týsdagur 23. januar 1934síða 3

Sóknarstýrisvalini! Vit minna á: Ein og hver hevur rætt til at velja, ið hevur goldið skattin fyri 1933. Eldri eftirstoða forðar ikki fyri at kunna velja. Ein og hver hevur rætt til at galda skattin fyri 1933 og fáa kvittun fyri hann, sjálvt um hann ikki er førur fyri at galda eftir- stoðu frá 1932 og fyrr. Veljari, arbeiðari og fiskimadur, rinda tín skatt fyri 1933 og far á val og set teir inn í sóknarstýrið, sum umboða tínar interessur. Seinasta freistin fyri at rinda skattin, so valrætturin bjargast, er 8 dagar áðrenn valdagin. Verð ikki ov seinur. Arbeiðarar og fiskimenn. Hyggið lykkum um í norðan- londum, arbeidarar og fiskimenn! Hvat ger hin minni menti Mokk- rannalondum! urin í okkara 9 Obrótiliga tekur hann saman um sínar menn og hann menn- isl í hvorjum. Til kommunuval amlsráðsval, folkatingsval- ella stórlingsval, stult sagt: tl øll umboðsval stillar hann sínar menn og leggur allan doyðina á fyri at fáa teir valdar, menn, ið hava tikið sær ta ábyrgd uppá at royna at alt tað, iv gerast kann, fyri at fremja minni- gera mannsins mål og interessur. Heri Føroyum må hin minni- menti, arbeidarin og fiskimað- urin, gera lad sama. Slórmanna- veldið, burtur úr sóknarslýrinum, log- veldisharrarnir megu linginum og av ríkisdegi. Ar- heiðararnir og fiskimenninir eru nú fyri so vill organiseraðir. Men ikki fingið lá kraft, hon eigur al hevur organisasjónin enn hava. Og fakfeløgini aleina eru ikki nóg mikið. Feløgini megu vera undirlikin og slyðjað í teirra almennu málum av sókn arstýrum, loglingi og ríkisdegi tå fyrstani verður broyling í, hinum sum balar og gagnar minna manninum. Higarlil hevur hin minnimenti flokkurin ikki dugað at staðið saman. Hill neyðlurvuliga sam arbeiðið og samvirkanin millum lelogini sóknarslýrini, loglingið og rikisdagin hava ikki verið lil mað- slaða — og er hin minni urin í Foroyum lí so illa staddur Men og broyt- i dag, sum hann er. her má broyting koma í, ing kann gerast, um eingin svíkur er Í, um hvor einstakur ger plikt sína. Svíkjarin er hin versti brotsmaður móli sær sjálv- um og sínum starysfelagum. Arbeiðarar ella fiskimenn, ið stilla seg undir liðina á veldis- harranum, honum sum fgjøgnum alt sítt lív hevur doyvt og træl- kað unt honum annað enn hørd- og hin minna munnin, ikki oftani skemdarorð hval sígu lit um teir? Eru leir ikki svíkj- arie? Svikjarar móti sær og sínum og kammeratum? Eru teir ella kunnu leir sigast at vera fríur Vænta til, at kunna sláa í borðið móti harra ) og óheftir“ leir ÚR SUÐUROY sínum til verju fyri arbeidisvin- menn sínar, sínar slarvsbrødur og systrar? Kann annað vænlast enn at leir ikki kunnu vera tykkara menn, leirið ikki hovdu breyðið undan at stilla dirvið ella fyri ikki kundu bera seg við hánsara lið til at útinna hansara politikk? Og hvat er ) hesin politikkur? Okkum nýtist ikki at svara. Hvor einasti ar- beiðari og fiskimudur kenna vel- Hugsið disharrans politikk. tykkum tiggju ferðir um, áðrenn tit slyðju henda politikk, ið er vendir ímóli tykkum. Vit vila, at ein og hvor kann listn, eisini ímóli Men lað einum arbeiðara ella fiskimanni, stillast á ein vilja sínum. hendir at veldisharrin, minnimannsins mólsløðumuður, lekur hann sum slemmiogn á sín lísli ullan hansara vilandi, so er tað við- ella mans plikt at lala ímóti lista- komandi arbeidsmans fiski- num., Ger