mánadagur 15. januar 1940síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
FRÆLSI
Lysingaprisur
20 oyr. á 8.
og 4.
fyri petitreglu:
síðu. Vid størri lýsingum fæst
avslåttur í prisinum
30 oyr. á forsiduni, |
Mánadagin 15. januar 1940.
JAVNADUR
FØROYA
SOCIAL DEMOKRAT
BRODURSKAPUR
Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið 4 Porto. Blaðið p
verður bilagt á posthåsinum, brævsavnarstødum 14 årg
| og skrivstevuni. Telf, 143 | . .
Hvorir. arbeldsmenn og fiskimenn hue! JArðas purningurin.
velja hin nýstovnaða kapitalistaflokkin, id.
nevnir seg „Feroya Fólkaflokk“?
Hverjir Føroyingar kunna velja henda flokk,
hvers oddamenn, stórhóndi Jóannes Paturs-
son og Chr. Holm-Jacohsen, vóru ímóti
1)
5)
9)
10)
11)
12)
finansorðningsins:
minkan av kommunanna
amtsskalli.
sleppan kommunum frå:
a) mesta partin av ellisrent-
uni,
b) allari invalilurenluni,
c) einkjubarnapeninginum,
d) læraralønunum,
e) sjúkrahús- og sjúkrakass-
aútreiðslum,
f) */, av allari særforsorg,
stóra studningi til gymna-
stikkhús, leikvøllir, svimji
brunnar,
menlaskúlamálinum: fríum
real-, studenla- og lærara-
skúla við fríum »logii« fyri
fåtækramannabørn,
framhald av havna- og veg
abyggingint,
bygging avsjúkrahúsi á Tvort
Dr. Alex
Hospilal« og bygg-
oyri, víðkan av
andrines
einum
ing av
húsi vid studningi til drift
ina av sjúkrahúsunum,
eykastudning til tuberkla-
sjúklingar,
uppískoyti til seinasta finans
plan,
TR studning (il ein
eggrunn,
sanering av komunanna
skuldarviðurskiftum,
studning til bygging av ling-
og rættarhúsi,
beinleiðis
hækking av (i
skaltinum á tær stóru inn-
tøkurnar.
Hver kann stemma á tann
lokk, hvers oddamenn vóru
ímóti erhvervskommissi-
Ónarinnar:
landbrúksskúlauppskoti,
studningi til drift av skúl
anum,
studningi til seyðabrúkið,
studningi til eplagoymslur,
» > garlnarfir,
» > royndarbrúk,
» > motorar og
skipabygging,
» > sildaroyndir,
loningargrunninum til fiski-
menn.
tráðleyst telefon- og tele-
grafsamband millum út-
heimin og Havn og Tvør-
oyri,
sinnissjúkra-
11)
16)
studningi til ein induslri
grunn,
studningi til heimavirki,
byggilånsgrunni,
uppskoti um at víðka fiska
sølukvotanina á leim pri
mæru marknaðanum upp i
17 milliónur ella 36.000 |
tons framleiðslu av sall-
fiski,
uppskot um studning il
teirra, ið komu al hava
undirskot vegna sølu av
veiðuni á leim sekunderu
marknaðunum,
setan av eini vinnulívs-
til
farmasiglingsspurninginum.
nevnd fremjan av
Hver kann stemma uppá ein
flokk,
1)
Ja,
ingur
seg Um),
hvors oddamenn
A
no
hvers oddamenn vóru
ímóti jarðareforminum,
ið
ein
millum annað skapti
foroyskan jarðagrunn,
10 ár
vil
sum í hovuðsakligu
frá sláli -- veila lí for
oyska jarðabrúkinum yvir
2 milliónur,
og sum vil, um prestarnir
ikki forða, gera preslujorð-
Ð
ina aflur til foroyska ogn,
arbeiðandi
táið
slemma uppá ein flokk,
hver Føroy-
kann, hann hugsar
hava stemm-
ímóti ollum hesum, sum
í lopi av líggju árum vil geva lí
føroyska
milliønur?
in
so
20
Og
menn hava
samfelagnum um 19
Taka
vinnuflokkurin
talid Lil
vit finansplan-
við, sum var
óður á, veksur yvir
milliónir.
