leygardagur 28. november 1936síða 1

5 20 oyr. á 3. og 4. Lysingaprisur fyri petitreglu: sidu avslåttur Við størri lýsingum fæst #0 oyr. á forsíðuni, | Í prisinum, | JAVNAÐUR BETTINO IE AÐ áð MY KVEIKTI TT SOVE VÆ SND BE RESEN KK, Leygardagin 28. november 1936. FØROYA Hjórðingsárið hOELRI kl i thúsinun!, brævsavnarsteðum krivstevuni. Telf. CIAL DEMOKRAT BRÓÐURSKAPUR Porto. Blaðið | p | 10. árg. 143 Verður allheimskriggj? Um so verður - hvat so við Føroynim? Hvussu við okkara verutilferslu, korn, migl, olju, bensin, stimkoli, Legtingið eigir ikki at fara uttan af hava tikið hesar og a ingar, ið standa Í samband vi » SD £ S e I. salt 0. mæ =, til er lærd varð seinasta verðaldarkríggi, er At verðin ikki less verri greilt fyri hvorjum manni. Friðarlalan hevur væl verið harðmæltasta í fólkasam- Men tað hevur fallið jú treystligari menn hin bandinum. soleiðis, af hava talað fyri friði, less grumm- ari og ågrytnari hevur kríggs- dubbingin verið. — Og nú stendur heimurin netrandi og líkasum bíðar eftir, at kríggshanin skal gala. nazisma og bolsju Fascisma, g visma, bergtikin av militarism- uni og stórmanna galskapinum, hava dag úl og dag inn uttan stedg manað til til kríggj. Hilt tidindi frå, er, al ø: s1ga seinasta, ið Japan og Týskland eru gingin í »brødralag« til stríð móti bolsjuvismuni lað trýtur bert kríggsneistin, eitt Serajevu- morð ella eitthvort annað uppá- skot, og so logar alt! Øll kriggj Hesum trúgva uppá og vænta — so eru umslødurnar. umsteðum megu vil rokna við — og vit megu handla, so vit ikki koma at liggja skerdir og lavnir undir bardaganum, hvarí hvor einasta ivaleysa nóg mikið í sær sjálvum. Tingið má taka kríggsinni- stødurnar til viðgerðar. Hin hesari fyrsti = spurningurin í viðgerð verður: hvussu tjóð hevur slendur til, og hyussu verður at standa til við innforsluni av neydsynjarvørum ? Skulu vil ikki skipa fyri, al landið verður forsynað við korni, og al ein mylna verður upp- stillad til at mala tað? Um hetta verður gjert og einki kríggj verður, er kortini einki forgjort í tí — at innflyta korn og hava eina landsmylnu er í ollum (tilfellum ein brenn- andi sparnaðarspurningur. Fru okkara oljutangar fullir? Um ikki, eiga leir at fyllar nú við tad sama, og tunnulagur aftrat leggjast. Hava vit stimkol, so hvala- bátar, trolarar og dampskip okkara kunnu ganga ? Nei! Ti eigur landið at taka sær av innførsluni av koli til íblandingar við lað foroyska. Ein tílík blanding sigist at vera gott stimkol. Og so er ikki at gloyma saltið. Hava vit ikki nóg stóra forsyning av tf, eru vit heilt uppikastaðir. Vit kunnu lá ikki viðgera okkara minni døgurdamat og enn og hugsa um al veiða fisk til út- flytingar. Hetta má ikki henda, og landið, logtingið, má borga fyri, at tað ikki hendir. Stødan i ingar sløduna: dag trodkar Føroy- inn á javnaðarmanna- Tingið tekur ábyrgdina fyri innflytingini av koli, salti og gðrum stórverum. Orka tingmenn at storma gamlar princip- skansar ábyrgdina og handla sum menn, ið kenna - og taka stødu hareftir? „Dr. Alexandrines“ Fad var eilt stórt framstig, af fáa >Dr. Alexandrines Hospital« í SÍAÓIN ÍNLI NI milla UK Men lad ei VI 114 m { Y ( Um iCIH b Mi 210 dit ru cin Í Uu OUN l at roynt hevur ri spar | r 10 pil [I d Í ess il | | á 11 Í ki l upphaldsstova fyr úk Í góðum veðri kunn sjúklingar kanska garðin at spáka; men láillk er, mega teir annaðhvort uppi- sær inni í sovihøllunum halda ella Teir onkunstaðni úti á gongini. fola seg eins og g lessvegna, teir vóru til avlops allastaðni og verða tessvegna ongdir * hi: hugtyngdir, sum hin sjúki ikl at verið. »Ein sunn sál í einum sunnum likami,« sigur ordatakid, og lað er satt; líka so satt men er tað, at sálin verður sjúk í einum sjúkum kroppi, og kropp urin verður sjúkur, tá sálin er sjúk. Skulu vit lekja sálina, mega vil samstundis lekja kroppin og umvent. Skulu sjúklingar fáa ta líkamligu hjálp, sum teir kunnu fáa á okkara landssjúkra húsi við teim góðu læknum, sum vit tibetur hava har, so mega vit gera alt tað, ið gerast kann, fyri at sjúklingar kunna finna seg so væl og heimliga sum gjørligt. Tað má lí hugsast um at fáa eina hugnaliga upp- haldsstovu, hvar m. a. sum sjúklingar kunna Kilt spæl, stuttleika sær við. radio, ein urga og okkurt tílíkt áttu eisini at verið eins og bøkur og bloð Viljunartidin er nú bert frá klokkan 3 (il 4 Tað er og annað. seinrapartin. møguligt, at summir a} leim seingjarliggjandi sjúkling unum ikki tola at hava fólk inni meira enn ein tíma um dagin. Oðrvísi kundi tað verið, hevdi ein upphaldsstova verið. lá kundi viljunartfdin á hesi stovu kanska verið tvær ferðir um dagin, i. d. frå 10 til 12 og tað soleiðis, frá 3 til 5. Nú et at ein, sum vitjar sjúklingarnar, sum oftast má slanda uppi annaðhvert úli á gongini ella inni í sovihøllunum stólar finnast næstan eingir — og lá er ein tími strævin nokk bæði fyri sjúk og frísk. Aðraleiðis heyði tað verið at komið inn i eina hugnaliga stovu, hvar ein fekk sitid niðri og prátað ella luttikið kurdu hal eitt í einum spæli følt seg sjúklingar sindur meira sum heima í staðin | fyri lað lóma og óheimliga, sum leir nú mega finna seg Í. ley sjúku sakna nógv, sum Í | Vit frísku kunnu gleða okkum | yvir. Okkara skylda má tí vera i | al gera teim lívið so frætt, sum lað gerast kann. Um Dr. Alexandrines sjúkra- hús hevur verið talað á legtingi í ár. Sambandsmenn og javn- aðarmenn meinlu, at tað var | best al biðja statin vvirtaka heita sjúkrahús; ti løglingid í hesum ringu tíðum ikki hevur ráð at dríva øll sjúkrahúsinini í Føroyum men hinir báðir flokkarnir á i vóru ímóli hesum. Ég må nevna hetta, tó ætlan mín ikki var at blanda politikk í hetta mál. Men annað- staturin yvirtekur ella soleiðis, at tey hvort nú sjúkrahúsið ikki, so må húsið gerast sjúku kunna fáa alla ta hjálp, sum leim tervar, bæði til kropp sum eg í hesi og sál, og tað, grein havi skrivað um eina upp- haldsstovu, er av allrastórsla mála. J. H. týdningi í so Danbjørg. Á Føroya Løgtingi 1936. Lóg fyri Feroyar um vinnumál. Kallsoy: I hésum uppskoti til lóg biðja vil sjålvstyrismenn um at fáa | vinnumål landbrúk 0. S í loyvi at yvirlaka oll á landi og á sjógvi, fiskiskap, hvalaveiðu