týsdagur 22. februar 1955síða 3

Nr. 8 FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR | og einræðisvandin. Hesar báðar hug: nakrar undanstøkkingar, Ein må vera | Fyroya | sjónirnar óttast hina demokratisku so: til reiðar at sláa til uttan himpr, tá ið S0SIAL-DEMOKRATUR Blaðstjóri VILLI SØRENSEN Postbox 76 Prent: A. ØSTER Rætturin Vit liva í einum kapitalistiskum samfelagi. Fólkið tykist halda væl um hetta stýrislag; tí við seinasta val fing- u teir borgarligu-kapitalistisku flokk- arnir stóran meiraluta. Handgingnu menn sórmannavaldsins eru sambands fólkaflokks og sjálvstýrismenn. Kjart- an Mohr er valdur á borgarligum lista. Nakra vissu hevur ein ikki um tj68- veldismenn, sjålvt um tað verður hild- ið at teir í vissum forum eru sosialt hugaðir. Móti hesi borgarligu-kapita- listisku flokkurin einsamallur fylking stendur javnaðar- — einsamallur fyri eina samfelagsbroyting, teirri so sialistisku. Spurningurin er: hvussu skal avtøk- an av kapitalistiska og stovnanin av stýrislag- sosialistiska, demokratiska num fara fram? Politiska men kann í demokratiið er skrásett; verstu forum kollveltast ella verða gjørt til fótatrakk hjá á- byrgdarleysum politiskum spekulant- um, Tað økonomiska og sosiala demokra- tiid vil troðka seg fram á sama hátt sum tað politiska. Lutvís í kraft av tí ídnaðarliga framburðinum og lutvís or- sakað av teirri ávirkan, ið hin arbeið- andi fjøldin sjálv vinnur fram til. — Tvinnir eru tó vandarnir: kapitalistiski miklasta bolverk móti ti einoygda ein ræði, ið kapitalistiskt peningavald og ófrælsi vilja kommunistiskt fremja. Frælslyntir og fordómsfríir arbeiðs- gevarar og driftsleiðarar í Norðan- londum hava skilt, at vit veruliga eru í eini yvirgangstíð, Í samband við hana koma fram nýggir spurningar og nýggj mål, ið skulu loysast Arbeidarafjøldin troðkar á. Ikki bert tå ið tað gildur lønar: og arbeidslikindi, men ikki minst, tá ið tað gildur avgerðarrættin og ábyrgdina fyri sjálvari driftini. Her eru líkindi fyri framstigum og sam: arbeiði av alstórum týdningi. Men hetta má sjálvandi fara fram á tann hátt, at partarnir eru í øllum forum javnsettir og kenna ábyrgd yvir fyri hverjum ødrum. Tann gamla uppfatanin av viðurskiftunum er nógv broytt. Tað er eitt stórt framstig. Nú vilja meira al- ment litaði sjónarmið so við og við gera seg galdandi í samband við fram- ognar- leiðslu og sølu eins og fyri býtið av teim samfelagsligu góðunum og skyld- unum. % Rætturin til rædid skal aftur ognast tí arbeiðandi fólkinum Hetta sosialist- iska aðalkravið er ófrávíkiligt; men ognar-formarnar kann ein tjakast um. Ymiskar ognir eru 6gviliga virðis- miklar, landsgagnligar. Tað skyldu- bindur at hava slíkar ognir í hondum. Tann, sum ikki skilur hetta; men held- ur ger tað, sær sjálvum tænir til mesta gagn og frama, hevur mist rættin at hava hesar ognir í hondum. Misbrúkar ein vald sítt ella forsemir ein at gera skyldu sína, er tað samfelagsins skylda at leggja uppí. Tá verður farið undir og uttan sosialiseringina, beinleiðis Valdagurin- hava dag, Tvær tær seinastu ferðimar løgtingsval farið fram ávísan navnliga 8. nov. Síðan kríggið kunnu vit siga, at val- ini i Danmark ikki hava farið so regl uliga fram. Tey politisku viðurskiftini hava ikki verið so trygg. Minniluta- stjórnir og fleirflokkastjórnir hava skiftst um stjórnarvaldið, Uttan mun til bestu valtíð hava hesar verið noyddar at lagt frá sær — og stjórnir valini hava tí farið fram nærum allar | ársins tíðir, Í Noreg hevur stjórnin nú ásett, at komandi val skal fara fram 3. okt. í ár, og ætlan stjórnarinnar er, at hetta fyri framtíðina skal vera fastur valdag ur. Nú eru flokkarnir komnir í orrustu um dagin. Stjórnin hevur sett dagin so tíðliga til árs, fyri at valið kann far- a fram áðrenn heystsormarnir byrja at leika í. Bóndaflokkurin heldur, at fyri ein vissan part av fólkinum — bøndurnar — er dagurin illa hóskandi, tí hetta er í bestu innheystingartíð. Nú eru reddir frammi, ið halda tað vera best, at valið fer fram ein sunnu- dag. Um hetta viðmerkir Arbeiderbla- det: >At fara til vals undir demokratisk- um formum er væl ein so týdningar- mikil gerð, at hon átti at farið fram ein heiligdag. Sjálvt valið kundi verið steðgað i kirkjutíðini, so av teirri or | | søk nýttist ikki at komið nøkur mis- skiljan.