mánadagur 28. oktober 1946síða 3

28. oktober 1946 FØROYA SOSIAL DEMOKRATUR kemur ut eina ferd um vikuna og kostar kr. 2,00 + porto um fjórðingsárið. Bráðf. blaðstjóri: MARTIN JOENSEN Á. ØSTER's CV OD DO SO DD Prent: ákupsstovu vid at lýsa hann burt F 5 ur úr flokkinum, so sárt tað enn fall, tí Føroya javnaðarflokkur hevur risauppgávur at loysa og tess vegna brúk fyri øllum teim ungu kreftum, ið vilja leggja evni og hug til at fremja hesar uppgávur. Jákup í Jåkupsstovu hevur roynt at borið í beturflaka fyri stødu sína við at ikki liggur javnaðarmanna stjórnarsteðu enn rikisstjørnarupp- skotið, javnaðarmenn, ið við følkaatkvøduna greiddu at- kveðu fyri ríkisktjórnaruppskotinum siga, at loysing longri frá og at teir ti sviku stevnu sína eins nógv og hann, sum greiddi atkveðu fyri loysing. Hetta er ikki beint, Fyri tað fyrsta er at síga, at teim 5 hevur eingin tingmaður av brúkt tingmannasess sín at fremja varð javnaðarveljara at stjórnaruppskotið, men latið til einhvønn velja millum loysing ella ríkisstjórn- aruppskotið og at teir 5 eins og lokksleiðslan hava tað steðu, at teir = valdu javnaðartingmenninir ikki áttu at nýta tingmannaman- dát sítt til fremjan av ríkisstjórn- aruppsketinum, uttan so varð, teir við einum nýggjum vali vórðu valdir til tess. Fyri tað millum loysing og tað tó ein stjórn- næsta er munur aruppskotið, atseinranevnda byrjar líka sum tað nú boði at taka við at síga, at stendur Feroyingum í vil tað til eina og hverja frite at loysing, ið standa Feroeyingum taka loysing, um ein mezriluti sein- ri, sjålvt um ter nú valdu at taka vid ríkisstjórnaruppskotinum, skuldi komið til ta var at velja fram um åsannau, at loysing rikisfelags- medan hitt fyrra ikki skapin við Danir, loysingin — kann gerast um aftur. Ríkisstjórnaruppskotið kundi so statt, seinri broyttst ella verið avloyst av um tað varð samtykt, eini soleiði; ikki ein meða einaferð er loysing. Tað va: endalig skipan, leysingin er endalig, um hol avgjøid. Jákup i Jákupsstovu er til hetta valid tað sama sum fólkaflokks- menn, Hann og fólkaflokkurin siga eins, at loyst er og loyst skal yEra. Hann, ið velur Jákup Jákups stovu ella fólkaflokkin, velur loys- ing greitt. Ti loysingarfélk velja Jákup í Jåkups- stovu ella fólkaflokkin. Meðan tey, ið velja lista C, ið gamla sjálv- hetta er nú hverjum manni uttan rein kann eingin umboðar javnaðar- og g stýrissamgonguna, velja at verða Í rikisfelagsskapi við Danmark við FØROYA SOSTAL-DEMOKRATUR fríari og frælsari stjórnarskipan, ið gevur Føroyingum atsteður til óskert sjálvstýri við umboðingar- rætti út eftir Rikisstjørnaruppskotid er felt og burtur Tad hetta uppskot, úr søguni er ikki talan um at fremja men at fella vill. manuagerðina, ið loysing må sigast at vera fdag, so óbúnir og reikaðir, vit Men lovsingin ófyri- standa. eigur einans at verða feld við at ynskja at fáa sett í gildi eitt so frælst og s stjórnaruppskot sum tað av aðar- uni framborna. javn- og gamla sjálvstýrissamgoeng- Tí má hver veljari, ið ikki er loysingarfólk, velja LISTA C Sandavágur, 22.