leygardagur 5. januar 1935síða 1

þí FRÆLSI 20 oyr. á 3. og 4. Lysingaprisur fyri petitregl . síðu avsláttur í prísinum. -FØROYA- SOCIALDEMOKRAT BRODURSKAPUR u: 30 oyr. á forsiduni, | Við stórri lýsingum fæst | Leygardag hin 5. januar 1935. JAVNAÐUR | Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið Porto. , verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum 9 ar ] A ; Ág . . | og skrivstovuni. Teif. 143 Blaðið 1934. Við áraskiftið. Ársins sidsti tími er sligin. Eitt tíðarmát er úti. Árið 1934 er farið aflur um hurðabak, farið við sínum margfaldauða og ymishállaða dovggjandi og sprettandi lívi. Tuð tók og gav sum áranna oldir framman- undan. Tað lók væl meir enn tað gav, halda vil, nú hugur okkara lítur aflur at ársins farnu hendingum, og vit síggja tey blødandi, svíðandi sár, tað gav. Fram fyri okkum berast teir, ið fúsir, fróir og glaðir hildu út í hitt kulda og harðbalna havið leir, ið blivu harúti. Og leir blivu ikki eins- amallir. Við sær tóku leir lívs- ins dýraslu gripir: vónina og gleðina hjá teirra kæru, id nú sila eftir í kúri og lunguri sorg. Nýársklokkurnur målmrødd við tí nýggja og ókenda tykist teim eftirsitandi sum ein pilgrims- songur av ellum leim brostnu vÓónunum, sum seinasta ár man- aðust teim í bróstið av klokk- unnar hálíðar reina klongi. Fyrr so vónríkt og sigursæll — nú einans ein darrandi klongur um hví og m tað æviga, Ofatilion, um hvar? 1934 var eitt sorgarår, eill feigdurár, í lí so líki mongum ødrum árum. Kring um hålvt- hundrað av okkara gævastu sjó- monnum kravdi havið, ið so statt sum so mangan eirdarleyst veldi okkum mein og hjó okk- um sár, id einans líðin og hin altvaldandi eiga smyrsil fyri. Vinnuvegir okkara kunnu ikki sigast at hava verið gávuríkir í 1934. medalår heilt illa svartaspillan umframt hin mikla Eplagrødin var undir nógva staðni var burtur úr. Tað veldi vælan. Seydurin segðist yvir- høvur at skerast illa — og talið á tí, id tikið minni enn varð, segðist al meðal. heilt illa víðvíkur vera Fiskivinnuni varð burtur úr hvat ið mongd. Tað sigst, at: summi reidarfir við sama skipatali sum í fjor bert hava fingið um 40%, í mongd aflurímóti 1933. Suður- landið royndist illa og Gron- land var monnum ymist sum Meðan skipini fingu væl, vóru onnur ongantíð áður. summi fyri ikki at sign sor í Gronlandi Her kemur, at júst leir, ið lað mis- so ógviliga óheldug. aftral eydnaðist fyri í Grønlandi, for seldu seg við at lata fisk teirra til útlendskar spekulantar. Hetta gjørdi úrslitið ikki bert tvifalt ringt og lunnligt fyri teir, men verri fiskimenn- lað sum var: inir og heimafólkið — ið gekk arbeiðsleyst heima — mistu í stórum við hesi »tiransaksjon« ímillum reiðarar og útlendingar. Mangir av fískimonnunum fáa fyri heila árið ikki meiri enn 8—500 kr. »Hvad er det til san mange Munde?< Hetta herviliga ringa úrslit hevur í ár meir enn á nøkrum sinni elvt fiskimonn unum at spurt, um ikki eill- hvert annað er al gera. Sum nú er stall er »deydin í dur- unum“. Okkum er kunnugt, al fiskimenn í einstøkum bygdum eru vid at royna al leggja á ann- an bógv fyri komandi fiskiskap. Bara teim at vunnið yvir vansunum ! tað nú kundi eydnast Heimaútiróðurin var eitt sind- ur frægari enn f fjør. Soleidis fiskaðist nóg væl í Suðuroynni, tá ið Trolaraóskilið Nær fáa vit eina betri