leygardagur 27. februar 1954síða 2

Nr. 8 Fiskimenn | Nú hava harrarnir Johan og Magnus Dahl lovad, at teir menn, sum vóru við >Johannu< skuldu sleppa aftur við hesum skipi — men ikki í ár — kanska Sy næsta år. ; Hetta gleðir Erlend Patursson seg yvir; men eg dugi ikki at síggja, at tað gagnar monnum, um teir sleppa til skips aftaná at hava svøltað saman við konum og børnum í nærum 2 ár. Eg skrivaði í »Dimmal.« at tað nú er ovseint fyri í ár at gera nakað og nú havi eg fingið fult viðhald í hesum; tí tann sigur, ið F. F. hevur vunnið, kemur ongum til gagns, og tað kann ikki lata seg gera at hjálpa manningini á »Johannu« tí nú eru øll Gardaskipini mannað. Tað einasta, vit kundu gjørt, er at leggja allar menn, sum ætla sær vid Gardaskipunum, å landi, og ongar studning kunnu vit geva teim; ti al Erlendur Patursson vid hondum og FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR | fótum berjist ímóti, at fiskimenn koma saman við føroyskum arbeiðarum og harvið saman við Samvirkende, sum býður okkum peningastuðul. Latum okkum so sum rosinuna í seg yvir eina umbering frá J. Dahl er minni enn tað, ið nakar óviti kann gleða seg yvir. Fiskimenn liva ikki leingi av einari tann kalda, nakna og beiska sannleika, Latum okkum nú ganga saman við Føroya Arbeidarafelag og Samvirkende so verða vil førir fyri at gjøgnumføra bæði blokadu og streiku til gagns fyri fiskimenn. Tí máli havi eg í mong ár arbeitt fram ímóti; tí eg veit, at um vit stóðu saman við Samvirkende, tá kundu vit stríðst bæði í blokadu og við streiku. um vit vóru troðkaðir út í tað. Men nú ganga vit og himprast og hví? okkum beint í eyguni. Latum síggja verunleikan J. H. Danbjørg ————inir Aftursvar til Hvalbingin í »Dagbladnumk«. Í >Dagblaðnum< nr. 14. er tað ein sum nevnir sag »Hvalbingur«, sum vísir seg at vera erkvisnan yvir grein mína í 14. September nr. 17. har eg | undir fullum navni tordi at siga stjór- anum fyri R. K. sannleikan beint í and- liti, og gjørdi eg tað. tí eg av honum varð álopin við grovum ósanindum, og tað hevur hann sjálvur prógvað aftaná at hava lisið grein mina í 14- inda — um hann er rættur Hvalbingur og gevur seg til láturverju fyri stjóran fyri R. K. má hann sjálvur um; men eg skal lata henda sama Hval- bingin vita tað, at sjålvt um hann mein ar at hava skorid djåpt i meg vid teim- um orðum hann hevur í hasum stubb- anum, so skal eg siga tær »Hvalbingur« hvor tå so er, at eg ikki taki eitt ein- asta av hasum fåviskutu ordum fyri flut, tí tey prógva einans hvussu lítil tygum eru. Tygum eri so ússaligur og hjartatrongdur, at tygum ikki tora at seta tygara rætta navn undir. Eg fati ikki at blaðstjórin skal vilja taka ábyrgdina av slíkum tvætli, men møguliga at hann er av sama slag, sum tygum sjálvur. Hvat Hvalbingar so eru vanir og ikki. so skulu tygum, hr. Hvalbingur ikki trúgva, at tygum skulu nokta mær at skriva hvørki um kolamál ella nakað annað — nei, trúgvi tygum ikki so høgt. Tygum, hr. Hvalbingur, siga at tygum vilja gera almenninginum kunn- ugt, at tað er undirritaði, sum í heilum hevur júkað um