hannikki lað, er hann húð Kann so hesin maður vera slórmansins maður við og hár. á lykkara, arbeiðarans og fiski- mansins síðu, táið á stendur, tå alt á ið veldisharrin slreingir fyri al fremja sínur »privatinte ressurc? Kann hann tala »påva ímólig, láið fyri koma arheiðs- spurningar, ellisrentuhjålp, inn- valiturentuhjålp, skattaálíkning eftir slígandi skala, ið leggur gi byrðirnar har, ið eynini eru al bera, L.v.s. á veldisharran sjålv- an og fr.? Kann hann? Vit meina nei! Po- Teir, ið eru á sama lista, koma, hvørjar ; ; hansara líkar o. s. litikkur er politikkur. grundirnar eru, »Afhængighed« ella samfellandi politisk hugsan leir mugu koma al føra sama Herren san Og »som politik hans Svende«, Arbeidarar og fiskimenn fara tí ikki, teir kunna ikki, at:líta á slarysfelagin, sum leggur saman stórmannin, sum Lt. d. vid lang ari boykotting straffar tann ar- sær al beidsmann, ið hættir biðja um at fáa arheiðspening, nakað av arbeidspeningi sínum í konlanltum. Og gera arbeiðar- arnir og liskimenninir tað ló, fylkjast leir um listan við veld- lænarum, isharrunum og fleirra fr so megn leir ikki vita, al leir berjast ímóti sær sjálvum, konu og bornum sínum, móli sínum dyrastu interessum. Minni maðurin, fiskimaðurin og arbeidarin og til rætthugs andi menn kvinnur, veljið (8) og arbeidsmannsins listar, Tíðindi. Tveroyri. Val stendur fyri durum — lað verður hin 29. í h. m. — og fólk eru spent uppá úrslilið. Tveir líslar eru komnir inn, Arbeiðisflokkurin eigir keypmanns- og atturhaldshlokk| annan, urin eigir hin, ast slíla lummarnar, | Jaynadarmenn boðaðu um dagirnar til almennan fund, P. M. Dam flutti fram rødu um javnaðarmanna uppgávur í ein um sóknarstýri. Molstødumenn inir lóku ikki til orða, og varð so statt eingin orðadráttur. Arbeiðaraflokkurin hevur haft hópin av fundum í heyst um la ymis politisku sloðuna og um arbeidnaramål. Fyri stullum doyði ein merkis Anna Sofie Wang, á sjúkrahúsinum í Havn. kvinna í Froðbæ, Um hesa vilja vil skriva eina særliga grein. Hennara lív hevu tið ce verið so forvilnislig, ul vert at vera kent av oðrum enn hennara bygdarfólki. Nakrir við tyrireikingararheiðið fyri lí vón- menn fáast enn aða stora kolugrevstri, ið sigst skal byrja aflaná 1. apríl. Veðrið hevur í seinasluni verið so vån aligt, at tað hevur tarvað ar- beiðinum. Vág. 3 líslar eru komnir inn, av leimum er ein vrukaður, tað er keypmannslislin. Slórmannua- veldið í Vági er soleiðis fell í I ár. Yónandi kemur lað aldri aftur til ræðið. Sovið sølliga sælir. Men tað er líverri ikki nakað lystiligt búgv at taka hjá leimum monnum, ið koma lil. Men har id góður vilji er lil steðis, veksa evnini við uppgáv- uni. Al fáa eitt betri skil á her er slórur lørvur til, ja, fað er ein livssøk fyri Vágskommunu. Fiskiskapur og lelagsskapur. Íkki fer Ind at vera so sjáld saml at: hoyra nútildags menn so væl í lalu Sum Í skrift finn ast at lí reiðskapi og leimum forum, ið nyll verða í okkara, ein kann við góðari grund siga einasta vinnuvegi: fiskivinnan; bæði sum bein og luð menn, laka lut í hesum slarvi, og so eisini aðrir, sum ein leiðis kann siga ikki so heinleiðis hava sínar har, sum lívsinleressur men korlini við al anså eflir og doma um kunnu hava eitt skilaorð al siga um hella. Øll eru kunnug um lað, al | snorisfiskiskapurin gevur leim um, ið so reiðiliga á hann skulu líta: