Sosialurinarkiv
Sosialurin 1945-10-13, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 13. oktober 1945síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Nr. 41 syni úrslítið. at hann á skilnaðar- segði við Th. Stauning: veitsluni »Nu sætter vi en Streg over hele Tjak og strid, sum verið millum Foroymgar og det gamles hevði Dan. Men í hesum »finansplani« kom skuldu stndur av at standa, at teir stóru gjalda eitt legtimgsskatti, og ymisk havnarmál „f. d. Kjølbrso koma at komu teimum »storu a tvørs. Tá varð eldur í koluni Fólkaflokksspíðsarnir — gjørdu rumbulfundir akkuråt sum nu Og Jóanes bóndi leyp frå — lúkst yvir til kapitalistarnar, hann hevur verið har stðani og eitt langt lið av blindum fylgisnevtum við honum Politiskur fundur í Nólsoy. Leygarkveldið 6. oktober hildu fund í javnaðarmenn palítiskati Nólsoy Tá ið fólkaflokksmenn frættu, at avnaðarmenn høvdu boðað til undar, mannaðu teir båt í skundi og R. Long, Poul Petersen og A, Ziska vóru í skundi varpaðir iður bátin Ta0 siøst, at hin stóri Th P. ikki skuldi tora í jå myrkri báti vvyir F. M og I opnum um. Dam helt eina fyndarreðu im okkara styrisskipanaruppskot, um javnaðarflokksins fullfiggjaða uppskot um eina planøkonomiska skipan, ið vildi geva ellum arbeiði á sjógv og landi Hann vísti Á. at javnaðarflokkurin vareinasti lok vit figg)- verða mentir at yvir ur, ið kundi vísa á, hvussu arliga kundu taka ta fullu stjórnarligu, umsit- ngarligu og sidmenniligu ábyrgd- fleiri tættir Í ina fvri fleiri og okkara samfelagslívi. Javnaðar- flokkurin var tí einasti flokkur, ið tað unga liðið og Fer- síni heild kundu fylkjast um Fólkaflokkurin mjerkaflóki, ið fór tann OY ingar var sum ein skift- andi skap og form sum rákið var. rekandi, Hvat, ið hann vildi skilti eingin. Hann kundi tf eingin velja. A. Ziska var = lovsingarmaður. Tað var greitt. Men tað var eisini alt Hvussu ein skuldi taka loysing hevði hann íkki greitt félki. í hvussu var ikki við nekrum hepi Sambandsflokkin høvdu Føroy- ingar av góðum grundum ikki hug at byggja sína framtíð á. Hann vardi eina óhaldbara steðu, Zach- bland- óhaldbara fyri okkum. Í artasens sjálvstýri var ein ingur av afturhaldskreftum og eðrum, ið arbeiðsmennn og fiski- menn tkki høvdu brúk fyri. Tal arin greiddi frá nekrum av teim legio-målum, hvar ið fólkaflokkurin saman við sambandsmonnum høv- lu svíkið nationalt, vinnuliga og ; greiddi hann frá pundsstriØnum og avdúkaði ell ósannindini, ið fólkaflokksmenn socialt, Til seinast høvdu frammi í hesum máli og ; 2 dede SOSTAL-DEMOKRATUR dokumenteraði fyrimunirnar, vinn- ingin við kursskiftanini. — Hann ávísti munin ímillum eitt trongt og eitt vítt valutaøki, hvussu mæt- vóru munirnar við einum stórum valuta- astu menn samdir um fyri- hvussu borið Ferovar greiddi frá, høvdu vvir eki Hann fólkaflokksmenn skomm og skemd við at tingið rýma av tingi, »forklaga« fyri danska statsministara og íslendingum R. lone, P. Petersen og 'A. Ziska høvdu orðið. Stuttigt at síggja, hvussu armisliga Long og Petersen krupu uttan um steðuna til stýrisskipanina, kroystir upp | ein krók av Dam, teir kundu, var at avdúka sín vesældóm peningamålinum og veruliga tað var sumsDam segði, Einasta, våtta, at at tað sum lå aftan fyri punds- gøluna, var ein risaroynd at bjarga nekrum fáum félkaflokksspidsum, ið hevdu ovetiå seg åv punduw og spekulerað seg undir beinkin, líkaglaðir um fólkið tapti 3 mili ónir, ffall teir sluppu undan sinum gerningum Eg kann ikki lata vera at geva pussigheitir Long aftur nakrar heiði lirad av sær heilavilluna um fíggjarhall uppá ið Dam svaraði rætturin tað vannlukku 1,5 millíón. Tá honum við at vísa á, at hevði talað og Long heyrði tap! og hann sjálvur vunnið í hverjum orði, sprakk Long upp og helt: »Dam vann og eg vann eisini, Tá kundu félk ikki halda sær. Eisini fólkatlokksmenn máttu flenna. Ziska taladi um pundini. Men hann sýndi at tað var nakað, sum hann vvirhevur einki skil heyrði á fólki, at ein sterk Nú vildi, segði hann, ein cykla. sum heyrði kostað 230 kr. Hann. segði króna gjerdi alt dýrari. kosta 200 kr koma at Mær nýtist ikki at siga Tað er nóg mikið og ívaleyst fyri at:Íýsa A. Ziska. meiri enn hetta. P. K. Thorstein Petersens dómur yvir Thorstein spælimann Monnum er nú vorðið greitt, at grundin til