leygardagur 26. apríl 1947síða 1

& - qv OPNI FØROYA SOSIAL DEMOKRATUR FRÆL SI JAVNAÐUR BROÐURSKAPUR | Lýsingarprísur fyri mm: 12 oyru á : så | Blaðið - e 4 bíl t á „stt ásínu ; Nr. 17 | Leygardagin 26 april 1947 | kostar kr. 2,00 + porto um fjórðingsárið | 21 AF I. síðu, 10 oyru á 3. og 4. síðu Manglende Omtanke“, »Dimmalætting« hevur verid heldur súrlig í sínum hugskotum um hesa at rópa merkisverdu semju í Løgtinginum fyri páskir. Og nú ónsdagin 16. apríl hevur hon eitt yvirlit av ti, føroysku bløðini hava skrivað um nevndu semju eisini sett fram í hesum súrliga, firtna tónalagnum. Tað, id >Føroya Sosial-Demo- kratur« hevur loyvt sær at seta fram, fellur nú als ikki væl í hennara vísu og royndu eygu: Hann sýnir í sínum politiska óbúnaskapi ein »manglende Om- tanke«, sum er at øllast Hann hevur í sínum óvitasliga hugsunnarloysi kanska gjørt ta vanlukku, at Thorstein Petersen, Richard Long og Poul Petersen, sum Fólkaflokkurin hevur valt at fara niður til Danmarkar, nú í sínum loysingarhjarta fara at halda, at »FOroya Sosial-Demo- kratur«, umboð Føroya Javnað- armanna, eggjar teir til í evstu stund at skapa trupulleikar, so at einki kemur burtur úr semj- uni og uppskotinum frá Løg- tinginum uttan hin kalda »loys- ing<. Ja, mugu ikki Javnaðar- menn, sum ikki vóru loysingar- hugaðir, halda, at hetta er ringt bladumbod, teir hava! av. Men tey, sum hava slíka hugsan, kunnu lesa uppaftur tað, id >Føroya Sosial-Demo- kratur« páskaaftan skrivaði um uppskotið frá Løgtinginum til stjórnarskipan, um har ikki varð ynskt eftir, at menn, sum fóru niður kundu komið til eitt úr- slit og fingið okkurt gagnligt burtur úr samráðingunum; og at Føroya fólk var leitt og troytt av valgum og atkvøðum og toldu ikki, at spælt var longur við hesum fyri landið so týdning- armikla máli. Og tey, >Samhørighedsven- nerne«, sum trúgva uppá, at »Dimmalætting« og Sambands- flokkurin eru bestu og gløgg- astu verjurnar móti teirri van- lukku, at Føroyar verða skildar frá Danmark, kunna fara og kanna eftir, hvussu góð og full av »Omtanke« henda verja gjøgnum tíðirnar hevur verið. Um ikki tann atburður, haðani er førdur, mangan hevur spilt og ikki gagnað ti, ið bundið kundi Føroyar og Danmarkar saman. Skrivingarlag >Dimmalætt- ingar« var so háttað, meðan sendinevndin var niðri og undan fólkaatkvøðuni, at ein mátti spyrja, um blaðið hevði mist allan umtanka og ikki dugdi at skilja tað, ið hent var í Føroyum kriggsårini. Tad var mangur, ið málli siga tað, at >Dimmalætt- ing< við sínum argandi og øs- andi skrivingarlagi tá var hill mætasta loysingarblað, í Føroy- um var. Og tann, ið sat í løglings- salinum tann dagin, danska stjórnaruppskotið varð havt til viðgerðar, málti var nakað stimbur og erpni í Fólka- flokksmønnum, so måtti henda tala, formaður Sambandsflokks- ins helt, vera hin besta og mest siga, al eggjandi at gera teir til loys- ingarmenn. Ti skal vera flutt fram her, at hasi erpnu, innballaðu orð, Dimmalætting skjýtur eftir Før. Sosial Demokrati fella aftur á hana sjálva og leiðslu