fríggjadagur 24. apríl 1936síða 2

RSS I RT a VARÐIN Bind XV. Hefti 7 8. Tá fyrsta hefti av Varðanum kom út á sinni, vóru tey óivað mong, sum gleddust. Men tað var nokk eisini einhver, ið hugs- aði, at so logandi sum inngang- urin var, so beiskur mundi nokk fótakuldin fara Stutt sagt: Hetta fór ikki at ana longst, Tó, her var at verða. í einum lagnum. lívsmegi tilsteðar. Varðin er nú 15 år, og tå ein blaðar gjøgnum bindini, må ein undrast yvir nøgdina, og tad eru ikki kramba- sakir heldur. Heftið, id nå er einki undantak. komið, er Flest øll muna kenna ta åvirkan ein grønur lekur vid tutlandi á, ein mosagingin urðarkálvi í brekku, ja, um tad so bert er eitt afturvallað kráarlag kann hava á sálarstreingir okkara, lá vil ein summarsdag koma fram yvir tílík stød, har barnafóturin hevur troðið, men bert skaldið eigur gávurnar, ið kunna geva hesum kenslum orð. Barnið og maðurin eftir Chr. Matras er ein yrking, ið fær sálarstreing- irnar at geva aftursvar — tá er tað skaldskapur. Ein hver, ið týmur, fær orð at ríma, »lave 4 vers«, men skald eru fá. Richard Long hevur foroyskuð grein eftir Arne Serensen. Mær tykir, at R. L. ikki er so vandin í orðavali í hesari grein, sum hann annars plagar. Ein hervi- rúgva av fremmandum orðum, deils støk og deils samansjóðað við foroyskum orðum, sum t. d. tjóðskaparmyta hevur fingið innivist. Frálíka væl lýsir Martin Joen- sen heimkomuna av Suðurland- inum. Hann ferðast á kendum lendi, tað sæst best, lá ein lesur hvussu gjølla hann tekur alt við. Tíbetur eru teir fáir, id ikki hava verið eitt, tvey ella fleiri ár til skips og soleiðis av sjálv- royndum kenna lív og umstødur Hetta vil fora fyri, al tað nakrantíð hendur, Foroya fiskimanna. at fiskimaðurin verður sæddur yvir høvdid av teimum, id fast hava undir fótunum. Nei er góð! Eitt talandi domi og eitt verlskonan, korlini, hon sjálvfylgjuligt úrslit av tí búr- kroppauppalandi rúsdrekkalóg- gávu, vit hava her á landi. Tað ger oftast meira skaða enn gagn at nýta nógv orðalok í skaldsogu, men verða ley ikki sett í rættari merking heldur, tå er heilt illa Orðatakið »Hatta slær ikki falskar mintur,« vorðið. verður allastadni, ið eg havi hoyrt, nýtt sum rósandi. ikki foroyskan dans so livandi og so Eg havi á prenti sælt beinrakið lýstan, sum í hesari segu. Slíkt er skaldskapur við lít ! Bersøgin er M. J. sum berur Skammurin. Les um tá Eiríkur fylgir gentuni heim. Hvussu hann otar seg inn í køkin við henni. Og tá tey eru innkomin — Sigrid Undset hevði ikki gjørt lad betur. Men »sjéåmadur« er Eirikur ikki. Hann hevur vaml í munn- inum, kennir seg ikki heima umborð, men fer Oivad at læra | er ræddur fyri, at H. B. til okkurt, og tað ger hann beint, lí tað er spell, bæði fyri mannin og yrkið, ut noyða seg at verða har, ið hvorki hugur ella lystur er til. Tíbetur eru teir nógvir eftir, ið ikki liva væl, fyrr enn teir sleppa út aftur, har tað murrar undir fjølini. Vanlukku- tíð fyri land okkara, lá teirra tal fækkast ! Har liggur ein tílík havshetja ! Yrking eftir Chr. Matras. Hasin hevur livað av sjónum og á sjónum, og nú liggur hann og strembar hin síðsta andróðurin yvir um sundið, upp undir hitt ókenda landið. — Joh. M. S. Hansen hevur serar gávur at »siga segur<. Eg kann ætla, at tey, ið sum born hava haft ta við í ringinum, lá hon hevur sagt frá eydnu al vera søgum í skymingunum, mangan minnast aflur á, hvussu tey — við stívum eygum og steggadum anda — hava kikkað: »Og so? ja, hvussu var tá?