Sosialurinarkiv
Sosialurin 1937-05-15, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 15. mai 1937síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

SR VARA AN GRT UA SET UNS Á 8 | i * 53 UU 53 „Bugen er deres Gud, tveitur Jóannes eftir Føroyingum ti teir ikki havna allari hjálp frå Donum. Av sonnum login atburður, Jóannes bóndi! Viðhvert, tá ið tað troðkar á frá vinnulívsins síðu inni á Fer- oya legtingi — tá er kravredd Jóannesar bóndans bæði herð og strong móti Donum, tí teir gera ov lítið, hjálpa ov lítið. 20 milliónur á borðið! Nevaduk — tað tá! lkki eitt minni, okkara lagið oyra um land skal selast í stand. nakað hana Um henda reddin er hornugt, vit skilt kortini,so illa sum land okkara vildu er statt, so út av lagi illa, sum okkara fólk er komið fyri, so hart sum okkara fólk treingir til fíggjarliga ábót. Men tá ið Jóannes bóndi, kastar sær sum sami maðurin, ein mønustungin hvalur yvir á hin bógvin og brigdar og deilur og skeldar inn á Danskin, ti hann hættir sær at vísa hug og okkara fosturlandi sinnalag til at veita ermundahúsi av hjálpsemi — so kunnu vit íkki, so duga vit ikki at finna minsta høpi, minsta »logik« í sleðuni. Vit vilja so treydugt nýta orðið hepiloysi um ein so frammaligan mann sum Jóannes bónda. Men er annað mildari orð at finna fyri hesari tvftulingastødu ? Tak nú hesa seinastu greinina Danskin og Føroyingin vid »Æruni«, tí í »Dagbladnum« um hábærisliga orðinum til yvirskrift. Hverjum líkist henda grein! Hvorjum líkist tað nú við eini flóð av kvæðum orðfellum úr okkara, ordtøkum okkara — og so enntå úr halgu bók at leggja á kroppin á Danskinum við Stauning og Bording og oðrum góðum monnum á odda fyri, at ikki tikið til orða, men eisini verið við til at Danir bert hava studla okkara vinnulív á sjógvi og landi við milliónum. Jóannes bóndi skrivar hesum viðvíkjandi í grein síni: »Tå vit Lt. d. alt gleppur undan okkum av ar- móð, yvir á danskar hendur, fiskiskapurin: skipalán og fiska- sola á útlendskum hondum og útlendskum ræði, landbúnaður: Milliónroyndarbrúkið, og síðani nú, uttan at føroyingar Gráabók vita av, sum sagt frá í »Berling- ske Tidendec: »Dansk Arbejde«, »Færøske Landbrugsautoriteter« og Stauning á odda við útlendsk- um seyðaslogum og útlendskum eplum o. a. m. til Føroya, so vísir alt hetta á, til kunngering fyri heiminum øllum, at nú eru illa ætt, at einki eru teir foroyingar so bregdaðir burtur úr mætari sjálvir enn skrælingarnir í Grenlandi. So lítið eru teir til manna, at ikki ana leir longur, ikki teimum og Bording ræður fyri hvussu teir um Stauningur hjálpir stílar fyri og skulu røkta seyð og søkja sjógv og avreiða og keypa.« Hvassari og grefligari kunnu væl Stauning, Bording og Danir í síni heild ikki fáa yvir høvdid nú síggja, hvussu | afturfyri, at teir hava sýnt hug og vilja til at hjálpa lí á grúgvu komna foroyska vinnulívi á sjógv og landi. Betur er betandi spillandi tunga. Tað er spillandi noktar, at tann lóg, id nú er viðtikin, Gráa bók, sum Jóannes kallar møguligleikar í sær fyri stuðlan av lí føroyska jarðabrúkinum — hond enn tunga, ið bóndin hana, goymir so stórt sum hon fíggjarliga, studningsliga tekur til frá dansk- ari síðu, samstundis sum ræðið verður yvir jørdini verunliga flutt heim til okkara. Nú er tað hjá amtmanninum og fútanum alleina. Tað er spillandi lunga, ið kastar Dønum ilt fyri, ti