leygardagur 3. januar 1948síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
'
i
i
i
Í
'
FRÆLSI
Lýsingarprísur fyri mm
Nr. 1 1. síðu, 10 ovru á 3,
og 4.
SOSIALDEMOKRATUR
BROÐURSKAPUR
Py:
JAVNADUR
12 oyru å
sidu
Leygardagin 3. januar 1948
Blaðið verður bilagt á posthåsinum, og |
kostar kr. 2,00 + porto um fjórðingsárið |
22 árg.
Gott og eydnuríkt nýttár!
1947—1948
Vit kunna siga, at árið, ið fór,
var hitt stóra royndarárið
hjá Føroyingum í vinnuligum
týdningi — og onnur kunnu
eisini hava rættin í at nevna
tað hitt stóra útbúgvingar-
árið.
Tær ognir, iðinn vóru komn-
ar kriggsárini, hava verið settar
í ein stóran fiskiflota, og hesin
flotin hevur verið og roynt seg
í ár. Vit hava ikki sæð nakað
fullfiggjað yvirlit yvir úrslitið.
Í teimum einstøku tilfellum
hevur tað ivaleyst gingist ym-
iskt. Men sum heild tikið, man
úrslitið ikki nógv al
iylast á. Vit hava haft eitt stórt
vera SO
framleidslutol — og sum eisini
stendur í nógvum pengum, men
okkara 1947
8 til 9 ferðir
so størur í pengum, sum hann
var undan krignum. Og vil
kunna ikki rokna at greiða all-
ar skuldir eftir einum Vit
kunna heldur ikki rokna, at vit
kunna fullkønir at nýta
iey nýggju amboð, sum flotin
nú er útgjørdur við. Undir Ís-
jandi gjørdist hetta árið
eft so merkiligt ár viðvíkjandi
fiski. Trolarar, snurriváðsbátar
og línubátar
fyri ongum alt summarið, með-
an sluppirnar við snørinum
komu fuliladdar aftur. Einstøk
hesum eilt ringt tekin.
Tad var teimum, sum vit høvdu |
verið ov bráð, vóru lopin fram- |
av og tveitt tað roynda frá okk-
um, áðrenn vit kundu líta á
á hitt nýggja. — Slíkt kann al-
tíð henda.
ymiskar grundir. Hetta kann í
so mála vera eitt undantaksár.
Vit hava tað at læra av slíkum
fyribrigdum, at vit mugu íkki
lita á ein veidihålt, vit mugu
vera lidilig og laga reiðskap og
hættir eftir árstíð, fiskilindum
og hvørjum av sínum. — Eitt
royndarår og útbúgvingarár
skal sjálvandi vera eitt læruár.
áskiútflutningur
nan vera einar
ári.
Vera
eisini
sum
vóru mest
SÓU i
Tað kunna vera so
Viðvíkjandi ti politiska hevur
árið verið at rópa friðaligt mill-
um manna. Tað vóru tey stóru
brotakøstini, tá ið hetta Tingið
var sett. Men so speklist, og tú
hevur eins og kent eina møði
millum fólk síðan. Hetta stóra
starysárið man eisini hava gjørt
sítt. Tað er sum táið menn eru
úti altíð og sjáldan heima, teir
brosa upp á øll, men siga lítið,
tå id teir lýða á keglid, sum
heimafólkið hevur havst at.
Potitikkararnir og bløðini eru
tað, sum hava hildið hin polit-
heitan. Sendimenn
fóru hiðani av landinum fyrst
í árinum sum friðarligir og
samdir menn, men tað var bara
ein vápnahvíld, ein sálarlig
lygna. Tað hevði bert verið eitt
jólalag á teimum, og teir komu
aftur úr Keypmannahavn sum
løvur. Næstu fylgismenn tóku
sær so eisini sama hamin uppá,
og hin føroyski politiski slag-
vøllurin fekk brátt aftur somu
útsjónd sum áður. Bert at fólk-
ið enn hevur staðið uttanfyri
og hugt at. Valgið, id einaferð
kemur, fer at sýna, um fjøldin
herja inn á aftur
iska eimin
eisini fer at
vøllin.