inspektion. viðraðist. nervaði tó nógv. 1934 í og røring meiri enn i mong ár. Politisk var rembing Finansplánssemjan á ráðgerð- ingarfundi ímillum logtingsins útsendingar og umboðsmenn fyri ríkisstjórnina sá út til at hera í politiska kyrru Íyri nøkur ár. Men so var ikki. Utsendingarnir vóru ikki meir enn heim aflur komnir, fyrr enn bloðini vóru full um ein osingni og mólmælisfund móli finans planssemjuni. enda øsing helt á vid leypiseølum og udressu frå mólmælismonnum. Ymsir sjálv- styrismenn fingu kvøkk av hesi og fóru at mæla á knór- øsing og anum, so menn vóru Í iva um, hvussu støda teirra fór at verða á tingi. Men leikur leyk tó við, at allir lingmenn uttan tveir greiddu alkvoðu fyri finans- plúninum. Og eflir orðum harra Zahles i finansplanurin at rættarmálaráðharra radio lykist vera sum Í pottinum. Tað, id finansplansøsingin ikki lóktist at kunna avrika, sýnist jarðareformurin at greiða : skiln- að og split teirra stóru flokkanna millum. Tað sigst, at nógvir av bóndunum og stórmonnunum, ið higartil hava verið samband- inum trúgvir, eru nú ikki bert fallnir frá, men eru í harðastu »Opposition«, sum maðurin segði. Og sjálvslýrið eftir leiðis al vera sprongt av jarða- sýnist at døma »Krossi« bein- reforminum. Meðan so mætir menn sum Jóannes bóndi, flokksformaður og N. Niclasen sjálvslýrisins, leika sum óðir ímóti hesari jarðaumskipan, lov- prisa aðrir sjålvstyrismenn jarða- reforminum til skýggja. Fyri javnudarmenn tykist árið at hava verið eitt framtaksár. Ikki leirra mál brotið ta bert hava hardastu mólstøðuna á lingi, men reint felagsliga er flokk- urin sligin slørliga fram. Vit kunna sum dømi nevna, al Í einstakum bygdum er heil vend hend, so felag er stovnað við næstan ollum ti Ulkomna mann- kyninum sum limum. Blaðið hevur eisini vunnið slórliga fram, so vil nú við nvársleitið í yinsum bvgdum kunnu telju | 2 | 1—5 ferð so mangar haldarar | sum við seinasta áraskiftið. Vit | kunnu soleiðis nevna einu með- | albygd, hvar vit bert hovdu 5 hvar ið nú lætt 30 haldu blaðið. nattúrlig haldarar, men Ati undir leim Henda framgongd er og ongan at: undra. Tí hví skal hin minni maðurin her á landi ikki hansara somu leið sum leggja la starvsbróður í ollum 9 fríum londum kring heimin“ Socialisman Á sSmálmunnunnu einasla politiska leið. Tað ei minnimaðurin í Førovum eisini við al sívuju. 5 Sunnbingar verða løntir av „Carnegie= Fondet“ fyri at hava bjargað fýra monnum frá at drukna. 21. december vórðu í danska ríkinum 122 menniskju lont av »Carnegie-Fondet« fyri at hava sett lívið í våga við ut bjarga neydsløddum menniskjum frá deyðanum. Í nevndini, sum gjørdi av, hvorjir, ið høvdu úl int brøgd, sum állu at verða voru Mm. á. mMinislarnii Dahlgaard, 1. Munck og Moltke og hin ameri lønt, Th. Slauning, kunski gesanturin í Keyp mannahavn, Mrs. Brvan Owen. Millum hesar 122, ið hava fingið heiðarprógv, eru limm Førovingar: Jacob Peter Sym- phor, avbeiðsmaður. Albert Djur- pi huus, træsmiður, Thomas Johan Richard og Daniel Michael Sa- muelsen, fiskimenn, og Thomas Oliver Kjærbo, allir Sunnbingar. »Social-Demo »500 Teir hava, sum kraten« sigur frá, fingið: Kroner (hvor) os Fondels Broncemedalje for i haardl Stauning, Vejr at gaa ud med Motorbaad gennem et klippefyldt Farvand og redde 4 Mand paa en grund stødt At bragd teirra Sunnbinganna