leygardagur 8. apríl 1950síða 3
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
>
|-
Nr. 14
S0SIAL-DEMOKRATUR
Føroya |
|
|
|
Blaðstjóri
P. KARBECK MOURITSEN
Prent:
A. OSTER
FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR
SI
GÅ
sígur húsmóðirin,
10 eina ferð hevur
roynt sápuspønir-
nar, ið kallast
RITA
SGR REKLAMA
Síðani 1906 hava sambandsmenn og
teirra málgagn „Dimmalætting“
skorða og kílað meiri sundir Føroy-
inga og Dana millum enn nakað
sjálvstýri.
Sambandið fekk veruliga loysingatrøllið
at leypa í orð.
ið hevur minsta skil á
politikki, Veit,
hvussu leikur fór fram millum
sambandið við Effersøe sum
oddamanni og „Dimmalætting“
sum málgagni øðrumegin og
sjálvstýrið við Jóannes bónda
Paturssyni sum oddamanni hini
megin.
Sambandsfylkingin varð við
at brigda og skuldseta sjálvstýri
og Jóannes bónda separatismu,
loysing, meðan Jóannes bóndi
og allir førandi sjálvstýrismenn
líka so ótroyttiliga avsannaðu
hetta. Jóannes bóndi bedyradi á
danatingi — og sama gjørdu
Hann,
føroyskum
hinir = sjálvstýrisførararnir
heima — at sjálvstýrismenn
vóru betri danavinir enn sam-
bandsmenn, tí teir vildu verða í
felagsskapi við danska ríkið,
men fáa danir at fata, at føroy-
ingar vóru ein tjóð við egnum
máli og egnum tjóðskaparlívi,
ið tað ikki vildi vera nakar
missur, men ein heiður at lívg:
og bjarga frá tíning.
Men sambandsmenn og fyrst
og fremst teirra førarar vórðu
við at illgita, seta ilt blóð í mill-
um danir ímóti sjálvstýris-
monnum, so ilt, at tað, at menn
vóru nationalir og sjálvstýris-
hugaðir, var nóg mikið at úti-
hýsa teimum úr donskum bløð-
um og steingja teir úti frá
donskum talarastólum.
Mong gingu árini.
Stríðið harðnaði so hvørt,
sum tað eydnaðist samband-
inum at flykkja danir og ein
part av føroyingum ímóti øllum
nationalum.
Sambandið varð beinanvegin
ónationalt. Tess oddamenn
vildu enntá ikki nýta føroyskt
mál, fingu samtykt lóg at
boyksla tað í skúlunum. Hvør
minnist ikki hin viðgitna para-
graf 7 i skúlalógini!
Og á hin bógvin skaptist so
við og við ein beiskleiki í mong-
|
um sjålvstyrismanni, ein beisk-
leiki móti dønum. Hesin beisk-
leiki vaks, tessverri. Men sam-
bandið skal vita, at hesin vøkst-
ur stendur í eitt beinleiðis for-
hold til tess antinationala gølu-
politikk, spillu- og illgitunnar-
politik.
Nú finst valla skilamaður í
Danmark, sum ikki av fullum
huga ásannar, at føroyingar eru
ein tjóð við egnum máli, egnum
nationala lívi, og við rætti til
egið flagg og tað sjálvstýri, sum
javnaðarmenn í uppskotinum
til vina- og frælsisbrævið løgdu
fram fyri fólkið, og sum nú er
vorðið ein veruleiki.
Nú finst neyvan skilamaður
millum danir, sum ikki harm-
ast yvir ta støðu, sum samband-
ið fekk danir at taka yvir fyri
sjálvstýrismonnum.
Tað er dønum ein sorgarleik-
ur at noyðast at viðganga, at
tann flokkur, sambandsflokk-
urin, sum teir í tunnum og
tjúkkum hava styðjað, veruliga
hevur ikki bara sjálvur skapt
ein loysingapolitikk, eina sepa-
ratismu, men henn hevur eisini
fingið teir í part við sær til at
gera hetta fyri samvinnu mill-
um danir og føroyingar illa ar-
beið.
Av sonnum dapur leikur fyri
danir, at teir saman við sam-
bandinum sjálvir hava verið
við at fáa trøll at leypa í orðini
hjá Effersøe á danatingi móti
Jóannes bónda.
