leygardagur 18. desember 1937síða 2

Útflytan av fiski til Hálands. (Framhald.) J. Simonsen helt, at Dam, so ødismikil sum hann er, mundi hava okkurt uppskot at seta í hesum máli. bað ti til 3. viðgerð. Hann um at fáa málið Zachariasen segði, at Dam hevði bara funnist at, men einki positivt ávíst. Hann greiddi so nærri frá forhandling- At vísa málið til landsnevndina var unum við »Fiskaexport«. ikki tað sama sum at begrava tað landsnevndin 10.000 kr. hevði jú P. M. Dam harmaðist yvir, at Zachariasen einki positivt hevði hoyrt í tí, hann hevði talað. Talarin vildi lí endurnýggju tað posiliva: Nevndin skuldi kravt greitt svar frá »Fiskaexpori«, um tad vildi Nevndin skuldi, um hon hevði víst málið styðja hesa roynd. til landsnevndina, fyri at hon skuldi fremja tað, haft uppskot um at heimila landsneyndini til at styðja málið við einum láni 10.000 kr., um, vóru Tær talaði jú býltar í Ivey, landbrúk 5000, ella studningi. ið Zachariasen sjóvinna hinar 5000. Hesar 5000 vóru ingar, 50—100—200 kr. Av leim kundi ælladar til smærri studn- einki brúkast til hetta mál. Tað visti nevndin. O. F. Joensen helt, at tingid hevdi einki vid tflik AT »Fiskaexport«, ið óivað var best mål at gera. gjørdi skikkað lil tess. Chr. Holm Jacobsen talaði um, hvussu hann hevði arbeitt við sølu av fiski í Há- landi. Har vóru ringar vónir. Tann av Apol nevndi prisur vart jú eingin heldur. skuldi nakað var at gera. Kapilalurin nokk finna hagar, ið P. M. Dam: Tað er forvilnisligt at hoyra Joensen siga, at lingið einki hevdi við tílík mål at gera. Ifall hann heldur, al fleirtalid í ting inum hevur somu hugsan, vil eg ráða honum til at seta fram uppskot til avgerðar: >Foroya logting hevur einki at gera við fiskivinnumál. Allir menn eiga at minnast til hetta og ikki spilla tíð burtur til at skriva til Hetta slórum lingið.< kann hann við so sela stavum oman- fyri dyrnar. Rerandi erathoyra Chr. Holm-Jacobsens hymnu til sín sjálvan yvir alt tað, ið hann hevur gjort. Hesin maður ristir við grovum linjum: Har, ið kapitalurin ikki leggur lag í at leggja framat, har er einki al gera. Og har, sum hann leggur framat, har skulu vil einki gera. skal einaráðundi. Hann vera AFøroyaløgtingi 1937. har ið hann helt góð líkindi vera fyri solu av eitt sindur av fiski. A. Samuelsen helt langa talu um, et hella mál skuldi loysast av >Fiska- export. P. M. Dam frá uppskoli. boðaði einum broytingar- Til Føroya Fiskimenn. Vegna lýsing frå Færøernes Rederiforening i blødum vid rådgerd- við víkjandi årslitinum úr ini, sum felagið hevur haft Foroya Fiskimannafelag, Suður- oya Fiskimannafelag og Foroya Motorpassarafelag, skal eg For- oya Fiskimannafelags vegna loyva mær at skriva nakra: reglur um málið, 1) ti fólk ikki skal fáa eina einsíðuga uppfalun av lí, sum fyri liggur og 2) lí at fiskimenninir kunnu kreyja at vila hvussu teirra mál við- víkjandi kontraktini verður rok av leirra ålitismonnum. Reiðarafelagið sígur frá, al eru slilnaðar, og ráðgerðirnar lað er beint sagt frá; men so endar tað við al síga, at einki útlit er fyri semju seinni. Tað lykist mær nú at vera ovmikið sagt allanlíð, at ikki øll ráð eru roynd enn, og so langt frá lí. 120 steðgaði við í høvudspunkt, sum alt hesari atlogu el eilt av teimum, sum staði hevur í kontraktini frá fyrstu tíð. Tað var til, áður enn fiskimannafel- so tað eru reiðarnir sell tað agið var til, sum hava inn I sínum eindomi. 