leygardagur 6. september 1958síða 2

Í Á | Í H t: NR Sofus Olsen, Froðbæ, 75 år Hendan grein kom ov seint til síðsta blað Hin 19. august var ein av okkara fremstu sjógarpum, Sofus Olsen, Sofus hiå Andriasi, sum hann vanliga verður nevndur. 75 ár; og víða kendur, gest- fríur og vinsælur, sum hann alla sína tíð hevur verið, hevur mangur borið honum, góð eydnuynskir, ella stokkið merkisdegi, at inn á gólvið á hansara skifta orð við hin gamla garpin, Ú sjáldsama væl dugir hann at greiða frá sínum mongu ferðum 1 mongum lond- um og um fleiri høv, bædi vid farma- skipum og fiskiskipum; ti hann hevur havt eyguni við sær og bitið merki í alt sjáldsamt og áhugavert á sínari longu lívsleið. sum tann gløggi maður, hann er; og hann dugur at frambera síni minnir rámandi og myndaríkt. Munur er á: eg havi hitt menn, sum hava verið víða um; men teir hava einki vitað at siga frá sínum ferðum uttanlanda Tad er, sum teir høvdu sovið ella gingið við fjøl fyri eyguni, og teirra sjónarringur er eins trongur, sum tá tey fóru heiman ífrá. Slíkir eru sum hin kúgvin, ið ferð aðist kring allan heimin; heimafturkomin hvussu nógv ikki visti hon bert at siga frá, gras, ið var ymsa staðni; hon hevði borið eyga við nakað annað. Faðir Sofusar, Andrias i Svínstíggj, var ættaður úr Dali men giftist til Frodbiar Hann var tiltikin sum skílagóður og ágrýtin útróðramaður; hann var eisini millum teir fyrstu skipsfiskimenninar her á landi. Av tí, at tað kanska er okkurt. kann nýtast til siglingarsøguna, sum Nolsøe, skal hjå sum Poul búna skjalavørður, hevur í um- her sigast eitt sindur um livi- korini teim fyrstu føroysku skips- fiskimonnunum eftir frásøgn Sofusar, so- leiðis sum hann hevur hoyrt faðir sín greiða frá Skiparin og einir fimm av manningini i summum av teimum fyrstu fiskiskip unum vóru danir; teir skuldu navigera og manøvrera, meðan føroyingarnir voru veiðumenn og hagreiddu veiðuna. Mat urin var keksur og fiskur. dag um dag og so tevatn og vidhvørt okkurt slag av feitti. Kjøt sóu teir nokk av, men smakk aðu tað ikki, tað ótu danirnir, sum fingu tann matin umborð. sum teir vóru vanir við í Danmark. Koyggjurnar vóru ikki altíð tespuligar. ofta lak illa niður Flest allir foroyingarnir svóvu í undir koyggjunum, sum vóru lagaligari at nýti enn yvirkoyggjurnar teir bøladust i lugarinum. meðan danir svóvu i kahútt- ini. Eina ferð, teir saltaðu tá fiskin i smáar tunnur, læt skiparin yvirkoyggj urnar har frammi fylla vid tunnum. og tað var ikki lítið av laka, ið lak niður vir førovingarnar i undirkoyggjunum. so ir høvdu mangan ónosligan karm, sun dir I Men lir danst skiparar Ve sum hí onkrum glógvaði Ein av & b frá fyr degi all mat jiay nill SO og F Vi Í t Í Vi u Ik T ru nir IV t UN | Í m. og tá ið kjøtið va uppi. sigl iparin aftur í hav KOMIN lan syr reidarin hann. hví teir MU so skjótt inn aftur. og í góðum frskiveðri Skipar svaraði. at:tað var ti, at kjøtið var uppi Tað var skilaleysa lítið, ið komið var umborð til so nógvar menn, og nevndi hann talið. Tá spyr reiðarin bilsin, um hann hevði givið løroying- unum kjøt, tað skuldi hann ikki gera aftur. tí tað var bert ætlað til teir danir, sum við skipinum vóru. Tá var skiparin aftur. at so leingi hann skuldi manningina illur og svaraði var skipari, eingin mismunur verða gjørdur millum: reið arin mátti lúta, og føroyingarnir fingu javnan verð við danir, meðan hesin skip- fari ið skiparin kemur úr arin var á hesum Dagin eftir, tá landi og skal umborð, sær hann, at før- ————————————————i€E<<""— Teknisk Kvoldskúlin venda sær til