leygardagur 23. mars 1935síða 1

FRÆLSI *"FOROYA : JAVNAÐUR SOCIALDEMOKRAT BRÓÐURSKAPUR Við storri lýsingum fæst | Leygardag hin 23. mars 1935. | = Í Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. å forsiduni, Nr. 12. 20 oyr. á 3. og 4. síðu. avslåttur í prísinum. Tå i0 Langanes“ kom Í hausneyð og skinbreytst á Suðurlandinum. Eftir samrødu við teir skipbrotnu menninar. Leygardagin hin 16. í h. komu leir skipbrotnu á »Langanes« heim úr Íslandi til Føroya við lí íslendska skipinum >Góða- fossic. Vit hittu leir á máli og bóðu teir greiða okkum fra tilgonguni. Tað vóru overvaðir menn og av vandanum merktir menn, vit hillu. Hugurin og yvirbragdið Tað var sum um minnið um hina hervi- var tungt og knógvað. ligu náttina hevði rist seg so í hvørja nerv og sálir teirra, at teir illa kundu tala uttan sinnis- rerslan merktist at darra í hvorj- um orði, sum ikki legið var. Vit taka upp aftur her teirra dramatisku frágreiðing. Ein herviligur brotasjógvur tekur afturmastrina, mddar dekkið - båtar, fiskakassa og alt, hvert sindur, ið fanst leyst ella surrað, reinskaðist fyri borð. Skipið feldist slætt á liðuna - og salt, kol, matur, koyggjuklæðir og menn, alt, uttan sjálv maskinan tveittist hvert um annað yvir i stýriborð. Hetta saman við tí sjófylta stórseglinum gjerdi tað Ómeguligt hjá skipinum at reisa seg aftur. Hvussu gekk vanlukkan til? spyrja vit. — Tað var ódnarveður. Storm- ur og øgiligur sjógvur. Ein ótti var á okkum øllum — sum tað ofta er fyri ófrættum, og tå ið harðveðrið, stormurin og hav- ódnin versna í hverjum og skaka hitt lítla farið, so tað darrar í hverjum spreki. Tað var månakvøldid kl. 9—91/, hin 11 í h., móti grægarismessu- nált, at ólukkan hendi. Vit lógu út vestur úr Vest- mannaoyggjunum, einar 35—40 fjórðungar úr vóru uppi á vakt, 2 í stýrihús- stóð í kappanum landi. 3 menn inum og Í frammi. Knappliga kemur ein ovur- stórur brotasjógvur. Teir síggja hann, gera róp í og varskógva Besti- maðurin varð tó hangandi hálvur og leypa niður undir. í kappanum. Luflpressið var so sterkt, at skaldi ikki at sleppa niður undir. Alt í maskinan breytst leyst og slongd- ist yvir í stýriborð. Kolid breyt seg upp fgjøgnum dýrkið, slongd- ist upp úr kjallaranum upp í hann skipinum uttan sjálv koyggjurnar, bæði yvir- og undir- koyggjurnar, fúkandi um oyr- uni á mannskapinum, ið saman við koyggjuklæðum og eðrum Summir av monnunum havnadu í kolkjall- fór sama vegin. aranum, summir í stýriborðs- koyggjunum. Tað farligasta var saltið, ið alt borðið. So skjótt, sum fall yvir í sama mannskapið var komið aflur á føtur aftaná hetta herviliga kastið, lupu vit allir á dekkið. Tað var ein ræðu- sjón, ið vit har sóu: afturmast- urin, fiskakassin, stýttur, svína- ryggurin í bakborð var brotið burtur. Bummurin hevði kvett lævantini. Skipið lá vatnrætt á liðuni. Stórseglið var fult av sjógv. Saltið og alt leyst undir dekkinum var jú kastað yvir í læborð — heita saman við tí fulla stórseglinum gjørdi tað 6møguligt hjá skipinum at reisa seg. Vit hugsaðu, at skipið sakk ið vit beinan vegin. Men tå merktu, at tað varð flótandi, gav Men tað var ikki so lætt at koma til skiparin ordrar at oysa. arbeiðis. Odnarveðrið helt á við sama lag. einki Mannskapið hevði skjól, hevði einans luð- lýnning at krøkja seg fastan til. Og so var pumpan komin í óstand og kundi ikki brúkast. Sjógvarnir vórðu við at bróta inn yvir skipið, tó ikki so stórir, sum hin ræduligi skaðasjógvurin. Fyri at bjarga lívinum máttu taljurepini á stórmastrini í luð kappast. Hver maður hevði nóg mikið við at halda sær. Tað var tí at vága lívið at sleppa sær so frætt sum kravdist fyri at kappa — hvussu tann, id hetta gjørdi, Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið + Porto. Blaðið verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum og skrivstovuni. Telf. 143. 9. årg. fekk seg fastan aftur og ikki reyk fyri bord vid mastrini, er okkum ófatiligt. Tá ið masturin var fallin fyri borð, reisti hon seg eitt sindur á aftur, og roynt varð nú at sleppa niðir undur aftur fyri at koma til at skumpa salt úr læ- borði aflur í luðborð. Tað komst okkum sum eilt undur, at tað framá, vóru fyrsta, vil komu nakrir spakar og nakrar spannir. | Tveir menn sláast fyri borð, men bjargast sum av einum Guds undri. Neyðarrópini vóru hjartaskerandi. Eitt bragd og ein reystmansgerð. Tá ið vit komu upp á dekkið aftaná hin stóra sjógvin, hugsaðu vit sum sagt, at vit fórust við tað sama. Rópini um hjálp í neyðini vóru hjartaskerandi. Tað vóru teir, sum hetta