leygardagur 15. februar 1936síða 1

-FØROYA- SOCIALDEMOKRAT FRÆLSI ÍLÝsingabrisur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni, | 2 pia! 3. og 4. síðu. Vid størri lýsingum fæst , avsláttur í prísinum. | Leygardagin 15. februar 1936. JAVNAÐUR Stætfarstrið — og Jóannes bóndi. Jóannes bóndi Patursson roynir í tveimum „Krossum“ at prégva, at i Føroyum hevur eingin stættarmunur verið! Og nú á døg- um, heldur hann, er enn og minni grund til at tala um stættir, klassar. Hevur Jóannes bóndi ongan kunnleika til, | at húskallarnir ikki kundu eiga bát sjálvir, men at hesin rætinr var einans givin hóndum og prestum og sórum harrum? Hevur Jóannes hóndi gloymt, at so var vorðið í gomlum døgum, at hann, ið ikki átti nóg nógva jerð, slapp ikki at giftast? Hevur Jóannes bóndi onga føling og ongan kunnleika til nútíðarviðurskifti í Førovum, hvar ið arbeiðsmenn og fiskimenn í mongum, kanska flestum, ikki eru frír menn? Hvussu er verðið, Jóannes bóndi, við av-| rokningarvíðurskiftunnm, kontant betaling-| o + f o o 2, Á få [.] i o | V ii fyri arbeiði; ai fáa tradir, húsagrundir, 9 9 z ? . , k ; o r | valrætti Í kominunum, atgongu til lærdóm. 0. s. Ír. hjá ti ognarleysa? | | | EINNIG OR | Mangur man hava undrast á, | mannumun, gera órætt, taku | al ein so gamalur maður | mannaræltin frå summum, og | garði her á landi sum Jóannes | kanska enntá vera tað í einum | 5 8 | bóndi Patursson, kann skriva | uppgjørdum stríði, einum stríði. um vidurskiftini í Foroyum Í | 10 onga rættvisa grund hevur | fornlid og núlíð sum hann ger | undir sær, lí her er eingin | , r . , . . H A I í »Krossi« í tveimum greinum, | knógvaður stattur klassi | Í ið hann nevnir »Stjørnarliga | her er eingin mannamunur! | stødun«, so lítið lað hevur við So fremmant skaldið situr í | lann beiska verunleikan at gera, | sínum egna landi. So lívs- | so fremmant tað kenst hesin | sum | fremmandur og fjarur dreymurin við sjálvt lívið. gamli seggur sílur á biskupa- | Fyri ikki so langari líð síðani sælrinum við sínum lradisjón- | | | floymdi frá penni Bóndans ein | um. bóndan í Foroyum Men, hállvirda skald, droym- | hymna til sum lann, ið var aðalin, ið átt | ari í einum fremmandum landi | havði valdið á sjógv og landi, | um eina hugsaða verð! Lívið | sum hann, ið álti lívið í ollum | er eingin dreymur. Nert á livs — sum hann ið hevði sett folur | ins puls, trin tær inn um i undir la nýggju tíðina. Bóndin | fåtekramanna heimini og | var hin einasti, ið álti orðið skaldshýrurin = og drevmirnir hann var so veldugur, at rúm kalda skugga. Á, jú, var ikki fyri einum orði um leir, ið løgdu ryggin og lívið í hitt Jóannes! Her er ein nýggja, og sum hevdu logað | stættur við skerdum manna- ullan av havi hjallin hjá bond rætti. Her ei anum fullan. er við at hokna undir lívsins Tað er undirskilt, at: bóndin | mannamuni. vil bera okkum javnaðarmonn- Hoyr, Jóannes! Tað er henda um fyri at vilja stættarstríð bert | statt, ið tú íkki sást í tínum Tað slætt, ið vil av allari fyri stríðið sjálvt ella fyri kan- skulda og dreymasjónum. ska tað, ið verri er, fyri al gera | er henda Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið verður bilagt á þosthúsinum, brævsavnarstødum og Skrivstovuni. Skilir tå íkki hetta, bóndi, so legg frá tær lín poliliska vallara- stav,ið aldr førdi leg úr drevm- unum. Tak lín skaldaslav og gakk skaldaleiðirnar, og ad kann kanska verða hinum fyri orku royna at vekja. Tað er | tær fremmanda stætli til frægd henda statt, ið vil, so sterkt vil og unnuleika at skoða tína orka, mana til at:faka seg út úr | verð, línur dreymaleiðir, um skugganum il fullan og óskerd- | lívið unnir honum at (rina Gl an mannarælt, Gl javnbjóðis rætt | úr skugganum. við leir og tær, ið lívið unti | fri kor og óskerdan mannaræti! | . , . . . . . 