Sosialurinarkiv
Sosialurin 1934-08-18, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 18. august 1934síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

FRÆLSI Nr. 33. Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á 20 oyr. á 3. og 4. síðu. avslåttur í prísinum. -FØROYA- Ussaligt. Harra bankastjóri Tørstein Petersen hevur 1. í h. m. skrivað eitt opið bræv til P. M. Dam. Bankastjórin sigur helta bræv at vera orsakað av okkara oddagrein seinasta leygardag. Skal uppá víkjandi hetla bræv vera svar grein við- og stjóra Torstein Petersens atburði frá og av rumbulfundinum, ið keyp- mannafelagið helt í Havn. megu vit siga við manninum: hatta er ússaligt. Vit merkja, at tað í hesum hesa okkara sakforara banka- við hansara innleiðing brævi finst: 1) Ikki eitt orð, sum avsannar okkara upplýsing um, at statsins tap í Isvirkinum bert var stívur triðjingur av tí, ið Tórstein Peter- sen vildi fortelja áhoyrarunum í Sjonleikarhøllini. 2) Ikkf eitt orð til avsannan av, at tað var tað i „Ísvirkinum“ gjørda útlegg, sum orsakaði tving- aði — ífylgi lóg — „Ísvirkis- stjórnina“ at geva „Ísvirki“ upp sum trotabúgv. 3) Ikki eitt orð til avsannan av, at Sjóvinnubankans uppsegn av árslýsing síni í „Feroya Social- demokrati“ var „motiverað“ við, at bankastjórin einki vildi hava at: gera við „Feroya Socialdemo- krat“, so leingi P. M. Dam hevði nakað at gera við blaðið. Okkara frásegn um gongdina í og orsøkina til »Isvirki«sins húsugang stendur lí óvíkað. Harra Petersen målti verið so frætt at sær komin, at hann skilti, at seg sjálvan við at halda fram hann einans minkar við óundirbygdur uppåstandum, sum era tíknir av fótum, eins og við at royna at villleiða við kámum »insinuerandi« spurs- málum, sum vit hava svarað og kipt livið úr. Vit kunna for- vissa harra Petersen um, at Havnarfólk og Foroyingar í síni heild duga meir enn al stava og leggja sumun. AL halda fram við al spekulera í fólksins óvitan er fáfongt, Við um 14000 kr. í kontantum var P. M. Dam við at undir harðum streymi. Hugsjónin var at hjálpa reisa vÍsvirki and- Føroya fiskimonnum og arbeið- arum. Men kreppan og harð- skapur heimanífrá feldi virkið. Hetta var harmiligt og stórur Men Tórstein uppástandur um, at missur, harra Petersens »lsvirki« hevur verið Føroy- ingum og Føroya landi til stóran skaða, verður ringur ut undir- byggju. Tí enn hava hvorki Tórslein Petersen ella nakar annar kunna avsanna okkara fråsøgn um, at „Ísvirki“ ikki hevur forðað einum einasta keypi av góðum skipi ella bygging av nýggjum skipi. Utviklingurin og lívsins rodynir hava haraflurímóli víst, at Før- endurnýggjan oyingar í teirra av fiskivinnuni mega ímillum aðrar leiðir ganga ta av Ísvirkis- fyritokuni leið: av virðisfiski við nútímans mo- dernaðu fiskireiðsskapi og bátum. Vit fyri bakka vid at:cÍsvirki> ikki fekk rekonstruera> seg ávístu veiðan hava víst á, hval ið fór stundir til at hvat ið loyvi ella vit, sum ávíst, hava «Isvirkis»- takka Føroya fiskimadur misti harvið stormarunum al fyri. meir, enn vit duga al Men stendur enn á Føroya steinum, kanska meta. sjålvt dsvirki> eigusl av tí almenna, og hevur enn sum frá fyrstu stund, lað kom í virkan, alstóran lýdning fyri fiskivinnu okkara. Vit kunna í hesum sambandi upp- afturtaka orð frá einum sltór- keypmanni í Suðuroy, har hann sigur: €..... Ffdirnar hava verið herviligar fyri okkum reiðarar, og hevði <lsvirki> ikki verið, vildi vit valla klára okkum. Sum tað var vorðið áður, var tuð so ovurmáta stórt tíðurtarn og í allar mátar tvørligt at fáa agn og ís í Suðuroy, at skuldi tað sama haft verið tilfelli í hesum ringu árum, vit hava haft, vildi lað okkara kanska notið harðari at drift, kunna tolað. enn vit høvdu Men við «Isvirk- inum» er í hvussu er