Sosialurinarkiv
Sosialurin 1934-05-15, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 15. mai 1934síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

-FØROYA- SOCIALDEMOKRAT FRÆLSI JAVNAÐUR BROÐURSKAPUR ap Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 yr, å forsiduni, P | . ; Kostar kr. 1,50 fjóðringsúrið Porto. Blaðið , Nr. 20. | 20 ovr., á 3. og 4. síðu Vid størri lýsingum fæst | Tirsdag hin 15. Mai 1934. | verður bílagt á posthåsinum, brævsavnarstødum | 8. art. | avslåttur í prísinum. | | og skrivstovuni. Telf. 148. | . rokset fra 1000 til 10.000. Sta-| Skal man hver Dag rende en 66 amalt jarn ude | É 9 nn", G , Skonnertin „Standard | lingrad frá 15.000 til 600.000. | halv Mil efter et Rugbrød, bli- er sjólálin utlanfyri Tjørnes í | Leningrad frá */, Mill. til 3 Mill. | ver man ond. Bliver man ma På jt uj id ri F á i P i så are: | ; . , Mangan hevur ljótt verið Eitt hugskot. Íslandi. — Manningin er bjargað, | Moskwa fra Í Mill. til + Mill. | det, saa bliver man fordærvet. skrivað í foroyskum bloðum, og men skipið vrak. | Hvert Aar forøges Folkelallet med | Der skal være et vist naturligt mangan hevur bladstyrari verið skyldaður fyri at »forfylgja« annan mann í tí blaði, hann hevur haft í hondum; men ong- antíð hevur nakur ónavngivin persónur á so grefligan háll verið úli eflir navngivnum manni ella monnum, sum hann, aftanfyri bók- úti eftir ollum, ið krógvar seg stavin ,—n", er sum nerlur við socialdemokrati, bladstyrara og flokki. Nukað ley so sjófull og perfid sum sløðugu álop hansara Nokk, 30 fólk á bluðstýrara, bluð og skalt tå leita leingi eftir. eill ella við tola eitt tílíkt, land al leingi verður SO leingi er hetta lard og hetta fólk at nakar eitl ikki vert, hugsandi muður offrar disin av síni líð ella sínum sóða vilja til less So fólk ikki sigur stopp lil al slyðja eilt frama. leingi Foroya sovorðið blað, sum tað ið >—nc skrivar í, so leingi er hella fólk — og serliga lað, sum hoyrir heima har hetta blað húsasl, ikki vert al roknast fyri fólk. Nú vila oll hvor „—n“ er, hvar hann hevur sítt heimstað, so nú lrilvar ein ikki í blinda longur; men ikki fyri lað, skriv- ingarlagið var ikki til at ganga (8) skeivur av. Seinasta fúla, ónærisliga álop dømir hann út úr hampamannafelagi haðani hann og hansara líkar fyri langa líð síðan áttu at: verið koyrdir. hann ella Sjálvsagl torir teir, lí lílla »—n«id sigst al hava tveir pápur, stakkalin ikki ul koma fram við hesum fålheitum á lí staði, har hann býr og ann- ars virkar, lí lað er 16 máli vid lí, sum menn lora al bjóða norðanfólki. Men syrgiligt er tud, at:fúlu greinir »—n«s skulu hava borið tær fruklir, lær sigast at hava og lå menn fara at dóma mann eflir lí, sum mólstoðu menn siga um hann, lá er ringt! ga ganga Tá kann lað heila settli al grundum. — Tann ómaki „—n“ hevur gjørt sær við sínum álopum á okkum, tað er synd fyri hann at: havo haft var eina belri suk verdur; alt hetta stríð. Og hann má nú skjótt fara at leita sær eftir nýggjum vápnum, lí nýtt urbeiði krevur nýggj våpn og neyð ars hann, sum nú herefiirdugs skal standa fyri spræninum. Fre r við óndskap, verður ljótur alvi lápuligleiki parar seg at koma burtur úr, og siga vil takk fyri >godt Kompagniskab«, sum við hesum orðum honum Jeppe segði við svín síni. } Jonas Lie sigur um skipið, sum So varð hon seld sum gamalt jarn Tad hevur altíð gjort mær ilt lesa al oOo Ð hoyra um, at skip verða seld til al høggast sundur, rØ… ð dømd til fullkomuliga oyðile; ing, lí lað er tað mest trovstas leysa av ollum. Tuð hevur fyri at fella amalt verjúleyst verið sum deyða eill mæl dóm yvir co ” menniskja. Eilt skip er ikki eitt lívleyst ting tuð er livandi