leygardagur 8. september 1934síða 1

nf | FRÆLSI Lýsingaprísur fyri petitreglu: og 4. síðu. Við sterri lýsingum fæst avsláttur í prísinum. 30 oyr. á forsíðuni, Tey fara, eittfyri og annað eftir,skip okkara,-sum svartir fuglar flagsa sorgar- og vandaboðini heim. — Úr sorgini og vandanum spyrst: Hvat gera tit, ella hvat er at gera? 7 skip eru farin, síðani tey loystu frá landi í vár — og enn er vist einki skip lagt aftur fyri Nokur vit vistu tað — tað er At kalla undan havsins offurkravi. vetraríla. skuldu fara, lagnan. sloppið Men latum okkum vóna, at sjólátini ikki okkum vóna, at tey, ið eftir eru, einki ár er ” verða fleiri í år. Latum sleppa inn aftur á vánna í øll- um góðum. Bikarid er meir fult. Vit orka hugsa okkum annað enn, at nú má enn ikki at vera at enda fyri í ár við hav- sins hjartaleysa harðskapi. Vit bert bønina, id ikki hætta sær longur eiga lessverri vónina og enn at umfata stundina, ið er, hin åstandandi vanda. Fram- tíðin? Har er eingin vissa al finna um at sleppa undan. Tverturímóti — ein livandi óvissa nívir okkum ellum. Ein óvissa, ið oftani gerst til ta køldu vissu um, at havið ikki víkir frá krovum sínum — so beiskar hava lívsins royndir Hvort beiskur, ein verið hvort einasta ár. einasla ár! Ein lungur lanki, ein hørd lagna! Er nøkur høvudsvinna kring allan heimin so grim og hørå — so kravmikil eftir menniskja offrum sum sjóvinna okkara? Sjålvt hitt mikla verdaldarktiggid er bert ein skuggi afturímóti. At hugsa sær, at vit offra havinum procentliga fleiri menn- iskju enn hitt ræðuliga veraldar- Helta Kann hetta vera satt? kríggið kravdi. ljóðar ótrúligt. Jú, tessverri. Tað er alt ov satt — ein beiskur sannleiki! 7 skip! «William Steffanson» úr Sanda- Vági. «Standard» úr Vági. <Neptun> úr Vestmanna. <Nolsoy> úr Havn. «Drelnes» av Tvøroyri. «Tjaldrid» úr Vági. ' «Sigrid» úr Sandavági. Tíbetur vóru tær flestu mann- Men mús.) 49 ingarnar bjargaðar. tvey fóru vid «mann og av okkara bestu sjómønnum sjólótust við leim. Tá ið teir báðir á «Else» og «Marité,» sum roknaðir slóu fyri borð, eru við, eru 44 av leim, ið glaðir fóru frá heiminum í vár, vorðnir verðandi har úti. Hin brús- andi bára varð teirra deyðs- prædika. Hvat sigur hetta talið ikki av sorg og vónloysi — eldri og ungir menn vóru teir, summit | fingu við fullum húsi av bernum. Og hver kann grøda sárini hjá teimum, sum eflir eru, sum sila við sakninum av teirra elskaðu sonum, beiggjum og påpum? Ikki so mikið sum ein gravslein, kross ella lítlan nummarsleyra tey at vilja og samlast um. «Enkernes Land!» Sorgar- klæði tini syngja vit: var merki títt. Og kor- «Eg elski teg land — Brimbarda land, stórt er litt landið! Undarliga natúrlóg! Ja hav>. Kortini elska vit vilundarliga lóg og lagna. Tí annars vildu aðrir ikki hildið á aftur, har faðirin fórst. Og um Oydnir og klettar Allantshavinum. so var — hvat so? búleysir vildu tá hesir slaðið úti Í Ein stórbærslig lagna, stórbærslig í sorg og veldi sínum! Hon skapar nakað í hesum. fólki, sum ley, ið dansa á rósum og liljum ikki eiga — hitt veldiga og tagnarmikla, lívsins alvar, ið røkkur út um hitt tíðar- bestemla. So hart er stríðið fyri lívinum her á landi, at spenna vil ikki allur okkara kreftur út á tamp, verða vit at tinast, tínast í øko- nomiskum vesaldomi. Hvert skipið, ið fer, sjálvt um skips- menninir