2 Hitt nýggja logtingið - - > og Í€SS starv. Loglingsvalið var ein slor- , fær skilið græsa; men málið | sígur fyri javnaðarflokkin. Tað | mega vil ikki missa. Nú mega er eyðsæð, al tað ber fram móli | allar árar leggjast út maður lí degi, tá javnadarmenn fáa | má beinan vegin av slað reint fleirtal í løglinginum. | fyrst GÍ Suðurameriku og síðan Fram móli {í máli arbeiða vit; | til norðurstrønd Afriku og til | tí ikki fyrr enn lá kunna vit | Balkanlondini. skipa samfelag okkara á socia- | Nýggj skip mega fåust og tey lístiskum grundarlagi. Tå fyrst- | eiga at: verða bygd í Foroyum ant kunnu vil typpa tær slúsur, | Nýggjar fyritøkur mega slyði hvar ígjognum peningastreym- | ast, bæði snurriváð, línu- og landi okkara og urin fer út av g í lummarnar hjá útlendskum kapitalistum. Vit valdi seks javnaðarmenn, sum ert, fakka veljarunum fyri tað álit, leir syndu okkum á valdesnum, og vil fola, at ålil veljaranna krevur ábyrgd og áræði frá okkara síðu. Tað er eyðsæð, at veljararnir hava vent sær frá afturhalds- flokkunum av ti orsøk, at hesir flokkar vinnulívinum ovlítið hava gjørt nog 8 til frama. Javnaðarflokkurin verður lí- verri í minnilali Í linginum hesi fyra árini, ið koma; men so lang! vil røkka, vilja vil leggja alla orku okkara i ar beiðið fyri framburði í landi okkara. Sum ollum kunnugt liggur ein hópur av fiski óseldur í Foroyum av ti orsøk, at teir. ið hava í landinum, ikki haft styrt hava eyguni opin fyri ti vanda, ið lúrdi á okkum lå Spanien áselli mark fyri inn førslu av fiski. Ein høvuds uppgåva hjå ti nyggja tinginum menn ul er lessvegna al senda al finna keyparar til tann fisk, fána, sorlna av lívsins beiska og | sum liggur óseldur og samstundis finna marknaðir fyri framtíðina. líverri er tað so, at leir mark- naðir, sum aðrir hava fingið ein stællur, sum | sær, meðan vil einki hava gjerl, fáa vil ikki aflur; »ti sein kig trawlveiða. Ungir menn mugu læra nýggjar veiðuháltir. Øll hagajorð má verða lagalig at fáa til traðir, og studningur má veitast traðarmonnum OG oðrum dugnamonnum, sum vilja grønka land okkara. Socialar = lógir mega gerust galdandi í Forovum hósk- andi til foroysk viðurskifti, t.d. haldi eg, at invalidurenta kann innferast á tann hátt, at løg lingið saman við organisaliøn- unum væl kann veila kripling- um hjálp til sjálvhjálp 1. d. leim al amboð, 3 keypa eilt ella annað so ley kunna vinna sær fødi og klæði sjálvi. Í heila tikið hevur tað nýggja 1 , at 1 VI I logti IL ta ap vd ? OVNA ii 11 SJ geru korini so góð sum hjá ollum landsins íbúgvarun Vit javnaðarmenn vilja rovn al samarbeiða við teim borg ligu fokkunum tud nú ei minnilalsflokkur gera, ifull hann vil virka tað mest moeguliga (il gagns fyri lund og fólk men okkara = marxistisku hugsjónir hava vit sloðugl fyri eyga, og vil vóna, al vit um fyra ár kunnu fáa fheirtal á Foroya løglingi; lí lá fyrstani kunna fultúl ganga tær leiðir, sum g vil g skulu bera okkara land og fólk fram ímóti ljósari tíðum. So byrja vil slarvið við tokk til veljarar okkara. J. H. Danbjørg. Telf. BRÓÐURSKAPUF 10. árg. Porto, Blaðið Í Kríggið millum Abessinin og Ítalíu. »Inlet nyt fra Vestfronten« ljóðaði undir veraldarbardaga- num. Hundraðir og túsundir vórðu dripin og lamlostað um dagin men lad varð ein vani al hoyra hella. Hugsa sær til, at tad kann verða vani at hoyra so stórt mannafall hvonn dag. Hvat kann ikki mannaovrað venjast til Tað er vid at gerast gerandis dagsligt at frætta, at nú hava Abessiniumeni vunnið eilt sindar aflur av lí, sum Ítaliu- nienn lóku, og umvent. Nokut 5 hundrað doyggja í dag, nøku: lúsund imorgvin. So er ávirkanin. ið hitt krígvsóðua kapilalistisku samfelagið gevur menniskjunum sálini, ein cIn TO aa Íynan av likaminum men SITCVIHUI pcningl IOD samstundis í dubbingarkapitalis! anno nn Hillabessinska— flalisl a KUTGOI hevuronga vend fingið. Abessiniu menninir tykjast stand belri Í vigvi. ssolinis eru ótvað taldir! Ósmæðin. Um dagirnar, tå »fremmed 1 løgin« var fyri í danska fólka i linginum, reislist kommunisturin Fhs. Pedersen og sleig upp á talarstólin og hell einn >rer- andi« lalu um tey ólukkuligu menniskju, ið hava noyðst at flyggja úr fødilandi sínum og nú mugu Hva eilt liv í vesæl- dómi í fremmandum lonuut og sígur hann m. a.: sum de- | Danmark id Insvar vvurfy mokrati hevur eil ri hesum menn kjum, og hann vil lí hava logina brovlta soleiðis. al oll HO eri ultan ðiland,a skulu bv. frill at koma inn til Danmarkar Donsk blød vil ra við. al sjáldan hevur so »hyklerisk« røda verið hildin sum henda og ein fekk likafrum vaml av ut hoyra henda sovjel-agentin tala vemigrantannu« sak; tí tað land hvors tilhangari hann er, hevur jú verið við til al sent í hópa- tali av slíkum menniskjum runt heimin. Í Ruslandi er lað forbodid at úttala aðra hugsan enn hana ið fellur í tråd við teirra ráð- andi (kommunislannu), og hann ið ger ímóti hesum forboði, kann vera vissur í at verðu sendur til Sibiriu ella tílík stød, um fleir yvirhevur sleppa liv- andi frá ti.