leygardagur 26. oktober 1935síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
i
;
4
|
Fólkatings-
valið.
I.
Nú verður fólkatingsval í Før-
oyum hin 11. novembir.
Teir menn, ið bjóða seg fram,
eru harrarnir Jóanes bóndi
Patursson, A. Samuelsen, sýslu-
maður og P, M. Dam, lærari.
Hesir tríggir harrar eru løg-
tingsmenu, og ein og hvor, sum
fylgt hevur við í blødunum,
kennir teirra starv á tingi. Meðan
P. M.
barst
Dam av ollum alvi hevur
fyri at fáa í gyldi allar
tær lógir, sum kunna vera til
gagns fyri hin minna mannin,
so hava hinir báðir sett fotur í
spenn ímóti. Demir í so máta
tróla ikki. Vit kunna neyna nokur,
sum ellisrentulóg, invalidurentu-
lóg, kostskúlamálið, jarðahvals-
lógin, bankmålid, apotekara-
málið,
málið o. s. fr.
læknamålid, sakførara-
Hvussu J. Patursson hevur
mólarbeitt jardareforminum er
Eg vil
við at
æsir.
almanna kunnugt. ikki
troytta lesararnar læða
oll hesi mál út í Eg vil
bert siga, at oll hesi mál meira
hin
lívsmál fyri
landi. A
valdegnum eiga ell arbeiðsfólk
og minni eru
minna mannin her á
og allir fiskimenn at stemma á
P. M.
á Danating, so vita vit, at øll
Dam. Kemur hann niður
hesi mál og mong onnur verða
framd til bata fyri hin ognar-
leysa Feroyingin.
menninir, Paturs-
Hinir báðir
son og Samuelsen hava nú í
sitið
Hvat hava teir
eill mannaminni niðri á
Danatingi. gjørt
til gagns fyri land og fólk. Ég
vil ikki siga, at einki er gjørt.
Eg kann t. d.
Tvøroyri og i Vågi og
nevna kaiurnar í
Havn, á
nakrar stubbar av akvegi onkun-
slaðni í landinum; men út yvir
lað síggja vit einki. Og hvat er
hetta at tala um í eitt heilt
mannaminni? Hetta er nakað
eins og at ugga smáborn við
sukurmola.
Lívið krevur, at her má gerast
nakað til gagns fyri vinnulívið,
einki, um ein lítil
og tað batar
lappi verður ásettur her og har.
Tá eitt klæði er rotið, kann tað
ikki bata at seta nakrar betir á
tað. Nei, tað má tveitast burtur
og eilt nýtt má fåast aftur í
staðin fyri.
Vinnulív okkara er komið í
slíkt ólag, at nú má tað broytast
má
heilt frá grundini av, og ti
P.M. Dam veljast niður á Dana-
ting. Hann er tann einasti, ið
kann útinna tað slórverk, ið
nú krevist.
Hitt privala kapitalistiska sy-
stemið er ikki hóskandi her á
landi; tí er skilið so ringt, sum
tað er. Vit megu oll fylkjast øksl
móti akslum og ganga ta social-
demokratisku leiðina.
Møtid tf fjøllment á valdegnum
og stemmið á P. M. Dam!
[I.
Harrarnir J. Patursson og A.
Samuelsen, sum nú bjóða seg
fram sum valevnir til fólkatings-
valið,
sitið á Danatingi. Hverjar skreytir
hava í eitt mannaminni
hava teir gjørt í oll hesi ár?
Lesa vit »Dimmalælting«,
síggja vit kunngeringar um eina
tvangsauktiónina fyrr og aðra
eftir. Ein fiskimaður fyrr og
annar eftir fer á húsagang.
Skipini,sum eru einasti stuðul
okkara eru flest oll tey somu
sum vóru, fyrst ið vit kunnu
minnast. AL tonn ftíðarinnar
hevur sett merki silt á tey, vila
vit,
Nakrir menn hava roynt al
keypa nýggj skip; men teir eru
flest allir farnir av knóranum.
Harfyri tora menn ikki at keypa
skip. Arbeiðsloysi, neyð og armóð
stendur nú fyri durunum og er
tíverri longu víða hvar i Før-
oyum. Leglingið ger einki fyri
at bøta um viðurskiftini og rikis-
dagsmenninirgera hvaðna minni.
hesi viðurskifti
Um vánaligu
summar
PM.
Dam var einsamallur f ti part-
illa
til og at nakað málti gerast, allir
landsins hevur nú í
staðið hart stríð á loglingi.
stóð
inum, sum segði, at
hinir søgdu, at væl stendur til.
Beint nú framman undan
valinum skrivar »Dimmalætting«
um øll tey nýggju skipini, sum
logtingið skal fáa til vegar. Hví
hevur lingið einki gjørt fyrr?
Framman undan vali hava vit
mangan fingið vekur orð og
feitt flesk — væl at merkja valg-
flesk; men hetta agnið er væl
so rotid nú. Eg hugsi, al einki
skilafólk býtur í tað.