8 3 inniheldur og hevur altíð innihildi tær reglur, sum veiðan skal bytast eftir bæði millum 1 . + tt reiðara fiskimenn og millum og fiskimenn sínámillum. Greinin er nú soljóðandi: »En Del af den fælles Fangst skal kunne anvendes til Agn og til Kost om Bord i hidtil vane, uden at Besætningen faar samme Om- fang som, har været Sæd- nogen Godtgørelse herfor. Den Del af Forskefiskeriet Mandskabet der 35 pCt. og Rederiet 65 pCt. | Ved Haandlinefiskeriet fra | Skib deles Mandskabels Andel i Forhold til det Antal Langer, Kuller, øvrige Fiskeriud- byttet deles ved saaledes, at erhol Torsk, 3rosmer og Sej paa mindst 12 Tommers Læng- | de, som hver enkelt har fanget, | isk Som idet en stor regnes lige med 4 smaa stor Fisk regnes kun Torsk og langer paa mindst 18 Tommers Mandskabets Andel af Rogn samt den Helleflynder, som Længde, Level 0 ikke benyttes til Agn eller Kost om Bord, lige som Udbyttet i alle andre Tilfælde 1)deles lige- ligt mellem Mandskabel, hvor ved Skipper og Kok ikke med Hann skal vera »alfa — omega«, byrjanin og endin. Poul Niclasen talaði greiddi frá síni ferð í Hálandi, fyri at styðja málið og 5 regnes.a Tað kann nú ikki vera nakar ivi um, at orðini: i alle andre Tilfælde" sipa til oll tey tilfelli sum ikki eru »Haandlinefiskeri«, sum ley eisini sipa til oll onnur Hi J. LAMBAA kann bileggjast til JÓLA Tey, ferskt feitioksakjet, gott ferskt gimbur- lambskjet og fitaðir gásarungar. sum vilja síkra sær GOTT JOLAKJØT, biðjast um at siga frá í góðari tíð. Telefon 89. Altíð hava vit haft bíligar sokkar; men nú hava vit fingið stås-silki- sokkar fyri 1 kr. 75 oyr. parið -- og teir renna sum vatnið. Ein bílig jólagáva. | Hansina Johannesen á Bryggjubakka. Restparti: Vetrarfrakkar fyri harrar. Vetrarkápur fyri damur. verða útseldar við 25 pút. rabal. Havnar Kontanthandil. fiskasløg og oll onnur úrslit úr veiduni, sum ikki eru nevnd í greinini. Kontraktin hevur soleiðis verið galdandi bæði fyri línufiskiskup og aðrar; hesi seinastu g men fisk- við Menn úrini hevur verið drivin iskupur í slorri muni bæði línu og eftir sild, og lá 5 A bæði fiskimenn og reidurur hy. “ nava hildið, at býlið millum reiðarar og fiskimenn í hesum tilfellum ikki var hóskandi eftir kontraktini hava teir á ymissan hátt roynt at gingið uttan um kontraklina. Tíðin má soleiðis sigast vera inni lil at fáa ásett reglur fyri aðrar fiskimåtar enn snørisfisk- ikki at hava eina kontrakt, sum menn iskapin, lí lað er regluligt 34 síga seg vera noyddan (til al bróta. Fyrst í november mánaði í ár fekk Foroya Fiskimannafelag frá reiðarafelagnum eilt uppskot til kontrakt, sum í mangar mål- ar var ringari fyri fiskimenninar enn verið hevur nú mong, mong úr. Yvirskriftin í kontraktini sum verið hevur var hendan: „Kon- trakt indgaaet mellem Færeernes Rederiforening og Føroya Fisk- Forhyring af tilhø- Færøernes imannafelag for Mandskab til Skibe, af som re?! Medlemmer Rederiforening“. Yvirskriflin í uppskotinum an november er komin til at ljóða „Kontrakt for Haandlinefiskeriet Hetta »Haand- linefiskeriet“ ger lað av, al o. 8. fr.« orðið: nu kontraktin í framlíðini bert er ætlað til at galda fyri snøris- fiskiskap. Hevdi nú reiðarafelug selt ið eisini fram uppskot um hvussu vera skal við hinum fiskimålunum, so var fyri so víti einki at síga hartil, men tað gjørdi reiðarafelugið ikki. Mein- ingin målti (fi ætlast at vera tann, at hinir fiskimåtarnir skuldu kontraktast við påmynstringinu | | eftirhondini, sum brúk var fyri leimum; men helta er ikki fisk- imonnum Í lagi; teir viljn helst hava konfraktviðurskiftini í ordan, úður enn teir fara (il skips. Stjórn felagsins setti lí fram uppskot til kontrakt fyri eitt fyri sildaveiðu. At reiðarafelagið OU » snøris- og linufiskiskap vildi ganga við til bytifpart- ikki anna millum í hesum uppskol- um kundi vera væntandi; men al tað ikki vildi hava somu kontraktina at umfala báðar hesar fiskimåtar