leygardagur 27. juli 1935síða 3

(Framhald av 1. síðu.) Jøgtingshåsinum til kirkjuna og frá hevur aftur kirkjuni til loglings- hollina líðarlig og meir og meir skerd verið minni hå- tey seinastu árini en í gomlum døgum. Men hertil er kanska einki at siga. — Hetla er í tråd vid lað realistisku og material- sum í størri istisku gongdina, muni hevur troðkað burtur tað »romanliska« og »tradisjonella«, ið áður yvir monnum. hevði so slerka makt Olavsøkulingid selist í ár ferð — lívinum í søguna. fyri seinastu og fer so úr Hátíðardámur var yvir ólav- sekulinginum. Og vil treingja eisini til hátíð. Lívið er annars ivaleysa fult av »trivialiteti«. So statt er missur f 6lavsøku- tinginum. Men lívið hevur síni krøv, ið ganga fram um tað romantiska og håtidarliga. Og tað eru tílík krov, ið hava spent fótin undan ólavsokulinginum. — Okkara sjómenn baksast á havinum um summarið, tá ið tingið situr. — Teir hava less vegna ikki tað sama høvi til at koma á ting ella fylgja við tings- Og helta er skeivt og órættur ímóti ins starvi sum heimafólkið. teimum. Teir mega hava sama høvi til at koma å ting sum einhvør annar íbúgvari. Lívgan og verjan av teirra interessum liggur nógv á hjarla sum einum hvørj- leimum og teirra eins um av okkum, ið heima eru — og halda teir hava menn seg sín á millum, sum vegna lívsins vidføling við viðurskiftini hjá teimum sjálvum eru kønari og skilabetri talsmenn en núver- andi lingmenn, mega teir óamp aðir av líð og starvi kunna velja teir. Hella er ollum rætthugs- andi monnum greitt og sjálv- andi. Olavsøkutingid fer úr lívinum inn í søguna f eini líð, ið lykist at gerast hæltisligari og hætlis- ligari. á landi valdar í mong ár, hvat ið Kreppan her harðari en er lætt skiljandi: hin illa føddi, »undirernerndi« gerst jú veikari í hvorjum, um honum íkki býðst betri lívslíkindi. Sum kreppan hevur harðnað og líkið til, eru krøvini til tingid harðnaði og vaksin hvort ein- asta ár. Og lað er langt síðan, at tað staðið bjartskygdum tingmanni greitt, mátti hvorjum al núverandi tingsins orka rokk- ur onga leið yvir fyri teim veld- ugu lívsins krovum. Ein umskipan og broyting må ske. Her sum aðrastaðni í lívinum mega rammurnar víðkast og í vissum føri heilt umsmíðast. — Tingið má ganga leiðir, id áður annars hava verið »tabu« fyri hin einstaka, hilt privata »initia- tivid«. Tingið má leiða innløku- keldur, sum áður hevuðssakliga hava runnið í útlendskar privat manna — privatkupilalistiskar lummar — í sínar svongu kassar. Heildin má ganga fram um ein- staklingin ogavoldaði prinsippir. Og spursmálið er lí til hella søguliga Olavsøkuting: Orkar lað at leggja burtur av- oldaði prinsippir, bróta inn á tabu hjá einslaklinginum — ti privatkapitalistiska framíhjárætt- Orkar tað Lt. d. at fylgja javnaðarmonnum í inum? teirra inn- tokumálum? Vilja okkara ling- menn leggja hond á hesar pri- valmanna lutir og skipa til lóg: Løgtingsins yvirtaking av allari brunatrygging í Feroyum? Legtingsins yvirtaking av allari sølu við olju, salti, koli, koks og ymsum sørum verum? Løgtingsins yvirtaking av bank- vesinum i Føroyum? Innføring av grunnvirðisskatti, stempilskatti? Vil legtingið royna at finna eina rættvisa og i ti praktiska lívinum nýtiliga skipan fyri socialari forsorg, ið okkum torvar harðliga her á landi? Verður hetta ólavsokutingið meiri við avreksverkum en við deyða sínum eitt seguligt ting, er hin stóri spurningurin, nú tingið verður sett. Nøkur orð til Poul F. Joensen Í nyggjari grein í »F. S. F.