kanna eflir, um lad ikki mangan hevði verið belur, um jørdin og skipið un, soleiðis ul tað til var almenn o maðurin hevdi brúks og að ikki var ogn. Sjålvsagt málli að vera greitt soleidis, al skip ella jørd ikki kundi verða tíkið roklaði frá honum, hann lað jålptur a tm) væl, og al hann varð hesum sama al menna, um hann kom undit óhapp eitl ella tvey år uttan egna skuld. Tá slóð mangur maður enn við síni jørd og sínum skipi, meðan hann nú, um óhappið kemur eini tvey ár, missir all tað fer fil bankan, spari kassan ella til reiðarin „fyri keks", sum ley plagdu al siga. Ílovuðslesturin í ing« er — í jørð, í skipum, í húsum og mangan, at »Sagfører begærer Tvangsauktlion« hvort av sínum. Æra veri leimum ollum, sum vilja koma sær fram (il at:verða sjálvbjargnir, teimum sum hava arbeilt og slitið eill heilt liv fyri at fáa dyrkað sær eilt kú fóður evrvikum og ring upp ur ari jord; æra veri leimum sum slila við mikið, at leir fáa bygt sær eini ella skipi. hús fáa sær part í einum Men lá dreymurin um skipið ella aðra ogn ein vakran dag endar við, at tey saman spardu oyruni, sum í skipinum slóðu, eru farin at tramanum til, lá var belur, at onganlíð var droyml! Sum áður sagt: Æra veri teimum, sum løgdu eitt lívsyrki í al taka sær eina (rød upp úr haga, men nú verður mong ein troðin avlikin og onganlíð haki settur í; og at fáa sær skip uppá slalslán og so lata tad all a sum lad vil og kann tat, skipssmiðju og mo- sviðan Í lað torsmidju um at bera felagsskapi mundi kanska ikki verið betur, um lað almenna slóð sum eigari og læl skipini (il menn at dríva, sum vóru at líta á? „Tað er óivað ikki ornógv sagt, at socialistar eru mest- sum eingir í Feroyum“, sigur harra Milens, men må tordi verið, af hann mistekur seg; vil halda tvørtimåti, at teir flestu Foroyingar eru socialistar, so- leiðis sum vil uppfala socialism una: arbeiðið fyri at ley ordini sannheil; har í verða »( )g da | | | } I | Í | Í >Dimmalætt- | | | Í á , | Snørl og vinna SO í | Risdom vi drevet det vidt, nam fan har for meget og færre for lidt«, gerast skal soleiðis, sum Milens Men vit meina ikki, af hevði á orði í loglinginum sjálvsagt uppá háð at allar innlokur fara saman í ein kassa og so verða býllar sundur aftur, javnt til oll ja, helta hevdi verið „jarnaður“, ið dugir Vit hugsaðu, og vil hava eis ini sagt lað, at millum vitugt fólk er lann hugsunin ikki til, at socialisma er hetta at:býta all javnt, og at orðið jarnaður í lad aflur, hella í merkir tað; og vil sigi al ikki er rætt at nvla agilasjón, herernóg av fåkunnu frammanudan. Og lat okk- tað skrivað um siga nú, at vildu vil sjálvslýri í tilfari farið at um Førovum, var ivaleyst av at fingið men Milens og alli sjålystyrismenn skulu vila, at vil, redaksjónin av Forova So- cialdemokrati, ongantíð hava verið ræddir fyri al siga sann leikan, við hava ongantíð krógvað ella Jú, Føroyar treingja til at, so okkum okkara hugsan. cialisma verður talað í hvorjari | vrá, lí socialisman er hilt old- | argamla kravid um menniskja- rættindini, um eins rætt fyri øll i øllum livsins viðurskiftum hetta er hon í síni innastu rót. (å Milens sigur, al teir, sum her hjá okkum hava nevnt seg javnaðarmenn“ ikki hava præ dikuð læruna um al javna úl og um al taka allan ognarrætt | frá lí einstaka, so veit jú Mitent, sum vil áður havn ságt, al