leygardagur 23. mars 1946síða 1

FRÆLSI Nr. 12 Stan; Tad var altid sagt av góðum monnum, at fridurm for at verða verri at vinna enn bardagurin, og hesi orð hava eisini sannast tað tekist nógv at standa til hind- urs so komiod kann vera til sátt og semju NV ankin, sum er aldargamal, og hevur fastar retur bæði í ti ein- staka menniskjanum og tjóðunum, 1; . Á g) . liggur og lúrir og forðar fyri, at ein rættur samtaks andi kann vinna fram. Stórlondini eru bangin fyri hinum gamla valdspolitikkinum imperialismunt og halda, at hvert tillak, hver annar ger, fjalir slíkar ætlanir. Serliga sýnist tað at vera Sovjet-samveldið, ið er fongt við einum djúpum illtanka til hini, og sum hevur ein atburð, id er ringur at skilja. Men ein sak eigur altíð at verða Tað er fvrivarni móti kannað frá báðum síðum. áivað, at hinum illtanki oo fremminda er eitt rótfast ti russiska fólkinum, skilja stødu, landið hevur havt lyndistekin i tad søgulipu og eftir teirri er al í Europa í so mangar eldir. Ligið og riðið millum tveir heimar, Kuropa og Asíu, og ávirkað av báðum í senn. Hesin illtanki er eisini meira vaksin enn minkaður í okkara tíð; men sagt kann vera, uttan orsaka. hitt at hann er ikki uppgerð og fór at kollvelta hitt Rusland tók stóra gamla samfelagið, so hendi beint tað sama sum undir fronsku koll- veltingtni. Hini londini við gomlum stjórnarlagi litu á hetta, sum fram kom har, eins og spillandi sótt og fóru at taka lut í bardaganum, rovndu at verja móti tí nýggja, og tá ið tað miseydnaðist, varð roynt við illtanka og mistrúgv og hindra, at at umgirða Sovjetsamveldið tað kom uppí hitt europeiska sam felagið og samarbeiði. Alkunnugt er, at tey demokratisku londini royndu at spæla friðarleik við Facismu og Nazismu fyri at hava hesi sum eitt verndarskjól móti hini drepandi Bolchevismuni. Vit minnast, at“ statsmenn flugu til Miinchen á sinni at samráðast við Hitler um, hvussu fridurin í Europa kundi hitt tryggjast, og Rusland, eitt størsta veldið í verðaldar- varð ikki Tjekkoslovakia varð ofrað til Hitler, partinum, umbeðað og Russarar, skyldmenn tess, komu ikkt uppí henda ódámliga leik. Alt hetta stongdi landið burtur Lýsingaprísur. fyri mm: I, síðu, 10 oyru á JAVNAÐUR LT LIN UA LGV HE DØD OS p »litikk, so vita vit tað. at Soviet- samveldið ert Rartar — ófara stórur partur eisini — av tí verðaldarliga samfelagnum, og samvirki fæst ikki hetta stóra veldið ikki við. í lag, er Nógv eru tey, ið spátt hava ófrið millum Sovjet-samveldid og Vest maktirnar og dro ma um slíkt Vit samanbrestur fer at gera: Vit at hugsa henda møguleika. Vit vita, ragnarrok eru greið, at slíkur ollum. kunnu tí ikki fáa okkum at lond hava stór og týðandi mål at fara undir, sum skapa kunnu eitt samvirki, hóast gagnlig! og mugu vit tað kunna himmalin er dimmur, ikki missa vénina, at fer at klárna. menn beina og > ófriðarmálini burtur Føroyskar skúlabokur til kallast Førovskur skúli fekk rættin tað, sum venjunarliga má at nýta móðurmál við undirvisingint. til barnsins Men rættur helvtat tá skúlans lærubekur eru á donskum máli og ein sjálvíylgja, hesin kom ikki gagns, ið, sum nú er, soleiðis í einum fyri barni fremm- Kv nið form, hevur so ein og ikki ført fyri at geva tað frå sæt indum búna. fremmindan barnið er aftur uttan við somu orðum, bókin nýtir. tómur Frásegnin verður so ein uttanatslestur, sum einki er verdur. Eisini er ein annar vanst, Um barnið skal siga tað upp aftur á sinum egna máli, sum lisið er á einum fremmindum máli, so verður | | | Bladið verður bilagt á posthúsinum, og 2,00 + porto um fjórðingsárið 19.0 1 1 4 4 i | Leygardagin 23. mars 1946 kostar kr ——" —£———————) —" | og økti um tess illtanka til demo málið hjá ti ein bronglan og verður | kratiini. Það lá uppá vakt og gjørdi | at gerast beinanvegin málspillandi. seg til at lita á sem sjálvt og og Lærari kann tí halda tað vera innan. Hitler herjaði eystur | hentast fyri málsins skuld — eftir at knasa hin kommunistiska | bara at lata barnið síga frá aftur vandan, óg fjall smálondum | ið somu orðum, ið stóðu í bókint. | ru ný sum ålopstød | Nú verður sagt, at hví fara menn Nú er tað Kussar síga, tel | ikki undif at skriva tær ne; ðturvu mugu tyÐg eg moti t het | lígu bøkur, hví fáa vit ikki