-10.:46. P. M. Dam, JAVNAÐARMENN STANDIÐ STINNIR! Tað p. t. Fólkaflokkssanigong an hevur tað í kvittanum al klúgva Javnaðarflokkin. Hon vil tølu Javnaðarmonnum við sæst, at føgrum orð- um, fáa teir at svíkja sínar odda menn og so spjaða teir. Tad hevur eydnast henni ymsastaðni. men al vona er, at Javnadarmenn Íáa eyg uni sundur og duga al síggju og Skilja, at slíkt split verður. tei og arbeiðarastættinum til ógagns. Ti fm vussu heldur arbeiðarastætturin, at ein stevna, sum heldur allan stør kapilalin í síni miðju, kann gerast ionum hollur? Hvussu verður hann umboðaður av bankastjóra Petersen og hansara líkum. Og um onkur kanska otrågvur fiskimaður arbeidari teljist har upp i. Hvat fer hann? Hvørvur hann ikki mill um hesar rådariku førararnar, sun iva smurt bæði munn og penn? Gangið ikki av leiðini, Javnaðar menn, um teir eyknevna tykkara álitismenn Sambandsmenn. Stór menn í øðrum londum hava eisini rópt seg fosturlandsvinir og nationa- listar. Men vit hava so at siga aldrin funnið tað, at þeningamaðurin er so fosturlandskiærur, at hann vil dovggja og lata alt fyri f6dilandid, Oftast og altíð er hann egoistiskur og verjir egnar interessur. Og í man hin føroyski peninga- maðurin vera bróðuri sínum í út heiminum líkur. Vit minnast um allar Sambandsognarmenninar, sum fóru yvir í Vinnuflokkin og seinri í Fólkaflokkin. Mundi tað vera, tí teir liga vóru umvendir til ismuna“, hina føroysku ella hesum so knapp „national „national ismu", sum hinir fátæku Fóroving arnir høvdu barst Íyr.. Vil hug ikki. Farið ikki av fótum, Javn- aðarmenn, og svíkið ikki tykkara álitismenn. Klúgvið ikki Javnadarflokkin! Veljið Javnaðarmanna- listan! Sildatunnurnar og Dagblaðið. Finasta, ið „botn“ hevur av (i, sum hetta margháltliga blaðið Dag blaðið nú ber fram til folk, eru hinar tómu sildatunnurnar hjá Chr. Holm Tað eru gitingar um, skuldi við tær. Dagblaðið fer al „problemini“ i Foroya Jacobsen. hvat, ið gerast Summi halda, at salta tev førovsku teimum og býla ley út til fólk í vetur. Nr. 42 Bekendtgørelse Nr. 39 frá Brændselsnævnet tor Færøerne Det bekendtgøres herved, at alle Bevllinger, der helt eller delvis lyder pan udenlandsk Brændsel, er ugyldige efter Ud- gangen af Oktober Manned 1946. Fra og med I. November es eller til Afskrivning nye Bevillinger, der eller senere. Forbrugere, sel, enten alene eller sammen med færøske Kul, Bevillinger vil derefter blive tilstillet Forbrugerne — Brændselsnævnet. Nye 1946 udleveres udenlandsk Brændsel, med er udstedt ikke af Forhandlerue sælg- Forbrugerne fremlægger November 1946 maa der mindre herfra den I. som er i Besiddelse af Bevillinger paa udenlandsk Brænd- maa indsende Bevilliuger til eller bestemte Forhandlere, hvis dette ønskes af Forbrugerne — iden Række- følge, hvori de gamle Bevillinger indgaar til Brændselsnævnets Kontor. BRÆNDSELSNÆVNET FOR FÆRØERNE, den 25. Okt. 1946 E. B. Mangt er I nøydini nýtt. Liggjas bóndi Husgard tekur til at skriva í Dagblaðið fyri at skava út vvir sín ósíðaða atburð á fundi i Gøtu. Ja. henda Líggjasar undarliga grein ber á sama bord sum hansara dundur á fundinum: at fora einum motstodumanni í at síga sína mein ing: lalifrælsi skal ikki vera Íyri hvønn mann her á landi, heldur Lísgjas. tað er eyðsaæð. A fundi dundraði hann, so eingin skuldi hoyra, hval tsløðumuðurin segði. í Daghlaðnum slær hann áftur i sign frå, at tað val M. Dam at røru við hvonnsmanns suk á landi, tað hava aftur, fyri al áflýggjaligt av Þ. SØSU ; tuð er ikki at røra við søgu her vit leingi varnasl; tað hevur bert verið ein klíka, sum seint og tíðliga hevur jabbað við endavendari søgu, lika frá Gríms Kambans døgum. P. M. Dam talaði á fundinum um smúmunnsins bardaga moti tí undir kugan, ið verið heyur. Her drog hann domir fram, og var akkural komin til, hvussu ta danska slayns þandið hant tann dansku bondan niður. tá brast kyli8 á Líggjasi, li tå ræddist hann ívaleyst fyri. at:tað skuldi fella nøkur orð um, hvussu vorið ið var her heima fyrr á dóg um. Men tað skuldi P. M. Dam lá vitað. at: tað má hann ikki. tí søgan er ein