leygardagur 23. mai 1936síða 1

FRÆLSI 20 oyr. å 3. Lysingaprisur fyri petitreglu: 30 eyr. á forsíðuni, síðu. avsláttur í prísinum. -FØROYA- SOCIALDEMOKRAT Við størri lýsingum fæst Nú ásanna allir menn neyðina! Spottið móti javnaðarmanna ávísing um hin syrgiliga standin er tagnaj! Vit hava mælt til tingsamling til viðgerðar av standinum. Men eingin hevur ønt aftur. hildu Nú reiðararnir, tó | fiskimannafelagsins um dagirnar stjórn, vinnunevndin og ríkis- | dagsmenninir fund. Har varð | hetta uppskot vidtikid: Amtmanden anmodes om at gøre Regeringen bekendt med | nærværende Betænkning og | straks rette følgende telegrafiske Henvendelse til Regeringen : Repræsentanter for Redernes, Fiskernes og Skippernes Organi- Møde Laglingels salioner samlet til med Amtmanden, Er- | hvervsudvalg og Rigsdagsmæn- dene har vedtaget: Hvis ikke en meget betydelig | Del af den færøske Fiskerflaade skal nødsages til at standse Drif- ten nu, er det absolut nødvendigt I. 1) Statens Garanti til Land- | mandsbanken for Spaniefisk for- højes med 850.000 Kr. 2) Staten garanterer 75 pCt. af Italiefisken selv om Lirebeløbet ikki er depo- | | Mandskaber og 3) Der ydes 300.000 Kr. OVerens- neret, som Udrustningslaan slemmende med — Ministeriets Telegram, dog saaledes at For- delingen overlades Amtet. 4) Alle 3 Beløb maa komme til Udbe- | taling, inden Flaaden kan fort- sætte Fiskeriet. Il. Skuide det, efter at alle de foreslaaede Udveje til Fremskaf- felseafDriftskapilal til Rederierne er provet, vise sig, al nogle Fiske- skibe ikke kunne komme ud paa Fiskeri, og vedkommende Rederi er villigt til al overlade Skibet til Mandskab rimelige Vilkaar, anmodes Rege- og Skipper paa ringen om al yde saadanne Skippere den nødvendige Understøttelse til Udruslningen. Aðra staðni í blaðnum stendur svarlelegrammið frá finansmini- sleriinum. Hungur er eitt hvast sverð! Eg hoyrdi hóskveldið, at ríkis- stýrið hevði verið so beinasamt at hjálpt reiðarunum úr knípuni hesa ferð, og lad skal lað eiga stóra tokk fyri, tí tað kravdist sanniliga. Men skipini hjálptir við at Nei, eru vil fara ut aftur? — Minni enn so. Nú eru eingir pengar í land- inum, einki arbeiði, eingin dogurðamatur fæst — og keyp- menninir orka ikki at geva kredit. At mong heim hava haft tað trongligt til matna hesi seinnu árini, er lað ið yppa akslar og ikki duga at flestum kunnugt, um korlini enn eru einstakir, fata tað ella ikki týma at gera sær lann ómak, at seta seg inn í forholdini,so leingi teim sjálvum einki tverrar. Men nú er so nógv verri slatt enn nakratíð áður. Hini árini hevur tað verið so frætt í teim flestu bygdum, at konur og børn hava tjent so frætt vid fiskaturking um summ- arid, at tey hava livað av tí ta líðina, maðurin hevur verið úti á havinum og roynt at fingið til vega fyri vetrarkostin til seg og síni — eitt strev, ið langtfrå hevur eydnast ollum, og meir enn til veturin er tað sjáldan blivið hesi síðstu árini. Men nú: So golt sum eingin fiskur at turka, einki arbeiði at fáa, eingin úliróður og eingin peningur í landinum. Stutt og greitt: Foroya fólk stendur nú frammanfyri eini líð, fólk lá deytt í fjøruni við tarablaði í meinlíkari hini, tá munni — líð ! Tað hevur verið sagt, at tað frammanfyri hungurs- var bert á Tvøroyri illa stóð til — men hví varð einki gjørt fyri at bøta um livikorini har tá — nú er tað so víða um landið, eisini her í Havnini, at fólk bert akkurát fær ein drekka- munn, og kanska ikki litkaðan heldur, afturvið turrum breyði. Stundum er breyðið sólkað við einum sindri av margarini og stundum ikki. Eg veit um eina stóra bygd at siga, at har ikki hevur fingist margarin í einar 14 teir seinastu dagarnar. | JAVNAÐUR | Leygardagin 23. mai 1936. Tad er ikki langt frå at kunna sigast, at so er stall í arbeiðara- og fiskimannaheimunum víða Væl er tad stødum, tad er eyðvilað; men um landið. frægari í trúgv ikki, al tad ongastadni er verri, tí tad er tað. Jú, tað er gott, at skipini kunnu leggja á havið út aftur; men hvussu skulu fiskimansins og arbeidarans konur og børn liva í summar og út móti hinum beiska velrinum? Kunnu hesi menniskju, so sum longu einsløk verið hava úti fyri, í dagavís bert fáa kókað vatn — og einki Hvat neyðar børnum? Spyrjið lækn- annað. verður úr hesum arnar kring um landið, hvussu vorðið er, minnist so lil, at um | eingin ából verður gjørd í skundi, so verður mangar ferðir verri enn. Og tað tolir fólk okkara ikki. Tit, Føroya løgtingsmenn, tit kunnu ómeguligt forsvara at drála longur, í tykkara hondum liggur fólksins lagna í dag, og til megu koma saman at finna eina bjargingarleið; tí hungur er eitt hvast sverð! Javnaðarmaður. „Brvingur.