tand hevur fingið lív og sål av ollum lí tuð hevur ført yvir hav. Ég komi al minnast ley funnið tómt, innanúrbrent á »Da de bordede var havinum: det, og Baadene stødte mod Si- den, gik der en underlig lang Fone gennem del uhyre, øde Jernskrog. Lyden voksede hen- ; | igennem Spanlerne og rungede | | stedse dybereidet tynde, skæl Malmskal, ud, bævende og klagende i Luf- ende indtil del sang ten ,« — LEinaferð sigldi hon, skútan, millum lond og bar við sær vorur og fólk hon førdi mannahugsan út, yvir boð til oðrum um han hon bar landsmenn burtur í landi. Gomul var hon vorðin, men enn hekk hon saman og kundi orð | nelig Kombatlant tó kanska hildið nokur ár enn við góðari viðferð men so varð hon dømd til deyða, til al verða upphogd. Hon hevði altid siglt í erligari ferð, ongan- » líð verið nýtt á sjorøvaruferd, hevði ongantíð sigll við líki í lastinic. sum Íbsen sigur men reiðaríið vildi hava annað skip selt inn í ferðina. Har var ikki reiðiliga komið á samt, um teir skuldu hava eina nýggja lítla skúlu, óroynda enn, inn í ferðina teir vilstu ikki um hon var nvtilig til hesa sigling ella leirskuldu laka eina aðra eina líð. til at flyta lík sum var gingin sum hevøi sigll Hon hevði verið nýll frá einum bv, undir av jarðaskjálvta; varð hon væl reinskað avumborð sendum arbeiðarum, varð hon væl nýti- Og so varð hin lig g gamla seld sum gamalt jarn og hogd sundur, og soga hennara | var Uli. Men seinni tíðum til hina onkur maður mintist í gomlu skúl- una, sum einaferð gekk í ferð millum landa og bar boð út um nú er hon burtur, vorðin gamall jorn, farin, horvin og so fer all, og nýtt kemur, har tað gamla fór Per, Sjóforhoyr verður hildið í Húsavík í Íslandi av sýslumann inum Havsteen. Livet er paa Vandring bort fra os! | Men Rusland lever og arbejder. Sprudlende vital, barsk i Hu mor, ALTESSIN í Argum. nlatton og | Logik, en evig ung, en uforlig Orator »Pelles« »Ditles« Martin Andet Nexø, da han for en menne- Sal OU » sandan var og Far og Mester, sen livfuldt skefyldt i haslige, skiftende Billeder opridsede det Kæmpeemne, der hedder >Rus- | lund af i Duge, | Østen og Vesten. | Sikkert ubevidst og í hvert Tilfælde ud fra en ganske anden | Synsvinkel formede Nexøs Ind | | | | Í ledning sig som en ny Bekræf- telse pan Rudyard Kipling, Im- perialismens hæderkronede Dig- ters Slagord: Øst er Øsl og Vest er Vest. ” Svælgel mellem Vesteuropa og Rusland, udtalte Nexø er i Virkeligheden af san fundumen- tal baade sandelig og økonomisk Art, al drag kan gøre nogen et Fore fuldt man næppe i be- gribeligt, hvad det egentligt er, Rusland, der er sket i Da jeg i 1922 førsle Gang besøgte Rusland, var Landet ud marvel efter Verdenskrigen, Bor- GÓ > gerkrige og Hungersnød. Da je fun Aar efter gentog Besøget, var det et Folk, der i næsten himmelraa- bende Armod drømte stædigt om gyldne Paladser og Skabel sen af el Monsterland. Da jeg i 1931 atter var der, var lagt, FH da Grunden forlængst og jeg besøgte Rusland sidste Efter aar, stod Paladserne klar. 10 Procent af Befolkningen bor í Dag í Standard-Huse med 3 Værelser pr. Familie. Central varme, Elektricitet, Bad, Radio elc om 3—6 Aar har alle Russere en saadan Standard- | bolig. Kæmpebyer skyder op af Jorden som Paddehatte. I Ural paabegyndles for 2 Aar siden í en Orken Opforelse at en By den har i Dag 100.000 Indbyggere! Murmansk var var 1922 en By paa 2000 Indbyggere — í Dag er Tallet 67.000, Arkengelsk er { Mill. eller en Befolkningsmæng de paa Størrelse med Svejls'. Og Russerne glædet Vækst, Ungdom, Glæde, Hvad Vesteuropa? sig over hetvder Airbejds denne der ny liv, kraft. vilde man Siø ige I Í Leningrad var der i Efter anret, mens jeg var der, 