síða av ti nationali, ið Fólki flokkurin longu langt síðani heyut tikið monopol uppá. Og Dam skuldi vitað tað, at:søgan sigur bara alt gott um Førovingar; her hava allir menn til allar tíðir verið einglar. Nei, men les Dagblaðið gjøgnum tíðirnar. Lat Liggjas og hansara líkar síga tykkum søguna, so síggja tit, at all tað illa í søguni hava danskararnir gjort, teir hava longu tíðliga í tíðini brotið inn í vælsignað:a einglabøli og gjørt skomm og Hetta er tann søga, ið okkara ungdómur skal hava og okkara fólk skal lesa í bløðum, øll onnur søga er óflýggjaskapur. Men koyr bara á, vera lygum eitt hart hoyggj at draga at målbinda fólk í Førovum. okkara skaða. Liggjas, tað skal Viðvíkjandi lí, lygum síga, at P, M. Dam í talu síni kastaði skarn eftir forfedrum okkara, so er fyrst tað ai síga, at hann segði bert ein søgu ligan sannleika, sum í vissum forum t. d. núverandi valstríði interes serar okkum ógvuliga nógv. Hart til kemur, at Dam jú ikki talaði um Kørovingar, men um Danir, Og fyri tað annað, hval er 190, at hån forfedrarnar? Er tað íkki heldur tað, at bróta alla gamla tradisjon enn al siga frá einari lóg, sum hevur verið til fyrr á døgum? Hugsi lygum nú, Líggjas. Halda tvgum, af tygum í tygara framferð á nevnda fundi hava hildið nakran arvaðan standard. Mundu tygara nærmastu forfedrar, um teir høvdu tilstaðar, hildið, at tygum, róptu og dundraðu, á verið meðan tygum N. Mortensen. heyjaðu fornan hava livað her í bøndur á tygara hábærsligan hátt andsarv, Vit, sum umráðum, vita um garði, sum í orðsins bestu meining vóru patriarkar í síni bygd, menn, sum vóru sjályskrivaðir undan- gongumenn og hvørs hús var góð- tikið av bygdafólkinum sum bæði handaligt og andaligt middepul. Menniskjagóðsku, vit og fordragilig- heit var teirra eyðkenni. Líggjas, aðaltradisjón Í Ja, vit krevja hevja lygum hesa tygara bygd í dag? ikki at fáa men tað kundi fruktbart, um hæði lygum og hugsaðu eitt sindur um so- áðrenn lit fram i al- hløðum og leggja menn skarn eftir okkara svar verið fleiri vorðið. mennun! undir al forfedrum. Nei, latið háð moti forfedrunum at tala um eina tíð, ið skapaði lógir, áløgdu fátækum fólkum tenastuskyldu. for- iðu teimum giflarmål, løgdu báts- band á og annuð Men af bord og háð móti tíðin skift tann skuld sleppa endanum. Her koma vil so aftur lil tað sama, st hugstovtt fyri øll hugsandi menniskjur, at tað at vera nationalur sær út til at vera vorið ein orðaleikur, eitt tomt dund- ur. Tað at pynta seg við knøppum og spennum og hava stór orð á munni, sær út til at nóg mikið fyri at ein kann taka patent uppa al vera Førovingur og rópa háðarorð eftir ørðvísi hugsandi landsmønnum Andsinnihaldið tykist vera gloymt; tann, 10 hæði loyvir sær at bróta tinefrið. kirkjufrið og fundarfrið í Førovum, tykist mangan at bera høvdið hægri enn tann, ið eftir føri muni heldur fornan undsary Í og rovnir at hyggja víðari á tað støðið. tey undanfarnu løgdu. Karl. koma kasta okkum ikki kalla lað sum meira. Íradisjón Yvir hala, tað er kasta alla enda afturi á forfedrunum. Vil er i slorumm, men fyrit vit ikki rætt til al hava lað sana, er so vera Lýsing. nýggju hámarksprísirnir fyri Teir ísfisk, ið komu í gildi í Bretlandi 10./10. eru at kalla óbroyttir frå fyrr. Undantil ið er bert, at nú kostar avhevdað hýsa 7 sh. 7 d avhavdað longa, pr. stone og brosma eg kongafiskur 5 sh. 9 d pr. stone. Kalvi, toskur og upsi má ikki avhøvdast. Ministry of Food boðar frå, at selja í ár upp til 3000 Bretlandi, frá |Oyvt er at saltfiski i Feroyum. tons av Tórshavn, 21.-10. 1940 Útfluttningsnevndin.