Sosialurinarkiv
Sosialurin 1935-05-18, síða 3
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 18. mai 1935síða 3

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Nú ber at Javn- aðar borði. (Framhald.) At doyggja kunna vit ikki leggja okkum, so leingi sum ikki hver von er útfjaruð. Vit megu hyggja lívsins alvar í and- litið og fara undir tey tok, ið svøltur um lakast, og megu arbeidsloysi ikki skal gera enda á okkum. Vit — t.v.s. — Føroya fólk, Foroya løgting megu uttan af himprast til høgru ella vinstru veila okkum lann figgjarliga stuðul, ið okkum er Og her eru leiðir at til hava á torvur á. ganga Javnaðarmenn um víljin er sleðis. tingi í gjølla greindum uppskotum vist á inntøkuleidir, ið vilja veita tinginum í hundraðum av tús- undum Í árligum inntøkum, utlan at Feroya fólk, hin meinigi maðurin, vildi nervást. Her í bluðnum hevur fyri stuttum staðið eitt álit um hesar inn- tøkuleidir, so eg skal bert nevna nøkur av høvudsinnløku upp- skotunum: 1) Brunatryggingin. Her aleina hundradir er óivað talan um av lúsundum, ið fara úl av landinum. Hella er eilt óskil, ið aflurhaldsflokkarnir ikki hava viljað broytt. Men Feroya fiskimaður og ar- beidari, id hava alla interessu i, at tingid fær henda pening, megu skúgva afturhaldið frá ráðnum og fáa hetta málið framt. 2) Hellu mål vil, umframt at gera Einkarsola við rúsdrekka. edrúgiligheits málið betri og greið- ari, geva landinum nógv meira pening, enn rúsdrekkatollurin nú Vil millumhandlara ágóðan. Føroya fiskimadur og arbeið- ari, id hevur alla interessuna i at gera edrúgiligheitsmálið betri og at fáa millumhandlaraágóðan, kunna, mega ikki tola afturhaldið longri men skúgva tað av palli, so landið eisini í hesum máli fær sín rætt og fíggjarligan stuðul. Eg kundi hildið á al nevnt gevur. vildu fingið allan inntekumál, leglingsins yvir- taking av bankamálinum, log- tingsins einkarsolu við salti, olju og ødrum stórartiklum, mál, ið vildu givið tinginum rúma hálva millión. Men eg skal lata vera nógmikið við hesari ávísing fyri fyrst. Eg ætli mær seinri gjølla prógva, at lingið við í tølum at at gingið javnaðarmanna inn- tokuleiðir vildi verið ført fyri at loyst bæði arbeiðsloysis- studnings- og onnur social mál eins og stórar uppgávur vinnu- lívinum viðvíkjandi. J. H. Danbjørg. Mit Vaanhus i Tveraa sælges meget billigt og paa særdeles gode Betingelser, nemlig: uden nogen Udbetaling. J. P. Vang. Máling Tapet Linoleum Poul Arne Poulsen. Kan overlages Tlf. 81. ÚR SUÐUROY Harra keypmans Th. Thomsens ÁLOP á arbeiðaraflokkin á Tveroyri. Okkum er komið í hendi hitt nýggja blaðið »Dagbladid«, hvarí harra Thomus Thomsen, keyp- maður á Tvøroyri, í einum in- lerjúi gevur arbeiðaraflokkinum, kvinnum og monnum, á Tvør- oyri skyldina fyri hin ringa stundin her á plássinum. Henda frásogn er blóðskeiv, og er lað less vegna so mikið harmiligari, at hon er borin í hvort einasta hús í Foroyum. ið beiðaraflokkin á Tvøroyri, kunnu Undirrilaðu, umboða ar- ikki halda okkum aflur vid al geva harra Thomas Thomsen svar og leggja av okkum hans- ara rongu beskyldningar, ið eru so illavorðnir, at harra Thom- sen sjálvur ellu >Dagblaðið< átti ókeypis al sent hesa rættleiðing staðni um alla hagar, ið hitt spillandi interjúið er komið. — Er tað ein »pilur« viðvíkjandi blaði, at lað leggur ål við einum lílíkum starvinum hjá hesum hørdum og ósonnum ålopi móti okkum arbeidarum. Sleipistødastridid og arbeidararnir. Harra Thomsen sigur seg ikki at tora at vera »optimistur« og grundar sina »pessimismu« vid teim »ringu vidurskiftum mill- um arbeidarin og arbeidsgevar- in« — og lad er sjálvsagt — ar- ið Harra Thomsen nevnir arbeiðs- beidarin, hevur skylduna. stríðið á sleipistødni í Trongis- vági sum dømi, at so