leygardagur 9. apríl 1938síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
FRÆLSI
0yr. á 3. og 4.
17-mannanevndin.
Posamaturin ella hin beinleidis studningurin frå ti
lííla Danmark til hitt føroyska fólkið fer ikki at
bata i longdini, særliga tá id studningurin ikki
kann muna nakað, sigur statsministarin og leggur
altrat, at einasta bjargingin er arbeiði, arbeiði og
aftur arbeiði — arbeiði, ið kann geva fólkinum |
hampulig kor.
Statsministarin og P. Niclasen
hava talað í radio um Foroyar.
Statsministarans tala var
vitnislig, júst tí hann lalaði sum
tatsministari, altso fyri
fólkið.
At harra Stauning er ein hin
ljórnina og hilt danska
neinkønasti Dani í førovskum
iðurskiflum, eru allir menn
reiðir yvir. Hann kundi tí tala
sum hann, ið ikki er fremm-
andur Feroyingum og leirra
krøvum og tarvi:
At vidurskiftini í Førovum
eru sera ring undirstrikaði harra |
Stauning. Og havn legði aftrat,
at Føroyingar máltu verða |
hjálptir. Danmark hevði eftir |
førimuni roynt alstuðla ogstyðja |
her uppi. Men tað munaði ikki |
bert at geva eitt slød av bein |
|
leiðis studningi. Forovingar vóru
líka armir fyri tað. Tað, ið nú
yrst og fremst ráddi um, var
t fáa sett lonandi virki á stovn,
landi sum á sjónum. Ein
lanur, ein skipan målli leggjast,
] 88)
in skipan sum tók allar mog
ligleikar við. Hann hevði ti
{t eina nevnd niður, sum skuldi
ika heila tað foroyska vinnu
við til viðgerðar og kanna eflir
ggjum vinnuvegum og bera
um planir, hvussu fram skuldi
og fyritok-
Ein arbeids
rast.
etlan, sum var mogulig al seta
tað
at bera seg,
tað
verk og fáast
5
r vegurin, var einasta
arging.
Orð so sonn kunna
tað er
sum ey
era — og gleðiligt, at
ið er júst stalsministarin, ið
gur tey til hitt foroyska fólkið
) øllum ríkisins íbúgvarum
im áhoyrandi.
So ringar sum tfdirnar eru,
harðliga treingja Føroyingar
I at hoyra, at tað er vilji og
Føj
tugur til steðar hjá landsins
lýrandi monnum at leggja orku
fyri at fáa bart burtur ta dapru
'8 myrku tíðina, ið nú ríður
tólkinum sum ein marra.
Er viljin sterkur og áhaldandi
toyndum til atstuðla og hjálpa
hjálpa til sjálvhjálp — ívast
VI ikki í, at møguligleikar eru |
for- |
L; singaprisur fyri petitreglu:
: síðu.
-FØROYA-
30 oyr. å forsiduni,
avsláttur í prísinum,
til steðar hjá tí foroyska fólk-
inum at skapa sær livilig kor
her á landi. |
Okkara jørd, okkara undir-
grund og hilt hardbalna, men
5
ofta fongrika havid kann geva
dagligt breyd å føroyskan disk,
tå id bert okkum verdur veidd
algong til virkispening og nú-
timans bestu ambod f samband
við einum visindaligum arbeiðs-
lagi: Vit ivast ikki í!
Vil vilja vóna, at tad má
eydnast teirri fråbodadu nevnd
al arbeida og fáa fram (ad, ið
statsministarin lýsti eftir. Tí nú
er eingin stund til at dråla
deyðin stendur í durum núver
andi vinnulívsins og kann bert
rekast burtur av nýggjum sterk
framlaks-
um og årædisfullum
huga og idni
Hitler — |
og heimurin.
Hitler er heimsins stórsti stats-
nazistur fyri Í
helt fyri
maður helt ein
eini lalu, hann forara
num fyri nøkrum døgum síðani
Er lað so? Og hvar er stórleiki
hansara
At Hitler hevur ført ein harðan
politikk, ein málvístan politikk,
eru allir menn á einum máli
um. Og skulu vit meta stats- |
úrslilinum úteftir,
Hitler er
Men
leggja vit måtstokkin eftir, hvussu
manni eftir
vilja vit viðganga, at
slalsmaður.
ein slórur
|
eydnurikt og verunliga sterkt og
samanrunnid tjóðir og heimurin
ávum, tå
eru av stalsmansins
rokkur Hitler ikki langt.
