leygardagur 6. desember 1947síða 1

FØROYA — SOSIAL:DEMOKRATUR FRÆLSI JAVNAÐUR BROÐURSKAPUR 7 Lýsingarprísur fyri mm: 12 oyru á . Blaðið verður bilagt á posthúsinum, og Nr. 47 TL á 2 i. Au Leygardagin 6. desember 1947 kostar kr. 2,00 porto um fjórðingsárið 21 årg. í H HK 700 kr. hetta árið. Ein skuldi 7 , . | Hin gamli og gloymdi næstan ikki trúð, at hetta var Blaðprísar og dómsvaldið. | hent í okkara samfelagi, sum Er hevndarhugur á prísráðnum ? | fiskimadurin 5 skal royna at hang: í Í : fe ; tó. skal fosna al hanga OPPA „Tingakrossur“ dømdur í bót fyri blaðselu. Tað var ein sonn og áhuga- verd søga, Jón Klæmint Olsen, Skálavík, segði frá í krossi« 26. nov. (Ein vikinga- »Tinga- sonur“). gamli fiskimadurin, Per Debess við Gjogv, hevur havt tað, munu flestu av hansara líkum kennast við. Teir hava baksast á sjónum alt sitt lív. Teir máttu fara til sjós langfaratúr, ofta áðrenn teir Og soleiðis sum hesin vóru tilkomnir, og so halda á- fram til teir ikki orkaðu meir. Og hvat fekk ein burtur úr hesum langa og strævna beiðisdegi? Tá ið hann legðist upp var hann líka so fátækur, sum tá ið hann fór av stað á fyrsta Verkið gav íkki meir enn til dagin. Tað eru t6 fá yrki, ið geva manninum við at hann kann goyma niður fyri til ellisår. Men til at bøta um tað og tryggja manni ein stuðul til hesi árini, lá ið hann lítið og einki kundi veita sær, var ellis- ar- sinni. húsi so någy, rentulóg sett i gildi fyri Føroy- ar eins og fyri onnur lond, sum skuldu eitast at hava humon landastýri. Hon kom — sum nevnt — tó undir størri mót- støðu, men styrkurin var so lítil, sum hann kundi vera, og sum tidirnar eru nú, er tað ikki ov nógv sagt, sum Jón Klæmint Olsen málber seg, at ellisrentu- studningurin sjáldan røkkur meir enn fyri tubbak. Men eitt tað ringasta og ein kann siga hitt mest órættvísa í hesari lóg er tað, at øll ellis- rentan kann verða tíkin frá manninum, bara hann kanska nakrar dagar fer sær ut á sjógvin og vinnur uakrar hundr- að krónur. Lønreglurnar hava jú higartil verið soleiðis, at hevur maður eina árliga inntøku upp á hundrað krónur, so verður skarvað av ellisrentu hansara, og skuldi hansara inntøka komið uppi trý hundrað missir hann hana heilt. Hesin elligamli fiskimaðurin, krónur, sum hevði stríðst á sjónum í 59 ár og vildi gera tað roysni at fáa 1 ár afturat, so hann kundi »runda« tey 60, misti ellisrent- una, ti hann hevði forvunnid hinum, ið rósa sær av sosialum framburði; men soleiðis er lógin, og verður gingið eftir lógini, má lað sjálvandi eisini henda. Her í hesum nevnda føri skuldi ein heldur trúð, at sam felagið setti út heiðursløn til slíkan trúgvan verkamann, sum til ellisår hevdi roynt at vera við sitt yrki og virka i samfelagsins 9 tænastu. Tað má eisini vera øllum skilist, at 300 ella 700 kr. í hesum dýrn tíðum er eingin mark sum fyri at peningur, og at slíkt hetta, ið ásett er kunna hava ellisrentun, er so skilaleysa lágt, at tað er ófati- ligi, at tað ikki skal vera broytt. enn Hetta dømi um ein av gomlu fiskimonnum Føroya má vekja úr svøvni hetta lýdningarmikla mál: sosial umsorgan her á landi. Ti á hesum øki er nógv, ið tørvar ábót. Tryggingarmál bæði fyri viðfarast