leygardagur 15. august 1936síða 2

sum t. d. tanks. Men býurin er avskorin frá sambandi við hinar uppreisnarmenninar. Hen- da bý roknar ríkisstýrið fyri at hava so nógvar tydning at fáa í vald sítt, at teir vilja gera tað, ið gerast kann fyri at taka hann. Úr Madrid hava teir tí sent hóp- in av fólki móti Saragossa, og herur teirra er komin so langt sum til Piandebro, ið liggur 45 enskar míl frá Saragossa. Tað eydnaðist teimum at taka Pian- debro í fyrstu alløgu. Í radio hevur tað eydnast ríkisstjórnini at hoyrt samrødur millum Generalarnar fyri upp- reisnarherunum. Og tær lýða ikki uppá, at mentir at halda teingi á enn. fascistarnir eru Generalarnir bonu og biðja hvenn annan um hjálp, um pening, mal, krút o. a. Uppreisnarmenninir tykjast nú aftur at menna seg. Miðvikudagin komu tey tid- indi úr Spaniu, at tað var farið at gangast uppreisnarmonnun- um betur ymsastaðni í land- inum. Fyrst frættist, at tað var eydn- ast teimum at flyta 0. u. 15000 hermenn frá Marokko til Spaniu. Hetta fólkið, mest blámenn og arabarar og nakað av týskarum, argentinarum og ødrum tjóðum, er tiltikid sum gott herfólk, men er eisini gitid fyri harðskap og ljóta framferð eisini móti frida- fólki. — Tað er ætlanin, at hetta her- fólk skal taka men teir hava tó ikki dirvi at herja beinleiðis á hann, tí siga teir, at ætlan teirra er at steingja fyri øllum flultningi av mati o. hovuðsslaðin; ø. til býin. Tøka av býnum við makt, kemur at kosta ov nógv blóð. Marokkanararnir vera ein hóttan fyri sambandið Portugal. tykjast at millum Madrid og Enn er tað ikki eydnast teim- um at kveita hetta sambandið; men ríkisstjórnin sær fáran fyri, at tað kann eydnast og hevur sent herfólk hesa leiðina fyri at verja ymsar býir har. Ein slík herdeild uppa 4000 menn kom so illa fyri, at hon gekk seg framá eitt marokkanskt her- lið, og stóðst herav bardagi, ið vardi 4 tímar. Bardagin end- aði við at fólkaflokksmenninir vóru við undirlutan og máttu flyggja. Marokkanararnir fingu her hendur á ein hóp av ma- skinbyrsum og nakrar tanks og onnur kríggstól. Tá ein hugsar um, at 250 fólkaflokksmenn doyðu í hesum bardaga, skuldi ein trúð, at hann ikki hevði stóra ávirkan á úrslitið fyri uppreisnina; men eydnast tað uppreisnarmonnun- um at steingja fyri fluttningi av mati og kriggst6lum til Madrid, so er sigurin avgjørt teirra. Teir hava síðani teir byrjaðu upp- reisnina skrólað av, at nú skuldi Madrid takast, í morgin, í ovur- morgin o. s. fr., men einki hev- ur borið til. Tað kann tí vænt- ast, at teir heldur ikki á hesum sinni eru mentir at gera sítt hægsta ynski til virkuligheit. Ríkisstjórnin hevur latið tveir høgar officerar, sum teir hava líkið til fanga, skotið. Hetta hevur vakt stóra ødi í uppreisn- arherinum; teir hótta millum annað við at drepa allar fang- arnar, teir hava tikið. Sum mót- trekk, og kanska eisini fyri at kenna seg sjálvan tryggari undir einum meguligum álopi á býin, hevur ríkisstjórnin latið fongsl- að í Madrid 18000 menniskju, sum á ein ella annan hátt eru knýtt til teir flokkar, sum lut- taka í uppreisnini. Fólkaflokksherurin, sum hevur gingið móti Saragossa, hevur nú mett so miklari målstødu, at tað ikki hevur verið honum møguligt at vinna fram til býin. Týsk radiotíðindi hóskveldið søgdu, al Marokkanarirnir høvdu fingið samband við uppreisnar- menninar fyri norðan. Og Ma- rokkanararnir siga seg at vilja taka Madrid áðrenn 8 dagar eru lidnir. misk tiðindi. BOL LL Val verdur i Sviariki hin 20. september. Undir javnaðarmanna stýrinum minkaði arbeiðisloysið frá 200000 til 25000 og landbúnaðurin kom frá húsagangi til góðar tíðir. Sum kunnugt hava javnaðar- menn sitid við ræðið í Sviaríki frá 1932 til í summar, tå ið javnaðarmanna ríkisstjórnin fór frá vegna ósemju við bónda- flokkin, ið hevði styðjað stjórn- ina. Ósemjan var um útgjalds- stoddina tillandaverjuna. Aftur- haldsflokkar vildu hava játtaðar 172 milliónir, ið skuldu gjaldast í tollum, meðan javnaðarmenn vildu ganga við, til 155 milliónir ið skuldu rindast av