var ikki vænt- andi, eflirsum báðir mátar vera brúktir við somu skipum, somu manning, ja, ennló á sama fisk- ilúri; men tað vildi reiðarafelag- ið ikki, tå partarnir komu saman til ráðgerðar. Um helia er Ind hin fyrsta Osemjan er, og á hesum skeri eru ráðgerðirnar strandadar fyri fyrst. toyndir eru gjørdar við al koma tilsætlis um býlið parl- | ne«. At kasta halan í vatn og síga í forhond, at nú er einki útlit fyri semju seinni, tykist mær al vera ovmikid sagt, og lítið klókliga sag). Poul Juul Djurhuus, felagsformaður í Foroya Fiskimannafelag. Forholdet mellem arheidsgivere og ar- hejdere paa Suderg. For dem, der kendte de store rederivirksomheder paa Sudero, da de stod í deres højeste glans, virker del vemodigt nu — saa fan sar efter — al se dem ligge »døde«: anlægsbroer er gauet i stykker, mos gror paa fisketørringspladserne, pakhuse staar tomme og forladte. Aarsagen til denne katastro- fale tilbagegang for købmands- standen paa Suderø er maaske ikke saa let at pnavise, . nogle mener, det er nemesis, fordi ar- behandlet bejdsgiverne har ar- bejderne saa skandalest, andre der ser klarere vil uden tvivl give kobmændenes manglende evne til i den vanskelige efter- krigstid at træffe de riglige di- spositioner skylden. Som el stjerneskud paa him- melen kom og forsvandl suderø- købmændenes glanstid, millioner kroner kom og forsvandt spor- løst; tilbage til tvangsauktionen blev nogle halvraadne kutlere, gamle pakhuse, fiskepladser, en masse jordegods, som købmæn- dene, der til at begynde med ikke ejede »syru í vegg«, paa en eller anden uforstaaelig maade havde skrabet til sig og nogle individer, som intet ordentligt arbejde har lært. Detle er paa suderø. kapilalismens saga Man ser, at der prales med suderøkøbmændenes godgøren- hed. Det er muligt, at de har givet af deres overflod, men deri er der jo ikke noget stort; slort er der i at eller hvad hjælpe en ung rask mand med anna millum og onnur vidur- skifti í kontraktini, ullan tad 16 hevur eydnast at nærka part- arnar somikið, at endalig semja er komin flug um nakað nevnu- vert. Uppskotið frå Føroya Fiski- mannafelug um sildakontrakt hevur slælt ikki verið til við- gerðar enn. Utlit fyri semju um tuð nevnda høvudspunktid skuldi ikki verið so Ul av lagi, 1) vegna less, at báðir parlar eru á einum máli um lad, at kontrakt er neyðug fyri línifiskiskapin, 2) vegna less, al tad er mest praktisk, at báðir fiskimátar eru undir somu kon- trakt, tí teir vera drivnir saman. Um semja fæst í lag um býlið partanna millum og onnur við- eilt annad fyri seg, sum eg í hesi urskifti í kontraktini er stund ikki skal ultala meg um; men kunnu partarnir ikki koma ásamt sínámillum, so er vegurin opin al fara til hin lógliga semj- unarmannin, »Forligsmanden i Arbejdsstridigheder þau Færøer- at bygge en hytte paa betingelse af, at han og hans eventuelle efterkommere skulde trælle hos købmanden, indtil gælden var betalt, medens der samtidig blev ja, færøske forhold kan man næsten bygget flotte villaer, efter sige slotte, af den overflod, som arbejdere og fiskere havde op- arbejdet, ikke alene til købmæn- dene, men ogsaa til deres nær- meste paurerende. Der er ofle af rederne blevet pointeret, hvor stor risiko de havde. »Vi risikoen«, alene bærer hele kan man ofte høre dem sige; men er der ikke gang paa gang bevist, at deter fisker- ne, som arbejder med livet som bærer den største indsats, der risiko. Rederne beholder livet, for- der ude. selv om det gaar galt med relningen, men for dem, mislede livet, var alt haab Í denne tid da den ene for- efter den anden paa og hjem«, sætler de samme men- retning Suderøen gaar »neden om