leygardagur 19. november 1949síða 2

19. november 1949 NESU breiða omanav, at villa og sjodandi realistiskt at avdúka tað lívið í kríggsins sortidýki ! Men hann skal hava tøkk fyri tað. So innarliga sunnt og lekj- andi fyri heimatrøllini at verða ripað út í ljósið til skoðingar og vónandi til >skræk hesi og advarsel«. Stuttligt at lesa ummælini her heima. Eitt nú hatta av H.B. Th. í »Dimmalætting«. Ella at síggja, at einki ummæli kemur, sum til dømis í »Dagbladnum«. H. B. Th. tykist at skammast og ber síni tíð undanførslu við at grýta eftir Williami. Hann er ikki foroyskur, sigur H. B. Th. — Alt kundi hent í Noreg ella Danmark, men ikki í Føroyum. Men í sama anda- drátti er hann við at vátta akkurát tað mótsetta: Ein nýt- ist ikki at lisið 20 síður fyri alt kalla hvønn einasta persónin, sigur hann. Ummælarin ber altso her ímoti sær sjálvum við sær óvitandi at siga, at bókin er so realistisk føroysk, at hon beinleiðis er ein avtaking, fotografering, av ti, sum undir krígnum var uppi á floti og fyri ein part enn spraklar omaná. hava kenna at Ja, hann hevur, William, giv- ið okkum eina beinrakna mynd av avskeplingunum og kríggs- spekulantunum í samfelagslívi okkara. Tað er eyðvitað, at ein hevur ilt vid at trúgva sær sjálvum, tá ið má ásanna, hvussu væl tíðarmyndin, serliga hin sálarligi girndardrátturin er givin. Tí ein kann ikki gera við, yfleirliðaðu ormarnir« ein at hesir fella einum so ódámligir. Men ein kann ikki sum H.B. Th. avnokta og viðganga teir í sama andadrátti — og heita á tingið at koma uppi við lóggávuni. Tað skuldi kanska ljóða stuttligt, »troskyldigt«. Men ein ivast ikki um álvarið, um tað skuldi bor- ið til.... Sjálvandi kann ein bók íkki røkka longur enn at viðgera og lýsa frá nøkrum høvuðstættum í andadråttinum og mannalivin- um í tíðarskeiðnum, sum høv- undin tekur myndirnar úr. Ein kann so sum H.D.J. í 514. SEPTEMBER« sakna avmyndan av teirri politisku rembingini undir krignum. Men vit heima vóru, kunnu siga H.D.J,, at myndirnar av kríggsørskuni hjá teim politisku óflyggja- og vvirgangskroppunum vildu íkki enn av Opper- fáa tær, fyri tí William, sum verið lystiligari mann. Men vil borga hovundar Heðin og Martin. »Den sorte gryde« verður av frægastu útlendingum mett fyri hin besta, ið er skrivað í mong sum ár í Nordanlondum. Tað er fullfloygdur listarmaður, FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR ið givið okkum hana hevur. Og bókin er eisini listaliga framúr- skarandi samstundis sum hon er ógvuliga sunn, tí hon sker djúpt og djarvt. Er hin vekjandi »satiran«. Hana treingir okkara samfelag so sanniliga til. William er stórur høvundi. Við hesi bók síni hevur hann gjort Føroyar størri, tí at hon verður at bróta út um garðarn- ar til fremmandar tjóðir er einki at ivast í. Og har verður hon lisin sum mynd, ið ein almenniskjalig váttar, at menniskjan er sær sjålvari lík, hvar ið hon so er. Hin ljóta og grima girndin, hitt smædna og bljúgvna og etisk håborna, men veika og sjúka , sum hjá Livu, menniskjablend- ingurin uppá gott og ónt finnst allastaðni. Vit taka uppaftur: Allir Førovingar eiga at lesa »Den sorte gryde« og spegla henni — og tidum. samfelag gkkara í varnast betri í komandi Dómari. Barnahjálpagrunnurin fram í fyri Innsav- Húsainnsavning fer hesum døgum til frama barnahjálpargrunning. ningin verður lokin 24. novbr. Grunnurin, íð varð ibirtur í 1942 eigur nú 139 277.24. Í ár- síðan býrjan hevur grunnurin býtt ut kr. 34.350. T.d.