Einaferð var hin socialdemo-
kratiski ríkisdagsmaðurin Hans
Nielsen úr Danmørk heruppi.
Hann ógvaðist størliga yvir,
hvussu ringt arbeiðsfólk og fiski-
lað.
hesi viðurskifti
menn í Feroyum hovdu
Hann talaði um
í danska ríkisdegnum, tá hann
var niður aftur komin. Hann
hugsaði óivað, at teir foroysku
úlsendingarnir fóru at taka
undir við sær fyri at royna at
beta um viðurskiftini í Foroyum.
Men tað gjørdu leir ikki. Tvortur-
Við
harra Samuelsen
ímóti Rytter undir liðini
fekk gjort grin
og látur burtur úr Hans Nielsen,
og ekkóið í »Dimmu« svaraði
aftur um Hans, »der havde
været udenlands«. Hetta var
meint við Hans Nielsen, sum
hevði verið í Foroyum. Heim
afturkomin til »den lille Bondeby
fortalte han nu stolt og kry
til Fryd for store og for smaa
om, hvad í fremmed Land han
| saa. Og skont en Del deraf var
sandt, var der dog megen Logn
iblandte. Alt, sum Hans Nielsen
hevði sagt, varð soleiðis gjorl
til eina stóra lygn, sum eingin
kundi lurta eftir. Og tí liva tey
føroysku arbeiðsfólkini og fiski-
menninir enn í somu korum ella
verri enn lá.
Vilja tey
fáa livilig
fátæku
kor, so
Foroya fólk
mega ley
melta fjølment á valdegnum hin
11. november og stemma á
P. M. Dam.
J. H. Danbjørg.
Tandlæge Kaaber
praktiserer i Klaksvig indtil 30.
Oktober og paa Suderø fra ca.
15. November.
Klinikken i Thorshavn stadig
aaben ved Tandlæge Frk. Hansen.
AKTIESELSKABET
FØROYA BANKI
Hovedkontor:
THORSHAVN
nýmótans.
39 til 158 kr.
Regnfrakkar
fyri kvinnur og
Manfólkaklædningar,
bláir og ymis
Skjårtur,
ymist
flippum,
líllar, frá
hvítar,
frå 0,80 til 1
mánað.
Sokkar,
maco, ull,
Flippur,
øll sløg.
Silkislips
frá 0,85 til
silki,
Merki
t,00 kr.
2,15 til 9,70 kr.
og ymsar aðrar
í stórum úrvali.
til kvinnur,
til biligar prísir.
Ordrar til bygdirnar
Politiskur fundur
i Havn.
Hóskveldið var politiskur fund-
A. Sa-
| muelsen og Dam gjørdu fundin,
ur i Sjónleikarhúsinum.
og við mikið stríð og slrev var
tað eydnast leimum at fáa J.
við.
| A. Samuelsen innleiddi við
| Patursson
al síga, at socialistar hevdu
vunnið ein stórsigur í Danmark;
tað vísti at ministeriið var sterkt,
og al Slauning var álitið hjá
donskum veljarum. Hann segði
seg altid at hava kunnað urbeitt
væl saman við minnisleriinum
Stauning og mælti áhoyrarunum
til at: velja seg aftur til fólka-
lingsmann.
P. M. Dam vísti á, at bæði
sambands- og sjálvstýrisflokkurin
vóru afturhaldsflokkur (konser
vativir). Tað sást best, av lí úr-
sliti, teir vóru komnir til eftir
30 ár. Um fólk
støðugt vildu halda uppá aftur-
at hava virkað í
| P#4ið: so kundu ley
Stiflel
Tjúkkir, vælseymaðir manfólka-vetrarfrakkar
19,50 til 87 kr., fyri
8 ur ten meets Í
frå
8 Kvinnu- -vefrarkápur við pelskraga
O
menn frå
Do 0. fyri born frá 6,50 til 10,50 kr.
frá 32 il
littir,
1,85
uttan flippur, frå
Bíligari koma síðst í november
ekta
»Løvemærke« frá 0,65 til 1,10 kr.
8
Ø
O
O
O
O
O
O
O
O
g
8 Seingja- og ferðateppir
8 Handklæðir og lummaturklæðir
8
9
O
O
O
1
manufakturvorur.
Kuffertir og leðurverur
Kambar, rakiblød og -maskinur.
menn og børn,
Galosjur til kvinnur,
børn og gummistivlar koma i novembir.
verða ave
móti postkrevjan.
HAVNAR KONTANTHANDIL P.f
000000000000000000000
bert |
1906. Afdeling:
TRANGISVAAG
AKTIEKAPITAL 06 RESERVER KR. 900,000.
Bankforretninger af enhver Art udføres.
Kontortid 11—3.
Hovedkontoret i Thorshavn tillige aabent 6—7 for Ind- og Udbetalinger.
ungar dreingir 36,50 kr.,
18 til 39,50 kr.
