leygardagur 7. januar 1956síða 2

NR. | Fiskimarkid Okkum er send henda grein, sum veruliga er skrivad av ein- um sjålvstyrismanni, id ikki legg- ur f at stiga fram i bladnum undir navni. Greinin er saklig og hon setur fram åskodanir, sum ikki hava verið nógv frammi fyrr undir tjakinum um sjómarkið, og tí taka vit hana við tekk upp í blaðið: At spurningurin um fiskimark um Feroyar fyri fremmandar menn, | er ein vinnuspurningur av stersta týdningi fyri okkum Feroyingum, kunnu vit allir væl vera samdir um, men stórt longur tykist semj- an okkara millum ikki at ganga. Í hesum máli sum í mongum ødr- um tykist fjøld av Føroyingum mest bert at hugsa um tad, sum liggur teimum næst. Hin litli trý- kanturin, sum í Vesturhavinum varð vunnin við nýggja fiskimarki- num, vit fingu við Bretland síðsta summar, tykist at vera nóg nógv fyri nógvar, sum búgva hesum trý- kantinum nær. Har svymur fiskur teirra; men fiskur er nú ikki so hagfastur sum seyður. Merkingin av toski vísir, at hesin fiskur ferðast rundan um Føroyar, men at tann toskur, sum verður gýttur við oyggjarnar, sjáldan fer við alla út av landgrunninum. — Landgrunnur okkara er tí mest sum eitt innigyrt toskaøki. Sjálvt til og frá Foroya banka, sum ligg- ur landgrunni okkara so nær, hend- ir nærsagt eingin ferðing av toski, sum vitjar okkara fiskimið. Orsok- in man vera tað stóra dýpið mill- um Føroya banka og landgrunn okkara, ið ein botnfiskur sum okk- ara toskur treyðugt vil um; tosk- er av sama einaferð urin á Foroya banka slag sum okkara, bert meira stór- vaksin ella vaksin skjótari. Í »Sosialinum« 23. des. 1955 hevur útróðrarmaður í Klakksvík eina grein um sjómark, ið eftir mini metan førir fram villingasom sjónarmið í hesum spurningi, og sum ógvuliga nógv er merkt av partapolitiskari hugsan. Greinskrivarin vil vera við, at eitt fýra fjórðinga mark hevði hjálpt Norðuroyingum lítið í teirra fiskiskapi. Tað skal nógv meira ti, sigur hann, tí fiskimið Norðuroy- inga liggja so uttarlaga. Aftur her kemur fram hin sami hugsunar- háttur sum tann, eg nevndi viðv. hinum vunna trýkantinum í Vestur- havinum. Nei, fiskurin, sum gong- ikki stødufiskur; hann ur har, er ferðast, cg markið fyri nansara ferðing er bert hitt stóra dýpið. Sæð frá einum fiskafrødiligum sjónarmiði skuldi fiskimarkid um Føroyar verið ein felags foroyskur nakað { tó síggja vit at so er spurringur, so vítt sum mál er tað, og ikki. Allir Føroyingar draga her ikki eina línu. Ein stór atvold til tess er, at tey reiðaravirki hjá ckkum, sum selja feskan fisk á bretsku í mark- naði, ræðast at missa henda mark- nað í løtuni gjøgnum eitt stríð við SOSIALURIN um Føroyar Bretlaed um fiskimarkid. Ísland | hevur verið ræðumynd fyri teimum. } Veruleikin er tó tann, at tann feski fiskur, sum úr Føroyum verður seldur á bretskum marknaði, er nærsagt allur føroyskur bátafiskur fiskaður á hinum føroyska land- grunninum, og við at loyva rov- drift, troldrift, nær landi kunna vit rokna við, at hesin bátfiskur fer at minka ár eftir ár, burtursæð frá teim ójavnum, sum altíð vilja visa seg við betri og ringari fiskiárum. Eisini mega vit rokna við, at einhvor fremmand tjóð, sum vit