av nýggjum. Fiskimað- sjúk og gomul má urin, sum sjúkur gerst, kemur illa fyri, tí stuðul, hann kann leita sær hiðani og hað- ani er so sera neyðarsligur, og fiskimaðurin, sum tann hin gamli upp á land leggst og er sundur- lungum brotin av langum og arbeiðsdegi og av síni inntøku einki kann hava lagt niður fyri, hevur einki at líta á ultan ein pírnan ellisstyrk — og afturat ti skal løgreglan vera so rang- vørg, at hesin neyðar styrkur verður frá honum tíkin, bara hann av tilviljun skuldi vunnið oyru framihjá. So- land ikki gera við sær nøkur kann sínar synir. leiðis Framsýning, Leygardagin tann 6. des. frá kl. 19—22 og sunnudagin tann 7. des. frá kl. 15—20 verður al- menn framsýning í kommunu- skúlanum av teimum til kapp- ingina um nýggjan kommunu- skúla í Tórshavn innkomnu uppskotum. Skúlanevnd Tórshavnar býráðs Jólalýsingin í Sosialin | Í Í | | greiddi frå, at bladnum eftir liv- var »14. sept.« Prisráðið lá inum. Leysasøluprisurin niðursettur, og lað var dráps- so sátt út áheitanir til at hjálpa sær og segði frá, at blaðgrunn- ur var stovnaður, ið skuldi tryggja ulgåvu blaðsins. Men nú sigur »Tingakr.«, al hann hevur fingið bót fyri ov høgt blaðsalg. ÞPrísráðið hevur flutt blaðið fyri rættin, og dóm- Hetta mundi ivaleyst >14. sept.« vita, tagdi við hesum, nevndi um bróðurin »Tingakr.«, sum ivaleyst ikki er arin hevur givid ti dom. hann einki men nakar rikiskroppur, og gramdi bara egnan skada. Og so sigur »Tingakr.« okkum, aft blaðið, sum ropti neyðarróp, varikki nidursett iprisi.' Os tå ið fekk dómin vnr einki gjørt við >14. (Er um sannleiksvilni? Ella er tað sum sama Tingakrossur sept,« hetta dømi »Tingakr.« sigur, løtir at gera seg til eitt offur fyri hali og heyndarhuga Meinhards Lam- býráðsins og so at hauges og fáa fólk at taka synd í sær?) Men latið hetta fara menn- iskjan er nú menniskjan, og hon er eingin eingil í nøkrum hami. Føroya Sosial Demokrat- ur åtalar hardliga handa løgna atburð Prísráðsins og finnist at ti dómi, sum Tingakrossur hev- ur fingið. Tænt her. Vit lata: Feskt kjøt og flesk pylsur feitivørur livurpostei Pi salatir konserves S. HOULBERG A/S Kødbyen, København. Lønir og útreiðslur til bløð eru sum alt annað nógv upp- farið, og blaðsøla í Føroyum er er so lítil, at bløð standa seg tikið I BAR ARI vv sum hav 1, SUL LG v undan AR RA RAGA RA handilsstættin at bera seg við øllum sínum lýsingum ella hev- ur peningamenn at taka undir- skotið. Tað er eisini í hesum sam- burði at siga, at øll her á landi vita, at bøkur og bløð í Før- ovum sjáldan geva meir enn tær føstu útreiðslur, so tá ið eitt Prísráð í slíkum førum so strangliga heldur seg til nakrar lógreglur viðvíkjandi príssteðgi, kann ein hava loyvi til at siga, at har liggur smásinni og ill- vild undir. Og skal slíkt smá- sinni sleppa at grógva, so er rætt at siga, at tað verður hin eina fer al skrivaða orð- peningasterki, ið hava vald á tí inum. Vit heila á Løgtingið og biðja Løgtingið skjótast broyta slíkar fjákutar lógarreglur. Og sam- stundis skal Prísráðið vera bið- ið um at fara strangliga fram í øðrum meiri týdningarmiklum málum enn einari neyðar blað- sølu. ; FØRCYSK | greonsápa er lann besta