Men hóast hesa mynd, so er
órættur at siga, at árið politiskt
bara var eitt tómt kegl-ár. Eitt
stjórnarskipanaruppskot er við-
tikið. Helta uppskot til stjórnar-
skipan gevur Føroyum eitt sjálv-
stýri í ríkisfelagsskapi við Dan-
mark. Og Førovingar fara sjálvir
at ráða fyri, hvussu langt tað
fara. 1948 verður tað for-
vitnisliga árið, ið sýnir, hvat av
samfelagnum, vit verunliga ætla
leggja undir okkum.
hugsan í fólkinum
um ein polit-
skal
sjálvir at
— Innsta
man vera ynski
iskan frið, so landið einaferð
kemur í eina tíð, tå ið allir
partar standa saman um eitt
fremjandi uppbyggingararbeiði.
Utheimsvidurskiftini savna seg
eina saman í stríðnum Eystur
og Vestur. Ella at siga: stríð-
num millum russiska kommu-
nismu og amerikanska kapita-
lismu. Miðflokkarnir, teir demo-
kratisku flokkarnir, berjast fyri
lívinum, at teir ikki skulu verða
kroystir millum hesi veldi, Allar
royndir at semja Eystan og
Vestan um einihvørji felagsmál
hava verið fáfongd. Týskland
er hin stóri meinbogin og tað
sýnist at fara og vera eitt dýki,
har eingin fer á uttan við svørð-
inum.
Øll verðin gongur inn í 1948
við óttanum fyri einum saman-
bresti. Vit úti í Atlantshavinum
kunna ikki lata okkum so binda
í heimligum vasi, at vit íkki
geva tílíkum hendingum nakr-
an ans. Vit eru lið í somu línu.
Eitt hilt fremsta nyttårsynski
eigur ti at vera, at heimurin
finnur eitt grundarlag at byggja
á, so tryggur friður kann verða
vunnin.
GOMUL SÅLMALØG
Jógvan Waagstein komponistur, gav út
fyri um 20 árum síðan eitt hefti av goml-
Hetta hefti
er uppselt, og hevur hann nú við stud-
givið út aftur
løgini, sum
um føroyskum sålmaløgum,
ningi frå Løgtinginum
nytt hefti
ti fyrra heftinum, og
innihaldandi tey
voru I
løg aftrat.
Heftið er at fáa til keyps í H. N. Ja
cobsen bókahandli og í Hjalmar Jacob-
sens bókahandli fyri 8 kr.
Minni um skaldið
Joan Petur uppi í Trød,
Her verdur bodid til telving
um grunnmynd (modell) til
minnistein um skaldið Jóan
Petur uppi í Trøð í Kvivik.
Myndin må vera liðug til 1.
mars.
Nærri við at heinta skriftliga
ella munnliga frágreiðing frá
Sverre Patursson.
NEYNDIN.
Vit lata:
Feskt kjøt og flesk
pylsur
feitivørur
livurpostei
Sosial lóggáva á Ting.
Tað eru nógv viðurskifti her
á landi, id fyri neyðini eru at
lóggeva á nýggjum í.
Vit hava t, d. hina sosialu
lóggávuna, sum er til afturs í
allar mátar, ófullkomin og ikki
tíðarhóskandi.
Um friður fæst um stýrisskip-
an, má slík lóggáva verða eitt
Í hitt fyrsta, farið verður undir.
Menn mugu kenna seg ótta-
leysar fyri aldurdómi og sjúku.
Teir mugu hava ta tryggu kenslu
undir sínum starvi, at hvat ið
ákemur, so skal eins familja
ikki standa eftir á berum og
kenna sakn. Eins og maður
hevur krav uppá at fáa eitt verk
at gera, sum hann kann liva av,
so hevur hann eisini krav á
sum limur í samfelagnum, at
hetta samfelag verður honum
ein stuðul, tá ið hann hevur tað
fyri neyðini. Tað er við slíkari
kenslu um stuðul og athuga, at
hann gerst góður samfelagsborg-
ari og ger sína samfelagsskyldu.
Vit mugu koma meiri til at fata,
at eitt samfelag er ein heild av
persónligum verum, og at hvør
vera kennir seg eins og at hava
ábyrgd fyri hvørji aðrari. Tað
er hetta, id er hin sanna menn-
iskjansliga samfelagsáskoðanin.
Føroya
Sjovåtrygging
Skip - motorbåtar
útróðrarbátar - verur
verða tryggjað
salatir
konserves