leygardagur 23. september 1939síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
)
JAVNADUR
BROÐURSKAPUR
FRÆLSI
; | Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni, |
Nr 38 20 ovr, á 3. og 4. síðu. Við størri iysingum fæst
. .
| wsláttur í prisinun |
Leygardauin 23. septbr. 1939,
| Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið
| erdur bilagt
vstovuni Felf.
Í posthúsinum, brævsavnarstødum
Porto. Blaðið |
143
FYLKING
vid
landsbjarging
fylkingarmerki.
Ein fimbulsvetur blæsur yvir
Europa alla verðina. Ein
stórur partur av verðini hitt
velduga Kina, Japan, Rusland,
Poland, Tyskaland, Frakland og
verdaldarrikid England vid øllum
sínum kolonium vid fleiri hundr
að milliónum liggur nú
undir kanóndundri, loflsálopum
og undirvalnskriggi. Og hin
parturin, ið ikki er beinleiðis
uppi f, er kroystur undir
ralionering og skerjan bæði á
ein og annan hált. Hann stendur
sum á glóðum, veit seg ikki
Eingin íbúgvari kann
ótla
tryggan.
leggja seg á kvoldi uttan í
Hvussu skulu vit koma undan hansara hjartaleysu
fyri á morgni al vakna upp
sum lulfakandi í krísnum.
Heldur ikki vil her á hesum
fjarskolnu ovgejum kennaokkum
Vitkenna kriggshondina
All
personligt frælsi er fokið. Eingin
tryggan.
snorast eisini at okkum.
er longur sín egin fríi maður.
Lógir og fyriskipanir koma
hvønn dag sum meiri og meiri
minka um loyvi at vera harri
yvir eins egna livimåla og veran.
Fimbulsveturin kenst eisini í våra
farvatni. Kaldur blæsir hann
úr ollum hornum. Hvor einasti
hugsandi maður og kvinna
megu spyrja:
ihelirystandi barkataki?
Undir trodkan av hesum
spurningi kenst okkum, sum
allir hinir dagligu spurningarnir,
okkum
ið hava hugtiki0
og
brunnid i okkum, likasum
særast so undarliga
hvørva og gc
smáir og lydningarlítlir. Og í
lað sum all í
lata tað
hesari kenslu er
okkum manar (il at
skiljandi fara og laka lógvalak
saman við ollum okkara lands
monnum og ríkisins góðu
kreftum fyri í felagsskapi al
royna at bjarga okkum undan
lí hóllundi vanda, ið gyrðir
okkum frá ollum síðum.
Nú er eitlans eitt at gera:
Bjarga folkinum frå svelting og vinnulívi okkara
frå heilt at steðga.
Ti megu landsinteressurnar ganga fram um einstaklingsins
interessur.
Til fiskimenn.
Fiskimenn eru bidnir um ikki at lata seg hyra við
trolarum til ísfiska fiskiskap fyri enn kontrakt er komin í
lag millum Føroya Felag fyri Trolarar og Garnskip og
?
Føroya Fiskimannafelag.
Formaður Føroya Fiskimannatelays.
Kunngering.
Tað verður her gjørl
ross og gæs inn í Flatnahagan.
hesi
Um so er, al
verða tey líkin upp.
nevndu
kunnigt, at:tað er ólógligt at reka
koma havan,
kríntúi inn á
Tórshavnar Byråd, 19. sept. 1939.
|
Í
|
|
|
|
|
|
!
|
|
|
|
|
|
|
Feroyingur í U.S. A.
SI
IS ára
Djurhuus,
við Vág
samalur.
Ein landasek at fáa ein slíkan mann til okkara
umboðsmann í Amerika.
Nú, ið stórkríggj aftur
um heimin, og vandi er fyri
] I
sjómenn, sum sigla Ul kriggs
forandi lond, vil eg nevna ein
Føroving, sum fór sum
fálækur fiskimaður frá Føl
ovum og sigldi við enskum
skipi oll kríggsárini og nú el
skipari á stórum dampara í
New York.
Poul Djurhuus var 3 ár og
fiskaði við slupp í Foroyum,
men fór so niður al sigli um
várið 1912 og sigldi við donsk
um skipi í 2 ár. Men í 1914, tá
ið kríggið brevt út, varð hell
skipið upplagt í London Få
allir menn avmynstraði Men
Poul Djurhuus lå ikki leingi á
landi. Hann gøjordist matrøsur
við einum enskum dampara, ið
sigldi frá Glasgow. Har sigldi
hann eill ár og fór so á skipara
skúla í Kardiff í Onglandi. Frá
1915 til 1918 sigldi hann sum
slýrimaður við enskum skipi
uttan at hava tikið prógv; ti tå
var (fro! uppå fólk. 1918 tók
hann so skiparaprøgv í New
York og kom so sum stýrimaður
umborð í amerikanskt skip. Í
1924 gjørdist hann skípari i
Grace Line í New York og
hevur fort skip fyri hetta felagið
í oll
Fyri 3 árum
árini síðan Tá.
síðan varð hr.