kolamálið. Til slíkt skal eg svara tygum, at væl er júkað; hvussu lá tað fyri við burturflytanini av koli og hvussu liggur tað nú fyri? Hava tygum >Hvalbingur< ella stjórin gjørt nógv fyri at sleppa Hvalbingum HI av við mest møguligt kol? Nei, tað er synd at siga um tykkum báðar. Þ Herði Hvalbingar havt júkað meiri í jf almennum bløðum, so hevði Hvalba ikki verið tann efturbåtur, sum tað er » i í vissum førum. Teir hava latið sær alt ; þjóða og ti er so vorðið sum er. Ég haldi at tad hevði verið meira manns- ligt, um stjórin sjálvur kundi vart seg í slíkum førum, enn at lata tygum stíða iP] fram sum låturverja; men eg x 0 væl, hví hann ikki sjálvur er sín egni láturverja. hr. Hvalbingur Eftir sum tygum, stíða so hábarsliga fram sum annans | manna låturverja, og sipa serliga til kolamáli. so skal eg einaferð enn lata tygum vita tað. at um ikki Hvalbingar í evstu stund fingu sær annan formann fyri R. K., sum var førur fyri at bróta slóð fyri kolaframleidsluni, sum var við at:sovna burtur; hvussu heyði so verið vorðið ? Tann sami Hvalbingur. sum slíkt bragd gjørdi, er kanska heldur ikki so væl umtóktur av lygum og tygara slag. Áðrenn eg endi hesa grein. skal eg tríva eitt sindur aftur í stubba tygara, har tygum taka soleiðis til orða: >Men fyri at siga almenninginum frá, at tann maður — D. J. Sørensen — sum í heilum júkar um kolamál og annað í 14. September og av og á nevnir seg Hvalbingur, als ikki er Hvalbingur. men ein Ørvingur sum hevur búð her í nøkur ár.< Tá ið tygum siga: »Ikki Hvalbingur, men ein Ørvingur,« so er tad fyri at sleingja vid hådandi ordum eftir mær — tygum halda tad vera so æruskemmandi at vera Ørving- ur — tygum halda Ørvingar vera eitt forhánað fólkaslafg; men tygum taka feil. Ørvingar er eitt fult so menta og siða fólk sum tað finnist á hesum klettum. og standa fremri í flestum førum enn tygum og tygara líkar. At endanum vil eg biðja tygum um at kasta handa hulduhamin an lygum, og vísa lygum sum ein rættan mann, næstu ferð tygum fara at skriva í almennum blað, annars tímir eingin at fáast við tygum. D. J. Sørensen Karl XII So hava vit sætt spælið. Royndin var djørv, at fara undir Karl XII er ikki smávegis, tað krevur nógv av teimum leikandi — og skynsemi frá teimum athyggjandi. Tey spælandi greiddu seg ótrúliga væl burtur úr sínum parti, meðan tað er eitt sindur misjavnt við áskoðarunum eftirsum tosið gong- ur. Og tí kann kanska spyrjast: Var stykkið væl valt? Hesin sjónleikur er ikki bygdur yvir eina hending, ið fer fram, kemur til skarpskeringar og síðani — áðrenn spælið er liðugt er yvirstaðin í onkrarj loysn, nei, hann er bygdur yvir skilið í landinum, ein tvørskurður, sum skal lýsa neyðstøðuna og tann sjúka kongin í sínum mistreysti, hann, ið áður var tann framfýsni, sigurkrýndi. Hevur áskoðarin hetta ikki í huga. verður hann eyðvitað eitt sindur fálig- ur, tá ið tjaldið sígur fyri seinna parti. Leikpallurin var vakur — sum tað er tradisjón í Sjónleikarhúsinum. G. L. Samuelsen og William Heinesen høvdu málað baktjaldið eftir málninginum „Gamla slottet« hjá prins