Tf lad er eyðvilað, at tann
leið sum Hitler legði, tá ið hann
lók róðrið í Tysklandi, hevur
ikki bert selt jarnhalin á yvir
helmingin av lí
tikið frá tí
frítt, liva frítt og
viðurskiftum. 8 miiliónur
lýska fólkinum,
rættin til at hugsa
skipa sínum
egnum
javnaðarveljarar 3 milliónur |
kommunistveljarar við fleirra
JAVNAÐUR
Við storri lýsingum | | Leygardagin 9. april 1938.
fylgi rændi og valdték nazisman
og gjørdu teirra lívsrætt til
einkis. Tað sama er nazisman |
|
í ferð við at gera við helmingin |
av lí eysturríkska fólkinum.
Valdtaking, trælkan, og hjarta-
leysur harðskapur ímóti ellum
teim, ið hætta sær al hugsa og
nazislarnl
Hillers
lala oðrvísi
tað er
politikk og stalsmansskynstur.
enn
eyðkenni fyri
Og ål eflir, móti hinum rikj-
unum hevur Hitlers politikkur
ført vid sær, at allur heimurin
er við at gloyma fridartankan, |
friðarhugsjónina og inn Í
g ganga
eina djevilska kríggsorsku, ið
rópar: våpn, våpn, eilur og allur
at knasa
djevlaskupur fyri
»figgindan«! Og allir dubba seg
Hvat hava vit í væntan?
Kriggj, siga tey flestu!
SOCIALDEMOKRAT
BROÐURSKAPUR
| Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið +
verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum
| og skrivstovuni. Telf.
»offra« milliardir omaná milli-
ardir fyri at standa fyrireikadir,
»fføg
sterkir at slåast, at knasa
indan« — og tå id so brestur á,
tå verður ragnarokkur, tå hvørva
Germunarar, Rómverjarar Sláv-
ar, tá hvørvur hin hvítu »rasan«,
kódnar í sínam egna djevla- |
skapi.
Hella årslitid er ogiliut, stóri
kann onkur siga — men tað er
ikki gott, tað eigur ongan reinan,
håbornan og eydnugevundi slór-
leika.
Tad er .......vil óttast ut |
skíra henda stórleika við sínum
rælla navni. |
Ein helheimsgjóstur frystir |
orðini á lunguni.
Ur Paris frættist hósdagin 17.
mars til donsk blød soljóðandi
tíðindi:
„Hitler taler i Dag í
Rigsdagen.
Rigsdagen" skal omdannes til et
Rigsraad, hvor Minoriteterne, der-
ibland Sønderjylland, skal
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
repræsenteres. |
Í Morgen indkuldes den tyske |
»Rigsdag«, hvor Hitler vil holde |
en Tale, der imødeses med |
stor Spænding Efter hvad |
Madame Tabouis er í Stand til |
at oplyse í »Oeuvre« vil dette |
Møde blive den tyske Rigsdags
sidste. Den skal omdannes til
en Slags stort Statsraad, der
skal kaldes »det tyske Folks |
Rigsraadc. |
Í delte »Rigsraad« vil der være |
Repræsentanter ikke kun for |
Tyskland og Østrig; men ogsaa
for de nationale Minoriteter i
Nabolandene. Madame
nævnes saaledes: Sudetertyskerne
Tyskerne i Jugoslavien, i Ru
mænien og i Sønderjylland.
|
|
|
Vabouis |
Í
!
|
|
|
. , |
Blandt de Kendsgerninger, der
vil blive fremlagt i ,Rigsdagens'
Møde, vil bl. a
Pagt
det
være en ny
med Rumænien, der sikrer
tyske Rige san godt som
hele Rumæniens Petroleums-
produktion, og en anden Pagt
hvori dette |
med Jugoslavien,
Land forpligter sig til at holde
Tilfælde af et |
Jugo
sig neutralt i
5
Angreb paa Tjekoslavien
slavien er saaledes i Strid baade
med Folkeforbundet og den
lille Entente.«
Danmark veit soleiðis nú,
hvaðani vindurin blæsur, og at
ikki vildu
leir høvdu rætt, sum
kráma eflir meira av Suður- | Latum okkum ynskja teim blíðan
stjørnarpøllum.
at tann líð
Stauning, sum nú er for-
sælisráðharri Danmarkar, var
eisini tá limur av ministeriinum
Zalile.