bjargast, sigur ikki bara frá einum eygablikkiligum lapi fyri reiðara, manning og Nei, tað er leiðis svekking um okkara lívs- heimafólk. bein- evnir. Tí tad tykist ikki møg- uligt at fáa skip aflur í skips slað, og enn og minni at fáa skip til la tilkomandi liðið av unglingum. Tí er tað í dag, samslundis sum sorgin og sálar- neyðin ríkir kring okkara stren- dur, ein lívsspurningur: Hvat gera tit og hvat er at gera? Hetta spyr alt landið í dag. Vit vilja koma aftur til henda spurning, sum hver ærligur og hugsandi Føroyingur má undir. Flestir menn í Feroyum doyggja á sjónum. Fad sýnist av hesi sammeting: Í 1932 doyðu: Avellisbreki 35 menn ogkvinnur. Av kreft 30 — - — Avtubeklum 19 - - — Å sjónum 45 menn JAVNAÐUR ”Leygardag hin 8. septbr. 1934. Til Splittelsesmændene. Bengnaveri! Klassefæller! Gem eders Kug- ler og anvend dem mod «Ulv og Bjørn» og ikke mod de Arbej- dere, I burde staa solidarisk sam- men med, Kommunisterne plejer at raabe op om fælles Front. Har Nej, de forrandte de tyske Arbejdere til Hitler. sinder er i de vist Vilje til sligt? Tusinder og alter Tu- Fængsel, Tusinder er myrdede. Moskva udsendte Opviglerne, men bagefter ? hvad har Sovjet gjort for dem, der kom til at lide i Tysklands Fangelejre ? Jo, Sovjet slulter med Hit- ler og hans Fæller, der myrdede Brødre Kynisme i Renkultur. Handelsoverenskomst vore — hvilken Ironi! Lad jer ikke forlede af Op- viglernes falske Bravader! Som nu, da vover at kaste Skidt efter Hans Nielsen. Han for, at han paa man kan ikke gøre Tur til blev omsværmet af Bengnavere. sin førsle Færøerne Disse Bengnavere er nu for- svundne fra Socialdemoøkratiet, for de kunde ikke opdrages til ordentlige Mennesker. — Disse Bengnavere har voldt os mange haaber vi al Kvaler, men nu blive dem kvit. Langmodighed er brugt mod nogle af dem, men den har været ilde anvendt. Skam til Tak, men der var vel ikke andet at vente. fik det største Ben, ham gik det skidt Den af Gnaverne, der for. Ja, der var ogsau en Hr. Nielsen, der sagde til ham: «Du skulde rigtig skamme dig, snadan som du har svinet rundt med det hele. Du fik en god Start og kunde maaske være blevet en Mand som Baldvinson, men nu har du rodet det hele Ved- kommende bliver det nok altid i en Vælling». For hans at gaa skidt. Penge lugter jo ikke: Rubler er nok ligesaa gode som danske Kroner, naar bliver omsat i skandi- Mønt, Saa I kan mænd gerne beholde Gnaveren, de kun navisk saa- ja, Í kan faa dem alle sammen. Maaske de fleste har meldt sig behold I og skulde flere dukke op, saa hos jer; dem bare, skal Í saamænd ogsaa faa dem, for vi har nemlig bestemt at holde et vaagent Øje herefter. «Kommunister»! I er dog Spild Splittelse Arbejderne, gaa ikke vores Klassefæller. ikke jeres Kræfter paa imellem Kupitalisternes Ærinde. De eders ikke til Arbejdernes bedste. Disse Penge Judas Penge, Opviglere modlager, er eders og ØROYA- SOCIALDEMOKRAT BRODURSKAPUR kr. 1,50 fjóðringsárið verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum og skrivstovuni. Telf. 143. | Kostar er maaske for en stor Del ydet fra Højfinansen. Í maa dog vide, at Kapitalismen og ingen anden har Interesse for Splid mellem Arbejderne. ikke at trues overfor Socialdemokratiel altid rede til at lægge Kortene paa Der behøves slet paa Færøerne, vi staar ordet. Dette turde dog blive knapt saa