teim, ið sótu við peningi og haraftrat kravdu teir ta socialu forsorgina botta stórliga. Uppá hesar spurningar klovn- aði samarbeidid, og um teir verður tad, at valstríðið kemur at fara fram. Javnaðarmenn sigast at hava góðan meguligleika fyri at sigra. Táið teir tóku við vóru 200000 arbeiðsleysir og táið teir fóru frá, var arbeiðisloysið minkað niður í 25000. Landbrúkið, ið var komið á húsagang, var við teirra fráfaran í besta blóma. Vidurskiftini blad segdi »Ruinens vórðu broytt frá, sum eitt Rand« til vælstand. Hetta skilir hitt svenska fólkið, og hava i javnaðarmenn góðar »kansir« vid komandi valborð í Sviariki. * Diktaturið innført i Grikkalandi. Generalarnir í Grikkalandi hava avtikið fólkastýrið og inn- ført diktatur a la Mussolini. Til undanførslu fyri hetta her- verk móti fólkafrælsinum hava leir funnið sær uppáskotið, at kommunistarnir vildu elva til generalstreiku og gera >revolu- ti6n«, So leggur hitt fascistiska myrk- rið og trældómur seg yvir eitt land fyri og annað eftir. Tidindabræv frå „Havellen“. Av lí, at ymisk misskiljan er framkomin viðvíkjandi okkara fyrsta fiskilúri við »Havellen«, loyvi eg mær sum ein av mann- ingini og eigarunum av hesum skipi í stuttum at geva eina frá- greiðing: Við Kongeriget Danmarks Fi- skeribanks særdeles gode Vel- vilje yvirtóku vit »Havellen« aftanå at fiskaribankin hevði gjørt skipid istand. Skipid var nakad illa farid og kostadi lessvegna repuratiónin ikki litlan pening. Skipið varð sýnað bæði av skips- og maskinkonum monn- um og kent fyri at vera í brúk- barum standi til ferskfiskiskap. Alt skuldi soleiðis verið í ordan. Men tessverri vísti lað seg, at hetta ikki var so. Vit yvirtóku sum sagt bátin og fóru av Tvøroyri hin 22. juni. Men vit vóru ikki komnir longri enn á boðarnar, tá hol kom á ketilror. Vit inn aftur fyri at fáa uppábót. máltu so venda Hin 23. juni komu vit av Tvøroyri í ellum góðum til Havnar og síðani til Miðvágs. Men tå ið vit skuldu fara til Klaksvíkar eftir sild, kom aftur hol á eitt rør í ketlinum. Hetta gjørdi okkara góði maskinmeist- ari aftur. lagt út til So varð endiliga fiskiskap. Vit royndu til tann 8. og fingu 250 kalvar, mest var av teim svartu báðu meðin. Hin 8. juli varð kós sell at fara til Hull. okkum av Tveroyri Men aflur nú hendi maskinskaði. 3 rør sprungu Í sjónum og máttu vit neyðlanda í Aberdeen. Har komu sýnis- menn umborð. Teir segdu, at 108 rør vóru »kassabil«. Hetta kemst okkum logið aftaná, at sýnið her hevði sagt alt vera ístandi. Men tað er kanska ikki so gott at avgera kvalitelin av rorunum, meðan skipið liggur í havn. Uppábótin í Aberdeen tók okkum 14 dagar, og mistu vit av hesum ein túr, hvat ið vil ikki høvdu ráð til. Línuspælið skuldi vera gjørt istand av Mortensens smiðjum å Tvøroyri. Men tad var vid lí eins og við maskinrørunum, tað var ikki fstandi. Vit mistu ikki so lítið av tíð og línu av tí at spælið ikki kundi draga trossan. Tå ið vit skuldu úr Aberdeen, fór at neðra. leka um ketilrørini í Vit máttu so aftur eftir sýninum. Tað segði, at tað var livsfarligt at sigla sum statt var. Vi máttu lata henda skaða gera aflur og kostaði hann 12 pund. Aberdeen kostaði okkum 74 pund. Fiskaríbankin rindaði repara- tiónina. Tað skal sigast til hans- ara rós, at hann hevur gjørt sína skyldu fyri at fáa skipið í Oll reparatiónin í góðan stand. Veiðan gav okkum bert 64 pund. Tað komst av, at kalvin var svarlur báðu megin. Tilikur hevur ikki marknað í Aberdeen. Vit hava verið úti í 6 dagar, men fingið lítið vegna harðan streym. Vit ætla okkum at royna 130 sjómíl norðan fyri Føroyar. S. Frederiksen. Eru tygum tyrstur undir promenadu, komið inn til mín og drekki lemonadu. 