einki ríkissamband hava við, og sum sjálv rekur fiskivinnu á land- grunni okkara, gevur ikki henda fiskirættin frá sær bert vid, at vit biðja hana um at gera tað. Hin vegin kunna vit heldur ikki sum teir smáu seta hart móti herðum — tað síggja vit til dømis, at Russar hava gjørt í fiskimarks- spurninginum hjá teimum. Eftir er tá bert eitt hjá okkum at dúga á, og tað er millumfólkaligur rættur. Hesin møguleikin varð skotin til viks, tá ið avgerð fyri ári síðan varð tikin við Bretland um fiski- mark okkara. Nú er læst og fyri- bundið yvir 10 ár í allari avgerð í okkara fiskimarksspurningi, og nakra broytan fáa vitikki í hesum máli, uttan vit royna millumfólka- ligan rætt. Aftur tá kann okkara feskfiskamarknaður í Bretlandi koma í váða, og tora vit ikki tá at herja á, so standa vit allar tíðir heftir. Allir, sum fylgt við í bretskari fiskivinnu, vita enntá, at stríð hevur verið millum Norður- skotar, sum hava fiski- | grunn ella landgrunn at verja móti rovdrift í fiskivinnuni, kom frá hinum syðra Bretlandi. Hvussu eru líkindini fyri heimafiskiskapi á hava havt ein sum teim skotsku fiskigrunnunum í dag? Nevnda grein i »Sosialinum« tyk- ist uttan at nevna tað at sipa til, at gytingagrunnarnir á Norðurhav- langt uttan- | inum koma at liggja fyri fýra fjórðinga markið, og tí vildi eitt fýra fjórðinga fiskimark | hjálpt Norðoyingum lítið og einki. okkum ti Lvat ið fer fram við ynglin- | Latum kanna gjøllari | eftir, um. Nógvir menn tykjast at halda, er alt sum einki. teir ikki friðaðir at gýtingargrunnarnir eru alt. Verða | Gytingargrunnarnir eru nógv, men | teir eru minni enn so alt -— minni enn so. Tá ið gýtingin er farin fram, fer ynglid upp á flot. íkki slepst uttan um, at nógy tá verður etið av fugli. í ynglið, og tað er farið at Tå ið rættiliga liv er komið svymja sjálvt, sekir tað inn at landi. Ynglið veksur soleiðis upp á hinum innara grunninum. Hin innari grunnurin er | vakstrarøkid hjá smáfliskinum. ikki um tað innara økid, sum er friðað lítið. | Eisini dugir hver at síggja. at eitt Ti hevur tað lítið at siga, fyri rovdrift, er stórt ella fýra fjórðinga fiskimark gevur nær- um tvifalt so stórt friðað oki hjá fiskaynglinum at vaksa upp á, sum eitt trý fjórðinga fiskimark gevur. Harí liggur fyrimunurin í at fáa fiskimarkið flutt løngur til havs, Harvið er ikki sagt, at fýra fjórðinga fiskimark er tað, sum eigur at verða lagt fast til allar tíðir. Tverturímóti eiga vit at vera varnir við at leggja nakað fast fyri langar tíðir. Endamál okkara eigur at vera at kunna fáa ræði yvir okkara land- grunni. Engin avgerð okkara eigur at byrgja fyri tí, og fýra fjórðinga mark er eitt stig á rettu leiðini. Eftir hesum mínum sjónarmiðum er einki yvir at dylja, at eg eri hart ímóti teirri avgerð, sum tíkin varð síðsta ár við Bretland um hitt foroyska fiskimarkið. Sjálvstýrismaður. Sambart lóg frá 12. = HUGSKOT SET en År 2000. Hvussu verður vorið í heiminum í år 2000? Enskur vísindamaður sigur m. a. so- leiðis: Tilveran kemur at verða so flokt, at fyri at koma sær fram í heiminum verð- ur neyðugt at hava 2 høvd og 4 armar. Kjøt verður ikki etið, til tess verður ovlitid av beitið til