honum nú stjórna rikinum, eru
líka so
hinir, er
júllandi enn lí, leir nú hava
fingið. Og líverri, ut tað er óivauð
meira enn nokk — ja, nógv
ovnógv. Ég skal lata vera við
at spáa nakuð — lí nú gerst
einki umaftur av tí, ið gjørl er;
men luð var orsøkin (fil, al
Zahle målti rúka av ministara
allinum, at hann ikki vildi taka
]
heila Sudurjåtland; men hvat
leir nú, sum harðast
eru roptu
lá? Ja, ein av teim ynskti nú
ein dagin í danska rikisdegnum,
at uppreisnarmenninir skuldu
f Spanien. Hvussu skal
vinna ]
verða vorðið í verðini, soleingi
slíkir menn sila í ríkisdogum ? |
Tad danska Suðurjútland skal |
|
nú senda »repræsentant« til lann
tyska »rikisdagin« Í Sovitt er |
|
tað nú komið. Hvat verður tað |
næsta ?
Enski forsætisráðharri Chamber-
helt
lein rødu nú um dagarnar,
og neyndi hann nekur lond,
sum Ongland er skyldugt at
hjálpa, ífall tey verða fyri álopi
Danmark
Hetta tykist
Hann nevndi ikki
millum hesi lond.
løgid fyri monnum, sum minnast,
al tað
júst var Ongland, sum
eggjaði Danmørk til at taka
norðasta part av Suðurjútlandi
aftur frá Tvsklandi. Ja, enntá
meira varð bjóðað Dønum; men
til alla tað
menn,
lukku vóru varnir |
sum sótu á Danmarks
Teir varnaðust,
fór at koma, tå ið
Tyskland kom aftur á fotur.
At hann og teir, ið við
varnir, sum Zahle og
einki at ivast um.
——
Porto, Blaðið
148
12. árg.
byr — — tí nå skýggini
eru
svartari enn nakrantíð í okkura
dogum.
Í eini rødu, sum hin russiski
utlanríkiskommiserurin Litvinof
helt í Moski fyri
bladmonnum, seyði hann m. u.
fyrr
(Abessi'ni)
útlend kum
at meðan álopini vóru
ullan fyri Europ
og í úljuðaru Europas (Spania)
D. .. Saa el
Voldsdanden denne
Gang blevet begnnel i Europ:s
Centrum (Evsturrfki).« Víðiuri
heldur hann fram: „De smaa
Stater er truet!
I første Række trues Tjeko-
slovakiel, derefter truer Faren
med at vokse op til nye Kon-
flikter.
Den nuværende internationale
Situation stiller alle de freds-
g i Særdeleshed
í
R
elskende Stater o
Stormagterne Spergsmualet om
deres Ansvar for den videre
Skæbne, der venter Folkene i
Europa og ikke blot i Europa.«
Litvinof endar við at lala øll
lond uttan Tyskland og Itulia
vita, at Russurin ver sig sil
Ansvar bevidst«, og er búgvin
til hvønn dag, tuð skal verðu
vtil at deltuve i kollektive Ak-
lioner, som har til Formuul ut
hindre en videre Udvikling af
Angreb og fjerne den forhøjede
Fare for et nví Verdensmvrderi
Í Morgen
være forsent, dog i Dag er dei
kan d
endnu Tid dertil, hvis alle Stater,
særlig Stormugterne, vil indtage
en fast, utvetydig Stilling over-
for
;
Frelse af
Sporgsmaulet om kollektiv
Freden.c
Alt skuldi
Russurin saman við
soleiðis verið gott
og væl; lí
Fransinum og Onglendinginum
skuldi orkað nakað; men sann-
leikin er óivað tann, at Cham-
berlain einki álit hevur á Russ-
inum. Tað hevur Stalin nylige
volt við opinlýst at boða verð-
aldarkollvelting
Bolsar hava í Týsklandi spælt
Hitler allar trumfirnar beint í
hendurnar — bara teir ikki
gera hann til ein verðaldar-
keisara, mangar ferðir storri
enn Napoleon og hansara líkar.
O. u. 100 fólk hava tíkið lívið
av sær í Wien fyri hvønn dag,
Hitler
Mest er tað jøtar, ið
har.
fáa
riknir
maklina
ikki
frið at liva: — teir verða
síðan tók
frá ollum embætum og ødrum
Allar
drápi og
tílíkum plássum. bøkur,
sum ikki greida frå
kríggi, og sum ikki rósa tílíkum
fjandansskapi, verða brendar.
Menniskjan skal stult og greitt
gerust lil eina maskinu — eina
kriggsmuskinu — ella helvitis-
maskinu,
vidurskiftu skrivar
Um hesu
ein innsendari í danska »ÅArbej-
++
Í
|
d
EA