leygardagur 9. november 1935síða 1

FRÆLSI -FØROYA- SOCIALDEMOKRAT JAVNADUR BRODURSKAPUR Nr. 45. | 20 ovr. å 3. og 4. | Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni, K í síðu. avslåttur í prísinum. Við sterri lýsingum fæst Leygardagin 9. november 1935. | Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið og skrivstovuml. verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum Telf. Porto. Blaðið 9. årg. 143. Jóannes Patursson óðalsgóðsið. Í »Forslag og Belænkninger, ; afgivet af den færøske Landbo- nedsat i Henhold kommission, til Lov af 13. Maris 1908,« sigur Jóannes bóndi á blaðsíðu 241 hesi krafligu lekuorð viðvíkjandi tí foroyska óðals- og presta- góðsinum : Þ.. . . Man kan vistnok med Rette gaa videre og sige, al, naar Samfundets Vel kræver en Lov, der gør Indskrænkninger I Driften af Halvdelen af det færøske Jordegods, da bør denne Indskrænkning rigtigere omfatte alt Jordegods, altsaa foruden Kongsgods tillige Odels- og Præstegods. En yderligere Ad sang til ÉEkspropriation af Kongs- yo godset end den, der indeholdes i nærværende Lovudkast, kan næppe tænkes al være til Sam- fundets Bedste, medmindre den tillige kommer til ogsaa at om faite det øvrige Jordegods,« Og nú gongur Jóannes bóndi um landið og nýtir alt síll fantasi til at upposa Foroyingar við misvísandi og órættum uppá standum um, al jarðaumskipan- 00als- it hill føroyska n verdur al taka, tána góðsið Og OYOA jarðabrúkið. Hvor skilir tílíkan mann? Jóannes bóndi Patursson og føroyskt ella danskt stýri yvir | teirra føroysku jorðini. Nú liggur stýrið og ræðið yvir kon: ti foroyska vóðsinum i donskum embætismannahond- um, amlmansins fúlans. Hetta broyla, so stýrið vilja ivnaðarmenn yvir jorðini i Foroyum verður lagt í foroyskar fólkavaldar hendur. Men tåid javnaðarmenn løgdu | uppskot fram á ting um, at kongs- og preslagóðsið skuldi leggjast undir tingsins vald — og greiðast | skuldi atkvødu fyri ti — tá sat | Jóannes bóndi. Greitt og týðuligt gav hann tá til sjóndar, at hans- ara innstilling var ímóti, at geva løgtinginum hægsta ræði yvir kongs- og prestagóðsinum. Nú, tá ið talan er um, við jardaumskipanini at flyta ræðið yvir jørdini heim til okkara við at seta tveir Foroyingar ímóti einum av Danum valdum manni | í landbrúksráðið eisini nú er J.Patursson ímóti og osir og villir fólk ímóti hesum stigi heim til okkara sjålvs við avgerdarrælt inum. Hvar er heimaræðis ella sjálv- | | einki | gráu bók stýrishugsjón bóndans at finna? Í sínari steðu til jarðaumskip- anina sýnir hann ikki 2 av hesari hugsjón. Jóannes bóndi Paturssonar kol- | svarta afturhaldsstøda i jarða- | viðurskiftunum ella hitt socialistiska framtakið? Jóannes bóndi hevur á fundi og í bloðum rópað í ovursinni móti jardareforminum, at hann er eill sosialistisk verk, og har- við heldur hann, at hann hevur sagt lað ringasta, ið sigast kann um jarðareformin. al SO“ tað komu Tað er rætt, vóru sialistar, sum vid upp- fáa viðgerðina av ti skolti um at jarðabrúksviðurskiflunum úr deyðavatni, hon var druknað í síðani 1908, tá ið hin viðgitna kommissiónin var selt, men sum fekk av skafli utllan tvær tjåkkar bøkur