vånaligt og tunnliet úrslit Vil frættu og s« var so syndarliga fiskimonnunum, ógvuliga jør, ul lað, ið forvannsl, lítið, al tað hjá nokrum al liva sømiliga av var ikki moguligt lí. Og cilt ár hevur verið í ár; væl sígst at hava verið fiskað, og sum hoyrist hevur prísurin 5 ikki verið so úl av lagi ringur kanska av lí frægasta, ið væntast kann nú í námind; men hvussu man peningurin hava verið hjá fjøldini? Jú, sum hovr- | ist, ógvuliga lítil, so lítil hjá summum, al td ikki er gjorligt at slån seg ígjøgnum. So er vorðið fiskiskapinum, og Menn burlur úr við langferda heima er hvaðna verri. skulu fáa sína årsinnløku sjey mánaðum av árinum. Teir koma heimaflur og ganga so sum ofl hinar fimm mánaðirnar og Bálarnir sleppa ikki út fyri veður, og líðum, um líkindi gevast, fæst einki. Ein skuldi lvúð av hesum, at okkara fiski- mið vóru bær ikki grunnar og Men við fisk. frællist so at vera. Bloðini siga íðuliga frá, al leit eingilsku trolararnir, sum át undan ári kringsela oynnar, xedi summar og vetur, vár og » leyst, Myta góðar forningar heim til Onglands, og landsins børn mugu til Íslands og Grønlands fyri al fáa sær inn í munnin Ha eisini sita heima og svolta. lettar er eitt skil, sum bæði annál ein og má hugsa um, og fólk, lekur. sill Náið slíkt lað særliga lann, ið dagliga livir millum (ad => sum to beinleiðis breyð av sjónum. mål, siga > verður borið lev, ið Í upp á ska halda seg vera meira kompetent enn alfinnarin trol- kunnu aldri bera seg her i tað at últala seg: trolarar? arat Førovum, hava royndirnal við trolara so fullvegis prógvað. Men ganga la, år ul og ál > hví verða ieir við al Inn. Hvi kvilluði Ísland seg av við síni fiskiskip tók trolarar G og sum hava fingið sær mo- aftur í staðin. hví fáa hesi lond, ikki dernaðan reidskap, sæt aftur tær fyrstu lól, sum menn- iskjan funn sær atveiða fisk við, láið tær nýmótuns greiðurnar geva leimum slíkt niðurlag. reiðari tikið al kingin lørvar al ella i Við vera fiskimaður heila hava pelti torrælning al gera fyri at vid einum hálvum síggja, at okkara fiski =J* eyga al skapur, so sum hann nú verður drivin, í mong ár ikki hevut borið seg altso ikki gevur lað hann skal. Tí hvat nvflar av sær, lað, um onkur reiðari ella fiska uppkeypari rikar seg upp ella mikið at hansara handil láið lann stóri flokk fær SO slendur seg, urin, sum fískin veiðir, ikki kann fáa so mikið, ut hann kann eksistera“ Oy so eru lað eisini aðrir av keypmonnum, 10 eka á knøunum og ikki orka al geva ein líkligan pris; siga seg ikki kunna meir um teir ikki skulu fara á húsagang eill gott forsvar fyri driftina! Sum so olla er framfort kunnu jú aldrin menn við sínum hond upp línur um draga lað fiskamongd ið lrúl, ella gorn kunnu bjarga Og so eru lað upp aflur onn urbrek við okkara fiskivinnu, so sum hon verður drivin, brek sum onkur kanska ikki hevur givið dælur, tí ley ikl erla við la materiellu si sakini; men heldur koma al greinast undir lað andiliga tað sálarliga, syko Sum ollum Førovingum logiska kunnugt, verður skipsfiskiskap- urin drivin soleiðis, at hvor maður á skipinum dregur til sin og so hevur lippur avskornar av fiskinum fyri at halda tølur á, hvussu nógvar fiskar hann fær, og so verður parturin hjá monnunum byltur eflir sum fiskatalid er hjú hvorjum ein slakum manni. Fann hevur verið (il sum skips veit væl alsiga frá hvussu ovurhonds slórur munurin kann Menn d millum einum og vern sama skipi, lað bæði einstakar dagar og heilar túrar. Hetta veit heimafólk eisini væl, at ógvuliga stórur ójavni er á avrøkningini, láið uppklárað verður; ein á sama skipið kann hava fingið dupult so nógv sum ein annar 0. 