- eru í år latnir 13 studn- ingar á kr. 200.00. Umframt pening hevur grunn- urin eisini latið út klædnaplogg, at unum, sum givin eru til útbýlingar. Heitt verður hervið á Føroya fólk, at tey eins higartil styðja grunnin,so hann verður førur fyri framvegis at halda fram, so at hjálpin til neyðstødd børn verða økt í hvørjum. HÚSASKATTUR Samhært S 16 í fyri Tórshavnar kommunustýri verða øll tey, sum hava avhent síni, tikið tey ella annað tílíkt, ikki halda seg eiga at lata húsaskatt í framtíðini, biðin um at hoða nevndina frá tí áðrenn tann 30. samtyktini hús niður og sum (Ii november i år. TORSHAVNAR LIKNINGAR- NEVND, 16. november 1949. Umsóknir til hjálpargrunnin fyri óarbeiðs- førar fiskimenn til úlbýlan í december månad í ár mugu verða innsendar til landsslýris- skrivstovuna á teim'fyriskipuðu útfyllingarbløðum innan 8 de- cember. Stýri hjálpargrunnsins. Nr. 44 Lýsing til føroyskur reiðarar Vegna áheitan, so vilja vit hervið lýsa, hvussu vit útrokna kokkalønina við skipi til snørisveiðu. Sambært sáttmála eigur kokkurin 1'/; meðalpart, og hann skal lønast av útgerðarmanninum. | m felagsveida er, so er bert at geva kokkinum 25%, meira enn fiskimonunm, so er tað i lagi. Um sjålvdråttur er og lastamadur vid skipinum, so rokna vit kokkalønina soleiðis. Dømi: Ein veiða uppá ca. 300 skpd. virði kr. 90.000.00 90.000.00 22.000.00 68.000.00 2.400.00 netið ........ > 63.600.00 Herav eigur manningin 50% ella kr. 32.800.00, og menn- inir sum eiga henda pening ert allir umborð á skipinum undan- tikið skipara og kokk. Meðalpartin til kokkin finna vit nú soleiðis. Aftrat hesum 32.800.00 verður løgd lastamannslønin kr. 2.400.00, sum tilsamans gevur kr. 35.200.00. ; Uppi henda pening kr. 35.200.00 verður býtt eitt tal, id er tvey minni enn tann samlaða manning (= skipari og kokk), og um 22 manns eru íalt býta vit við 20, og meðalparturin verður so: kr. 35.200.00: 20 — kr. 1760.00 Kokkalønin verður so ein partur 1 4 > Bruttosolå..... 6 ss » UtreiOslur RA » avlop kr. lastamannsløn > kr. 1.760.00 » 440.00 kr. 2.200.00 Kokkalønin fyri tårin verdur so Aftrat hesum vilja vit samstundis kunngera, at gjøldini til Føroya Fiskasølu 10%, til rakstrargjald 19%, til tiltaksgrunn eru tvey gjøld hvort fyri seg, og at vit fyri 1949 eru komnir ásamt við formannin fyri »Færøernes Rederiforening«, at tað eina pro- centið (rakstrargjald) skal avtrekkjast í uppgerð til manningina. Hitt procentið skal gjaldast av útgerðarmanninum. Tórshavn, 11. november 1949. Føroya fiskimannafelag Skipafelagið Feroyar Telefonir 209 171 274 Tórshavn Dubarry badisalt, tannpasta. poudre Atome, varrastiftir, neglalakk (nógvir litir), talcum, creme (diverse), spec.: gávueskir, rouge (compact og vakrar og fjølbroyttar creme), skin tonic, SÝRAN Tórshavn telf. 58 M. s. »JOrun« til sølu. Båturin id liggur í Vestmanna er av stødd 356,24 br. reg. tons og 17,60 netto. Bygdur í Esbjerg 1946. Hevur 4 cylindrar 4 takt Tuxham diesel motor uppá 145-160 hk. Keyparar venda sær til VINNULÅNSGRUNNIN, telf. 597. SKRIVSTOVUPLÁSS Skrivstovumaður, helst ein ið dugir maskinskrivning, desember. Løn eflir dugnaskapi. møgulig viðmæli verða at senda til FØROYA GJALDSTOVU fær pláss til 1. Skrivlig umsókn og