Sosialurinarkiv
Sosialurin 1946-04-27, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 27. apríl 1946síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

27. apríl 1946 Svar til Thorstein Petersen Harra Thorstein Petersen, sendinevndarformaður, Tórshavn. Rætt nú móttikið „Dagblaðið“ nr. 30 av 16. april. Havi lísið (vin „produkt“, serliga tað opna brævið tygum heiðra meg við. Munur er á monnum. Eg neyðar lítli maður lesi mótstðumannabløðini. Royni at ans: eftir, um ikki okkurt „gullkorn“ kort ini kundi funnist har. Ansi sjálvandi fyrst og fremst eftir, hvat ið mót støðumenn siga um javnaðarpolitikk in. Javnaðarmenn eru ikki størri, enn at teir fegnir vilja standa til svars og tað skal viðgangast geva aftur, so ikki hví ódælt os ógrundað ålop skal sleppa óátalað a! ela seg inn millum manna og v leiða. Odrvisi við tygum, harra Pete F I sen. Tygum duga ásýnliga ikki a síggja annan og annað enn tygum sjálvan. Tygum koma, síga tygum. ikki longur niður enn av tilviljum ei frætta um, at eitt mótstøðblað er ti og at tað veruliga stendur okkurt ii, A den stødd. Kunnu vit javnaðarmenn sønnum vera erpnir yvir, al hent, at tygara hålignar ovru miskunnað okkara blaðs tilveru vi at hoyrt, at tað er til, ikki er minni enn luft, tann bera luft, fyri dýr: bara hoyrievni tygara! Men um tað nú hendi, at hevdi tveitt tey tíðindi út fyri tvenn oyra, at blad, sum eitur Førova Sosi aldemokratur er til, og at bled hevur hætt sær al haft eina frågreid ing at bera fólki um ta sendi ferð, sum tygara dýrabari ikki bert var limur : fyri? Tá heyði flokksins ábyrgdarmaður og „alfa og omega“ sitið í sælari óvitan um tað, sum lygum nú kortini kenna tvenra hotta ', men formaður tveum sum fólka hátign noyddan at fylla lað eina „Dagblað“ fyri og annað eftir i stravnastu roynd at upplýsa fólki sum verandi villleiðandi og rúkan. galið. Harra Thorstein Petersen, hal tygum, at ein tilik „flottheit“ fx ikki at siga „skapari“, sum al fyn ikki skulu „niðurláta“ tygum so lang! sum at lesa „,Førova Sosialdemokrat“ og enn og minni halda hetta hlað klæðir tygum væl? Haldi ikki! Loyvi mær tí al vinarráð, at tílíkt geya tygum tes ovurerpni skulu lygum ansa tygum at vísa oftari, ti eg skal vissa tygum um, at:tað „kom promiterar“ tygum, og kann. áðrenn tygum vita av hefta hitt alt annað enn stolta frámerki: „skapari“ á ryggsekkin. Tygum, harra Petersen, heiðra meg altso við einum opnum brævi. Takki hóast tað má sigast at vera meiri eill narribræv enn eitt kærastubræv. Posturin sigst at fara norður u um eina løtu.Mær leivist tí ikki lan tíð at geva tygum aftursvar við fyr fari. Fari kortini al Haldi at tygara bræv er so forvitnisligt, al eg skildi ti eina beinanvegin, Stundir verða seinri koma gjøllari og djúpari inn á sjáh kjarnuna, inná tað, sum liggur aftan fyri og undir tygara meiri enn mars háttligu politisku støi Tað, id er forvitnislist í brævi I ara, er prógvið, tygum geva rovna. fyribilsviðgerð í „nervøsitef“ maður al zu loysi ella yvirkókandi fvri sum ein rættur standa til svars fyri tygara enda støðu niðri í Danmark. Tygum, harra Thorstein Petersen, eru ovurnervosur og febritskur. Slíkt er sjálvandi at harma og tykjast synd i, Men hevði tað ikki verið lættari hjá lygum beinanvegin „frank“ og „frejdig“ at viðgingið støðu tygarn og fygara partamanna, nú lít vóru niðri í Danmark, og tikið ímóti skort fleingjuni og høggunum við tað sama FØROYA SOSIAL-DEHOKBATUR frå teimum monnum innan fyri tyg- ara flokk, sum halda tygum hava verið ov linan í kníggjunum? Mær kemur tað sjávandi einki við, hvussu tygum verja tygum móti tyg- ara egnu monnum, teirra skort- Aleingjum. Men satt at síga eri eg sum sagt ikki fríur fyri at taka synd í tygum, so illa tygum sýnast at vera komin á holdum i egnum bóli. Fyri- gevi mær tí míni góðu ráð! Eitt er Í hvussu er givið, harr Thorstein Petersen, tað al royna ai vevja uttanum sannleiknn « forklåra tygara støðu er vónlesst Skal siga tygum al ikki bara vil, irol ja an, P. Peiersen og ið Í ! MI samráðingarmenn Foroyar, vita, at