leygardagur 1. januar 1949síða 1

f FRÆLSI gå" FØROYA SOSIAI: DEMOKRATUR 8 80, #4 JAVNADUR BROÐURSKAPUR Nr, I. | í Lýsingarprísur fyri mm: 12 oyru á . síðu, 10 oyru á 3. og 4. síðu Leygardagin 1. januar 1949 Blaðið verður bílagt á posthúsinum, og kostar kr. 2,00 porto um fjórðingsárið + o o Á Arið ið fér Tá ið teir gomlu tosaðu um árið, sum lagt var aftur um bak, ig skuldu meta, hvussu tí hevdi 'ignast, so var tað mest veður- agið og fiskiskapurin, id havd vórðu á lofti. Veðurlagið hevði it mesta at siga hjá okkum, so í tí fór Onglendingurin, sum skrivaði bókina »Kanska«, ikki skeivur. Á landinum stendst alt veðrinum. Á sjónum fyri tørsta partin við — hóast har verður at spyrja, um fiskur hev- ur verið, ella tað hevur verið ár við fiskaloysi. Summarið var gras var lítið á Men síðsti vetur var lýggjur við litlum og øngum kava, so seyð- ikki gott, og > mangastaðni. urin var í góðum standi, tá ið hann tók móti várinum og sumrinum, og heyslskurðin lata so eisini flestir menn væl at. Fiskiskapurin hevur verið 6- avnur. Sum í fjør so hava tað rerid snørisskipini, ið mest hava fingið burtur úr. Hjá summum hevur tað beinanvegin verið eitt rokár — serliga Eysturlands- túrurin. Trolarar og trolskip hava ligið um somu leið, men fiskurin hevur staðið uppi í sjónum, og ikki hevur borið til. Tað er tó so vorðið nú, at Føroyingar dúga ikki bert uppá Ísland. Teir royna yviri við Noregs strendur, í Hvítahavinum, við Bjarnoynna og í Grønlandi, so um ikki vignast einastaðni kann vignast aðrastaðni. Grønland hevur som onnur ár roynst væl, og nú onnur skipan er í umbúna fyri mangan hátt Føroyingar hetta stóra og á ríka land, munu vera framvid og vissa sær rætt- indi. bi Viðvíkjandi fiskivinnuni so hevur mest verið tosað um trol- arar, ið ikki hava staðið Menn hava víst á, at nógv skipa- lagi. Ring seg. keyp hava verið úr og gomul skip, sum nú leita til hitt almenna at fáa sær stuðul til umvælingar. Aftur at:hesum verið og er upp á máli broytun av feskfiskasáttmálanum. Út- serðamenn fram, at sum líkindini eru nú, fáa skip ongan vinning av siglingini. Og tá ið stórar umvælingar koma aftur at, kemur skipið heilt undir beinkin. hevur eisini seta Sjálvandi verður nýggja árið vinnuliga merkt av hesum orða- skiflum og tingingunum um viðurskiftini. Vinningur og tap verða altíð at rokna vid í fiskivinnu — har er so nógy, sum kemur upp í leikin. Eydna og óeydna ikki minst, røkisskapur og órøkis- skapur eisini at hava uppii. Tað sást og sæst við snørisfiski- skapinum. Vit skiparar, ið fiskadu og farmar upp á land, bert teir høvdu so frætt undir fótunum, at teir sluppu yvir til Íslands. tað aftur aðrir skilamenn ið høvdu eydnis- løgdu Og so vóru tó raskir og ongantíð kundi bera til hjá. Tey politisku viðurskiftini hava verið merkt av nýggju stýrisskipanini. Ein semja fekkst í lag millum partar av Tinginum. Vit fingu grundarlag fyri sjálv- slýri, løgdømi og landsstýri. Danmark, sum vit enn standa í ríkisfelagsskapi við, hevur givið fríar hendur viðvíkjandi teimum umsitingarøkjum, vit vilja yvir- taka. Drúgvar hava verið havdar við donsku stjórn- ina. Og saman við donskum sendimonnum hava okkara menn tingast við Bretland og fingið í lag aftur