teir hava givið munagóðan stuðul til eina royndarstoðu í Foroyum. Ein royndarstøda er jú eitt hitt mest neyðturviliga hjá foroyskum jarðarbrúki ! Tað er gevur Donum skemdarorð aftur spillandi tunga, ið fyri, at teir hava styðjað sjó- vinnu okkara við lánum og studningi og hava hjálpt til við at fáa eina sølu- og finansieringar- miðstoðu í >Fiskaeksport<. Hvat hevur tað ikki at siga fyri út- ella gerðarmannin fråbytis- mannskapið, at so skjótt sum fiskurin er landaður og vigaður kann fáast lán uppá hann upp til næstan 100 pet. av virðinum. Tað er spillandi tunga, ið kastar skarn eftir einum felag sum tad danska >Dansk Arbejdec fyri tí, at lad hevur tikid sær fyri at lala vinnulívsins sak her á landi yvirfyri ríkisstjórnini. Tað er eitrandi spillandi tunga, ið fær seg til háðandi at brigda teim svøltandi Føroyingum, at teir hava »Bugen til deres Gud«, (í teir við tokk taka ímóti eini vina- og bróðurhond frá Donum uttan nakrar trælkandi og mann- mirkandi treytir. Tað er ein spillandi tunga, ið ger all hetta geva fólkinum nakað til bóta, ultan at evna al men sum er fornoyddur við at > Tit orka at bjarga Dana hjálp skulu tit ikki hætta tykkum at taka ímóti. Og so skal eg bara siga tykkum aftrat, at jørðina ella ta privatkapital- istisku skipanina skulu tit heldur ikki hætta tykkum at rora, tá ið oll kvett við Danir! siga: um tad, um fit ikki tykkum, men vinabond eru Raða 1. mai á Tvøroyri løgtingsm. i Daubjørg. (Framhald.) Í Danmørk t. d. selja og keypa bendurnirallarteirra vørur gjøgn- um keypslu- og sølufeløg, og hetta ger, at leir fáa nógv meira fyri tað, minni fyri tað, ið teir keypa. Her í Føroyum hevur í mong ár verið teir selja, og lata skrivað um, at fiski- menn og aðrir áttu at slík keypslu- og sølufeløg, men tað lag, annars kanska okkara fiskimenn kundu átt tíðar- talað og stovna ongatíð er komið í í felagsskapi vóru snurruváðs- ella netbátar, línubátar, trolarar annað. Men tifverri, vit standa ov lítið saman, og tí er so illa statt sum er. ella Her á Tveroyri eiga til nú tykkara egnu krambúð, og eg vóni, at tað fer at eydnast tykkum at halda áfram á hesi góðu leið, komnir inn á. ein trolara og hava sum tit nå eru Tað kann vera, at tit fáa nøkur hørd ár og megu taka nøkur tung tek, áðrenn alt kemur at ganga soleiðis, sum lað eigur al ganga. Nú er Spania leikar borgarakríggj, so fiskaloysi, og í lað sær alt annað enn ljóst út; men »vakrast skínur sól á grønar líðir, lá ið kósa. ringu ár og la kreppu, sum nú ælið freka fór sín Kunna lit yvirvinna hesi er yvir landi okkara, tá verður tað tvífalt hugnaligt fyri tykkum, og tað eigur at bera til, bert tit duga at standa saman. Søgan talar um ein kong — Harald Hildeland — sum fylkti sítt lið í svínafylking. Hann stóð fremstur á odda sjálvur, síðan $ og so 5, so 7, 9, Í1 o. s. fr. soleidis, at herurin kundi fara sum ein kíli tvørtur fgjøgnum alla- Hann vann kom i strid; fíggindaliðið. stadni, hvar hann hann kundi óræddur herja á, tí hann visti, at hann hevði sínar menn aftanfyri seg. Soleiðis megu vit fara fram í stríðnum, ífall vit skulu sigra. Oddamenn- inir mega óræddir herja fram, og fjøldin má standa sameind aftanfyri. Tær privatu fyrilokunar eru flestar farnar, og aðrar standa illa, og lí má arbeidsfjøldin og fiskimenn í felagsskapi laka sær reiggj, ífall landið Skulu vit bíða og líta um skal bjargast. á, at privatir menn reisa landið aftur, so bíða vit til ónyttu; tí tann dagur kemur aldri. Her á Tveroyri eru tit byrjaðir leið. Her vil syngja sum danska og komnir á rætta kunna skaldið: >Hvad er denne Bryd- Skumring eller Skal tað aflur myrkur her? Nei, tað má íkki Latum okkum vóna, at ningstime — Gry ?