leygardagur 3. november 1951síða 3

3. november 1951 FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR MEIRA UM LØGTINGSMÅL Foroya Fiskasøla Málið um Føroya Fiskasølu kemur til viðgerðar á Løgtingi í hesi tingsetu. Fiskimenn krevja ta núverandi Fisk- asøluna avtikna. Orsøkin er tann, at tann prisurin, sum føroyskir fiskimenn verða avroknaðir við liggur nógv lægri enn í nøkrum av grannalondum okkara. Fiskimenninir eru Øtilfrids vid, at stýrið í landinum hevur givið einkar- rætt monopolrætt til eitt privat- felag, har fiskimenn eru útistongdir frå allari vitan um prisirniar í teim londum. sum keypa okkara fisk. Fisskimenn eru greiðir yvir. at vit megu hava eina fasta skipan, men ikki sum hana, ið nú er. Prísurin má ikki niður um eitt fast ásett mark og allir ið hava fisk at selja skulu kunna selja t. v. s. at nakrir einstakir ikki skulu kunna selja alt sítt meðan aðrir verða liggjandi inni við øllum sínum. Eina útflutningsskrivstovu megu vit hava við einum fultút handilskønum stjóra, ið skal hava í sínum hondum at kanna sólulíkindini og prísir. og eis- ini at ansa eftir at eingin liggur inni- brendur við sínum fiski, tá ið sølulík- indi eru. Eina nýggja skipan við- víkjandi Grønlands fiskiveiðini Vit vita. at mong brek hava verið tey farnu árini og ikki minst í 1951 Hesi brekini megu bøtast. Viðvíkjandi viðurskiftini hava 1 summar. Tann agni vita vit at verið út av lagi ring Bókin FEÐGAR A FERÐ eftir Heðin Brú verður liðug um miðjan nov. x Sum lovað geva vit haldarum og lesarum blaðsins fyrstarætt at tekna seg fyri eitt Prísurin verður 575 og vakurt prenta á gott hervið eintak. bókin er pappír. Vilja tygum ognast eitt eintak seti tá navn tygara á lepan nið- anfyri og vit senda hana so skjótt hon er liðug. Við heilsu til allar vinir feðganna Forlagið FRAMHALD j S | << Q | zoo o m Ar = 5 | = 5 Á 5 | | 8 ;,-= = :2 2 | | = = = og | 73 = kú |EF = æ | Ss 7 har | hje. o | (5 = => | | 8. "is æt = Stíf i | | £ Í = fS | |= "5 må | | > = þr; | > a þ- | | | frammanfyri nevndi handilsskøni mad ur må tingast vid feløg, sum hava sild at selja, og agnkeypið må ikki forðast ella tarnast av ti, at einstakir skipa- eigarar tå í løtuni ikki hava tøkan pening at rinda agnið við; ti hetta er stóran týdning, og harfyri má landið taka sær um reiggj. Menn hava hug at fara tíðliga yvir um summarið og verða har til út á heystið. Harfyri megu vit hava frysti- hås har yviri, soleidis at veidan skal kunna fara ótarnað fram. Eisini må olja kunna fåast til allar tíðir har yviri, Goymsluhús megu gerast og mangt annað. Tað má verða kannað eftir. hvat ið liggur til grund fyri teim frásøgnum. sum eru heimkomnar úr Grønlandi. Alt má koma fram og síggjast frá øllum síðum, soleiðis at brekini kunna verða bøtt. Tryggingarsambandið Tað er eitt stórt framstig. at trygg- ingin nú er í Føroyum heldur enn á útlendskum hondum; men byrðurnar eru tungar at bera, og fiskimenn eru av teirri áskoðan, at yvirskotið eigir at koma fiskivinnuni til góðar t. d. sum lán fyri at kunna keyp agn og olju til fiskifør í Grønlandi og aðrastaðni. Peningur landsins Føroyar eru tað einasta land. ið vit kenna, sum sjómenn ikki fáa tollfri ar vørur til nýtslu umborð. Vit krevja eina tollfría vørugoymslu í Føroyinga- havnini. Fyri at bøta um tey peningaligu viðurskiftini í landinum, krevja vit. at landshandilin tekur einkarsølu við slík- um vørum, sum geva stóran vinning serliga luxusvørum øllum klædna- vørum, bilar, syklur, sjómannsklæði. gummistyvlar og annað. Vinningurin av hesi sølu nýttur til at nidurseta prísirnar á neyð- synjarvørum, fyri at landshúsarhaldið kann gerast biligari. Um frammanfyri nevndu løgtings- mál havi eg talað við nógvar fiskimenn verður og teir eru allir á einum máli um, at øll hesi mál eru av lívsviktigum týdn- ingi fyri allar fiskimenn og fyri landið í síni heild. Tað sama siga teir um tey mál. sum eg fyrr havi umtalað í hes- um blað og sum vit aftur í ár fara at reisa á Føroya løgtingi. Eg loyvi mær lika at nevna tey aftur her: I. Endurgjald til sóttardeyðaeinkjur allar skulu hava rætt til eisini tær hvørs soleiðis at sama endurgjald maður doyr av sjúku. II. Peningurin fyri alla veidu skal rindast fiskimonnum beinleiðis og ikki gjøgnum reiðararnar. Eg hugsi her serliga um peningin fyri feskan fisk. sum gloymdur varð, tá ið lóg varð gjørd um pening fyri salt- og