behageligt for andre, der nu paa forskelligvis har maattet forsvinde ud af Parliel. Saa det maa stan jer aabent, om | vil diske "op med noget, Í me- ner ikke er fordelagtigt for os. Pas bare paa, at Bommerangen tilbage og dræber Ð ikke vender den, der kastede den. Med Hilsen lil Kammerater. mine gamle Er „Hygieinen“ størri í Før- oyum enn í Danmark ? Tað sigst, at av bornum undir Í ár doyggja procentliga dupullt so nógv í Danmark sum í For- oyum. Hetta halda «Hygiejnen,» sum tað. læknar slava frá kalla danir Dupult andlit. Maðurin, ið stendur aftanfyri hitt foroyska kommunistbladid, ið sigur at «Føroya Socialdemo- kratur> onga tíð hevur kunn- að verið arbeiðarablað — hann sigur í 1932: Kvinnur og menn velja hin einasta frælslynta flokkin, velja javnaðarmenn . . Það hevur tí stóran tydning fyri Føroya land og fólk, at log- lingið, ið valt verður hugað fyri og vil fremja mál javnaðarmanna. . Javnaðarmenn peika á hina ein- astu rættvísu politisku leið. 011 frælslynt fólk velja tí javnaðar- menn verður, Hvat er sambandið? Danskt afturhald! Hvat er sjálvstýrið? Foroyskt afturhald! Hvat er socialisma? Einstýðandi og fríir Per- oyingar í einum fríum landi. Veljið tí javnarmenn !“ við — so Á, ja, nú er vent nógv kunnu rublarnir gera. Porto. Blaðið Legtingið 1934. 1. viðgerð. Vetrarfriðing av okkara træðum. Frá ymsum bygdum, Tver- oyri, Gøtu, Miðvági, liggja um- søknir inni å tingi vidvfkjandi vetrafriding. Málið er nú Men burtur úr tí enn. brátt positivt er gamalt. einki vorðið Djurhuus refereraði málið og helt at tað mátli loysast saman við <gráu bók>, tí stóra málinum 0} ref) um jørd til uppdyrkingar. taladi sær við hesum P. M. Dam skundaði fyri, al menn Tí tað var rætt, sum tað hildið máli. greitt var fram Í Kiin ymsu umséknunum, at vil manga staðni í Feroyum tarnaði og <genaraði> lraðarbrúkinum við at seyðurin hevði loyvi at ganga so leingi á bonum. Summa staðni bar tað til at bøin og å bøurin hava friðaðan allan veturin — stødum mátti Aðra lað kansku ikki so væl til. hesum staðni bar Men málti tað bera til at vetrafriðast. alla staðni stytta um tíðina ið seyðurin kundi bíla á bonum. Tað skaddi mangu- staðni einki seyðabrúkið, um seyðurin fór nógv fyrr av bøn- um og slapp seinri á heysti inn Tað fol at útseta hetta mál longur. Tað á bein. ikki at bera til var leglingsins skylda at loysa tað til frama fyri landbrúkið í síni heild. „Eplakontrol“. Ansurin fyri at dyrka eplir er vaksandi i Føroyum. Men ringt er at sleppa av vid eplini, og ymsir vansar vísa seg viðvíkj- eplir og at ikki inni á andi at fáa góð goyma ley, so ley Menn tingi mál um kunna spillast. hava ti <kontroll> við og fremjan av eplahandlinum. Djurhuus greiddi frá umsókn- unum og helt, at tingið mátti » undir vid hesum royna al taka máli. Málið fór í nevnd. Hann vildi lessvegna bíða við at út- tala seg nærri um tað, inntil tað kom aflur úr nevndini, Tað er livga og fram- P. M. Dam: okkara skylda at royna at styðja alt tað, ið leiðast unum upplýsist, at um 100.000 kann her á landi. Í umsókn- kr. um ári fara út av Føroyum fyri eplir. Henda pening mega vit royna at spara. Vit kunna lættliga framleiða so nógv eplir, sum vit brúka í landinum. At tolla eplini so høgt, at innflyt- ing av stedgar av sær sjålvum, fer ikki at bera til, Tað vil raka arbeiðs- eplum sl re $ 3 HE i i dl | ÆT i