og av hópi av snakki og nógvari skrift aleina grønkast ikki okkara land! Pann av javnaðarmanna áðum | sella nevnd greiddi ta sokalladi av hondum. skulu Foroyingar av- hetta Og nú um verk, ið er eilt gera, sindur broytt, skal gerast til lóg og verða til hin stårsta stimbur fyri all jarðabrúkið, fyrst og fremst hin minna mannin, ella um lað skal fellast. Skulu vit flyta ræði yvir jorð- inu heim til okkara? Skulu vit við einum jarðafondi 2 milliónir stuðla okk- uppá i—2 ara jarðabrúk? Skulu vit gera tað lagal'gt hjá ti minna manninum at fáa jorð og sludning til velting, inngyrð ing, drening o. s. fr.? Tey, id hava hug at svara ja, stemma uppå P. M. Dam hin 11. november. Arbeidsfelagar! og arbeiðarar! nú » Fiskimenn stundar ímóli vali. Fyri okkum er tað ein alvorligur spurningur, hvar vil máa leggja alla orku okkara í at fáa okkara mann (javnaðar mannin) niður á Dana- siga tann 5 ting, tað vil mann, sum kann umboða okkara inte- ressur og hava høvi til at skipa fyri okkara vinnuvegum á sjógvi og landi, so at hvor einstaklingur al breyð fyri sítt arbeiði. má kunna siga, hann fær | á Føroya og Danaling | | aðra Afturhaldsflokkarnir, samband fé] og regerað í ca. 30 ár, hvar er úr- sjålvstyri, hava nú sitid og slitið? Hvat hava teir gjørt fyri okkum fiskimenn og arbeiðarar? Svarið blívur: lítið og einki. Hvat hava Men so má ein spyrja: hava teir tá gjørt? Tei í. d. togast, síðan í heyst, at syslumadurin Í tað er ikki longur Fuglafirði rósti sær av, hann hevði drigið sjálvslyrisformannin úr einum horni av salinum aflur Í annað o. s. fr. Er tað ikki syrgjuligt, at hesir menn skulu verda valdir bædi ár eftir ár. Og fylgjurnar eru har eftir (kun en sørgelig Forfatning), hvar tann kolsvarlastu konserva- hevur verið alt sosialisma lisma og egoisma Ð harri á borgum, og sum eitur radikalisma og hevur verið kovt niður. Arbeiðsfelagar! latið okkum allir sum ein, maður og kvinna, standa saman um javnadarmanna rorsluna, lað einasta sum kann verða okkum og okkara foði- tað sum kann ti landi til frama, og lyfla okkum upp úir vesal- dómi, sum aflurhaldið (samband 1 sjålystyri) hava ført okkum og í, leir aleina eiga skilið. Kann ein fiskari ella ein land- æruna fyri arbeiðari rópa hurra fyri hesum ) lokkum? Hevur nakar av ar- beidaraklassanum ráð at spæla so flottur, al hann kann geva hesum flokkum sína stemmu á valdegnum? svarið blívur nei! Hygg yvir um hav til Íslands, Noreg, Svøriki, Danmark o (8) heimin, staðir kring um hvussu arbeiðarafólkið um javnaðarmannarersluna. Teir al sosialisman ein- al vita sum er, ans eigur æruna fyri, livikol | servatisman, leirra eru so góð, sum tilfellið | er nú. Hví skulu vit altíð vera fleiri mannsaldrar aftaná aðrar tjóðir? okkum rura Hví skulu vit lata ) í blund av afturhaldinum “ Arbeiðsfelagar! Latið okkum við valborðið hin 11. til fólkatingið og í januar næsta til al klassin er vaknaður, sýn tað við syna år logtingið, arbeiðara at:seta ørv á strong og reka aft | afturhaldinum nov. Telegram „Feroya Social=-Demokrat“. København, den 5. November 1935. Í Dag tiltraadte det nye Ministerium: Statsminister Th. Stauning, Udenrigsminister