ilssåttmåla við hetta Landsstýrið hevur eisini lagt tingingar nyggjan hand- and. fram lógaruppskot. Uppskot til broyting av læraralønarlógini, og væntandi kemur eisini upp- skot til broyting av ellisrentu- lógini. Utheimsvidurskiftini í árinum hava verið merkt av stúran og ófriðarteknum víða hvar. Hinum sum varandi = vápnafriðinum, heimurin hevur droymt um, eru eingi útlit fyri. Hvessingarnar landa millum hava staðið við og meira at siga herða uppá. Teir stóru hugsunnarbólkarnir fylkjast hvør ein óllast og > moti hvor øðrum, og spyr, um leir bresta saman. Okkara verðaldarpartur hevur sleikt síni sár aftaná seinasta samanbrestin og kann ikki heil- ast aftur, uttan Vesturheimurin kemur til hjálpar. Álitið hevur verið Sameindu Tjóðir, ikki hevur henda samtøka mill- um evnað al nógvu stríðsspurningar. men lond greitt teir Komandi úr eins og framtíðin øll er aflurlatin bók. Vit, tey einstaku, kunna lítið siga um framtíðina uttan gita. Vit kunna heldur ikki stedga hjóli hend- inganna. Men so satt sum tad er, at samfelagið landssam- felagið eins og mannasamfelagið alt — er bygt upp av einstøkum menniskjum, so satt er eisini tað, at hitt einstaka menniskja við gerðum sínum hevur ávirk- an á alla hina stóru heildina. Ti er tað, at hvør í sínum lagi og í sínum yrki miðar móti at samslevna og samarbeida tað mannfelag, hann býr í, tá leggur hann eisini sín lat til tað sum virki og ta samstevnu, sum allur trákkast eftir. Ér tað kunna vit við treysti fara inn í heimurin verunliga mið og mál okkara, eitt nýtt ár og ynskja hvør øðrum góða eydnu. Gott og eydnuberandi nýttár. Her standi eg! 14. september hevur skotið nógvar eftir flokkinum. Og nú býráðsvalið í Havn skuldi verða, kundi hann ikki bara sær uttan leggja eina á bogan og skjóta. Og hví? Ti ørvar javnaðar- tveir javnaðarmenn vóru settir á odda á Arheiðismannalistan- um ! Hvi skuldi tað ikki vera lóg- ligt? Ørgrynni var av listum, og skulu nú Septembermenn snodda uppi í tí, at Javnaðarmenn settu ongan lista fram. Teir eru ikki lítillatnir menn. Blaðið átalar erpni og stór orð, men teir standa fram íðuliga og rópa: her eru vit! Vit hava ikki personinteressur. Vit søkja ikki Vit lata: Feskt kjøt og flesk pylsur feitivørur livurpostei salatir konserves S. HOULBERG A/S Kødbyen, København. Í MERGJAR eftir >heinum<. Okkara hugsjón- ir eru blankar og pussaðar og blett. Vit skulu reinsað høvuðsstaðin, bæði runu og úllendingar skulu vit kveistra burt! Land og høvuðsstaður skulu rísa úr trældóminum og blóma undir okkara ræði! hava ongan Rópini eru stór, og kann vera, at arbeiðismaðurin í Havn gong- ur eftir rópunum. Tað er einki at dylja, at Javnaðarflokkurin stendur ikki mannaður í Havn. Arbeidismenn har halda ikki góð ráð vera at seta menn úr hesum flokki á Tingi. Men sagt skal vera, at arbeiðsmanna- stætturin í høvuðsstaðnum, har hann er fjølmentur, hevur notið okkurt gagnið av tí at hava ein Javnaðarflokk sitandi á Tingi, og ikki kann hann vænta sær tær sømdir, um hann fær fram slíkar menn, stutt síðan stóðu undir liðini á mótstøðumonnum arheiðaranna. væl sum Øl eiga at bråka Føroyska hondsåpu frå fabrik OKKARA Tit fåa bestu målingina hjå okkum. M. P, Jacobsens málarabúð,