fríggjadagur 24. apríl 1936síða 1

FRÆLSI ísur fyri petitreglu: 30 eyr. á forsíðuni, . og 4. síðu. avsláttur í prisinum. -FØROYA- SOCIALDEMOKRAT BRODURSKAPUR Við størri lýsingum fæst Norðlýsis Arctic-ekspedisjón Fiskimenninir verða Feroyingar. Samfala við Carl Thorsteinsson, formaður, fiskilodsur og rådgevari við Artic-ekspedi-. sjónina, ið felagið „Nordlyset“ ætlar at gera til Grønlands i ár. Harra Carl Thorsteinsson kom | lands í summar. frá við >Dronning Alexandrine<. Hann hevur verið Danmark og samráðst um fyrireikingina av teirri her í blaðnum áður umtalaðu fiskiekspedisjónini, ið felagið »Nordlyset« hevur haft í umbúna at gera til Vesturgron- Vit hitta harra Thorsteinsson og biðja um eina samrødu um, ætlanin er at hvussu skipa ekspedisjónina og fara fram har uppi. Harra Thorsteinsson játtar beinasamur. Fiskimenninir skulu kortini vera Feroyingar. — Vit byrja við at vísa á, at harra Magnus Dahl hevur lýst í blødunum, at hann ikki longur hevur nakað við hesa fyritoku at gera, tí hinir høvudsmenninir einki vilja vita av at hava før- oyskar fiskimenn vid, sum ætl- anin var, tå id felagid fgjøgnum hann hevði umsókn á tingi um studning, lán ella tryggjan fyri láni til felagið. — Hvussuer við hesum, spyrja vit. Skulu bara, sum harra Dahl sigur, Íslendingar og Danskarar vera við sum fiskimenn. Nakað er ella var í hesum. Men nú er tað ikki so. Tá menn ésamdir um, hverjir fiski- við. Tað avgjørt einans ið eg kom niður, vóru menn skuldu koma vóru teir, sum vildu hava Íslendingar og Dansk- arar. Hr. Magnus Dahl og nakrir aðrir hildu fast við teirri upp- runaligu ætlanini, at teir flestu fiskimenninir skuldu vera Før- oyingar. Tingið hevði eisini játtað garantiini fyri láninum uppá 10.000 kr. undir forúlsetningi, at høvudsmanskapid skuldi Tá ið tað leiðis, sum at Magnus Dahl vera Foroyingar. sýntisl og hansara meiningsfelagar ikki kundu fáa hetla fgjøgnum, fór Dahl úr felaginum. Teir høvdu roynt al fáa skipið uppá hondina. Tað eydnaðist ikki. Teir fingu ov stutta líð at arbeiða uppá at fáa lann neyðturviliga kapitalin til vega. So statt gingu hinir av við skipið. — Tygum segdu, at tað nú ikki varð soleiðis, at Føroyingar ikki við hesum ? sluppu við — hvussu er Hinir menninir, ið ikki vildu vita av Feroyingum, eru nú gingnir við til at taka Feroy- ingar við. Ég eri sendur upp til Føroya fyri at fáa mannskap, og ekspedisjónina. arbeiðarar fiskimenn til — Verða Feroyingar flestir av fiskimonnunum ? Tað verða alt Feroyingar uttan bara skiparin, maskinmenninir, kokkarnir og frystimeistarin á vArctica. Hvussu nógvir sleppa so við ? Tað eru 3 doryir, 29 føtur langar við 14 hk av Skandia molori og línuspæli: Hver doryin skal hava 5 menn. Haraflurat skulu 10 foruttan 2 stýrimenn. Hesir eru bara við »Arctic«. vit hava arbeiðarar »9010 deo Gloria“ keyptur av ekspedisjónini. Ekspedisjónin hevur keypt Solo deo Gloria«. Við honum verða Feroyingar. >Garpure verður eisini åtgjørdur vid línu. Men hevuðsætlanin við honum er at flyta kalva frá sAnanuc. — Tit skulu arbeiða saman við »Ånanu«. Ja. Vitskulu keypa allan kalvan, ið »Anana« fær. Í umbúna er altso frá aðrari síðu