Sosialurinarkiv
Sosialurin 1935-12-14, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 14. desember 1935síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Re i H | JAVNADUR BRODURSKAPUR Lysingaprisur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni, Mr. 50. | | Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið seynarstaðum | - Í. år. Ómegdin ræður i Føroyum. AA Søtur er sjálvgivin biti,“ søgdu teir gomlu. Teir søgdu eisini: „Befri er sjálvur at eiga enn bróður at hiðja“. Nú ræður ómegdin í Feroyum. Nú sendir legtingið nevndir í onnur lond at læna pening, meðan Føroyingar árliga rinda 0. u. 100 túsund krónur til útlendsk brunatrygg- ingarfeløg, í staðin fyri at hesin peningur kundi verið í landi okkara. Í eykatingsetuni nú í heyst lá frammi bræv frå Foroya reiðara- at royna at fáa lán uppá fisk, sum al geva felag sum biður lingið um ikk: kann seljast nú, av ti fleiri reiðarar ikki kunna fiskimonnum avrokning, og aðrar eisini, skuldir sum eru megu rindast beint nú. Sjálvandi má lingið hjálpa í slíkun: ferum; men tingið hevur ongan pening. Harfyri måtti nevnd sendast til Keypmanna- havnar at royna at fáa hetta lán. Hvussu nevndini gongst, veit ikki enn; men vit vóna, at eg hetta lánið kemur í lag, annars Av ringum slýri í landi okkara má verður galið onkunstaðni. loglingið senda boð til Keyp- mannahavnar at lána henda pening. Nevndin, sum hevði málið til »Da Laan paa Grund af viðgerðar, sigur m. a.: saadanne den Pengeknaphed, der hersker her paa Øerne, ikke i tilstræk- keligt de stedlige Pengeinslitutter, finder Omfang kan rejses hos Udvalget at burde foreslaa Lag- tinget at fremsende Sagen til Regeringen med Anmodning der al faa udvirket, at der gennem Statens Eksportkredit og Fiskeri- banken skaffes de nødvendige Laan.c Í 1904 kom málið um bruna- trygging fyrstu ferð á ling; men henda sak er ikki framd enn. »Sagen udsæltes til næste Aar« hevur ljóðað á tingi, hverja ferð málið 31 ár. framt, kundu nógvar milliónir staðið tekar í landi okkura, og tá kundu vit sagt: „Setur er sjålvgivin bitic; men nú megu vit biðja er komið fram — nú í Hevdi hetla málið verið onnur lána okkum pening, um tað so bert er ein ella tveir mánaðir, inntil peningur kann fáast fyri fiskin. Hetta aftrat landaskaðanum. er ein landaskomm Tingið sigur, at >Pengeknap- hed« er orsøkin til, at einki lán fæst; men man ikki orsekin líka nógv vera tann, al »de stedlige Pengeinstilatterc skulu hava aðra »Sikkerhed« enn fisk. Hevði loglingið havt ræðið yvir landsins peningaslødum, so var fiskur góður nokk at sett í veð; men her á landi skal alt vera privat, Tað berl socialislar, sum tala um, at landið lige Pengeinstitulter« siga afturhaldsmenn. eru skal yvirtaka »de sled- - og soCci- leir ikki innføra i alismu vilja Føroyum. Vónandi fáa Føroyingar eina- ferð okkum og latum eyguni upp — og at tað landið fer heilt á vóna, verður, áðrenn heila húsagang. J. H. Danbjørg. Til olli“ Hitt kristiliga felagið >Bróður- kredsurin á havinum< hevur fingið loyvi til at halda lands- til eill Sjómansheim i Føroyinga- innsavning av peningi havnini. Reglurnar fyri hesi innsamling eru reiðiliga harðar. Teir hava bert loyvi til at savna inn pening í 14 dagar — frá 7.—21. í hesum og bert frá kl. 10—6 á megu íkki enn eina ferð í hvort húsið. mánaði degi, og fara meir Sjómansheimið skal sjálvsagt fyrst og fremst vera eilt sam- komuhús fyri sjómenn okkara; men har umframt skal tað vera til sjúkum monnum, inntil innrættað at kunna taka ímóti og eisini møguligum skipbrotnum | monnum. — Eitt hús, ið gagna skal bæði sál og likami. Hetta er ein ring tíð at savna inn pening í Føroyum, serstak- liga í ár, tá so nógvir fiskimenn | ikki hava fingið løn sína, og lí eiga oll, ið á nakran hált kunnu, geva lað, ley eru før fyri. Hetta (iltak eigur at verða slyðjað | av ollum Føroyingum. Og vit | vilja minna á, hvussu ringt fiski- menn okkara høvdu lað har uppi við Grønlands strendir í ár; sjúkir — summir deyðs- Í umborð á skipunum ella í einum skåri í Feroyingahavnini við lítlari sjúkrahjálp. Eitt liv, sum vil Foroyingar ikki kunnu for- svara at bjóða teim monnum, ið við lítlum persónligum vinn- ingi bera landi okkara uppi. Vit heita á allar Føroyingar: Gevið pening til hetta endamálið, so nógv lil eru mentir. Haldið eingin seg frá al geva av leirri orsøk, at hann ikki kann geva nógv. >Mangir løkir smáir gera slórar áir. Hvat er høvudsmålid? At vinna teim fåtæku betri kor, at eisini tey kunna slenpa at liva eitt liv við sorgleysum útkomi! ) Aftur val. Soleidis gongur tíðin. | oyska fólkið burtur úr hesum“ Og fyri