skúlans hin 16., SOSIALURIN ovingarnir, sum við honum vårv, løss- aðu veru úr einum farmaskipi, ið var Hann spyr, hvat Teir svaraðu, at komið niðuri ífrá. teir høvdu har at gera. reið- arin hevði sett teir til lossa, tí, hevði hann sagt, teir áttu at gera alt arbeiði, hann setti teir til, fyri einki, so leingi teir vóru mynstraðir við skipi hansara. Skiparin varð í ødini og bað teir koma umborð við sær beinanvegin, tí meðan teir vóru við sær, skuldu teir gera eftir einki fylgdi sínum boðum, og reiðarin hevði ráð á teimum. Og manningin honum umborð, og reiðarin mátti aftur lúta. Men hesin skipari var bert hin eina svalan, ið einki summar ger; men hann og líkar fingu tó fólkið til at hugsa um gjørdu, og kravið um reiðararnir fræið, mannamunin,, ið henda hugsjón var sum sámulig livikor gróði upp av. Hesin skip ari varð ikki gamalur í garði hjá hesur? reiðara, og alt kom at g aftur í teirri gomlu skori sum áður í langar tíðir Henda frásøgn er bert lítið dómi um hvussu væl Sofus dugdi at leggja sær í minni. bíta merki i, og greiða frá ti sum áhugavert er Sofus er giftur við Elisabeth í Skopun, sum hon vanliga verður nevnd. Hon er og best upplýstu kvinnum av vifugastu og eins og Sofus skemtingarsom sum ein ungdómur, hóast hon er eidri enn hann At koma inn til Sofus og Elisabeth er hugnaligt: ein kennur seg beinavegin sum heima. so hjartaliga blíð, skemtingarsom og dámlig sum tey bæði eru uttanlands ið á ið er Kristin bregða til tey Tey eiga eina dóttir, og synirnar Hjalmar og hátt einhvønn gomlu; gløggir og dugnaligir, stakgóðir sjómenn faðir teirra og motormenn eins og Elisabeth og Sofus. eg skal her bera tykkum mína bestu tøkk fyri alt, sidan eg fekk tykkum at kenna. Og eg ynski, at tit liva væl við heilsøni mong ár enn Pól F. Valið ikki IV EINA eingin Tað skerst burt, at frå logm: landsins frágreiðingin so dapra mynd av politikkari av inni stóðu. at stjórnarflokkunum kann vága sær at stíga fram fyri veljarafjøldina og tolka hana at vera annað enn tað, hon er stórliga miseydnað stjórnarverk! Skipa flotin minkaður í stórt mát, stórt hall í handilsvidurskiftum landsins. Samstund is er skattur og tollur munandi vaksin Fíggjarlógin bólgnar upp ár eftir ár, og er nú loksins upp ímóti 16 mill Og ikki at gloyma sjómarksmálið. ein hin mest týðandi tåtturin av øllum og hvussu hava teir misrøkt hetta mál! Ja. frægari kundi landsins støda verið enn hon er, ti líkindini hava teir havt tev bestu hesi 8 árini. H ttisligari kann komandi tíð blíva. og hvussu kemur at síggja út. um somu døkku harrar sleppa inna gru sam + a um Í I SKí vere. i gað á Nesun kørgu klettum. Hvor leiðin er. kann væl eingin veljari vera 1 va m. Leidin el javnaðarmannaleiðin. flokkur: sul berjist fyri góðum livsk« m vinnul sostalt og € in 1ga I P: ða flokki D. J. Sorensen. , Ur Hvalbæ Síðari seinast tíð r itid hoyggj fingið ve i tað bert hevur verið onkur lota. Leygardagin var heilt góður terri n sól un ik rætti liga fram fyrr enn eftir middag, og var tað henda dag tíverri so nc ul I av suðri, at hovggj lá ikki á ti høga bønum, uttan gras. Í er ftur sc myrkt í mjørka, at tað einki meir enn sæst at ganga. so at hoyggjanin VISIr Seg at blíva drugy Nátalíkindi eru heldur eingi, so menn fáa ikki rættiliga stóran fong, sum tað vísir seg. Enn eru tó nakrir dagar eftir at sigla. og siglt verður, tá tað er so fræg lota Í dag er >Blikur her við propsfarmi til kolanámini. Tiverri kundi hann ikki leggja at bryggju; men av tí, at umskip- að varð bæði í »Skarvastein« og »ROk« kom tað at ganga skjótari enn