« um tad kalólsku kirkjuna nevnir Poul F. Joensen fyrst å bredd- henda mólan, ið anum nýggja innkomin er her í Føroyum, »vamlisliga at sleikja fyri teirri bert tf hon katólsku kirkjuni, er ein »forntidarleivdl« og ley, ið serliga ganga undan við hes- um, eru hesar ófestu sálirnar, hesir vingliskøltarnir, sum hava malað religiónarkumpassina runt og sum andiliga sæð ikki eru for fyri al ganga leys, kryplingar, sum mugu hava eina ella aðra høkju at styðja seg við“. Slórbar orð. Viðvíkjandi hasum al tað er slíkur móti her á landi atsleikja fyri teirri kalólsku kirkjuni, so veit eg einki um tad at siga. Helder må eg siga meg hava sætt, al katolikkar hava fingið hvøss álop og tað bæði frá reli- giøsari síðu og aðrari vid, sum tey flestu eru minst líka so vam- lislig sum verjurnar, og sum eg haldi kirkjuni at ikki verða hini katólsku meini, men snarari hitt métsatta. Og religiosu vingluskøltunum, so fer hvat ið viðkemur hinum P. F. Í. skeivur, lá hann mein- ar, at tann »Årni«, sum í hesum blaði loyvdi sær at framseta sína hugsan viðvíkjandi kirkjuni í lað, ið um hana hetta hava ein miðoldini og skrivað, hoyrir til altíð ella annan at styðja seg við. — varð slagið, sum má Hann man ivaleyst kunna ganga líka so væl leysur sum Poul F. Joensen. Hansara gøtur hava heldur ikki higar lil dags ligið fram við Villumslá. — Tey eru honum so ókunnug, sum ley ivaleyst eru P. F. J. Ein tørvar ikki kortini at vera rættiliga andiliga ella »inspiration« lamin søkja sær eftir ymsastaðnis , frå, um hann vidvfkjandi søgu- ligar viðiburðar hevur eilt ann- að sýnið en P, F. J. Annars er lað kortini at siga, at í andiligum málum styðja vit okkum allíð til eitt ella annað; vit hava okkara hugsan frá oðr- um meiri ella minni — eisini P. F. J. — lað …” fá, sjálvt ley frægastu, ið eru so munu vera so upprunaligir andar, at ley ikki eru ávirkaði av núlivandi og undanfarnum monnum. P F hann sigir, at eg vid grein mini Joensen misfatar, lá hevði í kvillanum at skíra hann sum mentunarleysan og lyfla teir, ið áður høvdu vart støðu kalólsku kirkjunnar, upp til skýggja fyri at sýna leirsum hált mentaðar menn. Grein min nart ikki eill sind- ur við persónligar dygdir. Hvorki beinvegis ella óheinvegis klikkja Poul hann hevur sjalv- var lað ætlanin al F. Joensen rælt (il al sina andi framseta hugsun hesum viðvíkjandi ella at bera í botuflaku fyri teirra Joensen Eidesgaard og Absalon lað mugu leir sjålvir um. Grein Absalon Joensens var meira eill álop á javnadarmanna- rorsluna í Føroyum og við aka- demiskum erpni at forhåna sogu- kunnleika teirra, ið ikki hava líkið annað en eitt vesaligt lær- araprógv, en at verja katólsku kirkjuna. Tað, ið eg loyvdi mær at flyta fram, var áskoðan mín á søgu kirkjunnar í midøldini; og sam- tíða loyvdi eg mær at nerta eill sindur við, hvussu lolsemið hevði lrotið niður gjøgnum líðirnar ikki bert hjá teinum, ið skulu eitast at vera uppøst av religión, men eisini hjá teimum, ið síga seg at hava selt vit og mentan í hásætið. Kirkjan var ikki »skamråst« av mær; eg nevndi neltupp, al hon hevdi haft sínar niðurgongu- tíðir, og at í navni kirkjunnar vóru gjørd brolsverk. Men eg helt fram, at kirkjan hevdi ikki bert misgerdir at framvisa, men ivaleyst f midøld- ini hevdi stóra kirkjuliga ment- millum vånaligar álílis- álti ið vit dogum ikki eru verd al an; og menn eisini menn, nú á 4 finnast at. teir, treingir í siga mongum forum til athyggjan — Søgan, revision — ov mikið kríggssogu er einshállað komin í lærubøk- urnar. Hví kundi ikki hugsasl, at miðaldar sogan viðvíkjandi kirkjunni kundi lrongst til at- hyggjan? Tað