« Í Svøriki fara valini bæði til ríkis- dag og sóknarstýri 3. sunnudag í september. Har eru fólk ógviliga væl nøgd við dagin, og millum politisku | flokkarnar eru ongar røddir frammi, ið krevja broyting. Finnar hava tveir fylgjandi valdag- ar, navnliga sunnudag og mánadag. — | Ivaleyst eru vissir fyrimunir við hesi | valskipanini; men tað er einki ið talar | um útvarpið og fyri seinastu ferð und: | an valinum talað til fólkið. fyri, at tílík skipan gav okkum nakrar fyrimunir, Í Vestur-Týsklandi verður sunnudag: urin nýttur til allar týðandi politiskar sialismuna. Hon vil altíð verða mátt: | | er, at | muna enn nú.. Undir stríðnum er ofta 19. februar 1955 førum at falla í lut teirra, ið gera hitt grundleggjantdi arbeiðið — teirri ar beidandi fjøldini, — tað gildur almenn áhugamál. Rætturin til ræðið verður í ollum GRÓT OG SKERVUR Øll, ið vilja keypa skerv ella gråt, eiga at venda sær til kom munukantórið. Grót og skervur megu verða goldin fyrst, áðrenn tey verða heimtað. Bilstjórar verða ámintir, at teir ikki kunnu heimta grót ella skerv uttan við einum limi av vegnevndini ella einum umboðsmanni fyri kommununa. FROÐBIAR SÓKNAR KOMMUNA. ———2/ — Skipafelagið Feroyar Telefon 1225 Tórshavn —— FÆRØSK MARGARINE VITA No 1 VITAMINISBRET FÆRØSKT PRODUKT FINT PRODUKT F er eroya Bjór ØL- og MINERALVATNSVIRKI Máltráð 4 Citrón sodavain Appelsin limonada .. Hindber limonada FOROYA PILSNAR Jerðber limonada Vanillie limonada EKTA MALTØL EINAR WAAG, Klakksvík Áppolinaris tíðini og soleiðis er tað aftur nú. Val- | partar eru samdir um, at skulu vit hav- a eitt livandi demokrati í landinum, so má fólkið fáa nógv meira politiska vit- an og upplýsing;men hetta er uppgáva, ið teir einstøku flokkarnir ikki eru mentir at loysa til fulnar. stríðið verður endað fríggjakveld. — í Leygardag hava blødini og útvarpið | orðið, og sunnudag fer veljarafjøldin | til valborðið at gera borgaraskyldu | sína. — Valdagurin er fólksins dagur, Tí má Tí má hitt almenna leggja uppí. Í | fyrsta lagi við útvarpinum; men eisini alt leggjast soleiðis til rættis, at velj- arafjøldin á lagaligan hátt fær hovi til | er vert at hugsa um, at samskipa alla at luttaka og fylgja við valstríðnum | postsiglingina soleiðis, at postur rekk | ollum landsins bygdum dagin fyri val- ið. So er tað spurningurin viðvíkjandi valforu — og sjálvandi má hverjum veljara gevast tryggleika og vissu fyri, at hans- ara atkvøðu ikki fer fyri einki, um so landsins | valdegnum. Øllum „ borgarum er tryggjað óskerd rættindi í „| at velja. Øl] kunnu tí fara heim til 1 storri | Á ss. heimbygdina at velja, sjálvt um tey eru í føstum starvri í aðrari bygd, Sunnu- dagurin verður tá tann dagurin, har | ein misir minstu arbeiðstíð — og tað er jú nakað, ið er ollum pørtum at alt er farið regluliga fram. Útvarpið má verða nýtt Ogjørligt hjá politikarunum at koma út | á allar bygdirnar; men í ollum bygd: um er radio. Á tann hátt kundu velj- arar gjørt seg alkunnugar við stevnur og sjónarmið hins einstaka flokks. gagni. Í fyrsta umfari átti hver flokkur at ú kundi verið áhugavert at frætt, havt eitt kveld í útvarpinum. Valaftan kundu so allir flokkar komið saman hvat hini bloðini — og einstaklingar eisini, sjálvandi — hava at siga um henda spurning , Politicus, Hetta vildi óivað gjørt agitatiónina hjá flokkunum nógv ódýrari. Flokkar: nir hava ikki stórpening tøkan til nakra handlingar. Soleiðis var tað í Weimar | heilt stórsligna agitatión; men allir