hósdagur 11. apríl 2002síða 3

4 Nr. 68 - 11. apríl 2002 Nr. 68 - 11. apríl 2002 5 Bakaríið á Sandi er gott arbeiðspláss, heldur Guðrun Dals- gaard, sum hevur arbeitt har í eina fjórðingsøld BAKARÍ Edvard Joensen Heima á Sandi: Í 25 ár hevur Guðrun Dalsgaard latið sandoyingum bakara- vørur um diskin. Ikki tí, at hon er so ógvuliga gomul. Nei, men hon var bara 13 ár, tá hon byrjaði at standa í handlinum hjá grannanum, sum hevði bakarí. Tað hevur dámt henni so mikið væl, at hon hevur hildið fram til denna dag og fer ivaleyst at gera tað eina tíð enn, sum vit skilja, tá vit støkka inn á gólvið í einasta bakarínum í oynni. Tann fyrsta august í fjør vóru liðin 30 ár, síðan Anfinnur í Soylu lat upp bakarí á Sandi. Hann arbeiddi framman- undan í bakarínum hjá Conradi Skaale í Havn, har hann eisini hevði lært. Anfinnur greiðir frá, at hann øll hesi 30 árini hevur verið næstan einsamallur um at baka tað, sandoying- ar hava etið av keyptum bakaravørum. Ein lærlig hevur hann havt hesi árini, sigur hann. – Tað hevur verið spenn- andi, men øgiliga strævið. Soleiðis á leið tíggjunda hvørt ár havi eg havt feriu, sigur hann. Hann hevur havt tríggjar feriur, síðan hann lat bakaríið upp. Tað hevur verið strævið í meira enn ein forstand, greiðir hann frá. Bæði tá nógv hevur verið at gjørt, men so sanniliga ikki minni, tá lítið hevur verið at baka. – Sum nú tá kreppan var herfyri. Tá var mangan lítið at gera, tí eingin keypti slíkt, tey kundu gera sjálv, sigur bakarin á Sandi. Fiskavirkini lótu aftur, og allar konurnar vórðu sendar til hús. So tað var eyðsæð, at rullukøkur og wiener- breyð var ikki tað fyrsta, fólk brúktu pengarnar til. Har varð alt, sum til bar, bakað heima. Seinni er so vend komi íaftur, og nú koma fólk tíðari inn á gólvið hjá bakaranum. Anfinnur í Soylu er bæði bakari og konditttari, so har fást bæði rugbreyð og moccakøkur, eins og snigl- ar og rundstykki. – Soleiðis var læran, tá eg lærdi, greiðir hann frá. Bæði bakari og kondittari í einum. Og tað var einki við, at lærlingarnir fingu frí úr bakarínum at ganga í skúla. Nei, tað skuldi gerast um kvøldið, samstundis sum bakað varð um náttina og morgunin. Framman fyri bakarínum er sølubúð, sum vanligt er hjá bakarum yvirhøvur. Sýnisgluggin er freistandi hjá honum, sum dámar ein góðan bita afturvið kaff- inum. Men eisini hjá øðr- um, sum hava aðrar ætlanir, veit bakarin at siga frá. Innbrot hevur hann eisini havt, hesi árini, hann hevur havt bakaríið. – Men tað var nú ikki eftir weinerbreyðum ella slíkum, sigur hann, uttan at stjala pengar. Umframt Anfinn og Guðruna, er eisini ein onn- ur ekpeditrisa, sum skiftir við Guðruna. – Og ikki minst er tað frúan, sum hevur hildið skil á øllum tølunum øll hesi árini, sigur Anfinnur í Soylu, bakari á Sandi, sum bara nikkar, tá spurt verður, um hann hevur hug at halda fram nøkur ár enn. Trívist væl í bakarínum Guðrun Dalsgaard hevur starvast í góð 25 ár í bakarínum hjá Anfinni í Soylu, sum í skjótt 31 ár hevur glett gómarnar hjá sandoyingum við bakstri sínum Grótið, sum skal prýða nýggja ting- húsið, verður høgt í Skopun og flutt til Skotlands at viðgera, áðtrenn tað kemur aftur at verða lagt á tingtrappurnar GRÓTÍDNAÐUR Edvard Joensen Skopun: Føroyska ting- húsið skal partvís klæðast við gróti. Føroyskum sjálv- andi. Men tað má gerast klárt í Skotlandi, tí einki hóskandi virki er í Før- oyum til endamálið. Í høvdahaga í Skopun høgga teir stórar blokkar av góti. Teir verða fluttir við lastbilum Heim á Sand, har farmaskipið hjá Skipa- felagnum er eftir teimum og flytir teir til Aberdeen. Í Aberdeen verða blokk- arnir sagaðir og poleraðir og viðgjørdir annars, áðr- enn teir koma aftur til Før- oya. Afturkomnirtil Føroya skulu teir viðgjørdu stein- arnir setast upp móti grund- ini á nýggja millumbygn- inginum millum gamla tinghúsið og telefonverks- húsið. Eisini skal nakað brúkast til trappur hjá ting- monnum og øðrum góðum fólki at ganga á. Í Aberdeen verður grotið viðgjørt á sama virki, sum eisini ger nýggja skotska tinghúsið. Men grótið, sum har verður brúkt, er tikið úr heimligum umhvørvi í Skotlandi. Óli Nielsen, gróthøggari í Havn, hevur staðið fyri tí praktiska við at loysa blokkarnar í Skopun og fáa teir av landinum. Tilsamans eru eini 150 tons av gróti farin til Skotlands, sigur hann. Grundin til, at grótið verður tikið úr Skopun, er tann, sigur Óli Nielsen, at har kemur tann einasta føroyska lindin, sum hevur egnað grót til so stórar blokkar, sum brúk er fyri, undan. Hendan lindin liggur ovarlaga í Mykinesi, í Høvdahaga í Skopun, og í Suðurstreymoy við Argja- høvda og á Boðanesi. Fyrr varð grót sprongt úr grótbrotinum á Boðanesi, men tað er nú friðað. Tí verður slíkt grót tikið úr Høvdahaga ístaðin. Tað hevði ivaleyst verið bíligari at klætt tinghúsið við útlendskum gróti, heldur Óli Nielsen, uttan tó at vilja siga nakað sum helst um, hvat hetta kostar. – Men tað ber nú ikki so væl til at fara klæða før- oyska tinghúsið við út- lendskum gróti. Tað má vera føroyskt. Úr Skopun til Aberdeen og aftur Skopun letur grót til tinghúsið. Men tað skal ein túr til Aberdeen fyrst, áðrenn tað sleppur til Havnar Mynd: Edvard Joensen C M Y K 5 4