5 65,000 Bygningshaandværkere i Gang Dag og Nat havde været det hele Som Ov meren. Huslejen man ikke over stige 10 Procent af Indkomsten. Skatteprocenten er 2 (lo). Gen nemsnitslevefoden pr. Familje til 3000 Kroner aarlig í Den svaret Danmark. der russiske lever bedre end den fast- | lonnede europæiske. El alt overvældende Indtryk var, al der var Pengerigelighed overall Vejret, fortæller, at vel er Lønningerne 3-doblet, 1500-døblet Million! Og det er ganske hen i paar en Abramowilsh men Levnedsmidlerne ja, hvorfor ikke en Teknisk har Rusland overfløjet Europa og er inde i en Kappestrid med vil med Yrbej | U.S. Á. af SEjren. og val For Onkel Sam produ- cerer kun for Profil Sovjet for For Kvinden er H. t. Arbejde. Tjeneste Konsum. fuld Li- Overall der reret mn. eg= í offentlig ser man Kvinderne, Der hersker frivilligt Moderskub, hvilket san langt fra som fra visse Sider paastaaet bar ført Gil Usædelighed og løs Moral der tværlimod. For Børn el sørgel med Vuggesluer, som Alverdens til Skamme. vor Vuggestuer Fabrik- teore ligver ved 5Ð5 Skolerne kerne for al fremme del det praktiske. tiske og Der arbejdes under Højtryk i | Landbrug, Industri, Skoler og overall Arbejdstiden er 35 | Timer ugentlig! Saa der er rige- lig Tid ogsaa til Sport og Læs- | | ning. Russerne er Verdens stør- ste Læseheste. Í Fritiden samles Arbejderne hele Ruslands Befolkning er Arbejdere i deres | Klubhuse, der er vældige Pragtpaladser med Biografer, Biblioteker, Mu- sikværelser, Diskussionslokaler OSV. al man Rusland og kommer hjem Ja, sandt sige: Besøger igen lil Vesteuropa, er det som al vende tilbage til en Daare- kiste, | Balancepunkt mellem Ydelse og Nvdelse det Punkt Russerne fundet! hut rå og Vesteuropæeren er komisk set med Russerens Øjne »Verdens stærkt var et Alles Ja pan og Kina. Der staar de frem Hersker« er pan Relur. lille Øjne el Vesteuropa historisk Intermezzo. retlel østpaa, mod tidige afgørende sociale Kampe os! Livet er vandret bort fra Men Rusland lever! Soleidis sigur Martin Andersen Nexø oll hava høyrt og hoyra tær ræðu um (ad Rusland, sum vit ligastu fråsøgnir um. Tá keisara- veldið, sum oll hin »civiliserada« var á máli um at verðin einum døma til heljar, gekk at grundum, og fordømilsi, vendist alt vid, li fór í pettir, ikki var endi á henda sama verð lús omanyvir leir menn, sum tóku sær tað stars uppá at skapa eitt nýtt ríki burt- ur úr lí kaos, sum hella ófora stóra, vanrektaða ríki jú var.- Fad at keisaraættin, sum hevði eitt so stórt tal av menniskjaliv- um og ólukkuligum menniskja- lagnum á síni samvilsku, varð ella segðist at vera dripin, vakti eina eymku-rerslu, sum drap minnið um allar tær rædu- ligheilir, sum vóru gjørdar, með- an hin seinasti keisarin sal og undir ollum hansara undanmon num. A fara í holl við tað kempu- verk, at:fáa Rusland åføtur, fáa lað upp úr kaos, var meiri enn eins manns verk, og túpuligt var og er al hugsa sær, at hetta, al fáa eitt land eitt fólk, ið 80- leiðis og hevdi ligið í órokt sum Rusalnd Russarfólkið, var nakað lætt arbeiði! Har val og ikki al vænta annað enn al long tíð al takast mátti í Men eitt og måiti ganga misl mangar ferðir. kunnu vit oll vera vis Í, og tað er, at nógv lunn størsti partur av lí, vit hava hovrt og lisið úr Ruslandi og um standin her, er m eitt stórt sindur-burtar frá sann leikanum ! rå Nexø sigur frå vil hoyra, lad Andersen og eisini lesa fråsøgnir aðrir bera fram — fáu vit eina heill aðra mynd av við- urskiftnnum har. Hann hevur verið har og sæð alt sjálvur, og iva at hann ikki í um, vit eru Tann maður, »Pelle breren« og >Ditte Menneskebarn« fer ikki vid lygnsmannsbodum, sigur sannleikan. sum hevur skrivað Ero-