agn- og ísspurningurin loystur fyri Suð- tað og tåsundum, uroynna. At hevur ómet- aligt at síga kann lýða í hundraðum av veit einhver reiðari í Suðuroy>. Veikur er bankastjórin við vápnum sínum, tá hann má so langt sum at dnsinuera>, al P. M. Dam tingborð málini um løglingsins hevur lagt fram á yvirtaking av bankvesinum og brunatryggingini 0. ø. fyri al hevna seg á Sjóvinnubankan og hansara bankastjóra. Veit ikki, at hesi mål hava verið og fram- Tórstein Petersen vegis eru á stevnuskrá javnaðar- Maður, ið inn á polilikk, má vita so frætt manna ? gevur seg um mótstoðumenn sínar — ella er hetta eins og plakatin, ein vid al bluffa nuatión og spekuleran í fólksins lað, al mál eru á stevnuskrå javnaðar- roynd við insi- évitan ? Umframt hesi manna, viðlók flokkurin bin 21. málini fram fyri løgtingid, og 22. apríl í ár at leggja JAVNAÐUR Nei, vit hava ikki viljað, og ikki vit vilja skaða Sjóvinnu- bankan. Hann hava vil, sum skrivað, styðjað av heilum huga orku Men við at skaða Sjó bestu okkara. og hann, ið er vinnubankun, er bankans stjóri Tørstein Petersen við sínum illavorðna og <ómoteveraðar at burði. Fólk hava nú haft tann stuttleika at sæd okkara æraða sakforara og bankastjøra Tórslein Petersen borið seg at sum børnini, tå ið tey ikki kunna undirbyggja sin ar uppåstandir — ley fara al træl ast. Tá ið so verður tikið í herða toppin á leim, rópa tey við einglarodd: tað var ikki eg, men hann, ið leyp á. Hetta er ússaligt, so ússaligl, at vit nú freistast til al spyrja við mann- inum, ið vil ein dagin komu á tal keyp manna (keypmansins?) og pla- við um rumbulfund kalmannin: «Hvi eftir heiðafuglum og smáfuglum ? latið fáa tíma vil at leða riflur Sig heldur vid skaldinum : heiðafuglar småfuglar frið ! )o ' Ð Avsanning. Vit einum blaði, al síggja I harra landstingsmaður Jøgtings- | maður Jóannes bóndi Patursson hevur loyvt sær at avsanna okkara referat av talu hansara á tingi viðvíkjandi hvalatvosts- málinum. Vit Jóannesar avsanning, tí okkara megu tessverri avsanna referat er sjálvandi rætt út yvir tað, at tað er stylt og einans gevur innihaldið av tí, Jóannes bóndi flutti fram. Referalið kann altíð áhoyrarum. vållast av ópartískum „Ég havi ikki sagt eilt orð „...€ bedýrar Jóannes bóndi. Her væntar bert tað at skoyta uppí: >Ég var als ikki á fundi, tåid tvøstamålid var fyri.c Men kanska hetta gáloysni í avsann ingini skal haldast at vera rættað í lí, at Jóannesar blað, >Tinga krossur«, ikki tekur Jóannes við í sínum referati frá viðgerðini av hvalatvostmálinum. Vit skilja Jóannesar avsanning soleiðis, sum at hann nú er komin í huga um, at hann ikki ålli al sagt tað, ið hann segði. Men so statt kundi okkara æraði landstings fólkulingsmaður og hóskandi sagt: >Tað, ið eg segði, kom av meini vita, hvat ið bóndin nú misgávum, eg Vit eru lí forvilnir eftir at meinar. Skuldi so veðurglasið vent sær, lróta ikki bloðini, ið fegin vilja taka upp eina nýggja avsanning o. s. fr. SOCIAL DEMOKRAT BRÓÐURSKAPUR Kostar kr. 1,50 fjodringsårid og skrivstovuni. Vit skulu royna at fylgja við, sjålvt um flíðirnar eru, sum maðurin segði, „nakað óstadigar og Oberokniligar,« Undir lolskum Ílaggi. Í eini grein síðsta leygurdag leyp >Arbeiðið< heldur hvassliga á okkum, ti vit høvdu »loyvt hvorjar blað okkum at spyrja, uppgávura hetta nvggja | ; 2034 hevyði. Greinin nevnist »Ilt eyga ...