er. | Tað undrar okkum, at harra Thomsen fær seg til í almenn- blaði taka til stríðið á sleipistødni. — Tí hver einasti um alt maður, ið kennir viðurskiflini á sleipistødni, veit, at skyldin til stríðið um, men einans hjá meistaran- ikki er hjá arbeiðarun- um og bedingsstjórnini. Harra Thomsen sigur, at hann »hevdi ta uppfalan, at meistarin vildi visa, at henda sleipistødin kundi vera á hædd við hinar«. Men hetta arnir ikki vilja. skuldu vit arbeiðar- »Arbeidararnir vildu hava meistarin burtur«, sigur harra Thomsen. Hetta er ikki eili á av skoðs- máli og av líðindum at fáa inn í hvert hús: arbeiðararnir á Tveroyri eru so ringir, at teir ikki á nakran hátt unna vinnilívinum á plássinum at bera seg og koma á hædd við onnur virki í landinum! Nei, arbeiðurarnir kravdu ikki meistarin burtur, tí at hann vildi hava sleipisloðina á hædd við aðrar sleipisteðir. Tað er sjálvandi ikki ein ein- asti arbeiðari, ið vil leggja eitl »K« í vegin fyri tí. — Tvertur í móli! Arbeiðarin livir av ar- beiði — hann hevur einki ann- | að at dúga á, og hansara hægsta Men so ynski er at fáa arbeiði. — meislarans alburður var óhoviskur, at eingin arbeiðari við minstu virðing fyri sær sjálv- um kundi annað enn mótmæla og krevja annaðhvort meislarin burtur ella at fáa lryggjan fyri hampuliga og sómaliga viðferð undir arbeiðinum. Vil lesara' vilja spara teir heiðraðu fyri ley ljólu og mann- orð lann Ospekta ið lað er í heild líkið minkandi og talan um — OU mm» 6høviska alburð, her er vid storsta óhuga, vil nerta vid hetta ljóta mál. Fyri stjórnina á sleipisloðni verður tað til allar tíðir ein 6bøtilig skomm, at hon tað sama »reagerndi« ikki við og selli meistarin á pláss. Um hon gjørdi tað, varð einki stríð, tí arbeiðararnir vilja heldur frið enn stríð. Apropos at fáa sleipistoðna á hædd við aðrar sleipistødir. Vil at sleipi- harra Thomsen siga, stoðin á Tvøroyri ikki hevur verið á hædd við aðrar sleipi- stoðir í Foroyum, og al tann gamli meistarin, pápi til núver- andi, einki dugdi ímóti sonin- um? Okkum lysti al sæd, um bedingarstjórnin aflaná arbeiðs- royndirnar við hesum nýggja meistara torir at geva honum dugnaskapsatlest. Nei, sleipistoðin hevur verið á hædd við eina og hvorja sleipi- stoð her á landi. Til less gevur at híla, at allir teir ið eru farnir aðrasleðs fyri at spara sleipisloðapening, eru aftur- komnir við iðran yvir, at leir fóru aðrastaðni. Og tað, at sleipi- stoðin á Tveroyri eigir í tús- undum av peningi, sýnir, al arbeiðararnir hava arbeitt fyri peningin. Við hesari rúgvu av peningi skuldi at stórverk sum skipabygging í Men ikki »disponibil« til at arbeiða verið gaman í selt gerð. er hesin peningur við, kann tað íkki leggjast ar- beiðarunum fyri. Fiskagenturnar og keyp av íslendskum fiski. Harra Thomsen sigur, at teir, keypmenninir á Tvøroyri, »hava ikki sum onnur pláss torað at farið undir hetta (at keypa fisk), tí felagið fyri fiskagenturnar segði upp kontraklina .. ,« Okkum fiskagentum gevur harra Thomsen altso skyldina fyri, at ikki hann og hinir keyp- * menninir á Tvøroyri eins og Vil forkomið, Vágskeypmenn keyptu Íslandi til turkingar í ár. skulu soleiðis hava at ikki eins nógv tåsund í arbeiðs- løn eru fallin niður á Tvøroyri sum í Vági. Í | | | | | | | | | Hava Tvøroyra keypmenn hini árini lá ið alt lá í friði — eins og Vágskeypmenn keypt fisk í Íslandi og aðrastaðni til ) á turkingar? Hvussu var i fjør? Var innfordur ikki tá bæði eingin fiskur | og hópurin av fiski frá Tvoroyru skipum seldur út 9 av plåssinum sum saltfiskur“ Tann síðsta kontraktin millum okkum fiskagenturnar og keyp- gjørd 1927 o on hevur staðið við til nú 1935, fá ið somu við uppskoti um al broyta menninar var arbeidsgevararnir sjálvir inna. Hetta ber ikki vitni