soci lisma nú og fyrr á mangan håll bædi líbelur og lí- 1931 og 1831 er brovll verri ti millum er slórur munur á so háll, men enn reslar óendiliga nog Vi menn her nevna seg við lí íslendsku navninum »vjavnadur« er lydningarlevst, leir um lað, men leir socialdemokratar, sum her á landi hava verið frammi hava á tingi og á fundum, iva- | forimuni tað eft roynl leyst bí ( ikki staðið aflanfvyri sambands- og sjålvstyrismenn i dugnaðskapi og góðum vilja í teirra offentliga yrki. Oy lat okkum so enda við al spyrja, hvussu lað ber lil, al | | sjålvstyrismenn, tann flokkurin | sum Vit hava tråd var tann „intelligenti“ parturin av ti før- oyska folkinum, og var tann mest frísinnaði parturin, attað er hann sum ber hesa gomlu mosagrøgvnu søguna fram, um socialdemo kralarnar sum vilja taka alt frå teim sum hava strevad seg fram til at eiga eill oyra. SÆ mangan | Frá ríkisdeginum. Okkum er sent henda frá- greiðing um „Foranstaltninger vedrørende Jordens Dyrkning og Forbedring. Til Opdyrkning og Indhegning af Opdyrkningsjord paa Færøerne. Svarskrivelse: Landbrugsministeriet. Køben havn, den 7. December 1933. Under Henvisning til Udval dets Skrivelse af 25. Oktober d. A. skal man fremsende ved lagte gennem Færø Amt ind henlede Beretning med Bilag om de Arbejder vedrørende Op dyrkning og Indhegning af Op dyrkningsjord, hvortil der er lilskud í Finansaarene g 1933—314. Kr. Bording. I. Wilcke Nil Folketinsels Finansudval: givet Bilag, Foroya búnaðarfelag. havn, den 21. Nos | Til Færø Ai Í Anledning af ] nisteriets Skrivelse af I. Non Aar, Folketingets der 25. Oklober s. A. tilstillet | de Arbejder vedrørende Opdyrk af Opdyrk lhors ember 1933 cm ber í hvori meddeles, aut Finansudvalg un har ud bedt sig Beretning om | ning og Indhegning ningsjord, hvortil der er givet Tilskud af de Midler, der ei bevilget paa Finansloven under S. 13 (II. C. 4., hvilken Skrivelsi Amtets Foreningen til ved Paategning er til sendt Erklæring, tillader man sig herved at af Beretning give følgende Der indkom i 1932 i alt 327 Indragender om Tilskud til Op dyrkning og Indhegning af Op dyrkningsjord. Af disse fik 161 lilskud til Opdyrk og 15 fik i Ind | hegning af Opdyrkningsjord. De Tilskud til Opdyrkning, opdyrkede et Areal | af 129 435 m? eller paa det nær 13 ha. De 15 Tilskud til af Opdyrkningsjord, í all 54 Tilskud til Opdyrkning og Ind Andrager« ning, skud til Andragere, der fik | mesle Andragere, der fik Indhegning indhegned« Kofoder eller ca. 65 ha hegning af Opdyrkningsjord et for Aaret 1932 S 976 33 udbetalt med 1024 Kr. et Maale Planlæg medens Indkøb af Rejser til Kr., anvendt til redskaber, gelse og Syn af Jorddyrknings- arbejder og Indhegning af Op dyrkningsjord samt til Porto, í; Kontorarbejde. | | y ksager Og Der indkom Indragender om Tilskud af Bevillingen for Kinansaaret 1933—341 inde værende Finansaar af disse har til Dato 176 Andragere fanet Tilskud (il Opdyrkning. Disse 176 Andragere har opdyrket et Areal af 116290 m? eller lidt over 11'/, ha, og der er til dem udbetalt et samlet Beløb af 8041 Kr. — olte Tusinde fire- tier Kroner Der er begge Aarene ydet et Tilskud svarende til I Kr. pr. 10 Timers Arbejdsdug eller ca. '/; af Vær- dien af det brugte Arbejde, reg- lav Timelon af anvendt net efter en 50 Øre, g 4 RA RV óð 5 ng sr SØE sæ ' ON 0 on + ØR 6 «GE