tey tól, altureKu Vilja GA í sær, | vit skulu nýta fyri at eitt heimligt styrini í leimum' smáu gørann | mentunatliv kann liva og mennast? londunum eru teimum vinarliø i | ] hatta kann verða spurt, men ikki einaferð aftur lata seg nýt | hver skal taka ábyrgd fyri, at tað sum skotbjálvar hjá stérland Í | verður gjart. Sum verið hevur, so áherjan. | kann-sliíkt starv ætlast at vera løna Men hvussu so er og ikki er, len Tað tekur langa tíð og nogv mugu vit síga, at fyrrenn Sovjet- | arbeiði, um dygd skal vera i, og samveldið kann sleppa sin tiltank: | hvar eru teir menn, ið hava stundir | og lita meira upp undir hini lond- | og ráð at fara undir slíkt verk, ini, og „tey aftur møt tara frá | sum teir vita. at tær beinleiðis ut síni ræðslu og andstygd. fyri tí | reiðslurnat kanska ikki verða stjórnarlagi har er, kann einki satt | goldna: teimum? Tað verður hildið, samarbeiði fåast gongd. Hvat vit | at teir gera tað í fritíð síni, men so halda um russiskan innlendis eitt løtun frítiðararbeiði kann ikki væntast at verða dygdargott. Og tá ið so afturat kemur, at mangur maður novØist at nýta fritidina til vinnandi arbeiði. Sjalvandi kann tað verða sagt, at tær fáu skúla skrivaðar av Tað gjørdu bøkur, vit eiga, eru uttan viðurgjald. ið mentuner- fríum vilja hugsjónarmenn, annað tvaleyst vóru eins Men gjørt hetta og arbeiði. hevdu teir havt meira um umsteður teirra hevdu verið frægari. Teir eru farnir, teir sum eftir nogvir og eru farnir at klandrast og eru, stríðast. Í eðrum londum hava tað altíð verið pengamenninir, sum stuðlað hava mentunarlívinum. Teir kendu bera slíkt uppí, tað Og heiðurligt at navn teirra liva so eisini í og í tí, sum stendur 5 lindsins søgu eftir teir. Nu fara i mongum lond- um stýrismenninir at taka sær av slikum neyðsynjarmálum, I Førovum frætta vit ongantíð at so hevur verið. Her hava ongar- og peningamenn verið kaldir fyri okkara hevur alla Teir hava styðj- tílíkum, og Ting útistongt kenslu máli alt annað uttan andslívið. Læsa so at siga 3 fyri hesum að slíkt hinir sum tidliga burtur, og síðla breggja sær av tjóðskapar- 55 og sinni og tjóðskapartokka eru mang Tað føroysk lesib6k, sum Tingið skal kostnaðin fleiri an ringastír. sigst, at ein bera av, hevur verið í umbúna nú í ár, og enn veit eingin hana at vera komna í ljós- mála. Teir síga, at vit skulu hava bátar og skip, menna okkum figgjarliga, so kemur hitt aftaná | millum BROÐURSKAPUR 20. árg. Lastvognskoyring Anton Arge (y) Húsabrúgv Tlf. 443 Onnur hava hildið, at hitt andliga lívið, hin andljgi gróðurin, tað ið skapar vinnu og vinnu- lond er menn og ger dugnandi, mergjaðar Tað upp kærleika til fólk og land. Háskúlin Danmark skapti hin landbúnaðin. slektir setir lív í evnini og birtir hugsjónir og sunnan danska Hann merg- setti hin danska bóndan. Hin enski ikki bara handilsmanna- parlamentsmaðurin var leiddur einum anda. Stjórnarmenn har hava ferð- við Íslendingar eru frammalaga í ellum av ast Hourer í lummanum. vinnulivsmålum, men tey andligu har hava altíð verið í há- millum virðini sæti. Ísland er kent úti heimsins góðu menn sum hitt lítla landið har norðuri við merkisverdu bókmentunum. Feroy ar eru heldur ikki heilt ókunnigar við tá minnast teir á okk- hinum manna. Teir komast navnið, og ara miðaldarskaldskap — kvæðini. Fundarsiðir | »Tingakrossi« sigur ein >Áhoyr- ari« frá Grækarismessuhaldi í Havn og seg vorðin er so vanligur, at ófriðurin at gremur um tann ósið, ið rundan um, ein stórur fær ikki frið at lurta eftir honum ella teimum, ið reður skulu halda. Hesum mugu fleiri taka undir við er so halda, at tað er vert at átala Tað er vorðið so vanligt, at fundir serliga religiesir — og verða hildnir og rundan nm er larmur og gang ur, so fáur og eingin lurtar eftir teimum, ið tala ella syngja. Slík! merkir stórt afturstig og var heilt ókunnugt fyri hin gamla Feroy ingin. hevði altíð djúpa virðing fyri manni, ið reddi, og Hann tað var honum óhugsandi at ófriður skuldi vera har, samkomur vórðu tær so vóru gudiligar Tað er tí rætt at krevja, at har politi er, skal tað ansa eftir, at fridaligt er ella nokta samkomu. Tað má kennast harm- iligt, at góðir síðir skulu avlagast havdar, um ella verðsligar. og fara fyri skeyti. BARNAHJALPIN