Eugen. Her var eitt samljóð millum tey ymissu liðini í framførsluni. sum valla er sætt William Heinesen við sum ivaleyst meir er fyrr í Havn: rættleiðingini gjørt burturúr enn nakrantíð áður Sanna Joensen við búnunum, ið hon sum so mangan áður hevði lagt bæði skaparaevni og handverkssnildi í. Har- til ljóð og ljós, id alt virkaði so stundis- ligt og bågvid, at:tað saman við sjálv: um spælinum hevjadi framførsluna upp á eitt listarligt jørildi. ið kanska er hámarkið fyr; ti. sjónleikarhúsið enn er komið til. Vit eiga tí at vera samd um at takka øllum teimum mongu, ið her hava Yam- arbeitt í góðum anvíki fyri at fáa fram hetta gleðiliga úrslit. Hann er vinur. ið vomm sær. Ég vil 29. februar 1954 ikki klikkja, men eitthvørt smáting kann vera at peika á: Umsetarin Fraser Eysturoy hevur gjørt eitt trútt arbeiði. Men hví ikki benda málbrúkið eitt lítið fet longur orð við skili kunnu vera ein fyrimunur bæði í væl- men móti talumáli? Forn ljóði og meiningsframburði, sjálvt málsniðið eigur at ljóða frá leik- pallinum á fólksins tungu og ikki »gramatikkprilad«. Nú er hetta stykki ikki at lasta málsliga, men hetta lyndið ger vart við seg: Tá ið væl skal vera, meira at líta aftur í litfarnar bøkur, enn at ríka seg við tí málgulli, ið livir á mannatungu. Viðvíkjandi sjálvum spælinum, skal í øllum lítilátni nevnast, at mær tókti leikpallurin var íso tómur, áðrenn gur kom inn, tann Ofrættaråmi, ið tá skuldi kveikjast í okkum, hepnaðist kanska ikki so væl. Men tað var heldur ikki lætt. Enn verri var at vera Ema- nuel Swedenborg, sum Strindberg hev- kon ur gjort ómøguligan, eingin kann sam- stundis vera vitskapsmadur, herhøvd- ingi, hetja og gråtisurra uttan at verða til teiti. Tað kundi líkst Strindberg at havt gjørt hetta fyri at gera onkrum ónáðir, tí í hansara hond var pennurin Eitt skal Vit herheima eru ikki fyrst og fremst eitt áhalsi. nevnast enn: ervand, hava verið spard fyri tær fanaldtir, tey ropa krígsvenjing. Ti hevði tað ivaleyst verið betri, at tey eikandi hildu seg burtur frá at gera hesi skarvslopini, ið hervandir hava fyri, tað verður ikki nóg heppið, og vit sakna tað ikki, bara vera bragdligur og reystur, sum lá maður fer undir eitthvat áleikandi. Men hetta er sovordid, sum altíð kann sigast. Tað gleðiliga er, at tey leikandi orkaðu tað, tey tóku sær uppá. tey góvu sálarlýsingarnar so góðar, at vit sótu stív og stardu á áskoðarasæt- inum. Heðin Brú. HGVDINGAR HITTAST Sjónleikur í 3 pertum eftir Regin í Líð verður framferdur í Sjónleikarhúsinum leygarkvøldið komandi kl. 7 og sunnudagin kl. 4. Atgongumerki á 3 kr. verða seld í Sjónleikarhús- inum leygardagin kl.12—2 og 5—7 og sunnudagin kl. 3—4. Ungmannafelagið >; VIRKIГ | MJØLL vaskipulvur | er samansett av råevni, sum ger, at tað er tað best egnaða vaski- | evni til toyvask her í Føroyum. Hartil kemur at MJØLL er tilsett | fibirevni sum ger at tað fer væl við vaskitoyinum. AS. OKKARA, Tórshavn Vit hava nógv sløg av góðum, fullfeitum osti. Allur osturin er 45 pct. og meira feitur. Smør, sild, súltutoy, salatir. — Sandkakur. »SMÆRAN« |