P. Munch, Finansminister H. P. Han- sen, Justitsminister K. Steincke, Indenrigsminister Bertel Dahl- gaard, Landbrugsminister Kr. Boarding, Forsvarsminister Alsing Andersen, Socialminister Ludvig Christensen, Handelsminister Johannes Kjærbøl, Minister for offentlige Arbejder N. Fisker, Undervisningsminister Jørgen Jørgensen (De Radikales Formand), Kirkeminister Johannes Hansen (hidtil Lærer i Brande, Lands- tingsmand). De 6 sidsinævnte er nyudnævnte. Hverja leið ganga okkara frændir og grannar? Sterkari og hvassari í hverjum turnar aflurhaldshugsjónin, kon- fram- suman við burðshugsjónini, sosialismuni. Men fyri hvønn dystin gongur hin sosialisliska hugsjónin og leiðin tydiligari og meiri muna- | mikið av við sigurin. Í Danmark vildi afturhaldið, vinstra við sínum avleggara L.S. við sosialism og hogra, gera av una. Tað royndi við øllum | vápnum at upposa fólkið, sær- iga hin vinnandi flokkin, ar- eidarar og húsmenn. Men Við slak og dóm. skarpa fekk sosialisman 100.000 nýggjar stemmur, meðan vinstra leiv knasað og gekk yvir 80.000 JAK slemmur aftur og høgra misti mann. Hitt d minnimenla mólmælti fjøldin, og fylktist inná g ta socialistisku leiðina. Í Svørriki hevur fjøldin tikið somu stóðu: fordømt aflurhaldið og og meir inn å ta 5 fylkst meir socialistisku leiðina Í Noregi hevur socialisman gingið eina sigursgongd ley sein urhaldið frá veldi og seta frælsi, | (8) javnað og bróðurskap í staðin. Latið tað verða arbeiðaranna mál. Johannes Clementsen, fiskimadur. Maður av húsi at velja javnaðarmannin P. M. Dam! Í | astu árini, sum landið ikki veit um at síga fyri nakran flokk áður í landsins sogu. Arbeidarafjøldin sópaði eld- hugað aflurhaldið av pallinum og selli javnadarmenn til stýrið. Í Íslandi vunnu javnaðarmenn ein tílíkan sigur seinast, at teir stigu frå 5 til 10 menn á Allingi og fingu mann í ríkisstjórnina. Føroya arbeiðsmenn og fiski- | menn, Feroya fólk, nú er stund at:fylgja frændunum og grann- unum í norðanlondum og skúgva | enda royndin fekk sín harða | ; | valborið | | Í Í | | | | Í | i | afturhaldid til viks og seta so- cialiska hugsjønina i håsæti! Velji P. M. DAM hin 11. | novembir ! Føroya minnimenta tjald! Hvussu gera tínir kammeralar | ogklassafelagar í okkara granna- ið berjast fyri betri londum, tá leir vilja verja sín rætt og korum og fullum rætti? Teir ganga saman í fakfelog, arbeiðsmannafelog. Hesi saman í eitt meginfelag fyri alt landið. Henda soleiðis fylkta og saml- felogini inga so aftur ref pg J KL: | Í aða fjøld stendur so í politiskun anska fólkið, serliga hin | h i É | sum felagsskapi vid javnadarmenn. Samdir og heilir ganga línir útlendsku kammeratar til val fyri at seta arbeiðara fjøldarinnar einasta sanna politikk, socialism- | | | | | | | | | srannalondunum! | vera una, til landsins stýri. Arbeiðari og fiskimaður, tú Føroya minnimenta fjøld. Ger sum tínir kammiråtar í ! Skúgva aftur- haldið frá ræðinum, lat tað ikki longur sleppa at svíkja ella lata at røkja tinar inleressur. Ger tina skyldu ímóti tær sjálvum og tínum kammeråtum og slemmað uppá javnaðar- mannin P. M. Dam. Fiskimezn og arbeiðarar velja javnaðarmannin!