leygardagur 19. mars 1955síða 3

19. MARS i955 Verunleikanum . . Framhald av 1, síðu. um 800 kr. minstulønina fram fyri løgmanni, og sum saman vid javn- aðarmonnum J. P. Davidsen og J. P. Henriksen hevdi timalangar samrødur vid løgmann, ådur enn hann gav seg, var MAGNUS TORSHEIM, formadur Føroya ar- beidarafelags. Hesum sannleika og veruleika fert tú væl ikki at reingja, harra Erlendur? Og fiskimenn vunnu hesar 800 kr. Minstalgnin. Vit hava sagt at harra E. P. hevur sjálvur verið við til at sett uppskot um — bæði frá Fiski- mannafelagnum og seinri sum fíggj- arnevndarlimur — at skerja hesa av fiskimonnum vunnu 800 kr. — minstulønina vid 150 kr., soleiðis at minstalønin í dag einans er 650 kr. um mánaðin. Saman við hinum afturhaldsflokkunum eydnaðist hetta fyri tjóðveldismonnum. Hesin sannleiki reingist ikki! Tú sigur, at vit einki nevna um, at sildaveiðumenn fáa 800 kr. um mánaðin. Sanniliga hava vit gjørt tað. Sambært eina samreðu, ið vit hoyrdu í einum skipslugarið, søgdu vit; at flestu menn á sildaveiðu vinna meira enn 800 kr., og at hetta einans var gjørt fyri at fáa fiskimenn at liggja til havs so leingi út á veturin sum gjørligt — ofta við vánaligum skútum. So var tað prísviðbótin. Heldur ikki hana skulu vit hava Ert tú, Erlendur, so stutt- mintur, at tað vóru javnaðarmenn ið komu við uppskotinum um prísviðbótina, sum eftir okkara uppskoti eisini rakk til allar út- róðramenn? Vit hava fleiri ferð borið upp á mál um hana. Tað kemur óivað illa við, tá ið vit samstundis hava neynt um svik títt móti útróðrarmonnum. Og vit kunnu leggja aftrat, at vit eisini hava skrivað um minstu- lonina til útróðrarmenn, ið vit vildu hava setta til 800 kr., men sum tú og tínir menn og alt hitt afturhaldið kveistraði til viks. — Útróðrarmenn — hesir, ið ivaleyst hava eitt hitt torforasta og strævn- asta sjólívið — skuldu einki fáa; skuldu sita við skerdum luti — bert gjalda tykkara toll-miljónir. Og so lønjavningin. Tú harmast, tí vit ikki scta tær sigurskrans á høvur títt fyri, at tú fekst lønjavningina úr 400 upp í 500 kr. Hví ikki seta hana upp í hinar skerdu 650 kr.? Erlendur! Hevur tú nakrantíð hoyrt, at tá ið lærarar, prestar, tænastumenn o. s. fr. fara eftir løn, at tað verður sagt við teir: Nei, nei, 150 kr. mugu standa eftir fyri hvonn mánað: tær fáa tit ikki fyrr enn seinri! — Jú, víst um hatta aftur- nevnt. hava vit nevnt haldsverkid, men aloftast í band við, at javnaðarmenn meintu, at fiskimenn skuldu fáa alla minstu- sam- FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR lønina — 650 kr. — útgoldnað hvønn mánaða, um teir sjålvir ynsktu tað. Og so seinast tollurin. Javnaðarmenn vildu, at allir fiski- menn, eisini teir, ið leita sær vinnu her heima, skuldu fáa bæði minstu- løn og prísviðbót. Tað vildu tjóð- veldismenn við hinum afturhalds- beiggjunum sum kunnugt íkki. Javnadarmenn søgdu, at pen- ingin til hetta endamál fáa vit í fyrstu syftu við einum eykaskatti — stórmannaskatt — upp á allar inntøkur omanfyri 10.000 kr., stig- vist hækkandi alt eftir inntøkunum. Men hvussu nógv gjalda nú 20-30-50-80-100.000 kr.- menninir hesir, ið hava forráð at gjalda? Einki! -= Men í staðin fyri vóru álagdar 1,2 milj. í tolli. Og oll vita vit, at tollurin rakar harðast tey við teim- um smáu inntøkunum. Við ødrum orðum gjalda fiskimenn og arbeið- arar gildið. Teirra keypikraft var við næstseinastu tolllóg skerd við 900 kr. Nú fingu teir aftur keypi- kraftina skerda — við 1,2 milj. kr. Hartil skal ein stórur partur av okkara vinnumonnum, útróðra- menn — bert gjalda, men einki fáa, Fyri at nýta Erlends egnu orð: »Følk, sum hava fylgt við í hesum, vita alt hettu, men vit hava kortini hildið tað vera bein- ast at nevna hesa ósonnu skriving< 14. Septembers. >Hetta domir blaðið og menn tess“. Keypið føroyska sápu og vaskievni Grønsåpu (í leysum og í !