at fara upp við ySteddye(Stauning)at veiða kalva og torsk. Talað hevur verið um, at vit skulu keypa kalvan frá honum. Men um helta er eingin føst avtala enn. Ferikki »Steddy« upp, verður tað helst eitt annað skip, sum vit leiga sjálvir ella aðrir senda upp. JAVNAÐUR | Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið | og SKMIVSLOVUMNI. Teir vænta at fáa skipið fult, um teir fáa loyvi at liggja inni á Tovkussak. — Hverja miðsleðu ætla tit | doryirnar um veturin til næsta år. at hava uppi í Grønlandi at ar- beiða frá? Vit ætla at liggja í Føroyinga- havnini og í Tovkussak, um vit fáu loyvi til less. Hval framt kalva? ætla tit at veiða um- Torsk, havkall og lýra. - Skal alt frystast? Tað frysta hevur verið umtalað at nakað av tlorskafeléum. Ællanin er eisini at salta torsk. — Hvussu nógv tekur skipið? Skipið rúmar 300 tonsum av frystum og torskafeléum. Um- framt tað kunnu 100—150 tons av torski. — Vænta tit at fáa skipið fult? Tað er ikki gott atsvara uppá. vit salta eini Fáa vit loyvi at liggja í Tovkussak, ivist eg ikki í, at vit fáa skipið fult. — Føra lit allar doryirnar aftur við tykkum ? Nei. okkum vil seta upp har uppi til at goyma Ætlanin er at taka við tilfar til ein skúr, sum — Tygum eru gamulur kalva- veiðari í Grenlandi. Halda tygum, at kalvin er enn í stórari negd har uppi? Kalvin er ikki so nógvur, sum hann var áður. Men eg ivist ikki Í, at enn er væl av kalva, baru ein fær tey rættu førini at veiða við. — Hvaðani keyptu tit dory- irnar ? Ég havi verið uppi í Noregi saman við kaplein Simpson og keypt lær. Har keyptu vil eisini línurnar og allan fiskireiðskupin. Eg talaði við skiparan á Korsvik- ekspedisjónini. Hann meinar, al tiltakandi í Grøn- kalvin er í landi. Hann hevði roynt á Labradorsíðuni. av kalva, men Hann fekk væl meinar ikki, at kalvin livir innanfyri bankarnar Har ímóti hann, at kalvin livir innanfyri har. aftur meinar bankarnar við Grenland. eru betri livilíkindi, betri kalvu- botnur. Norðmenn skulu skjóta hval og springarar haruppi og Í íshavinum. — Fara Norðmenn við ekspedi- sjónum uppaftur til Grønlands í ár? Tað er umtalað, at Korsvik- ekspedisjónin fer upp aftur til ella íshavið Grenlands upp í til at frysta hvalakjøt til reva- fóður. Tað velst um, hvat ið teir rokna kemur at løna seg best. - Fara nógvir Norðmenn at veiða springarar og revaf6dur ? DIKTATURID Trykk elvir móttrykk — ein Hvert barn í skúla- Tað hvert einasta vaksið menniskja fysisk lóg. num lærir hetta. hevur roynt úli í lívinum. Hesin fysisk! sennleikin røkkur longur enn til tað fysiska, ma- ræður eisini Í teriella. Hann tí psykiska, sálarliga í lí andaliga stríðnum, stríðnum Tad er óbrótilig fyri frælsi og rættvísi. tí ein nátlúrlóg, ein regla, at kúgan av tí anduliga, frælsi og rættvisi, elvir måtvilja, stríð. Jú tess sterkari og samanbitnari er harðari kúganin er, måltviljin, stríðið fyri at sleppa at eiga frælsi og óskert rættvísi. Diktaturið er ein tvífald kúgan, ein kúgan av lí tíggjarliga fræls- hvalir til | Ein hópur av bátum lå og riggaði til fyri at fara á hesa veiðu. Revahaldið fær alt sterri Nú liva 25.000 menniskju bara av og sterri