Hesir
verid imoti uttan at
heiðraðu lesarar!
seta nakað ístaðin.
Eingin
er
hvussu
ka .
smámaður í
kann stemma uppá
pitalistflokkin !
TELEFONER: 16:
á VENDS |
LUT 2 EN+
* gø , ;
GX
-
Vík
|
| heilárskúfóður,
„sambandsmannsins“ ranglýsing.
Vit prógva, at tað er rætt, sum vit siga og rangt sum
„sambandsmaðurin“ sigur, tá ið talan er um, hver ið reisti og |
kravdi igjøgnumført jarðareforms málið.
Við endurprentan úr løgtingstidindum prógva vit sambandsins
og sjålvstyrisins longu mólsteðu móti javnaðarmanna krevum
um eina jarðaumskipan, særligan føroyskan jarðagrunn og tingsins
yvirtaking av kongs- og prestajørdini.
blad
logtingslíðind-
Í næstseinasta greiddu
vit við úrskrift úr
um frá hvussu sambandsmenn |
og sjálvslýrismenn feldu tey av
krav
javnaðarmonnum reislu
um
1)
undir
at kongsgóðsið skuldi fara
lingsins vald (1928, sí
loglingslíðindini).
2) at øll kongs- og »benifi
cernd« hagajørd í Feroyum
håsmanslutir
til
skal úlslykkjast í
á slødd frá tveimum SEX
at landið ber kostnaðin av
kortlegging og útslykking, og
al jørdin skal latast í lívs- |
varuga leigu, o. a. (sí løglings
tíðindi 1929)
1930 kom so
Men (ad fekk
kendu jarðingina:
»Sagen
Aara. (Si
blaðs. 82).
Sama år
málið aftur
fyri. hesa væl- |
til
loglingstíðindi
næste
1930,
udsæltes
> R
ingur til uppdyrkan« fyri |
síðu 82, 83
kom fkisstudn- |
á Ungi (sí lotingst
84, 85).
Landbrúksministeriið skjytu
sela eina 3manna-
at
uppá al
nevnd til viðgera jarða- og
14
uppdyrkingarspurningin. Um
ið minisleriið gevur
uppgávuna,
hesi nevnd, hevur nevndin í |
nevndarálitið líkið hetta úr |
ministeriis brævi:
»Med Hensyn til den Udval
get stillede Opgave, skal be- |
mærkes, al Spørgsmaalet om,
hvorvidt der bør gennemfores
en særlig Lovgivning, siglende
til
paa Færøerne,
Opfattetse
Fremme af Opdyrkningen
efter Ministeriets
bør behandles paa
en bredere Basis, end sket ved
af Lt
nævnte
ikke
overfor
de dtagne, oven-
Ministeriet
iglingel ve
Forslag. vil
vel stille sig afvisende
Tanken om al
Statstilskud til Opdyrk-
det med de nu
yde di-
rekte
da
ning, men
gældende Lovbestemmelser er |
den enkel-
Besiddel-
egner sig til
meget vanskeligt for
te Mand
af Jord,
at komme i
se som
Opdyrkning, man Ministeriet
det
get særlig fæster sin Opmærk- |
anse for rigtigt, at Udval-
somhed Spørgsmaalet om
til al
til Opdyrk
paa
ny Lovgivning, siglende
skaffe Jord frem
ning ..,..
Nøkur brot úr ålitinum um
| flokkanna stødu til hetta:
»Et Flertal (sumbandsmenn
sjålvstyrismenn: Effersee.
Weihe, Malras,
Patursson) hævder, at
og
M. Samuelsen,
Niclasen,
denne Sag kun kan blive for-
sinket ved, at den, som af Mi-
nisteriet foreslaaet, kædes sani-
men med Spørgsmaalet om ny
til at skaf-
Lovgivning, siglende
fe Jord frem til Opdyrkning ..