hvørt orð, Oregaard og eg og síðan eg ein mallui er satt, hava sagt um samráðin: men allir skilamenn verða so vid og við eisin fullkomuliga greidir ! Og minnist til: hann } oO ni torir at viðganga og stand } fyri sínar gerðir, men altíð skyld Uppá ein annan, verðu umfram mangt annað minkand ráu fyri at vera ræðiusl Fygum, hart Fh, Petersen, sku Sela meg fyri mist un « | skyldi ti Eingin het ) | Pe T n U tað rúm nnleik gåvuvald fyri tingi r ! Í ) i ( í | hvørjum 1 } flokksins ve i hel ! } ( vuvald f I undirtrikaði hetta ið lygum, P. Pelerse } agin við, lá tygum á Bahn ) tal 1 un VS jurtdis ! im iðvíkjandi |: Á tr inum len eg hell | in! 1! fi | L 1 1; log! is! ! { U t hvat ið i li ron indl n ) Hi () rr Th, I í {í (gir gun! Tx Pont Peter 1 rå Fnr og ( ( 1 bara lygum skuldu | lygara jurídisku útreiðin: } 1 fyri at undirstrika, at tað ik) nn ) FG! flok! Tid 1 víkjandi kravinu um løggåvin I fvri logtin: 15 skuld heldut ikl Poul Petersen og Rikard Lon undir tvgarn responsum' M skuldu tit annars ikki st y und allir iriggir, lit sum í øðrum ) altið stóðu sum ein try nin undir liðini á hvérium øðrum? Tygum, harra Th. Petersen, | era ut in: in i stjórna vndin kol : i Í stiornarski | o!in annar, í evnd i [| 10 I mn 1 um Í In fj arð lagt fram í skriftligum skil ð nn rikisstiór rnevnidin í y SÍÐUM ti kol so ovugt ? Taka tygum til hetta respons: { ! ti t Íað er ftligt, kurd gum nogv heldur Í samt m mn! SUM varð krift! longu stord í leim fyrstu samråd rdøeun Ella tvo un en yetri tikið til Poul ens skrift list frásreiðins vil andi Før statsrættslign så ka so lí! um sområfingar: 0 Pa Petersens statsræ s kundu sisast at vere eitt stjónarskii anaruppskot, kundi tvear respon sum“ um lóásgeávustøðung si ! ! vera nakað aða < unpskot til eina heils! kinan feri Førovar 3 Í halda tygum 1 mær ikki sl tvgum halda it tveara skriv um landið teir hvussu juridisk liggur viðvíkjandi lóggávuspurning- inum, einans er eitt „responsum“ um ein av leim mongu stjórnarskipanar- láttunum og einki stjórnarskipanar- uppskot? At tygum bera so klæntraslig ,,ar- gumentir" fram, sýnir betri enn nakað annað, hvussu veikur á fótum tygum standa, Tygum, harra Th. Petersen, eru so framførur fyri ikki at síga stívur at Í spyrja, nær ið tygum, Poul Petersen g hava góðtikið nakað felagsuppskot saman vid javnaðar- MOGNNUM. AF 1 | og Rikard Loi jiarra min! eitt donskt : Frækhed Hetta kenna I 1), tað grettir ik/t og lað væl við! Lívið er tå ikki bara bluff". Eitt áttu lygum haft til sjålvvirbing. I hvussu er, måltu tygum blúgvnast við yvir fyri orðalak, ið no er sigt belønne ninstlakrav má yga! uw monnum og teimum, ið voru Í ttiónini,at sett fram ein tilikan spurning. Harra Th. Petersen eitt minsta mát má ein maður á odda uppfylla, eisini og ikki minst | tå ið talan er um politiska rættilig- heit Eingin veit betri enn tygum, harra Th. Petersen, at tað vóru tit folka- un as um knappliga, tå ið sa ngarnur vóru við al vera end- | aðar úrslitaleyst, Hkasum vaknaðu til Daad“ fyri at fáa eina felngssstøðu i Í Í Vit ij: iðarmenn hovdu al! | 1 Í eftir at vinna al una endamåli málið skuldi verið bjart os Hetia gum dylja hetta? | Hald Llygum tvørturímóti hav: | rundir til at vidganga hetía við | tolt viðurskifti og úrslit i lag í Í stjórnarskipanarmálinum, at vit fóru | landinum. | Þú il knaðu til dáð í dyst | eo Sjá to) FVT På til (11 im | NVE, áðrenn leir heim til Før ar, at samråGingarnar hildu fram, og at Smiril“ tí mátti koma til No encdimonnunum rtro! Y 1} Menn løgn ikki í leti | Ein undirnevnd r niðursett til | samráðast vid fíesiarmálaráð- H 1 lepartementsehef Muller | J . Vit hi Thorst in F velersen, si barsils Í song, ikki sen, Long; og undirskrivaði. Tvgum, Poul Peter | sen og Richard Long høvdu enntá Í fram ) mráðingar við figgjar el } hí : | fan t in ; U Stj | oo ni | ! nr hurra Th, Petersen, nú | eg eri við hesar samráðingar al draga Í fram dráttin um t. d. 12 viðvíkj | ond jalvari umsitir i, landsráð- | num og landsneyndini. | Tler stóð í botni. | Fålkaflokksmenn og javnaðarmenn | vóru samdir. Men Danir og sam- | hands n høvdu aðra støðu. við nøkrum við- brovtingaruppskoti mentsehefurin gekk hugsan, So komu tvem terkingum ella og depard inn uppá fygarn Stutt orðaskifti ella meiningavskifti | varð, sum endaði við semju um ord- | ljóðið fólkaflokksin vann og eg javnaðarflokksins vegna Poul Petersen | skrivndu tað av, tá ið vit komu heim. | Og tað stendur orðrætt unpaflurtikið i uppskolinum, eg setti í Sosial- demokratin. undirnevndar fundum og serfundum saman ið Dønum og sambandsmonnum og deils uttan teir, id sendimenninir fyri fólkeflokkin og iavnaðarflokkin at enda vórðu samdir um eina felags- Tað var í hesum deils Nr. 16 støðu, eina støðu, sum báðir partar fult út góðtóku sum eina semings- støðu, ið sum nevnt, er orðrætt upp- aftur prentað í „Føroya Sosialdemo- krati“. Hetta, tygum nú siga frå, at tygum seinri skulu hava sagt vid Poul Peter- sen at bera okkum, mær og Ore- gaard, er vist bara ein ynskisdreym- ur, ið er stigin upp i tygum, nú tygum komu heim undir høggini frá Jóannes hónda Paturssyni. Oregaar:l og eg hava í hvussu er ikki hoyrt hatta grett, fyrr enn vil nú síggja tað í „Dagblaðnum“. Tygum kalla felags- ella semingar- uppskot okkara javnadarmanna og fólkaflokksmanna í Keypmannahavn fyri eitt sambandsuppskot. Hava tygum so neðni verið sam bandsmadur í Danmark? Hygga síggj onkur hevði sagt fyri mær, at fygum, harra Th. Pe- tersen, áðrenn tygum fóru at spæln við politikki, vóru meiri sambands maður enn nakað annað. Athugali:! í hesum sambandi at minnast, hvussu „Dagblaðið“, fyrstani ið tað kom út, bukaði Jóannes bónda og ropti í hvørjari reglu uppá „menn“ heldur enn teir fyri at tala við Nólsoyar Páll rossleypar, ið høvdu sitid og sotu á tingi. Semingaruppskot okkara javnaðiur- manna og fólkaflokksmanna er ikki loysingaruppskot, men tað er eitt heimasjålvstyrisuppskot og ólíkt ti, ið sambandsflokkurin hevur barst fyri, og sum hann eisini kravdi niðri á samráðingarfundunum. Eg veit, at Rikard Long og Poul Petersen, um teir ikki hava kastað alla sannleikskenslu fyri borð, kunnu vátta, at mín og Oregnards frásøgn er sonn. Teir vilja gera tað, um teir ikki eins og tygum eru komnir niður í ein bylgjudal av ræðslu fyri sínum felagsmonnum, teimum ið sótu eftiri heima. Enn hevur Rikard Long hildið „stand“, og Poul Petersen hevur bara einaferð sett sitt navn við liðina á lygum undir eina grein, hvar orðini „eg“ og „mær“ sýna, at tað er bí ein maður tvgum harra Th. Peter- ið skrivað hevur, hóast tveir sen standa undir, og sum sýna, at med- undirskrivarin bara hevur skrivað undir, einki eigur í innihald- inum. Ég kann ikki, harra Th. Petersen, lata vera við, nú eg eri við hesar við- nerkingar, at spyrja: Hvat hugsa Rikard Long og Poul Petersen um ein atburð sum tygara, teir sum havn verið við og haft høvi til persónliga et fáa progv og vissu fyri, at alt sum Oregaard og eg hava sagt, er satt, fakta ein órongiligur sannleiki? Fyri meg og mangan í Førovum, sum fyri langt síðani kenna tvgara „taktik“, harra Th. Petersen, er tað als ikki nakað 6væntad, at tygum komu at roynast politiskt tvikynjadur eitt i Danmark og annað í Foroy- um. Forovingar hava so statt einaferð enn fingið váttað, at tygum, harra Th. Petersen, eru politiskt ikki at líta á. Hetta er kanska forvitnisligt fyri onkran. Men tað er ikki tað, ið leikar á at fáa at vita og prógva. Nú leikar á hjá Førova fólki at fáa endaliga greiðu á stjornarskipanar- fløkjuni. Tað eru ikki Petersen, men orðið, ið avger. lýmið tygum, harra Petersen, frá støðu tygara, skifti hana so ofta, ið tygum lystur vit skulu siga frá. Eg havi ikki sum javnaðarmaður trongt til at rýma frá ábyrgdini fyri støðu míni, tí eg havi einans tikið hana út frá ynskinum at gagna okk- ara fólki á besta hátt. Og tá ið so er, heri eg ábyrgdina við fattum enni og sóðum treysti. Eg eri ikki, harra Petersen, ræddur fyri skortfleingjum frá mínum parta- monnum. men vit báðir, harra Th. fólkið, ið nú hevur At enda vil eg sign, at Oregaard og eg hildu okkum i fyrstu greinini |