leygardagur 10. januar 1948síða 1

De sr $ ØROYA SOSIAL- DEMOKRATUR I. síðu, 10 oyru á 3. og 4. síðu FRÆLSI JAVNAÐUR BROÐURSKAPUR 7 | Lýsingarprísur fyri mm: 12 oyru á | . . | Blaðið verður bílagt á posthúsinum, og „an Nr, 2 | | Leygardagin 10. januar 1948 kostar kr. 2,00 4 porto um fjórðingsárið 22 árg. | Vónir Tá id nytt ár byrjar; verður oftast losað um vón og vónir, ti eingin kann hava nakað vist at siga um eitt nýtt ár. Hitt gamla árið hava vit lisið, men hitt nýggja árið er óskrivað, tað skal verða skrivað, so hvørt sum dagarnir ganga. Vónir kunna annars hava tvær síður. Vit kunna fara undir eitt verk við góðum vónum, og vit kunna fara undir eitt verk við ringum vónum. Á sama hátt kunna vit byrja eitt ár við góðum vónum, og vit kunna byrja eitt ár við ringum vónum. Umstøðurnar kunna ávirka okkara hugsan um viðurskiftini. So ringar umstøður kunna vera, tá ið eitt hvørt nýtt byrjar, at eingin skilamaður kann vera annað enn í vónloysi. Líkindini við ársbyrjan kunna vera bæði fyri hin einstaka og so fyri landið alt so út av lagi ring, at hin mest ljósskygdi kann líta við vantreysti og myrkum vón- um á framtíðina. Men tað er nú ikki bara um- støður og líkindi, id ávirka hesi sålarevni fram í menniskjuni. Tey kunna eisini vera so skøpt framman undan. Tað eru menn- iskju, sum hava fingið til gávu eitt bjart sinni. Eitt ljóssýni, ið altíð fer undir eitt verk við góðum vónum og lættum huga. Slíkt sinni stendur eisini við eitt árs byrjan og lítur móti árinum og framtíðini við sól í eygunum og áræði í hjartanum. Har aftur á møti eru tað onnur sinni, ið altíð eru dapur í huga. Teirra lyndi er skapt fyri vónloysi. Tað eru Øskudølga lyndi, sum halda, at umstøð- urnar eru altid tær verstu, lík- indini út av lagi ring, og fram- tiðin stendur énd og myrk og hóttar. Tað fer at vera lítil ivi í, hvat av hesum lyndum, vitskulu lovprísa. Hitt positiva ljósa og vónríka lyndi er tað, ið byggir upp. Tað er tað, id kann vera ein redningsmaður, tá ið svart- ast sær út. Eingin fær verk at ganga, trýr hann ikki upp á eydnu og viðbyr. Eitt ár, tá ið tað skal verða byrjað, gerst 3 myrkt og tungt at líta ímóti, um vit fara at skriva fyrstu bløðini við ringum vónum. — Har fyri skal ikki vera sagt, at vit skulu ganga eftir hinum býtta lagnum, sum slær seg til tols við, at alt gongur strúkandi. Sum ikki sær meinbogar, sum bara gongur fram eftir. fummum, og ansar steinarnar á vegnum, fyrr enn dottið verður um teir. ikki Umst6durnar hjá Føroyingum, nú hetta árið byrjar skuldu ikki verið ringar. Teir hava tað, sum er hilt týdningarmesta, tá ið farið skal vera at byggja land: teir hava arbeiðsamboð. Teir kunna fara fúsir út á tann ar- beiðsvøll, har framtíð Føroy- inganna liggur. Okkurt svik kann vera i, men í síni heild er framleiðslutólið ikki at lata illa at. Teir kunna eisini hava vónir um ein marknað. Sum útlilið er, er ikki væntandi, at nakað land liggur innibyrgt við nakr- ari matvøru. mm. OR Útheimsviðurskiftini við árs- byrjan sýnast ikki ljós. Men vit hava hóast øll vónsvik tó glott- ar. Og vit mugu hava ta trúgv og tað álit á menn, at teir siss- ast, og at heimurin kemur inn á eilt spor av góðvild og sam- arbeiði — hóast allan ójavna í hugsunnarhátti. Í hvussu er, mugu vit lata ljóssinni vinna so á okkum, at vit fylgja monn- unum, sum við góðum vónum virka fyri friði og samhugi, við bestu ynskjum og gera okkara til at rudda