«, | og skal hetta vist, sum tað frum gongur av sjálvari greinini, vera ein slytling av orðtakinum: »ilt eyga kann einki gott sjå«. Alt teir hava stytt orðtakið, skilja vit soleiðis, at teir sjálvir vita, at í teirra blað er lítið og einki gott at sjá. Vit vórðu ikki lítið bilsnir, tá vit lósu hesa bluðgrein, ið leggu okkum undir at misrøkta okkara starv sum talsmenn arbeidaranna Vit broddin í lí fyrsta »Arbeidinum«, frá arbeiðarabloðum, ið merktu longu í Feroyum it verður teimum har sag hava verið sett á stovn í Føroyum fyrr, og har teir ikki við einum orði »Førova Socialdemo- Og hví vil nevndu krat«, giørdust so bilsnir yvir hetta er skjótt sagt: Vit blaðroynd er tann maður, sum vila, at sálin í hesi nýggju setti »Førova Socialdemokrat< á stovn á fyrsta sinni, og sum i eini fimm ár var less blaðstjóri. Hvat baggar hesum monnum? tå teir soleiðis leypa á sín besta stuðul og siga um hann, at hann í heili fimm ár hevur siglt undir fl io »øj ; at hann hevui í 35 følskum £ slitið fimm av sínum bestu árum sum blaðsljóri av einum arbeid- arablað — og ikki hevur verið lalsmaður arbeiðaranna? Og hvat vænta teir sær av honum í hesi nýggju royndini, sum hann nú hevur sett á slovn og fingið teir bundnar til? Vit halda tað ikki vera vakurt gjørt av hesum manni, al hann let- ur ein ungan mann bera ábyrgd ina av einum blað, sum hann ikki navn til, sjálvur torir at leggja serliga tá hesin ungi maður saklans ikki er reidilign klárur yvir, í hvort borð tað ber Vit vita fullvæl, hver hesa grein hevur skrivað tad ei hvorki blaðstjóri »Arbeidsins« ella hin fyrsti blaðstjóri >Foroya Socialdemokrates; men vit vilja, fyri ikki at gera honum nakað mein, hesa ferð lata vera við al draga navn hansara frum í ljósið. Og leggja vit honum og ábyrgdarmanni »Arbeidsins« ley ráð at lesa eina grein, »Kom- Faktik«, hesum finst og sum blad, leggja sær hana í geyma. munistisk aðrastaðni í verður bilagt á posthåsinum, brævsavnarstødum Telf. t I | | | | | | Porto, Blaðið | 6 årg. Utferð. »Streynrur fer til Klakksvíkar í morgin kl. 8'/„. Ferðapeningur 2,50 kr. aftur og fram. I Klakksvík 143 verður hondbolts- og fólbolts- leikur. Havnar Hornorkestur er við í ferðarlagnum. Hondboltsfelagið ,,Neistin". Kummunistisk Taktik. Kommunisterne skyer ingen Midler i deres Agitation. Der, hvor Kommunismen er svag, og særlig hvor den er i sin første Vorden, bruger de Herrer gerne at snige sig ind i forskellige Organisa- tionen, faglige saavel som social- demokratiske. Indenfor Organi- deres Arbejde for- sationer er trinsvis baseret paa at skabe Splid, rakke alle førende Kræfter til efter alle Kunstens Regler. De Herrer toner aldrig rent Flag paa saadunne Steder, for saa ved de, at de lige straks bliver sat til Væøs. Taktikken bestaar i at skabe Forvirring, for paa den Maade selv at komme op paa de forreste Pladser, nem- lig at Kommunisterne erobre Bestyrelsen. kan her hos komme til at spille os aldrig Rolle, under nogen saafremt de op trædel deres rette Navn, men de kalder sig Socialister, mens de frækt angriber alt, hvad ihær socialistisk er. De er saa dige i deres Bestræbelser, at de endda faar adskillige naive Sjæle, der dog nærer Afsky for Kommunismen, til ogsaa at hyle med i Koret og kaste med Skidt efter hver ærlig Socialdemokrat, Disse naive Sjæle bliver saa paa Skromt rosle, og af deres For- fængelighed yderligere ansporede i deres for Arbejderflokken for- dærvelige Gerning. Lønnen bliver som fortjent; for engang bliver de opdagede. Socialister kan ikke bruge dem, og naar de ikke kan udrette noget for Kommunismen, faar de bare et Spark. Hold dig vil Færøske Arbejder! vaagen, pas paa dem, der skabe Splid og dermed hemme vor Vækst. Vid, at man ikke forelobig vil skille med 3die Internationale det er prøvet en Gang, dog langtfra med Held. Nu vi forelobig Mand Mand og ødelægge Kammeratskab og So- lidaritet. Naar kommer, stiller de Herrer med man hidse mod dermed Valgdagen saa egen Liste, men de tør heller ikke da vedkende sig deres Navn. Hver færøsk Fisker og andre Arbejdere: Aboner paa og agiter for dit Blad. Presse har altid talt Arbejdernes Den socialistiske