Nú er ein veruligur separa-
tistiskur flokkur í Føroyum, ein
sambandið er
flokkur, sum
pápi til.
SVIARÍKI
Ídnaðarframleiðslan í Svia-
ríki er økt 4—5 % hesi síðstu
9 árini. Síðani 1939 er hin saml-
aða framleiðslan økt við 15 %.
»BIDDARAFERD«
Við hesum vakra orði heils-
aði „Dagblaðið“ P. M. Dam, tá
hann fór niður á danating.
Hetta orðið kann brúkast til
mangt. Hesir stórtalandi menn-
inir rópa upp um, at vit vilja
yvirtaka alt við eitt kvett. —
Hava teir hugsað um, hvat dan-
ir, ið sila á statsins kassa har
niðri, munnu meina um okkum
føroyingar samstundis sum
menn leika óðir í høvdinum
um, at vit ikki vilja gjalda alt,
ið skúlaskapur kostar í Føroy-
um, senda vit h d. bønarbræv
um ca. 9 milliónir til eitt elek-
trisitetsverk.
Tað eru mangir føroyingar
við mær, ið halda, at tað var
nógv størri skil í tí, at vit enn
eina tíð — í hvørt fall — lótu
danskin gjalda tað, ið hansara
skylda er at gjalda, og lótu vera
við at fara „biddaragongd“ eftir
hesum 9 milliónunum og meira.
— So er at spyrja „Dagblaðið“:
Hvat ætla tit at gera við teir
fólkaflokksmenn, ið atkvøddu
fyri hesi „bidding“ frá dansk-
inum? Tit kvettingarhetj-
urnar — kunnu væl ikki hava
tílíkar kompromiteraðar menn
í flokki eftir hetta?
Tit plaga at vera so óførir it
koyra J. P. Davidsen út úr javn-
aðarflokkinum fyri okkum —
vísið tykkum nú sum menn, og
varpið hesar menn út úr flokki
tykkara! At javnaðarmenn og
sambandsmenn hava bidid um
hetta, er einki uttan naturligt:
teir siga seg ju vilja semju vid
danir — men tit! Tit, ið hvønn
einasta dag kasta skarn eftir
ætt skamm-
um oyra, og
dønum, tit máttu
ast at biðið teir
8. apríl 1950
minnist til, at so leingi hesir
menn standa í flokkinum, heftir
flokkur tykkara fyri hesa gerð
teirra!
Er tað biddaraferð, ið P. M.
Dam er farin, so hava tit sent
hann at bidda!
10 ár.
Í morgin eru 10 ár síðani, teir
týsku herarnir herjaðu á Dan-
mark og Noregi.
SGR. REKLAMA
Lastvognskoyring
Anton Arge (y) Húsabrúgv
Tlf. 443
LØNJAVNINGAR-
GRUNNUR
SKIPSFISKIMANNA
hevur nú skrivstovu í hús-
um p/f. Vegu á bryggjuni,
inngongd fyri vestan.
* Umboð: 5.
B. Mortensen
Térshavn . tlf. 8
—
Tað eru roykpylsurnar ið
duga tær frá HOULBERG
Matligt er, og væl rýkur, tá ið
hurðin verður gloppað inn í royk-
rúmið hjá Houlberg, har hundrað-
tals nossligar roykpylsur hanga lið
um líð til at . HOUL-
BERGS roykpylsur eru gjørdar av
vælkryddraðar,
„bÞúnast“
fyrsta flokks tilfari,
vælsaltaðar og vælbúnar ...
HOULBERG ”;
ØJBYEN KØBENHAVN
o
Det iyder utrcligt,
men vi sælger gode, brugte,
til smaa Priser. ”Stortrøjer
i smaa Størrelser 25 Kr.
uldne Trøjer
Pengene tilbage.
25 Kr.
Uldne Lumbertjakker 8 Kr.
i Drengestørrelser 7 Kr.
Skriv i
reparerede Sager fra Militæret
Marinejakker (meget gode)
Blaa,
Fuld Tilfredshed eller
Dag.
Skotøjslageret, Pandrup St. Jylland.
—