er ivaleyst at protestant- iskir søguskrivarar hava ikki lag! tað fram myrku gerðir kirkjunnar. fingrarnar í millum, tá ið hevur goldid um at draga Tær fara at verða ringar at fáa niður allar tær ræðuligu søgur og sagnir um katolikkar og ka- tólsku kirkjuna í forlíð og nútíð sjálvt hjá bestu Luthers monn- um. Kalólskir menn hava vistaðra áskoðan og framsela søguligar hendingar og søguligar persónar ødrvisi en mólstoðumenninir. Tann, ið Ld. lesur Norðmann- | in Ivar Sæters bók: Ignatius Layula, fær eina heilt aðra mynd en ta vanligu av hesum viðgitna sum hvar ein manni, sær, er sagdur at hava verið og borið at sum eill satt ódjór. seg Vil keldur, kunnu siga, al tæi hesir menn taka sína vitan úr, ongastaðnis hoyra heima; framselingin kann væl vera »idenlisernd«, men beina- verkið kann ikki vera tikið út leysari luft. Tygum, Poul F. Joensen, eru ivaleyst heldur ikki ókunnugu við kalólskar høvundar, hvørja 1 | | verkir verða hegt mettav monn- | um, ið standa kalólsku kirkjuni tað er tikið fjært, og sum lítið trúligt kundu orkað al móti ein ari læru, ið skal eitast at vera | so »barbarisk« sum hin kalólska. | Viðvíkjandi frísinninum so | J | kunnu vil losa um tað, lá lær moskéer og budistpagoder, tyg- | | um lala um, verða reistar her | í Føroyum. Og viðvíkjandi | merkinum, eg skrivaði undir, | so eri eg ikki til sins at gera | 5 | | nakað vid lad; tuð er ikki óvan- ligt, tá skrivað verður um óper- sónlig evni, at nyta merki; tað ofta at geri. plagdi P. FF. I. | ARNI. | Tíðindi úr Suðurey. | Itrottur og Ernst Sondum, | Í grein av Poul Holm má bíða | til næsta blað. — Ein grein frá | Gunnar Petersen, formanni Í. B.s bíðar eisini. | Í art : | Njardlingur | | hevur sell fyri 300 pund í Ongl. | | | | | | | | Máling | Tapet | | | | Linoleum Laksevaags Kaminer, Komfure og Magasinovne. I alle Hjem. Paa Lager hos: N. 8. Johannessens Eftf., Telf. 192. Heim av Eystlandinum. Langanes 17.000, Vågoy 6.000, Nelly 40 skippund. Eirikur jallur kom aftur leygarkvøldid við 5 1 kolvum. T. B.—K. I. Sunnudagin spældu T. D. og K. I. f Klakksvik úrslitið varð, at Í. B. vann 3—1. Til Bækkenmaaleren. En S.A.-Mands Besværligheder før Brylluppet. En S.A.-Mand i Bayern vilde for nylig gifle sig og bad derfor, som Forskrifterne kræver, sin sin Chef om Tilladelse. For at spare unødvendig Skriven frem og tilbage vedlagde han alle de Beviser, han kunde og som kunde bevise, at & han og Bruden var af ren arisk Afslamning Saa langt man kunde naa tilbage, var der ikk. en eneste Draabe Jødeblod alt opspore. Alt skulde saaled: være i den bedste Orden, det hele vilde klappe. Han ble imidlertid belært om noget an Fra Racekontrolkontoret mod- tog han nemlig følgende Skri- velse: ».Erede Partifælle! Man anmoder Dem om at fremskaffe en Lægeerklæring om Deres Frøken Forlovedes Bækkenmaal, for at hendes Fodedygtighed kan kohslate- res. Først derefter kan tages endelig Stilling til Deres An- søgning.« Det drejer sig ikke om en Spog. Det er bitter Alvoi | det tredje Rige er Kvinden, der er frataget alle politiske Reltig- Fødemaskine til heder, kun en Produktion af Soldater. Oven- stanende Skrivelse burde ophæn- Í | ini, ANDREAS OLSEN, avlagt, mugu innan 15. august rinda 10 kr. ges i Plakatform i alle Kultur- Ti. 81. Poul Arne Poulsen. | lande. XUN mm 3 Keypið Suduroyar margarin! | tað smakkar altíð væl! | 3 COS Tey, id ynskja at behalda ella fáa gravstað fyri avleggingina. Peningurin verður at rinda til formannin í kirkjugardsnevnd- Sóknarstýrið fyri Froðbiar sóknar kommunu. fremskaffe, baade ;