/»kg. pakkum) Rita stongsápu Mjøll vaskievni Rita såpuspønir Teeo-vask (i fløskum) R. A. skúripulvur Soda Nógv sleg av toiletsápu, m. a.: Mopa Grena Favorit Okkara hondsápu Barbersápu Skókrem, svart og brúnt. Bonevoks, Hondreinsipasta. Fabrikk OKKARA Tórshavn. Gamalt javnaðarmál aftur á tingi. Stutt sagt hevur tjóðveldisflokk- urin nærum einki mál borið fram á tingi, sum ikki javnaðarflokkurin hevur havt frammi ferð eftir ferð. Seinast hevur hesin flokkur lagt fram uppskot um at tvifalda van- lukkutryggingargjøldini. Hetta er gamalt javnaðarmál sum javnaðar- flokkurin hevur havt frammi ofta, men ongantíð fingið framt. Nú hevur tjóðveldisflokkurin av nýggjum reist hetta hjartamál javn- aðarmanna. Tó, tað álvarsama brek er við uppskoti tjóðveldismanna at teir áleggja fólkinum — bæði fiskimonnum og arbeiðarum, ið eru ovbyrjaðir við útreiðslum framm- anundan — at gjalda 500% meira í i trygging. — Í javnaðarmannauppskotunum hevur verið framhildið, at skaða- og viðurgjaldspeningurin skullu meira enn tvífaldast; men at tryggja- rarnir skulu tó ikki gjalda størri tryggingargjald enn teir gjalda nú. Javnaðarmenn hava altíð hildið fram, at sóttardeyða einkjan, einkjan eftir hann, id er deyður á songini, skal fáa tað sama sum situr eftir manni, ið vanlukku í arbeiði eisini einkjan, ið er deyður av sínum. Hetta nevnir tjóðveldisuppskotið einki um. So kunnu fólk spyrja, peningurin skal koma frå? hvaðani Eftir okkara uppskotið skal Tryggingarsambandið, ið eigur 11 milj. kr. og landskassin gjalda tað sum nú eftir tjóðveldisuppskotinum, fiskimenn og arbeiðarar sjálvir skulu gjalda. Har er munurin! Allur bati betir. Bara fiskimenn orkaðu. Mýs og menn. Sjónleikurin Mýs og menn, sum vit áður hava umtalað her í blað- num, verður leikaður í Sjónleikar- húsinum síðst í hesum mánaðinum, Enn er tó ikki við vissu avgjørt hvønn dag, hann verður sýndur fyrstu ferð. Sjónleikurin, ið fer fram í Kali- forniu, er eftir Steinbeck. O. Her- mansen hevur týtt hann til fer- oyskt mál úr íslendskum. Erna Sigurleifsd., íslendsk leikkvinna, er leikstjóri, og er tað, sum sagt verður, so verður hetta ein sera væl leikaður sjónleikur; tí stórt arbeiði er lagt í venjingarnar, leikararnir eru valdir millum hr bestu, vit eiga. Th. Djurhuus. P. M. Dam hevur sent blaðnum eina grein — eitt svar til Th. Djurhuus. — Henda grein má tí- verri steðga til næsta blað. CHR. MATRAS, ” professari, er farin granskingarferð til Hettlands og Suðuroyggjar (Hebridurnar). — Hann man ra at verða har meginpartin av sumrinum. FØROYA ME menniskju visa hvørjum ødrum, ein storur partur av ti, 10 er eins og eitt lið í tí heilskaptu menniskjuni, kann + TINGBÓKIN | stødur av kommunuskatti og husa- NR. 12 SOSIAL-DEMOKRATUR Utgevari : FØROYA JAVNADARFLOKKUR Blaðstj.: Villi Sørensen. Box 76. PRENTSMIÐJAN Á HEYGSBREYT TELF. 1820 HUGSKOT í SKYN LL | Tvey. ið elska hvort annað, kunnu valda hverjum ødrum meira ilt enn allir teir argastu figgindarnir, ið kríg- gjast runt um í heiminum. Nakað so- leiðis tók skaldið Viggo Stuckenberg til. Hetta geldur serstakliga tvey, ið hava elske 3 hvort annað, men nú eru vorðin óvinir. Tað verður tí óivað sagt við miklum rætti at eingi rættarmál eru so rokafull av gjølla umhugsaðum óndskapi sum skilsmissumál. Tay hava í teimum góðu døgunum, tå ið tey elskaðu hvørtann: að, lært hvørtannad at kenna til fullnar. Tey hava lært at kenna hina sonnu menniskjuna innan undir haminum. — Man kann einans skilja sínar tilkomnu medmenniskjur, tá ein veit at tað, tær siga og gera, ikki altíð avmyndar teirra sanna verumáta og heldur ikki altíð er lygn við vitandi og vilja. Men ein stórur partur av tí, visa seg at vera verjutiltøk, sum inn- anífrá er bygd upp fyri at verja sálar- innar veikleikar. Men tey, sum hava elskað hvort annað hava lært hvørt- annað alt ov væl at kenna. Tey hava gjógnumskoðað ta sálarligu verjuna hjá hvørjum ødrum og vita til fulnar, hvar veikleikarnir eru at finna. Hugs- anin um, at henda vitanin um sanna natúr er givin í kærleiks og á- litisfullum lotum og útnyttað við dre p- andi fullkomileika. kann heyja hitt menniskj ansliga illsinnið og óndskap- in so høgt, sum annars er óvanlig ri. Ti tvey. sum elska hvørtannad - eins FESKFISKASØLUR Í VIKUNI Dragasund 930 kassar 2427 stpd., Grunningur 979 kassar 2280 stpd., Gøtunes 294 kassar 603 stpd. Hesir seldu í Aberdeen. Í Grimsby seldi Poppy hósdagin 806 kit fyri 2063 ; støde Ut er komið 6. bókini prentari. hefti av Ting- 1615—54. Einar Joensen, er útgevari. Panting. Tað verður her gjørt kunnigt, at dómarin hevur góðkent, at eftir- skatti fyri 4—8 gjald 1954/55 og eldri eftirstoður, áður eru pantaðar til einkis, verða innheint- aðar við panting. Farið aðra ávaring sum pantingina apríl verður undir uttan tann 6. TÓRSHAVNAR BÝRÁÐ, 1955. tann 15. mars