58 kr.
vid ella ultan
5,20 til 9,50 kr.
til 8,70 kr.
silki, frå 1,10 til 3,65 kr.
í heilt stórum úrvali
menn og
|
:
|
|
|
reiddir samvitskufult og
Q
Q
Q
000
stemma uppá annan teirra,
hvønn, ja, tað gjørdi lað sama,
teir vóru politiskir tvillingar.
Men ynsktu fólk, at nakað
munagott framstig skuldi verða
hitt arbeidandi
harvið
burturúr fyri
fólkið og landið
»
sum
heild, so var bert ein vegurin
at ganga: javnaðarleiðin.
Hann nevndi so domi eftir
domi uppá hvussu einigir hans-
ara mólsløðumenn høvdu verið
køvt mál eftir
verið til
arbeiðarar,
Miðvági. Til
métstødumenninir
í tinginum í at
mál, ið kundu frama
fyri
t. d. turkihúsið í
hetta
ikki eilt einasta orð at siga.
fiskimenn og
høvdu
visti
við J. P, á
málið, tá
Hann á, hvussu sjálv-
stýrismenn odda
høvdu køvt socialistar
å fyrsta sinni løgdu jardaspurn-
ingin inn á ting, Málið innihelt
m. a. uppskot um, at kongs-
og prestajørdin skuldi verða
Men tað var
lætt at skilja, at so var, tí nú
alla
føroyska jørd til privatogn. Og
loglingsins ogn.
vistu oll, at J.P, vildi hava
so kundu teir jardaleysu hava
loyvi til at rópa hurra fyri tí
fødilandi, sum teir einki áttu í.
J.P.og aðrir royndu við ósann-
indum at vísa fólki at jardareform-
urin var til skaða fyri landið,
istadin fyri, sum hann verunliga
er, til slóran bata.
Í Grønlandsmålinum var hann
ivaleysuri,atallir Føroyingar vóru
åeinum måli, eisini hesir triggir
følkatingskandidatarnir. = Hann
helt seg hava storri mogulig-
leikar at gera nakað munagott í
hesi sak, sum socialistur kundi
hann dagliga ávirka partamenn-
inar í Danmark, sum jú sótu í
stórum fleirtali.
Hin einasti vegurin burtur år
ti ófori, Føroyar vóru komnar í,
landshandil við øll-
(koli,
0.0.) fyri at veita tinginum pen-
var al fáa
um stórvorum salli, olju
ing at arbeiða við. Utflutning-
urin mátti centraliserast.
J. Paturson helt eina rødu,
sum hann hevur hildið ár eftir
ár í eini 20—25 ár (søgulig við
misløkum, sum vant). So talaði
hann um jardareformin og Grøn-
landsmålid. Stuttligt var at hoyra,
hvussu hann royndi at lemja
jarðareformin.
Síðani høvdu ymsir orðið,
harímillum N. Niclasen úr Sør-
vági, ið gjørdi seg so aldeilis til
láturs, sum eingin maður fyrr
hevur gjort seg á fundi í Havn.
Í ordaskiftinum um jarðare-
formin kundi J.P. ikki forsvara
nakað av
lað er
ferðast einsamallur
lí, hann hevði sagt, so
forståiligt, at hann vil
um landið.
Fyri javnaðarmannin var hesin
ein stórur
fundur sigur.
Lætt er at verja,
har eingin er at herja!
Jóannes bóndi Patursson, ið
boðið seg fram til fólka-
ferðast
hevur
tingsmann, hevur longu
víða um landið og agiterað —
tað lykisl, sum hann ikki reiði-
liga hevur hug ella dirvi at
fylgjast við hinum kandidatunum
og skifla orð við teir, men roynir
at vinna ein lættkeyptan sigur,
har hann kann rokna við lítlari
ella ongari mólstoðu.
helt
Miðvági, har hann eina og aleina
talaði
greiddi frá
hátt.
men at lata nakran annan
Týskvoldið hann fund
um jarðareformin og
honum á sín egna
løgna Hann talaði í tveir
tímar;
fáa orðið, tað tordi hann ikki!
Hann hevur jú sínar egnu hugs-
jarðaspurningin og
anir um
greiðir tær fyri fólki á sín hátt!
Men tað
hann heldur
eru egininleressurnar,
seg verja, so lað
er kanska lítið at siga til. N.
í Sorvági
Niclasen, góðseigarin
endaði fundin og segði frå, al
eingin kundi fáa loyvi at tala, tí
nú skuldu teir til Sandavágs at
halda fund.
fekk tø
til at bera eina heilsan fram fyri
Ein Miðvingur loyvi
stórbóndan í Kirkjubo. Hann
segði, at P. M.
seg á almennum fundi sugt Jó-
bæði A. Samuel-
sen og hann høvdu ringt hann
R B
Dam hevði biðið
annesi frå, at
upp fyri at bjóða honum til