« verða henda. tað ber móti lýsing. Tit Tveroyrar arbeiðiskvinnur og -menn! Tit hava gjøgnum langar tíðir slaðið sum slóðbrót- arar fyri arbeidisfjøldini í Før- Ég soleiðis, at oyum. vóni, at tit halda aðrir kunna Fella tit og tann fyritøka, sum her er stovn- áfram læra av tykkum. að, so eru ringar vónir fyri, al nakað verður reist aftur nakra- staðni í Feroyum, so er arbeiðara- klassin í Feroyum fallin, og so er heila Feroyar fallið. okkum vóna, at Latum vår kemur aftanå vetur eisini hvat vinnulfvinum viðvíkur, soleiðis at vit aftur av sønnum kunna syngja: >Tað er dámligt í Fer- Tit kvinnur oyum um krossmessulíð.“ arbeiðandi slóðbrótarar — tit hava staðið saman. Tveroyra og menn — fil Haldið áfram og leingi lívi! »SMØRLIKA ... 1? „Ja, . . . vitaminir!!! AKTIESELSKABET FØROYA BANKI THORSHAVN Stiftet 1906. Afdeling: TRANGISVAAG AKTIEKAPITAL 06 RESERVER KR. 900,000. Bankforretninger af enhver Art udføres. Hovedkontor: Kontortid 11—3. Lørdag 11—2, Fil Medlemmer af — Føroya Fiskimannafelag Foranlediget ved, at et Rederi, der er Medlem af Færøernes Rederiforening og saaledes bundet til Forhyringskontrakten af 1934, der forsl udløber den 31. December 1937, har budt sine Fiskere en anden og ringere Kontrakt for Linefiskeriet ved Grøn- land i Aar (særlig vedrørende Hovedpunkterne i $ 2 og $ 3 2. Stk.), skal vi meddele, at Medlemmer af vor Organisalion maa betragte Fiskere, der lader sig forhyre for ringere Belingelser end fastsatte i Kontrakt af 1934, som Kontraktbrydere. For Føroya Fiskimannafelag P. J. Djurhuus, Formand. m. H. MATVØRUHANDILIN „S>MÆRAN'“ TELF. 47 og 48 HEIMA 133 hevur allar matverur av allarbesta slag fyri ógviliga hampiligar prísir. Stórt úrval av viðskera: pylsur, ost og hermetikk — kon- serves, bisquit, frukt í dósum, gelé, salat í smáum tettum gløsum, og appollinaris, sitrónvatn, Grape Tonic, Maarum-vatn, appelsin- vatn, hvittøl, maltøl, New Porter, »Nytt pilsnarøl«. YE Ringid, og verurnar verða sendar um allan byin! "BW ( Félkafundur, Sandi å ti Ætlanin er at halda fólkafund heima á 23. h. kl. 3 s. p. Reðarar: Símun av Skarði, Sverri Patursson, A. Djurhuus. — Songbók Føroya Fólks verður nýtt. Ungmannafeløgini Virkið og Samljóð. Útbjóðað verður hervið umvelingararbeiðið uppá lendingina undir Skorðum í Froðba. Umvølingin skal gerast samsvarandi við fyriskriving og upp- gåvu, ið frå 18. í h. eru til skjals á havnarkantórinum. Havnin leggur cement til. Havnarstyrid heldur sær rættin til at velja óheft millum tilboðini. Tilboð mega vera avgreidd til havnarkantórið áðrenn 1. juni í ár. Havnarstýrið fyri Trongisvágs havn. Gott gødingakålvakjøt, oksakigt, og gott skerpikjøt hjå J. Lambaa, telefon 89. Kappróður á Nordoyastevnuni. Konufólkamannaðir so væl sum mannfólkamannaðir bátar verða hervið bodnir til kappróður á »Nordoyastevnuni«, ið verður hildin = 5. og 6. juni. Kappróðurin verður leygarkveldið 5. um 7—8 líðina. Bátar, ið skulu rógva, eiga at melda seg hjá beddingsmeist- aranum, Petur Joensen, innan 4. juni. »Nordoyastevnarinnar« vegna Hákun Djurhuus.