hvort val harðnar bar- | Einki, einans vónloysi, einans dagin fyri úlkomuni hjá van- fólki í tað, at álilið á, at tað yvirhovur ligum Foroyum, fleiri ! kann botast upp á, doyr. og fleiri Feroyingar tyngjast og Men góðu, trongsladdu lands- bogna av ringum livikorum. | menn, mannið tykkum upp. Hvussu mangur situr ikki stúrin | Sigið sum so: Nú taka vitokkum og kúrur og veil ikki síni livandi | um reiggj við næsla val og ráð, hvussu hann skal halda | reinska alt hetta gamla >sjaggið< Ut heiminum uppi; hann stríðist á úr tingsalinum og seta okkara landinum, íðin og ærliga ár eftir nn inn aflur! menn sum sela Føj me år, men alt er ov lilid, alt hans | sær sum fyrsta og størsta mål | strid og strev røkkur ikki ein- | at hjålpa okkum upp, at vinna | gang til at fáa matin í munnin | lí fátæka fólkinum í Føroyum og klæðir upp á kroppin; og | betri kor, soleiðis at eisini tey alt annað má hann nokta sær. | kunnu sleppa at liva eitt lív við Hetta fólkið er lað, ið nú skal sorgleysari útkomu. Og tykkara til val. >Vit vilja vinna meiri | menn í hesum føri eru javnaðar- ræði til logtingið, vit vilja vinna | menninir, tí javnaðarflokkurin í foroyskum máli meiri såmdir,« | Foroyum er júst stovnaður fyri sigur sjálvslýrisflokkurin. >Vi | småfélkinum, teimum sum eru vil bevare den nuværende Stats- | trongstedd, fyri at hjálpa teimum relslige Stilling,< sigur sambands- | upp, fyri at vinna teimum betri flokkurin. Og har um togast | kor. Og hetta vil javnaðarflokk- hesir flokkar, sum teir hava | urin gera við at vinna okkum gjørt tað í tríati ár. ON vinnu- | fríari ræsur bæði á sjógv og mál, ið koma á ling, verða | landi. Og tað vita vil, at um kroyst inn í henda bardaga og | fátækrafólkið í Førovum einist enda sum klandursevni, sum im at vinna sær vald á tingi, buldur og brak í tingsalinum. | ja, so vinnur tað, lí vit eru ten Hvat fær lað trongstadda for- | flestu. Farið tí á val all fátækrafólk í Feroyum, maður og kvinna, og veljið javnaðarmenn inn á ting, farið ti á val øl tit, sum vilja smáfólkinum væl og veljið javnadarmenn ! Tí javnaðarmenn vilja vinna | kor, | ikki vid at kroysta onnur niður måtan í landinum og skapa góð tí fátæka fólkinum betri livikor hjá ollum fólki í Føroy- Hetta, at vinna útkomu fyri í neyðina, men við at heyja tey | fólkið, vilja javnadarmenn altíð fátæku upp javnt við tey betri stillaðu. Vit sela sum hovuðsmál, tí tað er vilja hæðka livi- | grundarlagið fyri ellum lívi og | | I | Í | Í Í | 20 oyr. á 3. og 4. síðu. Við sterri lýsingum fæst Leygardagin 14. desember 1935. verður bilagt á posthúsinum, brævsavna! tødun | avslåttur í prisinum. | og skrivstovuni, Telf. 143 hóskandi sjúkrahús verður bygt, | sjúkir — at noyðast at liggja | hægri mentan; tí setur javnaðar- flokkurin sær hella sum størsta polilisku mål at arheiða okkara vinnu- vegir upp úr ti Omegd, teir nú eru Í, so hver maður og hver kvinna skal sleppa fram at at nýta síni arbeidsevnir og fáa líkindi til at vinna sær sorgleysa útkomu, pening- aligt frælsi. Vinnuflokkurin,sum nú kemur fram á val, er eisini vorðin til av ti, at løgtingid hevur sitið og lagt alt vinnulív av láni nú í 30 ár, men tað er eingin små- tí. slíkir, sum mannaflokkur, verið vís í Tað eru reiðarar og sjálvandi fyrst vilja arbeiða fyri sær, og leirra arbeiði fyri smá- monnum kenna vit framman- undan, teir verða ikki at arbeiða fram móti tf einasta rætta og sjálvfylgjuliga máli fyri sjómonn- um og arbeiðarum, at teir verða sínir egnu reiðarar og sínir egnu arbeiðsgevarar. Felagsmaður. Jerðin tíðliga á Vefri. Nýdyrking. Veturin er lann vanliga upp- dyrkingartidin her hjá okkum, tað líðin, men hóast ikki er tann besta tað er soleiðis ásett av teim vinnuvegum, vit rekja. Tað fyrsta, ið nýdyrkarin hevur at gera, tá hann hevur fingið sítt stykki og skal fara at vella, er at kanna eftir, hvussu velt- urnar skulu ganga í ellum ella slørri pørtum a stykkinum, marka sær av vid sneisum ella rånum, hvussu lær skulu ganga, áðrenn hann fer at velta Hetta | honum mangt takið sein og er so avbera neyðugt i arbeiðið gott. Vanligt i 11 menn ikki geva X far um veitirnar framman indan, seta bert á, velta eill tunnulendi ella tvey um árið og seta lær veitur í hvert stykki sær, sum ftykist neyðugt fyri tað slykkið. Soleiðis verður troðin umvelt, og endin er tann, 5 ið at tað verður veilin, átti at staðið ødrvisi, og hartil mong virka veitirnar í teim ymissu ikki væl ganga ov krókutar, smástykkjunum og ganga skilaleyst, nóg saman Fad kann vera ringt við einum sovorðnum stykki, sjálvt um veitirnar eru opnar, og hvaðna verri er lað, um tær verða