8. fr. og so eru nógv skjót at aftur við sum ódugiligan døma hann, ið kom ringari úrslili, og latan: hann hevur sjálvandi at staðið, sign Ð ikki tími ley; og hin verður sagdur at vera ann- ar dugnamaðurin í allar mátar. Men allir menn, ið liskuð hava hetta mini fullvæl, al Madurin ið fekk, lutum vila langlífrá er so. avrok- ning kann so mangan i øllum standa mól við hann, ið fekk tann storra vinn- ingin; ja so íðuliga er tað so, al forum bæði í dirvi hin í ollum og dugnaskapi stendur nógv fremri enn fiskiklógvin, sum so ofta ella ikki gilir annað enn draga ein torsk. ikki kann annað Hesin Ojavnin er 140, ið fiski maðurin nevnir »held« og »oheld«. Og må hesin munur, hesin ójavni, lykjust ollum ul veru so merkiligur, at hann væl er verdur at rannsakast reint vilinskapiliga. Ein kann hugsa sær til, fyri at flyta dømir fram al tveir menn slanda lið um lið við sneri. Báðir hava somu greiðir og sama agn og halda SØMU dypd, og báðir kanska líka evn aligir og líka ågrvinir, — hvorgin vil sjálvandi standa aftan fyri annan. Og so kann ójavnurin vera so slórur, at annar kann stundum hava dupult so nógv á snøri sum hin. Hetta elvir sjálvandi, at mis ljóð kemur millum manna skipinum, og misljóðið dregst við sær heimaflur Er nogvul fiskur at fáa ein dag, sært lú aldrin annað, enn at flestir menn eru gruggulir, og hví er lað? Ti olorur. ÓJAYnin á verguni er SO leir, ið vanir eru al vera óheldigir, hava sum vant % lingið ein líllan part av tí, id á dekkið er komið, og tann held igt er heldur ikki í góðum hýri, ti hann heldur, at hann álti at hava fingið meir, enn hann hevur fingið. (Og so, láið reint skal verða gjørt, so eru allir noyddir al arbeiða og ultora javnligl at heiði og hava javna arbeiðistíð; maðurin, sum hevur lingið > minsla parlin, arbeiðir so javnlt við hann, ið fingið hevur storsta partin, ofta kanska meir og tað er jú ikki bert einaferð, men all árið. At hettar eru góðar orsøkir til al fáa fram í mannin ljólar driflir, er eyðsæð. 180 batar ikki at: siga, at:lað er vána teori í lí manni, sum ev undar lagsbróður sín. Øvundin er bundin Ul tað menniskjalivu nállúrunna, og fær hon góðan gróðruboln og góðar stundir at vaksa, bei hon sínar ljólu fruktir. Allir eru farnir at vinna, og lad er ein náttúrlig drift í ollum rætlum veiðumonnum al fúa henda drift ger leir ålspentar at mest moguliga vinnu, og nåltårini hennara fa frá GÁVUI og at kappaslt við aðrar veiðu på menn. At Ojavnin á veiðuni umborð í fiskiskipunum í longdini ti skapar øvund og drepur felags skapin millum manna, er einki at undrast á, og er greitt fyri ollum; og ollum kunnugt nið urbrvtur ovundin allan felags skap og fær hvønn at: hugsa best um seg sjálvan og nora al forum. kemur ollum sær, al sær i lin agn å tann, ið lað lag í, al teir, ið skipið, velur fyrstur kemur fram at, sær hesta ultan at leggja aftan á; agnið, aðrir koma fyrstur koma Í lrogið, kanna sær leir bestu bilarnar, og hugsa eftir. (Meira). AA [|[|[|————||———————…—pÉ:c——>ØØ—————o———$8|$ ikki um, al onkur er Ansvarhavandi bladstyrari fyri Suðuroyar-síðuna; P, M, DAM > 5 hi