lýdning í Noregi. at ala blárev. Tað er meir enn harmiligt, at vil Feroyingar ikki eru komnir so langt, at vit eiga ein einasta blárevagarð. Vit takka fyri ta athugaligu samreðu og ynskja harra Thorsteinsson eydnu við starvi | sínum Har me verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum Telf. 148. oG FRIÐURIN inum og ein kúgan av lí, sum og fyri tí upplýsta hugsandi menniskjanum er tað dýrasta: | andsfrælsinum, frælsinum til at hugsa, tala og skriva um hvat ið rætt og galið er. Diktaturið vil tí altíð í einum upplýstum landi meta mótvilja Ja, diktaturið vil altíð liggja í stríð við tann besta og elva stríð. og mest upplýsta partin av fólk- Diktaturid týðir stríð, klandur, hatur og illvilja. Dik- taturið botnar í tí ringasta og inum. ljótasta í fólkinum. Hetta ræður diktaturid, ið tók sær valdi við vápnum í hond- særliga fyri um og sum við vápnum heldur sær omaná og frælsinum, rælt- vísinum, tí dýrasta og mætasta í Porte. Blaðið 10. árg. | | tjóðini sum í einstaklinginum, undir oki. Tí hetta díktaturið, ið kom við osing og málageipi og harðskapi, tað kann einans standa um tað er bert fyri eina líð — við at økja um øs- ingina, málageipið og hardskapin. Tess nåttårlég drívur tuð stadugt longri út í sensasjón, út í tað stríð, kríggj og Tað tolir ikki og torir lí ikki at taka upp hitt Ogvislign, út í øgiligan bardag. | sáltliga og sakliga arbeiðið, ið er tað einasta, ið kann byggja eitt land upp. Hin ógvisliga uppøsingin, hin stóri gestusin, ið er tí í kjøti borin, er fremm- and fyri og í stríð við hill hól- uppbyggingur- og sakliga iga arbeiðið. Skúmið má ullíð vega Hornini megu Yl- um {{ um munnin. altíð vera bend til grópan. stødugt dynja anin má fjøllini móti einum og ellum, ið ikki vid heil-rópan stríka sín egna persón, sítt menniskju- og lívsvirði, fyri at heiðra dikla- torin. Diktaturið í dag týðir tí ófrið, ósemju og kríggj. Hitler, Mussolini diklator tað sonnum ófriðarkropparnir, hin ella hver nú er, eru lí av t stóra vulkanin, ið hóttar vid at spreingja allan kullur og alla siðmenning í luftina. Mussolini Abessiniu liggur á kvorkru: um á og er við at barkabfta tað. Hitler má peri- hin odisk sýna stóra gesltusin, ikki at doyggja í teim og spýð sum eitur út fyri vónum lyftum, brestandi hann hevur Hesin hans- eftir um alt Týskland. ara stórmannugestuús má, teirri lóg, nállúrlóg, sum ræður honum, sleðugt harðna í sínum rópi, í síni brænegginheit yvir fyri ødrum og so ein dag, áðrenn nakar veit av hava vit eilt 1914 umaftur í fleirfaldaðum skili. Diktaturid, Mussolini og Hit- ler fyrst og fremst, vil, um tað ikki í góðari líð verður slekt og seta alla verðina í Tað er eill viljaleyst reiðskap fyri síni syndrað, brand. bygt so, tað er egnu náttúru. — — — Og tess náttúrlóg er kríggj Tað orkar ikki at broyta sína egnu herskusjúka. og drívkraft, sína egnu náttúru. Tess sanna andlit — stórmans- dreymirnir megu fram at sýna Tí er al- tjóðar sambandið ein nyttuleys- ur klútur so leingi tað ikki set- sínar flensandi tenn. ur hart móti herðum yvir fyri diktaturins náttúrlóg, harðskapi og kúgun, soleingi tað ikki við fastleika bannar diktalurið.