klipp- fisk. III. Lønjavningargrunnurin skal veita fiskimonnum kr. 700.00 um mán- aðin í staðin fyri kr. 500,00 og allir menn skulu hava rætt til endurgjald eisini teir, sum av misgávum hava sent umsókn í seinra lagi. IV. Fáa lagalig lán til húsabygging. V. Forða fyri at selja góð skip út av landinum og gera útveg fyri at byggja stór og tíðarhóskandi før. VI. Byggjan av kostsskúla soleiðis at tad gerst lagaligt hjá fátækum ung- lingum at ganga á teir hægru skúl- arnar. At enda vil eg loyva mær at biðja fiskimenn um allar sum ein úttala seg | Nr 64 hvar er SÝRAN ? SÝRAN ÅARVEG NR. 4 Í er flutt niðan í NB: Nýggja telefonin er 671 um hesi mál og siga teirra hugsan. Landssýtrið og Løgtingið hoyrir ov- lítið frá fiskimonnum. Tit fiskimenn. sum vága lívið fyri at bjarga landi og fólki eiga at lata teir sum landinum stýra vita hvørji krøv tit seta fram. og hvørji mál tit vilja hava framd. J. H. Danbjørg. 5 FØROYA frentarafel 1 Føroya prentarafelag hevur til enda- máls at fáa allar Føroya prentarar og tey. ið beinleiðis virka á prentsmiðju, at standa saman í felagsskapi, fyri á tann hátt at fremja alt føroyskari prent ing og prentarum at gagni. Hesi eru ordini, grein eitt í viðtøk- um Føroya nýstovnaða prentarafelags, og við hesum orðum fara vit fúsir til | verka. Fyrsti snerturin verður at royna at fáa enda á ti óskilinum, ið nú valdar við at arbeiði ið átti at verðið gjørt í Føroyum, verður gjørt uttanlanda. Gerið allir avvarandi so væl, áðrenn tit næstu ferð senda arbeiði av land- inum, at siga okkum hví tit ikki lata tað gera í Føroyum. Eru føroysku prentsmiðjurnar ov dýrar við arbeiði sínum ella gera prentararnir vánaligt arbeiði ? Við at siga okkum hetta, geva tit Føroya prentarafelag høvi til at rætta skeivleika á hesum og hasum øki. Ívast tit, um eitt ella annað kann prentast í Føroyum, so skrivi til Før- oya prentarafelag, og somuleiðis, um okkurt tykist óhampuliga dýrt. Um henda áheitan ikki verða vit noyddir at biðja tingið seta bann fyri at lata prentarbeiði av land- hjálpir inum, sum ikki gongur gjøgnum Før- oya prentarafelag. Felagið vil gera hvat ið gerast kann fyri at arbeiðið kann verða gjørt so ódýrt og snotuligt sum gjørligt er. við tí tilfari vit hava at virka við. F.P.v Nevndin: Benny Samuelsen. Martin Thomsen. | Esmar Jacobsen. Hví verða fiska- kassarnir gjørðir í útheiminum ? Við bryggjuna her í Havn liggur norskur bátur og lossar ósamansettar fiskakassar. Hétta eru kassarnir. ið fiskurin til Suðurameriku skal sendast i. Um hetta skrivar Dagblaðið eit | petti, og er tað helst hetta ein hevur hug at steðga vid: >Áður hevur verið gjørt til í Føroyum, men tá verður tað væl dyrari,« verður sagt okkum. Heita er ein spurningur. ið vit ógv- uliga fegnir vilja hava gjøllari greidd- an. Hvussu nógv kostar ein kassi í No- reg tilfar og arbeiðsløn ? Hvussu nógv kostar ein kassi í Før- oyum, tilfar og arbeiðsløn ? Er hetta arbeiðið boðið út alment? Tað eru spurningar, ið vit vilja hava svar uppá, tí sum nú er ganga nógvir timburmenn = arbeiðsleysir. Nógvir kundu sloppið framat her. Hví verða kassar, ið nýttir verða í Fuglafirði og Gøtu settir saman í Havn og tínæst fluttir norður? Duga teir ikki at gera tað har norduri, og er tað ikki bíligari at senda teir ósamansettar norður ? Tveir Hovbingar fylla 80 Nú fyllir annar Hovbingurin 80 ár i ár. Hin fyrri er Hans P. Hammer (Han- us undir Homrum). Hans hevur altíð verið og er av raskastu monnum, morgunmaður sum fåur og ikki hevur nakar sætt hann koma gerandisdag hendur í lumma spákandi eftir vegnum. Enn sum fyrr arbeiðir hann fleiri mannskurðar av torvi á hvørjum ári. rekur og nú í heyst sást hann undir hoybyrðuni. Mánadagin fyllir Olávus Jespersen (Olávus oman Lon) 80 ár. Olåvus hevur verið raskur bóndi og sum seyðamaður man fáur hava verið betur. Stuttligt var at síggja Olávus tá hann var upp móti 70 skunda sær í grind. Tíanverri hevur heilsan svíkt hann. so í ár var hann ikki í hoynum. Vit vóna at tit báðir verða at halda á nakað væl atfurat. Kenningur. Tey, ið ætla at fylgja við nýggju skaldssøguni hjá Heðin Brú, ið verður prentað sum framhalds- Sosialinum, eiga at vissa soga 1 ? sær blaðið nú beinan veign. ?„Jdni Smiðju- og maskinverkstaður Autogen-elektrosveising. Máltr. 83, Klakksvík TANNKLINIK Dr. Jakobsensgota 11, Tórshavn Vidtalutid kl. 10—13 og 14—16 Leygardag 10—13 Máltráður. 171. Magnus Jensen, tannlækni.