< Men tá var einki meira, og ein nýggj soga byrjaði beinan vegin aftur. Al duga al gera eina langa søgu um púra einki er ein står gáva hjá einari móðir at eiga. Tey born, ið eiga eina slíka, ganga ikki úti um kveldið í myrkri sum vómælandic. Men í einum tíðarriti hoyra hesar sogur ikki heima, tær eru fyri born. — Chr. Matras ummælir >Fasta- tøkur«. Soleiðis skal eitt bóka- ummæli vera, hugsaði eg við mær, tá eg læs, og ikki sum so ofla, at Páll rósar Peri, og so rósar Per aftur Pálli næstu ferð. Ummælir av virði hevur ein Fjølnir í F.F. hvarv, eg argur, tå rilstjórin aftaná kemur við neyvan sæð, síðan Tí varð einum uppískoyti. Hvat skal tað til? Heldur Heðin Brú vera so »postalinskan«, at hann hann ikki tolir at verða handfarin somikið. H.B. er saktans greiður yvir, at eill hvast men rættvist virðismelan, ummæli, ein sonn tað er av sønnum hin stórsla rós. Tí, vei Heðin Brú, um togn verður um hann í Parnas. Tað er harðasti dómur, ið skaldið fær. Tað er deydi! Fyri mær er tað, sum rilstjórin skal verða illur, og at hann eisini er ræddur fyri at stoyta Chr. M., og í fjállrinum ger hann tann óluksáliga »bukk«, at hann slær til viks og rakar bleðini undir oyra, harav er L. S. illur, hann vil alls íkki verða knubbaður, og so slær hann aftur, nokkso dygt. Men Vardanum ger tað ikki petti. Hans Dalsgaard. Byrsur. Dupultar og einkultar hagl- byrsur, ásamt riflur, sera góðar, fáast hjá undirritaða til prísir frá kr. 33,00 og upp eftir. Eisini selji eg ein innstaller- ingsmotor 2'/y hk, lítið brúktan, sera biligan. D. P. SPLIDT á Nesi, Vág. Takið góðs við Tjaldrinum. AKTIESELSKABET FØROYA BANKI Hovedkontor: THORSHAVN Stiftet 1906. Afdeling: TRANGISVAAG AKTIEKAPITAL OG RESERVER KR. 900,000. Bankforretninger af enhver Art udføres. Kontortid 11—3. Hovedkontoret i Thorshavn tillige aabent 6—7 for Ind- og Udbetalinger. Italien er træt af Il Duces Krig. Det abessinske Felttog er upopulært og Befolkningen utilfreds men Kritik er umulig. Selv en Sejr vil efterlade et yderligere forarmet Italien. I »Social-Demokraten« 14. ds. skrives: Lad mig først og fremmest slaa den Illusion til Jorden, at det abessinske Felttog er popu- lært i det italienske Folk, sagde »Duily Herald«s Korrespondent i Rom, som fornylig blev udvisl af Italien, Geovanni Giglio, i en Samtale i London i Afles. Som Helhed er det italienske Folk træt, utilfreds og fjendtligt overfor et Styre, som har ført del ind i en Krig, som del ikke har ønsket. lalienerne forstaar meget vel, at hvad enten Krigen ender med Sejr eller med Ne- derlag, vil den efterlade et yder- ligere forarmet Italien, som i 20 Aar Udenrigshandel, der er fremefter ikke vil have en værdig til en saadan Betegnelse. Italienernes Intelligens ikke afstumpet af Fascismen. — Naturligvis er dette noget, som Italienerne knapt nok vo- ver at sige indenfor deres egne fire Vægge og da kun med dæm- pet Stemme, men der er ingen Tvivl om, at Italienerens Intel- ligens ikke er blevel saa afstum- Fascismen, at han ikke forstaar san meget. Det fascisti- ske Styre er imidlertid saa vel- pet af og Samfundet saa gennemsyret af Partiets Med- lemmer, at det første Tegn til udtalt at Vedkommende straks befinder sig i det lokale Partikontor og organiseret Misfornøjelse medfører, efter et kort Skinforhør maa afrejse normalt for tre Aar til de smaa Øer nord for Sicilien. At antyde, at Mussolini er sindssyg, betyder straks Forhør for den specielle fascistiske Dom- stol og medfører mindst ti Aars Forvisning. — Jeg kender, sagde Giglio, Tilfælde, har ønsket at blive deres Ægle- hvor Hustruer, som mænd kvit, har opnaael delte glorværdige Formnal ved at for- tælle Politiet, at Ægtemænd har benyttet et for- deres arme nærmeligt Sprog om »Il Duce«. Husmødrene slaas med de høje Levnedsmiddelpriser. Overalt forstaa man godt, at Mussolini vil Krig paa Grund af de ulaalelige økonomiske For- hold i Italien, Der er endnu ingen direkte Mangel paa Føde- Prisen har nanel midler, men saadanne Højder, at kun de lønnede kan leve nogen- Praktisk lalt Dag erfarer Hus- bedst lunde rimeligt. hver eneste mødrene, al en ny Nødvendig- hedsarlikel er blevet dyrere. En Række Fødemidler koster nu