fenaðin. Ja, hann spáar, at í Ameriku verður bannað at brúka træ til annað enn foði. Allir skúlar vera samskipaðir og mesti- parturin av undirvísingini spæl. London og aðrir stórbýir verða í heil- um líki taktir við plastikglasid, so hitin altíð verður sum ein ynskir, og eingin nýtir at hugsa um regn og kava. So er spurningurin: trýrt tú hesum? Lýsing. mars 1923 um kommunala skatta- ENDE SE. BO DO MEE KOEN OST ØRED) €BONCIDAOETNO NOE SE RD EN DA álíkning i Føroyum verða allir persónar, sum skulu verða álíknaðir persónligan skatt í Tórshavnar kommunu, bidnir um annaðhvort sjálvir ella við fulltrúa, tó um so er við fulltrúargevarans egnu ábyrgd — í seinasta lagi 15. januar 1956 ella viðvíkjandi teimum, sum eru skyldig at føra løg- gildar handilsbøkur, í seinasta lagi 31. januar 1956 at geva upp inntøku sína fyri árið 1955 samsvarandi teim sjålvupp- gåvuskjølum, sum nevndin hevur útflýggjað skattgjaldarunum. Serliga verður víst á, at persónar, sum í yrki sínum vanliga nýta annað rakstrarár enn almanakkaárið, hava rætt til at nýta hetta i sjálvuppgávuni. Hesi útfyllingarbleð verða endur- flýggjað Tórshavnar Líkningarnevnd. Tað verður beinleiðis gjørt kunnugt, at hann, sum ikki í rættari tíð gevur upp inntøku sína samsvarandi áðurneyndu lóg, missir rættin til at mótmæla skattaálíkning síni, um hann ikki kann vísa á, at skattaálíkningin er meir enn 25% hægri enn veruliga innteka hansara. Er munurin meir enn 25%, skal hann gjalda skatt av veruligu inntøku síni við 25% í viðbót. Hann, sum einki útfyllingarblað hevur fingið við út- býtanina, eigur sjálvur at snúgva sær til likningarnevndina, tá møgulig mistøk við útbýtanina onga ávirkan á undannevndu ásetingar hava. Persónar, sum eru skyldigir at fora løggildar handils- bøkur og skattskyldig deyðsbúgv, skulu saman vid sjálv- uppgávuni senda inn rakstrarroknskap og uppgerð yvir figgjarstoðu við rakstrarársins byrjan og enda. Sjálvuppgávur, sum ikki eru innkomnar áðrenn áður- nevndu freistir í tí fyriskrivaða sniði og rætt undirskrivaðar, kunnu ikki verða kravdar tiknar til umhugsunnar. Arbeiðsgevarar verða bidnir um at geva frågreidingar um goldnar lønir o. a. m. til arbaiðsfólk sitt, og mugu teir í seinasta lagi 15. januar 1956 senda likningarnevndini hes- ar frágraiðingar, sum teir eru skyldigir til samb. $ 34 í áður- nevndu lóg. Um arbeiðsgevari ber seg undan, kunnu hesar frágreiðingar verða kravdar fram av yvirvaldinum við dagbót. Somuleiðis verður kunngjørt, at hann, sum til skaða fyri kommunu miðvíst gevur skeiva sjálvuppgávu ella gevur líkn- ingarnevndini skeivar upplýsingar um inntøku ella ognar- og forimunarviðurskifti síni, verður sektaður við, at hann til kommununa bøtir upp til 10 ferðir tann skatt, sum hann hevur svikið. Øll verða biðin um at skriva novn og bústað (gøtunavn og húsanummar) skilliga á sjálvuppgávuna, so tey verða ikki Húsaeigarar fáa at vita virði av bústaði í egnum luis- um vid at venda sær til líkningarneyndina máltr. 1903. Tórshavnar Likningarnevnd. MOE EL VITI PO TI TAÐ TVG VEIST TIL: JA | BPI ØS ENDS EI UN KO FÆRØSK MARGARINE ta No Í VITAMINISERET < % | þem ef EL amt FÆRØSKT PRODUKT FINT PRODUKT | er