leygardagur 22. august 1936síða 1

FRÆLSI 20 oyr. á 3. Nr. 34. Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á førsiduni, Á 3. og 4. síðu. avsláttur í prisinum. -FØROYA- Vid størri lysingum fæst Odjórini í menniskjaættini nógv frek- ari enn tey verstu villdjórini. Milliardir oysa tey út um árini fyri at framleiða tey hervuligastu morðvápn til at drepa milliónir av menniskjum og skapa aðrar milliónir av kriplingum og avlamismenniskjum ! Fascistarnir, nazistarnir, kanónfúrstarnir og teir veldugu ríkiskropparnir, styðjaðir av maktsjúkum katólskum prestum, eru oddafiskarnir i hesari heljargongd. Avlamisflokkurin frá verðald- | arbardagnum mikla hýma í fús- undatali enn kring um í teim ymsu londunum — skemdir, limaleysir, gasgiftaðir, so ræðu- farnir, at tað skulu liga illa sterkar nervar at tola sýnið av teimum. Neyðar menniskju! Sum teir stórstu armingar hýma ley. Stongd úli frá lívinum — og kortini noydd at freista hina ræðuligastu lagnu fyri tey, ið er at liva. Sum hin harðasta áklaga móli mannaæltarinnar frekastu brotsgerð: krignum er hesar vanskapningar. Ófaluliga verð! Samstundis sum ofraðar verða halda ólukkumenniskjum í líva — tað fyri at hesum milliónir verður gjørt uttan mun til, um vitið er slekt av eitri og evnini til at skotin røra ein einasta lim eru í sorl og hver vón hjá teim um at gerast livssterk og ferm aftur er knúst — samstundis sum menn tykjast at gera nógv burtur úr hesari »humanismu«, brúka teir milliardir til at fram- leiða tey mest djevulsku morð- vápn fyri at knúsa, lamløsta og túsundir, milliónir av nýggjum likamligum og andaligum krip- skapa avlamisólukkudýrum, lingum og hýmingum. Ofatiliga verð, ófatiliga manna- ætt! ið manismu og »civilisation« klekj- undir skininum av hu- ur út hin stérsta djevulskap, ið er ráðari og hervuligari enn ímillum tey verstu villdjór. Villdjórini ríva og skræða hin minnimenta fyri at fáa seg mett — menniskjan myrður, brennir og pfnir á hin mest satansliga útspekuleraða hátt, bert fyri at sína makt, sítt pína og sýna veldi! — Og sigið so, at menn- iskini slanda hægri enn djorini! Í havisjåku og maktgirnd botnar hesin menniskjunnar djevulskapur. Mussolini, Hitler — lyftir og styðjaðir av kanónfúrstunum, lótu seg taka av fjandans illastu klógv: maktgirndini. Teir skuldu verða størri enn Cæsar, Napoleon og aðrir kríggsdjevlar! vit nú av teirra Og hvar eru åvum ? Eigandi eina »dynamo- ska« kraft hava teir og teirra størheitsvannvitingar í einum stórum parti av verðini fingið køvt og dripið alt frælsi og alla »humanismu« og fingið á fót í hitt »heroisku« drápsberserkargongd- sálunum satansliga, hina ina. Italia, Tyskland, Eysturríki, Polen og ymsir smástálir hava verid ridin av hesari berserkar- gongd, og har er hvør frælsis- neisti slóktur. Nú stendur Spania undir sama riði. Har gelur blóð- og eld- hanin um alt landið. Sum vill- djór loystu generalarnir og rík- mannaliðið mordkanénirnar av móti sínum landsmonnum, styðj- katólsku kirkjuni, ið sýnist at hava mist aðir av lí ovurríku Kristusar lívslæru burtur: samlið tykkum ikki ríkidomi av hesi verð! Tá ið nakar slær teg á hogra kinn, vend so vinstra til! Frá einari andaligari, heilagari vinstitusjóng, sýnast verðsligir maktdjevlar at hava fingið hana til eina ríkidómssamlandi vinsti- av versla slag. riðið Frak- uppreisnarmenninir tusjon« Næsta landi, um verður í vinna í Spaniu. Tá kemur Ong- land undir riðið, og haraftaná slóknar frælsið í norðanlond- unum. Hesi bølmenni av fascistum og nazistum forsvarast av »Føroyatfdindi« og líkum less her á landi. Teir eru ikki Leygardagin 22. august 1936. JAVNAÐUR bangnir — enn eigur arbeiðarin meir enn teir beru nevarnar! Og so — so fara tey nazistisku BRÓÐURSKAPUR nei, lat okkum steðga við at mála upp hitt herviliga perspek- tivið fyri berserkargongdini av og fascistisku villdjórini at eta | ódjórinum í menniskjunum. hvert annað upp — og ..... Stauning sigst at vilja taka uppskot- ið um at staturin skal keypa føroyskan klippfisk til tey arbeiðsleysu í Danmark til vælviljandi umhugsan. Tankin um at koma av við okkara fisk upptekur flestar Føroyingar idag. Menn hava borið fram sum ein møgulig- leika, at hin danski staturin keypti okkara núverandi „lagur“ av klippfiski og brúkti hann til tey arbeiðsleysu, eins og gjort | er vid avlopskjøtid í Danmark fyri at hjálpa teim donsku bónd- unum. Í radio hevur frættst, at