pundsrumblið er einki annað enn, at maður er vaðaður spekulatión, enn hann grynnir, og hann kveppir seg við at taka fylgjurnar av tí dómi og longri í endalvkt, ein spekulantur fær. Tad er athugaligt at lesa Th Petersens dóm yvir spekulantin í samfelagsins interessum. Hann sigur í bók síni: blaðsíðu 46: >Tað kann koma ein litil miss munur“ í tilikum skifti og tað er ognarvirðið. Her vil tað tú hevur keypt einum visa. seg, at um eini hús fyri 15000 føroyskar krón- hesi húsini skiftinum Í ur, so vilja næstan ongatíð fylgja pen 18. oktober 1945. Javnaðarmenn vinna stórsigur í Noregi. Arbeiðarafjeldin hevur nú reinan meirluta — og farið verður nú undir at gjagnumfera socialism- una so skjótt og vid so miklari kraft sum er møguligt. Arbetdarafjøldin i Brettlandi vann ein sigur vid setnasta val sum ongatið áður var hent í Brettlands søgt. Hesin sigur kom sum eitt veldugt várboð til arbeiðarafjøldma i ollum teim londum, ið stóðu. fyri vali. Ikki minst í Norðanlondum var soctalismunar sigur 4 Brettlandi eini gleðiboð, boð um afturhaldsins endiliga ósigur. hevur hitt norska Og nú fólkið talað. Finteljingin og hitt endiliga úrslitið frá onkrari utståu eru enn ikki til skjals, men f) rtbils ursiittå er hetta. ARBEFDERPARTIET KOMMUNISTPARTIET KONSERVETIVE 74 (hevði 70 12 (h. ongan) 26 (hevði 36) BONDEPARTIET 10 P VENSTRE 21 (heuði 23) KRISTELIGT FOLKEPART! 10 (hevði 5, Arbejderpartiet og Kommunisterne hava so statt em stóran meirluta. — Størst var fallið hjá teim Konservettve (her folkaflokkurin): Arbeiðarar og fiskimenn i Feroyum Lærið av kammeratum tykkara úti í verðini! Har leita ter í stórum meirlutum yvir til hina einastu hellu leiðina, hina einastu frælsu leiðina, til SOCIALISMUNA Eingin flokkur í Feroyum hevur so holla og frælsa stýrisskipan hyggju sum javnaðarflokkkurin. Eingin flokkur í Feroyum uttan javnaðarflokkur:n hevur tagi fram uppskot til ett Sullfigg, ad okkara samfelagi, so øll verða at Eingin flokkur í Feroyum uttan fáa arðeri á eina Þlanekpnomiska umskipan að lanai. avnaðarflokkurin hevur sett sJÓgU og uppskot um eina skipan, ið tryggjar teim sjuku og gomlu fult ut goð menniskjalig livskor. hug sa na? Eingin afturhaldinum, men fylkjast um arberdari og fiskimaður eigur tú at fylgja på Javnaðorflokkin ins og gjørt verður nu um allan heimin ingavirøi, soleiðis at tev ikki verða fult men 20.000 danskar kr. verd. kanske einans 27000 danskar kr. (forútsetir at danska krónan vil minka niður í hálva virði aftur móti teirri førovsku krónuni. Blstj.) Her er einki at gera við, tí tann sum tkki hevur víst fult álit á krónuvirðinum, men ístaðin sett pening í fasta ogn, hann hevur ofta verið úti eftir at fåa betri enn hinir, og má tí taka sviðan við veruliga at verða eitt sindur verri staddure. Seta vit pund fstadin fyri fasta virði fáa vit harra Thorstein Peter- sens egna dóm yvir seg sjálvan. "Hann »må taka svidan« sigur Th. P. til Thorstein Petersens pundsspekulattónir uppá fólksins spádómur gingin ut, at hin danska krónan bleiv dupult so lítið verd sum hin feroyska, tá ið farið varð yvir til felags kurs og lítið á tað, at Th, P. vildi verið fyrsti kravt felags kurs — tá vildi Th. Petersens banki strokið 11—12 millíónur til 11—12 millíónur sum fólkið hevdi« fingið ov lítið. Tað er tø eitt lågliga stivt stykki at bjóða fólki: fyrst sjálvur kostnað. Tí var Petersens maður at kunna sn, | i teoretiskt at døma liknandi gerðir, sum hann sjálvur er komin at gera seinri, dema tær hart — so at vága sær fram fyri fólk, ja aftrar seg ikki við at seta alt og ell uppá beinini fyri at sleppa frá sat raka sviðan<, og blunkar ikki vid, at tólkið ístaðin fyri skylt — sviðane, já 5 sviða Hetta mátti verið ov stuttligt, P. K. ófor rat taka sterkan verða fvri ferðir so skal Skipaspurningurin. »Dagbladid« og fólkaflokks- agitatorar royna at skeva út yvir fólkaflokksins stødu til skipamálið. Men tað evdnast sjálvandi íkki. Ti tað skerst ikki burtur, at følkaflokkurin á hevur tingi einki uppskot haft við- víkjandi endurnýggjanini av skipa serstakt Aotanum, af félkaflokksmenn bardust sum úlvar ímóti, at førovskir hskimenn skuldu Íáa rætt til at læna úr Kongeriget Danmarks Fiskeribank og láa 20%, Í studningi frå stat inum, at fólkaflokkurin sambandsmonnum saman við feldu jar naðar