“ Í »Nordlysinum« lesa vit so- ljóðandi råmandi orð: »Vidoy« kom seinasta leygardag á Klakks- vík við manningini á »Ørvingi«, ið sprungin var lekk og sokkin Skipið stóð at bjarga, men nakað á Suðurlandinum. ikki (il av fiski og oðrum varð ført yvir á »Vidoynna«. Líkkistan neyndi ein Dani skip í Føroyum. Gølan varð stór, lað kom á ting og skipssýnið varð spurt og kom við eini longri frágreiðing, men hvat sigur skippsýnið til tað, at eitt blað í »Ørvingin« at hann orkaði ikki Foroyum sigur um meir. Tey skip, ið skipssýnið letur upp til Íslands, skuldu ax reltum orkað heim aflur eisini, tá ikki heilt feigaróveður varð teimum at bana; men í hvussu er skuldu tey klárað seg í lossingaveðri.c orð álvarsom; lí Hesi eru her liggur mannalív ímillum. Mong skip eru farin við mann og mús. Einki er frætt, hvussu tey eru farin. Oivuð kann tað sigast, at mong orkaðu ikki meir — og so sukku tey. Soleiðis var skilið fyrr, tá einki sýni var; men nú hava vit eitt skipssýni, og tí má annað skil fáast, áðrenn fleiri skip fara; lí tey fara ikki altíð í lossinga- veðri, meðan onnur skip eru Hvat so? * J. H. Danbjørg. hjástodd. | | | verður bilagt á pesthúsinum, brævsavnarstødum og skrivstovuni. Telf, 148. | Køstar kr. 1,50 fjórðingsárið BRODURSKAPUR + Perto. Blaðið Telegram til amtid. Amtið hevur 20. í h. m. Efter Forhandling fingið soljóðandi telegram: mellem Regeringen og Formændene for Rigsdagens Partier om senest telegrafisk Henvendelse 17. ds. gives Tilslutning til følgende: 1) Statens Garanti Landmandsbanken Spaniensfisk forhøjes med 850.000 Kroner. 2) Paa Tilgodehavende Italiensfisk 381.313 Kroner udbetales snarest over Landmandsbanken til Færø Bank 50 % med 190.000 Kroner mod Transport til Staten paa tilsvarende Del af Tilgodehavendet hos Køber, naar dennes Betaling kan ske eller Lire deponeres, og iøvrigt som angivet i Telegram 7 April. Herfra forsøges om Mulighed for Varekompensation Halvdelen af Tilgode- havendet, som af Italien forlangt. 3) For- deling 300.000 Kroner Udrustningslaan over- lades Amtet mod Indberetning til Fiskeri- banken, som stiller Beløbet til Raadighed mod senere Forskrivninger og den Sikkerhed, der kan faas. Om Frigivelse Italiensfisk paa anførte Vilkaar ventes Meddelelse hertil og til Julius Nielsen. Finansministeriet. Torvskurður og nýdyrkan. Harri blaðstjóri, gev mær inni- vist fyri hesi grein. — Vit, sum hava fylgt eitt sindur við jarðarbrúkinum og tess gongd her í Havnini, hava tey tað av gjort eitt stórt arbeiði fyri at leggja seinastu árini sæð, at mongum manni verður hagajørd undir kultur. Tað er stuttligt at uttanfyri ganga síggja, at fyri bert fáum árum Havnina og har, ið hagi var síðani, er nú góður beur. — Tað er neyvan ov nógv sagt, at ongastaðni her á landi verður meira gjørt við jørdina enn her í Havnini, lá ein serliga hugsar tað er at velta tað út av lagi ringa lendið. um hvussu trupult — Tað, at tað flest allastaðni nærhendis Havnini er so út av lagid litid åskot (mold), kemur 5 fyri ein slóran part av tí, at | menn hava verid alt ov nær- | gingnir vid torvskurdi, ja, tað | hevur mangan verið so, at menn ikki hava givist at skorið í heiðum | teirra, fyrrenn nærsagt ber hella Vit teir mongu hevur verið eftir. Kunna eisini hugsa um trupulleikar, nýdyrkarin hevur haft, tá maður hevur skorið torv inni á trenni, hann hevur — ofta hevur tað kostað honum mangan sveittadropan at hegna, og so tann stóra pening hann hevur spanderað fyri hegn. — Ikki so — torvskurðarmaðurin hevur jú fullan rætt til at skera torv har, tí hann eigur Jú mógvin. Men nú er tað jú so, at kommunan hevur í hondum alla hagajørdina her í Havnini, so