det dobbelte af, hvad de gjorde siden. for bare fire Maaneder For en Maaned siden blev Skatten paa Lys og Gas forhø- jet med 10 pCt. Paa den anden Side har Ba- doglios »Sejre« i de sidste Uger sat lidt Mod i de yngre Genera- lioner igen, og Folkeforbundels Undladelse af at iværksætte Olie- sanktionerne, som hang skræm- mende over Befolkningen, har ogsaa givet Mod, saa mange Ita- lienere i Dag godt kan tænke sig at samle op med selve England, hvis det skulde komme til Stykket. Jorðin. Niðurseting. Hvat er nú tað besta, al seta grunt niður ella seta djúpt niður? Hetta málið hevur verið havt uppi við royndarbrúkini. 1] ár- unum 1904—1908 donsk royndarbrúk við hesum. Har vórðu tríggjar dýpdir, 18, 13 og 8 cm. Úrslitið var, al lann djúpasla niðursel- arbeiddu 4 royndar minst, meðan báðar ingin gav væl grynru stóðu at hinar kalla javnar. Á royndarjørdunum hjá teim dansku spritlfabrikunum hevur verið arbeitt við tí sama í ár- 1931 —35. Eftir roynist tunn grynsla unum hesum royndum nidursetingin best. Og f hesum royndum hava eplini ligid so ovarlaga, at tey nóg illa hava verið fjæld. — Bert í einari av teim 17 royndunum, ið eru gjørdar almenkunnugar, hevur lann grynsta niðurselingin ikki verið best; tað var eitt so turt vár, tá eplið kom at liggja í skróturrari mold. Hetta hevur ivaleyst forað feðslurótunum Í at koma fram, so leingi terrin vardi. Eftir hesum royndarúrslitum er tad so at kalla avgjørt, at grunn niðurseling er betri. — Men so má lað somikið rúm ímillum råtini, at tað skal vera nóg mikið av mold til at hyppa upp yvirtey nýggju eplini, lá tey koma, smalri enn 26 lummar er ikki vert at hava lað. Nú er nevna, al fyri uttan nidursetingardypdina vera eisini verl at hevur tað eisini nógv at siga, hvussun idursetingin á annan hátt er farin frum, um tað er velt í ryggir ella slættvelt. Eitt epli, sum liggur í einum ryggi, liggur betri fyri al veksa enn eitl epli, sum liggur á slælttari jørd, — um eplið liggur grunt í rygginum — lí ryggurin verður bæði lufl- igari og heitari. Tess våtlligari og tæltari jørdin er, less størri fyrimun hevur uppryggingin. Viðvíkjandi nógv, ið skal vera millum planturnar, er eisini roynt. Út frá teim úrslitum, ið hesar royndir hava givið, kann ráðast til at hava 14 tummar millum eplini í rålinum råtini. »for- hvussu og 26 tummar millum Ólolt niðurseting gevur holdsvís færri og sterri eplir, meðan lællari nidurseting gevur fleiri »forholdsvis« og smærri eplir. H, |. /, Ymisk tíðindi. Krogh-Christensen leysyivin! Hin Krogh-Chrisliansen — ið hevur tveir danski = proprieterurin verið fongslaður í einar mánaðir, mistonktur fyri at hava dripið konu sína við stryknin, sum var blandað í sjokulåtuna, hon hevði etið — er nú leysgivin, tessvegna at prógvini móti honum vóru ov Ætlandi Krogh-Christensen nú vil leggja veik. er, al sak móli >tí almenna«; men sjálvur vil hann ikki Gltala seg um hella enn. * * Få Dr. Eckener ikki í krithúsinum hjá Hitler? Tað hevur f seinastum verið uppá tal, at hin týski vitskaps- og flogmaðurin dr. Eckener skal vera fallin í ónáði hjá Hitler. Hann hevur í eini samrødu við »Politiken« sagt: — Hitler sjálvur var ímóti at skíra luftskipid »Adolf Hitler«, so eg skilji ikki, hvat teir hava at skylda meg fyri. Eghaviikki skrætt valgplakatur niður og heldur ikki biðið onnur gjørt tað. Eg havi heldur ikki noktað at nýta luflskipið til valg- propaganda. Um so onkur hevði viljað kallað luflskipið fyri Adolf Hitler«, so hevdi Hitler sjálvur noktað fyri tí. — Men eg havi skrivað eill bræv til propagandaministara Gøbbels, og eg kundi hugsað mær, at hann ikki heldur hetta bræv vera nóg vinarligt. Ein dagin í farnu vikuni var dr. Eckener og ftosaði við Goebbels, men eingin veit, hvat ið har var >forhandlaðe. Dr. Eckener skal aftur vera við „Hindenburg“ á næsta Amerika- túrinum.