Øl hesi vinnumál skulu verða logd undir leglingið. At rinda Í isl 1 lral ta 1 , já « útreiðslurnar skal staturin hjálpa 100.000 Árið Í 5 okkum við um ár, síðani rindar tingið alt. Vit trúgva, at vit við tí áræði, tjóðin hevur við at stíga het stigið fram, fær tjóðin evnir at loysa og røkja uppgávurnar. A. Samuelsen segði, at sambandsmenn ráddu frá at vera fyri hesum uppskoti Sambandsflokkurin vil, at Í | gåvan skal vera hjá ríkisdegi og kongi. Hann helt ríkið vera nóg lítið, sum tað var. Tíðin eggjaði heldur til at gera seg minu, nú meðan illveðrið ófriðurin — fer um verðina, og ikki bert eisini børnini [ad ráddi Hin oko- | tev vaksnu men verða dripin, slaktað. um at standa saman. nomiska síðan á sakini manaði so sanniliga heldur ikki til al spjaðast og skiljast frá Danmark. ET borið til vid Danmark: vit vilja kriggjast betali til við umkostningum, og tað sam- mátti illa sagt við tykkum, kríggið slundis sum menn aflaná menn KØDCENTRALEN Tif. 173. KONGEBROEN Tlf. 173. Altid 1. Kl. unyt Oksekød, Paalæy og Konserves. En Detail. En Gros á Bygdeordrer ekspederes omg. verða sendir til Danmarkar fyri at biðja um bjálp í hesi tíð, sum er so ring, at lað alla mína tíð aldri hevur verið so ringt og fátæksligt. P. M. Dam: Vit javnaðarmenn vilja kanna eftir, hvat ið er best og lagaligast fyri land og fólk okkara — og fyri okkum ger lað ongan mun, hvaðani uppskotið kemur. Vit hava kannað um líkindi fyri at vera fyri sjálvstýrisins uppskoti um lóggávuvald og yvirlaking av øllum vinnulívi okkara á sjógv landi. Men vit kunna ikki siga, at úrslitið er, at vil ásanna í, at tað vil verða til bata fyri okkara land og fólk. 24 Vit kunnu ganga við til Eg skal ikki at fremja hetta uppskot. í stuttum siga grundirnar: 1) A Føroya løgtingi hevur konservatisman — måtstødan av socialismuni — meirlutan. Einum tílíkum meirluta vilja vit undir ongum føri geva einaræði, tå vit eiga ella kunna fáa — bein- leiðis ella óbeinleiðis — um- støður til at tarna ósocialistiskar frá hesum avgerðir og ætlaninir meirluta. Sum nú er, ræður ein radikal-socialistisk regering, sum er ein tryggjan fyri, at logtingið ikki smíðar lógir og fyriskipanir, sum eru ósocialistiskar og ódemo- kratiskar. 2) Sum av ti seinasta æraða talaranum hildið fram, eru viður- skiftini í Føroyum so ring, sum ongatíð áður. Vit, allir flokkar, ilvstyrismenn eisini og ikki minst, megu aftur og aftur biðja statin um al styðja okkara vinnu- lív, ikki við hundraðum og tús- Tað er tf í samljóð við livsins verunligu undum, men milliónum. viðurskifti og trongd, at vit nú eitt kul sluðul, vit hava fingið, frá okkum, við ikki bert siga tann men eisini steingja úli møgulig- leikarnar fyri meiri og fram- vegis hjálp og stuðul frá stat- inum til tað neydstadda vinnu- lívið. Sjálvstýrisuppskotið sigur væl, at vit í 5 ár 100.000 frá lívið á sjógv og hvat er tað til tað, ið vil okkum frå? skulu statinum til vinnu- landi — men endurgjald fyri missa og avskera 100.000 er sum akkurat talan er árliga skal til frama tann peningur, um, at staturin árs lata í jarðagrunnin fáa --