Fiskerbaad« verður roknað fyri eitt hitt slórsla, sæst best av lí, at beri fåil vórðu hægri løntir enn leir, I. d. triggir brandmenn í Keyp mannahuvn. leir gjørdi lað roysnisbragd at bjarga 21 menn iskjum úl úr einum brennandi húsi og vórðu lontir við silvur medalju og 500 ki TO er einki al ivast i, al um fleir, ið ráða fyri Carnegie Fondet, fingu at frætta frå øll um leim brøgdum, ið gjørd verða við Førova strendir, lá tað ræður um at bjarga manna ottari vórðu liv, so Førovingat løntir við heiðursprógvi frá »fondinum«, so nógv sum tíðum verður lagt til av sjógorpum okkar | ministari, er boðin til U. 5. A. Stauning, statsministari, er av amerikanska president- inum Roosevelt boðin til ; U. 8. A, skal | | búgva í „hinum hvíta hús- har hann inum“. Í seinastuni hevur Stauning verið nógv róstur í amerikanskum blødum sum ein hin dúgnaligasti landa- stjórin í verðini. Hann sigur seg at fara hesa vitjunar- > ferð í summar, um hann annars tær stundir til tað. Hjartaliga tekk til oll ley, sum við gávum og á annan hátt gleddu tey sjúku her um jólini. Dronning Alexandrines Hospital. Stillingen Sygeplejerske ved Rode Afdeling, et 1800 inden 20. som Kors, Færø ledig I. Marts 1935. narlig. Ansøgning Løn Kr. Januar. Bestyrelsen. Í | | | Í Í | | | | | | Nyårssongur. Brot gjøgnum ský á nýársdegi Guds ríka sól so gåvuung, hitt gamla ár av sorg og tregi so mangan kendi forløg tung, eitt nýár nú upprunnið er, tess lagnu Gud í hendi ber. Hin dulda lóg, ið ollum valdar, hon krevur mansins bestu ár, brátt tað veldur sorg og hjartasár ; mongum eru letur taldar, tó, hvat enn Gud tær unnir her, av kærleika alt sprottið er. Eitt ár er nú til hvíldar farið, tað sá so manga tunga stund; so mangur fúsur fór av garði og floytti far um deyðbleiktsund; tó, vill er havsins mikla lóg, — brátt alt í andarisi stóð. Í Jesu navn vit árið byrja. I navni hans vit leggja út. Tað ræður minni um at spyrja, hvat lagnan okkum ber í lut; har Jesus innanborða er, tað far fer trygt á síni ferð. Ólivar á Ryggi. Á Føroya løgtingi 1934. Vatnlóg fyri Føroyar. Sjalvt vatnsopin, ið sløkkir deyða- tostan, skal betalast ti rika. Framsogumaðurin fyri nevnd- ina, Djurhuus, greiddi frá nevnd- arálilinum. Nevndin hevði hildið seg til uppskotið hjá >den fær- øske Lundbokommission<. Tað um nakrar fáar var bert talan formellar broytingar. P. M. Dam hevdi hugsað sær, at lá ið menn á lí heiðraða logtingi í 1934 komu fram við uppskoti viðvíkjandi vatnaskili okkara, fóru teir at gera eitt stig fram eflir, so at valnareglur komu nú tíðina, vil sonnum at Tað uppskotið, id lá frammi, undrudi Ístaðin fyri eitt so órímiligt okkara svara lil livdu í. ti talarin almikið. at broyta t. d. skil, sum at vatnið skal eigast av privatmonnum, lógfesta teir hetta enn á nøkrum heyði åll Hann skuldi eiga lað framvegis. Eilt undarligt, mentunartekin fyri okkara menn av 1934. Hvor koppur av vatni, fastari Hin valnið í áum óskil enn og sinni einstuki maðurin og tjarnum. » hvør minsti skuldi hereftir betalast. Hin síðsli valn- nýtir til at slokkja sin deyðatosta við, skuldi hann betala! Ein skuldi kunnað hugsað sær, at vit vóru komnir so langl, at landsins kosnu menn — leir flestu veljararnir vóru jarda- og ognarleysir —, at teir ikki kundu hugsa annað og enn tjakast um, at eins valnsopi sopin, ið maður og minni