Sam- handsflokksins. Føroya Sosial Demokratur hevur hesa tíð ikki verið loys- ingarblað ella nú, eitt grundar- lag til semju kom fram frá Tinginum, sett fram loysinga- høttanir. Hann hevur umbodad eitt frítt og frælst sýni á viður- skiftini millum Føroya og Dan- markar og mælt til, at vit bæði brátt og skjótt finna fram á eina holla stýrisskipan fyri hes- um landi, eina stýrisskipan, sum byggir á »verunleikar«, so at vit fáa høvi til at uppbyggja okkara land bæði mentunnarliga og materielt og tó í felagsskap við danska ríkið verja okkara tjóð- skaparligu eyðkenni og mennast sum ein serstøk demokratisk norrøn tjóð. Um føroysku sendimenn, ið av landinum skulu fara, koma til tingingarborð og samráðast í hesum anda, kundu vit havt vónir um góða úrtøku. Havnar Klubbi hevur aðalfund sunnudagin tann 4. mai kl. 31/, s. p. Dagsskrå: 1. Roknskapurin fyri 1946. 2. Ymist. Nevndin. Kristian kongur Tíggjundi deyður. Sunnukvøldið var stór mann- fjøld, fleiri túsund, savnað saman uttan fyri kongaslottið í Keyp- mannahavn, Amalienborg, har kongurin lá innanfyri um at slókna. Svarklæddir vaktarmenn komu út og inn. Tiðindamenn siga, at tað, sum merkti hesa mannamúgvu, ið stóð og bíðaði eftir at fáa deyðsboðini frá konginum, var stilnin, id á henni var. Ikki eitt tesk ella traðk hoyrdust, og um onkur skakaðist, hoyrdi tú hini teska „stille“ til hansara. At endanum kom maður út og býtti bløð út millum fólkið. Henda mynd kann avbera væl lýsa tað, ið var millum kong og fólk í Danmark. Tí tað er ikki ov nógv at siga, at hesin kong- urin var ovurhonds høgt mettur og elskaður av fólki sínum, og man hava verið hin fólkakær- asti kongur, Danmark hevur havt. Kongadømið er gamalt í garði, og mangir menn hava hildið, at tað er ein trong fornaldar- leivd, id illa hóskar til nútíðar- samfelagið. Men sum allir stovnar, ið gamlir eru og hava við sær siðir og skikkir, id tykjast kunnu fjant og stirdir leikir, fær kongadømi eisini lív og virðing og tokki skapast um tað av manninum ella monnu- num, ið sita í hásætinum. Tað er tross alt menniskjað, ið setir sín dám og er ført at lívga slíkar gamlar og royndar institutiónir. Og Kristian kongur av Dan- mark hevur nettupp i sinum personi havt tær gåvur, sum styrkja og stimbra kunnu ein slíkan gamlan stóvn, so hann ikki fyri nútíðarmonnum kenst sum ein fornleivd, men at hann fær tokka til hansara og virðing fyri honum. Hann hevur dugað at møtt bæði høgum og lágum og kunnað sagt tað rætta orðið, ið hóskar til hin einstaka og til ta løtuna. Vit minnast tann høtið- arliga dagin fyri Danmark, tá ið kongur reið suður um hitt nýggja markið, ið sett varð millum Danmarkar og Týsk- lands, hvussu hann tá spontant dugdi at skapa ein stemning, ið gjørdist nátúrligur, ti hann var runnin av nøkrum, sum var serstakt fyri mannin. Hvítklædd- ar suðurjútskar smágentur stóðu við føvningunum fult av blóm- um at heilsa konginum á sínum hvíta hesti. Tá steðgaði kong- urin og tók eina av smágentu- num við blómunum og setti hana frammanfyri sær á hestin, soleiðis reið hann gjøgnum hitt