Stau- ning, statsministari, hevur út- talað seg vælviljandi um henda tanka ella uppskot. Tíðindi úr Spaniu. Enn stendur hart móti herðum og útlit fyri friði hómast ikki enn. Enn er einki avgerandi hent í Spaniu, so at friður kann hóm- ast har. Hetta einki stórvegis hendir har. Tí- tydir so langtfrå, at verri, haðani frættist dagliga um blóðugar stórhendingar. Bardagin gerst dag eftir degi harðari og ræðuligari. — Kríggj er altíð ræðuligt; men innlendis- bardagi, har >Norðmenn mót norskum slríðag, sum kveðið verður, hevur allar dagar verið tiltikið. Tað lendis bardagar í fyrndargomlum kann vera, at slíkir inn- døgum vóru ræduliga ráðir, ja, tað er neyvan nakað at ivast í. Men tá vóru ikki tey vápnini, sum nú eru, og lá ráddi ikki tann humanisma, sum man hevur roknað við ræður nú á dogum millum mentað fólk. Uppreisnin í Spaniu inniber dagliga hendingar so ráðar og ræðuligar, at fólk kring um allan heimin — tó at tey sjálvandi ikki til fullnar alt tað, ið skemdargerðum — kunnu fata har fer fram av megu olast yvir, at menniskjan enn stendur so lágt mentunarliga. Fyri at taka dømi um standin í Spaniu kunnu vit nevna: Fólkaflokkurin vardi leingi býin Badajoz; men at enda máltu teir geva seg undir, tí uppreisnarmenninir vóru nógvir og gingu ógvuliga harðliga til álops, og matur var farin at tróta í býnum. Uppreisnarmenn- inir komu so inn í býin, og eitt hitt fara undir at doma til deyðis fyrsta teir gjørdu, var at allar teir menn, sum hovdu vart býin, landið og landsins lógliga gingu fram, at hver maður í býnum ríkisstýri. Teir soleiðis varð latin úr klæðunum fyri oman beltið, og hevdi hann so merki eftir byrsu á høgru oksl, | var deyðin honum vísur. Óvanir sum teir vóru við at bera vápn, hesi merki; stillaðir høvdu teir flestu og teir vórðu so upp móti einum húsmúri, 20 í senn, og skotnir. Bert í hesum byi 1500 henda hátt. Líkini brendu upp- vórðu menn avlívaðir á reisnarmenninir á báli í get- unum. Ein danskur maður sum í eini + ár hevur drivið ein høsn- agarð á eini litlari oyggj við spansku strondina, kom mið- vikudagin til Danmarkar, tí ikki verandi var longur á oynni. Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið + Porto. Blaðið | verður bilagt á posthåsinum, brævsavnarstøbum og skrivstevuni. Telf. 143. 10. árg. KØDCENTRALEN Tlf. 173. KONGEBROEN Tlf. 173. Altid 1. Kl. ungt Oksekød, Paalæg og Konserves. En Gros á En Detail. 3ygdeordrer ekspederes omg. Hann sigur soleidis frå støduni har: Uppreisnarmenninir hava alla tíðina havt hesa oyggj í valdi sínum. Ríkisstýrisins — flogfør koma so javnan hagar og kasta niður spreingiknettar. Fascist- arnir hava ikki »luftkanénir« at verja seg móti flogforunum við, so tey gera ofta nógvan skaða. Men Hverja ferð flogførini hava herj- að á nógvir uppreisnarmenn i&fallnir taka líka so nógvar friðaligar borgarar, sum við fólkaflokk- inum, og skjóta teir. — teir vita at hevna seg: teir, verður talt, hvussu eru, og so teir teir vila halda Dagliga bresta herliðini saman, og kríggseydnan er ymis; stund- um eru uppreisnarmenninir við yvirlutan og stundum tapa teir. Miðvikudagin stóð harður bar- dagi í Vesturspaniu millum eitt marokkanskt og eitt fólkaflokks herlið. Fólkaflokksmenninir vóru her og vunnu Nógv fólk fall í og ein hópur við yvirlutan stóran sigur. hesum bardaga av marokkanarum varð fang- aður. Tað er ikki nakað duldarmál, at kirkjan styðjar uppreisnina, og stundum frættist frá bispum, sum sita á ráðgerðarfundum við uppreisnarmonnunum, so legið er tað ikki, at fólkaflokksmenn gera seg inn á kirkjurnar, sær- liga tá prestar skjóta í manna- skuldi ikki gjørdi seg inn á kirkjurnar. Tað múgvurnar. Men ein trúð, at fascistaherurin vísir seg tó, at nógvir av teim maurisku fangunum, sum tiknir vórðu av fólkaflokksmonnum miðvikudagin høvdu uppi á sær dyrgripk og halgilutir úr kirkj- nakað at ivast í, at maurarnir, sum tó um. Tað er tí neyvan eru í parti við spansku kirkjuni, rána hvar teir koma fram at, sjálvt kirkjurnar lata teir ikki í friði. at teir Hetta týðar eisini uppá, ikki stoðu stríðast fyri eini politiskari áskoðan. Stríð teirra er at herja og berja ella Spaniu og Spaniamenn. breðrastríðið dregur út, verða tær hervulig- astu gerðir at økjast alt meir og meir. Um ftíðindini eru heilt álítandi, kunnu vit ikki siga fyri vist; men úr Spaniu frætt- ist, at teir nú eru farnir at nýta Sum í Spaniu giftgass. Tað er longu nakað síðani at