25 oyru fløskan nakra oyra sparan fyri innhaldsgóðsku garanterar „Smæran“. Her er varan bílig — spar Í ringum tíðum. Vørur verða fluttar út um allan býin. JOHANNES ANDREASEN's Ringið 344. ing 344 MATVØRUHANDIL Endurgjaldið fyri tap av klæðum við „Norð- havsins' burturgongu. Her í blaðnum av 3. í h. m. hevði ein av manningini á »Nordhavinum« grein viðvíkj- andi spurninginum um endur- gjald fyri tap av klæðum við >Norðhavsins< burturgang. Hen- da grein kom at bida eitt blad yvir, og var óivað skrivað áðr- enn greinaskrivarin hevði fingið at vita nakað um úrslitið av Suðuroya Fiskimannafelags sak- forara arbeiði fyri at ordna spurningin. Vit hava fingið soljóðandi frá- greiðing frá Suðuroya Fiski- mannafelags sakførara, lands- rættssakforara Husted-Andersen, og táið vit halda, at tað ikki frá sakførarans síðu er drálað, ætla vit tað rættast at taka upp frågreidingina orðrætt sum hon er: I Anledning af en Artikel í »Føroya Social-Demokrat« for den 3. d. M. angaaende Erstat- ning til Mandskabet pan >Norð- havid« for Tab af Klæder, skal jeg som Sagforer for Suduroya Fiskimannafelag tillade mig at oplyse: at denne Sag er blevet frem- met endog ganske usædvanlig Mandskabet kan natur- ligvis ikke faa der foreligger en over de tabte Genstande. Saa hurtig. Erstatning før Fortegnelse snart en saadan Fortegnelse var kommet mig i Hænde, forhand- lede jeg med eningen med det Resultat, at Forsikringsfor- Forsikringsforeningen anerkend- te en Erstatning paa 400 Kr. pr. Mand, hvilket er Beløb, som det højeste Mandskabet efter Loven overhovedet kan faa. Saavidt vides er det første Gang, en saa stor Erstatning er op- naaet til hele Mandskabet, at Forsikringsforeningen efter sine Vedtægter først er forplig- tet til at udbetale Erstatningen tre Maaneder efter Erstatnings- pligtens Anerkendelse, men at Forsikringen alligevel den 24. f. M. á conto udbetalte 100 Kr. pr. Mand, hvilket Belob af mig samme Dag blev fremsendt til hver enkelt, at Rederen overfor de Per- soner, som i Forvejen skyldte ham Penge, har gjort Krav om, at Erslatningen afskrives paa denne Skyld, hvilket man juri- disk ikke kan gøre Indsigelse imod, og ———KGA— Kioskin á Vaglinum. Vilt tú vera sunnur og sterkur, so keyp frukt úr kioskini á Vaglinum. Altid frísk frukt og unnað góðgæli. Við hávirðing Jacob Danielsen. Sr at saafremt Sagen skulde have været afgjort ved Relten, vilde et Resultat først kunne foreligge langt senere. Da Sagen saaledes nelop er blevet behandlet paa en for Mandskabet særlig hurtig og god Maade, forekommer det besyn- derligt, at en anonym Indsender fremkommer med en Artikel som anført uden al forespørge hos mig først. Tíðindabræv frá Føroyingi, sum siglur við svenskum fiskifari. Nógv hevur nú verið bæði skrivað og talað um, at Føroy- ingar noyðast at læra seg aðrar fiskihåttir enn snørisfiskiskap, um lagna teirra ikki skal verða hin beiski hungursdeyði. Men alt ov lítið hevur verið gjørt fyri at stuðla ungum monnum til at fara út at læra, so lílið úrslit er vorðið burturúr enn. Ein foroyskur fiskimadur fór í summar til Esbjerg fyri at læra seg snurruváðsfiskiskapin. Hann kom ov seint hagar. Bál- arnir høvdu longu tíðliga á våri mynstrad sær manning Tað eydnaðist honum korlini at sleppa nakrar túrar fyri ein mann, sum av eini ella aðrari orsøk måtlti vera í landi eina tíð. Síðani fekk hann hýru við einum svenskum báti, sum tå fiskaði frá Esbjergar havn. Hesa hevur hann enn. Vit aðrari síðu frætt, at hýruna hava frá hann ein túr, skiparin fór sjúkur bátin góða eydnu við sær. í land, førdi og hevði Teir eru 4 menn á báti. Vit lata hann siga tíðindini, so sum hann hevur skrivað tey: >— — — Ég havi tað gott. Og eg eri við hinum svenska båtinum enn. Vit vóru nakað herfyri í Svia- ríki, í Gøteborg, og seldu fisk. Vit fingu 1000 svenskar krónur fyri lastina, sum vit høvdu fisk- að í knappar 4 dagar. Har lógu vit so í 4 heilar dagar: Síðani varð lagt á havið út aftur og fiskað í seldu vit í Esbjerg fyri 1520 kr. 3 dagar. Hesa lastina Hetta var mest hýsa og eitt sindur av torski. Nú hava vit ligið her í 6 dagar fyri ódnar- veðri, stormi vestaneftir. Hjá okkum fer so nógv tíð fyri einki. Fyrst er tað óveðrið, ið tarnar okkum, og so at sigla til Sviaríki; men soleiðis má tað vera. — — — Mær líkar sera væl Svenskar- arnar og blíðskapurin í Sviaríki er Oførur«.