um, at raktstríð. Hin 23. høvdu Vágskeypmenn vit hava elvt óró og kon- februar í ár tå longu keypt og g bilagt hópin av fiski í Íslandi — skrivaði arbeiðsgevaru- felagið til okkum fiskagenturnar | Já hjarta um at broyta konltraktina. ið kontraktini viðvíkjandi, tóku vit at vit høvdu ymist á undir við ynskinum um for- handla um eina nýggja kontrakt, og tá ið innleiðast forhandlingar eftir vanligum siði, skulu um nýggja kontrakl, sogdu vil sjálvsagt ta Hetta og hvor er nú forur fyri sjálvur gomlu kontraktina upp. er sannleikin. Ein at døma. Nekur orð um harra Th. Thom- sens ,,optimismu” og „Þpessi- mismu“ og arbeiðaranna stoðu til vinnlívið og virki á plåssinum. Ja, harra Thomsen. Tygum tora ikki og hava aldri torað al sæð »optimisliskt« uppá nakað — tað hava tygum so sanniliga rætt í. Einki vísur hetta betur enn handil lygara á Tvoroyri. Tygum eru »pessimist«. Men | gevið endiliga ikki arbeiðarunum | ella »Fylking« skyld fyri, at | tygum standa í stað. Tað hava | lygum og teir, ið stýrt hava, | sjálvir skyldina fyri. Tygum siga, | at í fleiri ár hava ring vidur- | skifli verið ímillum arbeidararnar | og arheiðisgevararnar. Nú er | lað so? Og tora tygum at siga fólki frá, at tað er einasti vansin drift fyri, at ikki meiri er á Tvøroyri ? Hygg her, harra Thomsen. Tað Tveroyri enn tygum. Vit skulu eru fleiri keypmenn á nevna eina forræltning her, sum eisini hevur haft nógv við arbeidsfålk at gera, ja, nógv meir enn tygara forrættning, A/S N. J. Mortensen. Hevur ikki henda forrættning arbeitt undir somu viðurskiftum sum lygum og lygara firma? Og er henda ikki forrætlning gingin framá 9 ár eftir ár“ Harra Thomsen ger ikki eina so byttisliga gerð aftur at greiða ——— pMn eru vil arbeidsfålk, ið eru tann til Hava lygum beinleiðis orsøkin kreppu- tíðina á Tvøroyri. nakað, ið skal gerast, ella ætla lygum al gera nukað í framlíðini, so vendið tygum baratil»Fylking« eftir arbeiðskraft. Vit sanniliga ikki forða tygum ella skulu órætlvísliga gera lygum Ímóli. Vit eru allir glaðir yvir at fáa arbeiði. Tað skal sláast fast, at arbeiðararnir á Tveroyri ikki eru nakrir yvirgangskroppar, ið eingin kann hava nakað við at gera. Vit arbeiðarar vilja allir gera okkara skyldu, men vit krevja okkara rætt. Tad megu lygum ikki uppfata, sum al vil vilja nerva tygara handil. Minnast tygum ikki, tå ið bróðir lygara hevdi trolararnar „Grímur Kamban« og »Magnus Heinason«, og tå id kreppan | ridla ? kom og fekk felagið al Hvat gjordi ikki arbeiðsmanna- felagið »Enisheden« á Tvøroyri lå saman við N. LM. fyri ol bjarga trolarunum frá at fara av Tvøroyri? Umframt at senda mann niður fyri at fremja trolara- málið, settu arbeiðararnir ein- mælt lønina niður vid 30 oyru fyri alt arbeiði, ið um Tlíman gerast skuldi hjá trolarafelagin- um. Hetta gjordu vit av okkara einlingum ullan at nakar hevði biðið okkum um tud. Men hvat gjørdu tygum tå, harra | Thomsen ? Arbeiðsmannafelagið Fylking. Felagið fyri fiskagenturnar. Brødurnir Edw. Mitens og Gudmund Mortensen nú Sigasl á teirra útlandsferð at skipa ta endaligu »ordning« við ibirling- uni av P.f. »Føroya-kol«. Tíðindi ganga um, al »D. D. P, A.« hevur sett 300,000 í kola- virkið. Hovuðsætlanin i fyrilokuni sigist at snúgva seg um leirin. > Talan er um at byggja stórar brenniovnar. »Brimnes«, ialt 21000, og »Skarvanes«, ialt 26000, eru heimkomin. A bankanum og vmsastaðni í Førovum sigist al vera hópur at fáa. av kalva Klakksvíkingar, Skopuningar og Sudurovingar hava gjørt góðar veiður av kalva. 4 tons av kjøti koma til kommununa við Tjaldr- inum. Tey, ið vnskja kjøl bidj- ast sum vanligt í góðari tíð út venda sær til EDW. MOR- FENSEN í Puntabyrgi. SOKNARSTYRID fyri Frodbiar sóknar kommunu. | fremmandum manni frá, at tað | í KK