Djurhuus útneyndur til løjtnant
kommandør reserva i
amerikanskari marinu.
Høvdu Førovingar nå í hesum
vandamiklu tíðum kunna samslt
um at heitt á ein slíkan mann
at verið okkara umboðsmaðu
f Amerika, so fingu vit tann
rælta mannin bæði al selja og
1 Í
1t ikar |
keypa fyri okkum har yviri.
Fyri nøkrum árum síðani
tHlaði staturin hópin av peningi
tlsending av monnum frá
Førovum at kanna eftir markn-
im fyri fiski.
| loyydi mær lá al skriva
I harra Djurhuus og spurdi
n, um hann kundi hugsa
sær [il at tíkið starvið sum
Foroya umboðsmaður í Amerika.
Iss roknadi við, at løgtingid
málið í hendi at skipa
Poul
affur,
fekk
úlsendingunum. Hr.
skjoll
IVrI
Djurhuus svaraði
at hann føldi lað sum skyldu
fyri sítt fødiland
sinn af arbeiða
Húnn heyði siglt nm all
Amerika skrivaði hann
hæði evstanfyri og vestanfyri,
norðralaga og sunnalaga, og ofta
talad við fiskakevparar um fot
Hann var greiður
ovskan fisk
vvir, af vit lættliga kundu finna
marknaðir, serliga um vil keyptu
umerikanskar verur fyri nakað
av peninginum. Hann viðlegði
anbefalingar, sum hann hevði
frá fleiri hoglslandandi monnum
í U.S. Á. millum annað frá
limum av kongressini í Washing
ton og fyrst og fremst frá
reiðarunum, sum hann siglir
fyri
Men so er vorðið í Førovum,
X
at løgtingid og Førova fiskimenn
fingu einki al viðvíkjandi
siga
fiskasøluni í Foroyum alt er
privat, ja, enntá Førova Fiska
export verður enn stýrd sum
ein privalkapitalistisk fyritoka.
Neyð lærir ofta nakna kvinnu
al spinna sigur orðalakið. Kanska
tann neyðin, vit nú eru í, kann
læra okkum at leggja um á ein
annan bógv og fáa alt í rætt
lag. »Betri seint enn ongaulíða.
Latum okkum nú stands saman
illir sum ein, so stríða vit nokk
føjøgnum hesar myrku tíðir,
okkum.
få t
um nú eru yvvit
Latum okkum okkum
svóðar umboðsmenn úti í verð
ini, sum kunna og vilja arbeiða
fyri okkum og samun við okkum
At harra Poul Djurhuus er
tann rætli maðurin at hava fyri
einki at
okkum í Amerika, er
laka feil av.
J. H. Danbjørg.
Vitaminir.
vilaminfrot Í
Hetta
verið kunnugt fyri teimum gomlu.
Um várið er
foroyskum mati. hevur
(ey tosa um, hvussu sjúkligt
ið grasrelurnar fara aflur
at liva. Í tað
dey Ostalid er slørst
er lá,
nýggjari tíð er
prógvað, ut
um várið, ymissar sjúkur taka
seg mest um vårid og lí
líkt,
upp
ivaleyst av hesum sama
vilamintroti.
Orsøkin til, at vártíðin er so
vitaminfåtøk er tann, at grødin
missur dastid av sínum vilamin-
5
fori, meðan hon verður goymd.
Tann grødi, sum neytini fáa,
missur eisini sínur vilaminur, tí
er mjólkin eisini viluminfátok
um várið.
Harímóli tær urtir, sum vilt
lata standa úti í jørdini, sumt. d.
rosinkål, grønkål og vetrarsalat
missa ikki sínar vilaminir. Råar
urlasaftir og rásúlliloj missur
heldur ikki sínar vilaminir. Her
er lí eilt umrådi, sum fólk
leggja seg eftir, at
eigur til at
sær plantur, sum kunna
standa úli um velurin og at fáa
sær rásúltilej, fyri at bøta um
la sjúkligu vártíðina.
Í summum føri eru vilamin-
irnar knýttar til lítin á evnum.
Dimmar gularøtur og tomatir
hava |. d. vilaminir
hleikn
meira enn
gult summarsmer hevur
tuð
is við
g
i
nógv meira vilaminur
enn
hvíla vetrarsmørid, eilt e
3
dinmari blommu kann hava
lríggjar ferðir so nógva C-vitamin
sum eilt egg við bleikuri blommu.
Viðvíkjundi vøkstrum, ið ber
kunnu trívast, er ut
Sólber er
nevna:
lann vilaminríkasta
fruklin. Annars eru bæði jarð-
ber, stikkulsber, hindber og
Men
vilaminirnar í teimum tola ikki
ribsber góð vitaminfødi.
kóking, so tað er avgjørt neyðugt
at rásúlta hesi evni.
Nokur tel fyri, hvussu nógv
eilt vaksið menniskja treingir til
av C-vitamin um dagin:
Ps