burt misskiljingina og illtankan, sum grør millum og spillir gott samliv manna og samvirki. I Skattaálíkningin Nú er aftur tann tíðin komin, tá ið skaltavaldini fara at koma saman at leggja skattin á borg- arar samfelagsins. Hetta kunna menn einki hava at siga lil. Teir vita, at sam- felagið er hitt stóra húsarhaldið, og um tað skal verða stýrt til lítar, má tað hava pening. Men tað er eitt, ið landsins borgarar hava at siga til almenna skatta- álíkning, og tað er, at hon er rættvís. T.v.s., at ein jøvn skatta- álíkning fer fram fyri allar innløgur í eini sókn, at allar innløgur (inntøkur) verða skatt- aðar, og at eitt strangt eftir- lit verður havt við teimum sjålvsuppgåvum, sum likningar- menn fåa i hendi. Skattaborgarar hava knarrad nógv um skattaålikning hesi seinastu årini, og tad ikki uttan grund. Ti øllum er kunnugt, at skatturin fellur ógvuliga ójavnt. Teir, id fáa sína inntøku í rein- um pengum, og sum kann verða eftiransað (kontrollerað), verða píndir av hvørjum einasta oyra. Meðan aðrir, ið hava inntøkur, ið ikki lættliga kunna verða eftiransaðar, sleppa kanska við parti skattafrium. Ja, so galid, at onkur fær stórum tað er als ongan skatt og hesi liva og ganga klædd eins og onnur. Hvussu gjalda tey matin og klæðini, mugu vit spyrja? Inn- løgur, sum koma í »naturalium« (slíkt sum ikki verður umsett í peningi) sleppa oftast lættliga. Um tær verða skattaðar (t. d. búnaðarvørur) so verður oftast skattavirði sett langt niðan fyri søluvirði, og ikki verður heldur alt uppgivið, id inn er komið í árinum. Men handilságóðin og vinn- ingur av virkjum man verða tað, ið mest verður atfunnið. Okkara innfluttningur er at set- ast til nógvar milliónir. Og nógv av hesum innfluttningi eru Ó- nyttuvørur, sum seljarin ivaleyst vinnur nógv upp á. Øll vita, at hesin vinningur verður langt ífrá uppgivin til fullnar, og hann verður ikki heldur eftiransaður til fullnar, so eingin man mis- taka seg í at siga, at her fara stórar innløgur fríar fyri skatti. Skatturin er stórur, og mang- ur hevur illa ráð at gjalda hann í hesum dýru tíðum. Men hann = Vit lata: Feskt kjøt og flesk pylsur feitivørur livurpostei g' salatir k: konserves — — JE GE Lítið svar til „jólabrævið“ Í „Dagblaðnum“ fríggjadagin 12. deshr. heldur marg- »Dagbladid« framman Tað var eitt háttligt >brævg, hevdi til min undan jólum frá einum »goml- Stílurin er faðirliga rós, alfinningar og hóttan hvørt um annað. Hesin ygamli vinur« vil kalla meg aftur av villum vegi, sum eg nú gangi. — Men var tað eg, ið ætlaði at senda ávaring til forn- an vin, so hevdi eg fyrst skriv að til hansara sjålvs og ikki sett mínar ábreiðslur við stórum støvum í alment blað eins og eina lýsing. >Vinurinc beint um vinic ávarandi: sigur, at eg havi latið meg ftøla av sterkum manni. — Ja, bara hesin »g60di vinur« er fastari bund- ikki in av onkum sterkum manni ella monnum og gongur vegir, sum onga leið vísa. Mæ! eins og nógvum Førovingum dámar best at ganga egnar leið ir og vera í ti fylgi, okkum líkar uttan at leggja í, hvat aðrir halda. Hvat ið viðvíkir andanum í >Føroya Sosial Demokratic hesa tíðina, eg havi staðið fyri kundi ivaleyst verið minni, um allar landsins innløgur bóru sin fulla part av skattinum. Hei skal so statt vera heitt á skatta- valdini, at tey fáa eina rætt- vísa skattaálíkning, nýta skatta- lógirnar og royna betri at eftir- ansa enn gjørt er higartil. Skattaborgari.