Der er aldeles ikke nogen
Forbindelse mellem de to Sa-
ser, at de nødvendigvis bør
; 8
tølges.«
Sambandsmenninir Effersoe,
M. Samuelsen, Weihe siga seg
men leggja við:
Man
indser
dog, at Lagtingel
for at undgaa enhver Misfor
staaelse bør udtale, at man
ikke herved tilkendegiver no-
gen Tilslutning til den af Mini-
steriet stillede Opgave for Ud-
valget om Gennemførelse uf en
Fremme
Med
Hen-
til
Ethvert
maa í
fril stillet.«
særlig Lovgivning
af Opdyrkningen.
lem af Tinget saa
»
seende være
Tvydiligari og kraftigari fyri-
fráboðan frá sam-
varni og
bandinum um, at tað ikki vildi
til vid til
javnaðarmanna
binda seg at vera
og minisleriis
krav um ein jardareform, kann
væl ikki gevast.
slødu
Um javnaðarmanna
stendur:
»Et Mindretal (Viðstein) til-
træder uden Forbehold Ned
sæltelsen af et Udvalg i del
omhandlede Øjemed.«
Sjålvstyrismanna sleðan:
»Et tredie Mindretal (Malras,
Niclasen og Patursson) .....
Mindrelallet maa derfor fra-
rande at vælge Medlemmer til
oftnævnte Kommission.
So koma vit til Uppskolini.
Forslag
Af hele Udvalget
Laglinget udtaler over for
Landbrugsministeriet
1) at det er magtpualiggende
at Sagen om direkte Staisbi-
drag fremmes i Henhold til
Lagtingets Forslag. (varð við-
| tikid).
Af et Flertal (Effersøe,
Malras, Niclasen, Paiursson,
M. Samuelsen og Weihe):
2) at Tinget indtrængende
mer,
| til ut indtræde
á ; j : | serlip
at vilja velja menn Í neyndina, | særlig
fraraader, at denne Sag sælttes
i Forbindelse med Spørgsmaa-
let om Tilvejebringelse af Jord
til
sambands- og
Opdyrkning*) (vidtikiO av
sjålvstyrismonn-
um).
Af et
M. Samuelsen,
Weihe):
IT) Lagtinget vælger 3 af sine
Medlemmer til at indtræde i
det af Ministeriet nedsatte Ud-
valg (full).
Af et Mindretal (Matras,
Niclasen og Patursson)
Flertal
Viðstein
(Eftersøe,
og
Laglinget er ikke villigt til at
vælge Medlemmer til
handlede Udvalg (fall,
sjålvstyrisstemmur).
det om-
fekk bara
Et Mindretal (Effersoe,
M. Samuelsen og — Weihe).
Ved at vælge Medlemmer i
tilkendegiver Tingel
den af Mi-
nisteriet stillede Opgave for Ud-
Udvalget
ikke sin Stilling til
valget om Gennemførelse af en
Lovgivning til Fremme
af Opdyrkningen >paa en bre-
(fall, fekk bara
allar 10 sambandsstemmurnar).
Men tað
tingsetuni
fáa framlagt og viðtikið hetta
dere Basis«"%)
eydnadist seinni å
javnaðarmonnum at
til (Við-
fl.)
Lagtinget
af
»Forslag Besluining:
stein 0.
vælger 3 Medlem-
hver Partigruppe,
af Land-
nedsalte Kom-
til
Færøer-
blads.
eet
i den
brugsministeriet
mission vedr. Statsbidrag
Opdyrkning m. pau
ne« (sí tinglíðindi 1930,
83).
Henda nevndin kom so fram
við uppskotinum til jarðare-
formin.
Av dokumen-
hesari okkara
hava
sambandið verun-
+) Munu sambandsveljararnir
hugsad sær, at
bidid so
at ministeriid íkki
nakran jarðareform ígjagnum.
liga hevur onkiliga um,
mátti noyða
fáa
fyri-
**) Hvussu kunnu veljararnir
hetta
varni,
sambandsins sterka
forbehold, yvir fyri einum
jarðareformi, „paa en bred Ba
sis« at ríma við »Dimmalættinge-
ar roynd at billa fólki inn, at tað
ikki eru javnaðarmenn, ið [hava
málimum um
men
reist og barst fyri
eina nýggja jarðaskipan,
sambandið.