var fyrsti túrurin hjá. Og tað var eisini eitt Guds undur, at ikki tveir sjólótust við tað sama. Ein sjógv- ur kom líka aftaná, at vit vóru upp komnir. Hann tók tveir við sær, annan út á stokkin og hin heilt fyri borð. Hin fyrri flotnaði inn aftur. Hin seinri kom aflur við loringini. Har stendur ein Sunnbingur, ein sonn kempa. Hann sær hann, hann hevur ilt við halda hann aðrari hondini, rætlir seg og hóast sjálvur at sær, sleppur eflir honum, fær í hann, og við eitt ómenniskjaligt tak syftir hann hann inn aftur á dekkið. Henda bjargingargerð av Sunn- binginum Hjalmar Thomsen var ein reystmansgerð, ið hevur uppiborið medaljuna, so satt sum nøkur hevur gjert tað. 14 tímar í bardaga við havsins édn við deyðanum fyri eygum — og ongari vón um bjarging, hálv- iklæddir teir flestu og yvir 20 tímar uttan mat. Vit fóru so undir at oysa og ! so niður undir at arbeiða uppá skumpa salt. Sjógvurin stóð upp um motorin í maskinrúminum, upp undir »gallarfid« í kahytt- ini og upp um beinkirnar har frammi og væl upp um banj- arin í lastini. Tað varð oyst alla náttina út á næsta dag í 14 samfullar vóru fáa motorin í gongd, um hann tímar. Tá vónir um at var heilur. Motorpassarin fór motorin. Og tað eydnaðist. Men veðrið var enn tað sama. Tað stóð í einum roki. Eingin var kumpassin at stýra eftir. Men skiparin meinti, at ættin var tann sama. So varð lensað í hálvan annan tíma eftir landi. Flestir av okkum høvdu ikki smakkað mat í 20 tímar. Tað einasta vit fingu fatur í, var ein kassi av mjólka. „Mignonetta“ kemur sum ein frelsandi eingil og skipar eitt bjargingararbeidi, sum skiparin og mann- ingin eigir tann stórsta heiður og tekk fyri. Tá vildi so væl til, at vit hittu »Mignonette« beint á vegnum. Vit luffaðu til hana og róptu um bjarging. Hon legði seg í luð av okk- um á sama bógv og setti bátin tveimum út við línum á og pøsum at oysa við, bundnar undir bekkin. At seta menn í båtin var ov mikið hættisligt, og eisini vildu teir tíkið pláss upp. Tað galt jú um at bjarga so nógvum í senn sum megu- ligt. Báturin dreiv undan veðrinum niður á okkum. 9 menn lupu í hann. Hann dreiv undir luð- loringina, men eingin skaði hendi, tíbelur. So hálaði mann- ingin á »Mignonette« båtin til skipið. Soleiðis varð farið fram fýra ferðir í rekur. Til ta fjórðu ferðina vóru skiparin, molorpassarin og 3 menn eftir á »Langanes«. 3 menn lupu í bátin. Tá teir á »Mignonette« hálaðu til, slilnað togið. Teir tríggir menninir settu fetur f bekk at rógva aftur til »Langa- nes« fyri at bjarga skiparanum Skiparin leyp í og motorpassaran um. var síðstu maður, ið bátin. Fýra settust nú at rógva og fimli at oysa. »Manerad« var á »Mignonette« fyri at koma til bátin. Båturin fekk tå ein so stóran sjógv, al hann fyltist og var líka við at farast — kom bert ein lítil sjógvur tá í Jøtuni aflrat, var úti við teim. Teir róðu fyri lívinum, og tað eydnaðist at koma at borði í øllum góðum. Vit komu at kalla bátin, oll klæðini vóru mist. At søkka skipið kundi ikki lata seg gera, tess vegna, at tað kundi verða tað sama sum at drukna teir, ið eftiri vóru á skipinum, ifall båturin fórst ella knasaðist við skipssíð- una. „Mignonetta“ kundi heldur ikki fara undir at sleipa tað, tí tað sá út til at fara at verða harð- veður aftur. Bar tað ikki til at sekka sleipa tað í naknir í »Langanes« ella havn ? — Vit hugsaðu um at søkku við at opna frá botnventilinum. Men tað tordu vit ikki. TÍ teir, ið seinast fóru av »Langanes« fyri ella slóu hol á tað, var lað eins og tað sama »Langanes« opnaðu botnventilinum at sokka seg sjálvar, ífall bát- urin varð mistur á vegr-.r millum skipini ella «nasadist við skipsborðið. Lúkurnar vóru ló tiknar av. Talað varð eisini um at royna at sleipa tað við »Mignonette«. Men barometrið fall, og tað sá út til grimdarveður av nýggjum. Liggja um náttina yvir einum myrkum vraki bar ikki til. Tað var ov hættisligt. Seinri á degi kom »Hav- gåsin« fram vid vrakinum. Hon koyrdi flaggið upp eftir >Migno- uppá »Havgåsini« manningin var nette«, ið sigldi hana »prai«. Teir á spurdu, um bjargað. Tá ið svarað var ja, fór hon sína kós — heldur ikki hon hætti sær at fara í holt við vrakið, so sum veðurstandurin var. Og ódnarveðrið kom eis- »Mignonetta« noyddist at leggja bakk um náttina. Dagin eftir í lýsingini helmaði í, og varð farið aftur at sigla. Vit komu til Vestmannaoyggj- arnar kl. 4 s. p. Mót- tøkan var sera góð, og biðja vit lygum skriva eina hjartaliga tøkk til skiparin og manningina á »Mignonette« fyri teirra hjálp ini, so hin 13.