annrs væntað byrjar |. irskir og hárgreiðslunæmingar hin hin 19. í h S. Skúlapeningurin 90.00 Dagskúlin byrjar 3. te Gjøllari frágreiðing fæst vid at snúgva sær til erður goldin oktober næmingar í træsmíðfakunum hin 17., 18 6. SEPTEMBER 1958 A [AA [A[A[A[A[ [Af [ [ [[ [AA [ÉT i skúlin í Tórshavn metallfakunum mega seym- prentarar og onnur fak Næmingar í bakarar, samstrndis. Johan Ziska. GRÓT OG SKERVUR ske Øl, ið vilja keypa kommunukantórið. heimtað. Bilstjórar skerv uttan verða ámintir, ry ella Grót og skervur megu verða goldin fyrst, grót, eiga at venda sær til áðrenn tey verða at teir ikki kunnu heimta grót ella við einum lími av vegnevndini ella einum umboðs- manni fyri kommununa. FROÐBIAR SÓKNAR KOMMUNA Uppískoytisprógv til setuskiparar Um FÆRØSK MARGARINE FRØSKT nóg nógvir tekna seg, ætlast skeið byrjað 15. oktober. Klakksvíkar Sjómannsskúli —w "2" Vita No | PRODUKT VITAMINISERET FINT PRODUKT Skipafelagid Føroyar TELEFON 1225 Torshavn UNDIR OLØGUM Undir an seg fram! Og dløgini fylkingin Hetta hevt Tvøroyri til iv IT oløgum brytum harðna IT n mennist fulin sroyndunum Froðbiat yrst al ærbeið: O Så frå teirri øll hug fyri a fram SÓ 1 hvørjun irastattt 10 sandi framtøk arbeidara arbeidararørsl- | sym rin »borgarlig andstø um fjøldir halda vit t Miur I nj hin greiða fra 15%Y IRKISRO) NDIN felagið eftirmenn og VI Í vaks slåssid í Men f hot rkini fo Í voroyri beiðsiorst. FOT Á r Lrbeiðsloysi rínur hjá tei! fyrst og fjøldini Kroystir av nøkur få 1 ri Í voroyri Foroyum kom og hini st løstað y ert sum at er ndir ikki til 0 d J Mortt Onnur KETTI ljó arbe sen Tev smí a u« ða 1 ið ið i og andils høvudsvirkis ill 1 hand kreppuåganginym Jaldarbardaga hevði merkja tað í Sum hb irðast tekin virkint at { sviðanum uppá 1914 kent i stóru eiga. m w- m viknandi en arbeiðsmanna- av arbeiðsloys- inum vóru arbeiðararnir trýstir at royn nakað sjålvir, royna at fáa virkir sett á stovn aftrat teimum. sum vóru. virkir, ið kundu bøta uppá arbeiðsloysið Við nøkrum fáum túsundkrónum tøk- um fór arbeiðsmannafelagið Fylking undir at fáa í lag eitt nútímans ís- og frystivirki Hetta evdnadist við hjálp frá donsku ríkisstjórnina og eðrun góðum donsk fyrri fri- vælviid fyri kreftum. ið hevdu arbeidararørsluni um menning av gering og framburði ísvirkinum eydnaðist nakrar 50--60 tons hóast áttu stor- Í samband við at fáa fiskimonnum línu- og at kalla ongan fingið tiltak Meðan ís- og sera forrættning. ið gav Ísvirkinum stórt kom sølan av frysta fiskinum verða rakt av krepp- Tyskland fig um kom at geva fap ísin og agnsild- Tað, sum fall ísvirkisbát- teir Eitt snurruváðsbótar pening sjålvir agnframleidslan var góð vvirskot, fyri óhappið at uni, ið rendi gjarliga Frystfiskasølan uppå koll Men ina vigadu vinningurin upp in otl meinari. var fiskaloysið hjá unum. ið royndu við línu tað fall tå við nøkrum fiskaloysisárum undir Før ovum. Tá ið Ísvirkið finansieraði hesar bátar. kom hallið hjá teimum at niva tað ógvuliga nógv Sølan av frystum fiski kravdi serligt far at flyta ta frystu fiskavøruna vid Hesum trupulleikum eydnaðist tað ar beiðarunum eisini at vinna á Aftur við hjálp frá donsku ríkisstjórn- ini og góðum privatum donskum kreft- um fingu teir bygt hflt ståsiliga frysti- skipið »STAUNING«. eitt ediligt skip id t. d. bretar vóru heilt hugtiknir av, og sum teir søgdu, at teir ikki áttu maka til tá í Bretlandi Í frágreiðingini um. hvussu arbeiðar- arnir fingu ís- og frystivirkið, tað stási- liga frystiskipið og teir mongu ísvirkis- bátarnar eru try nøvn, sum fram um nøkur onnur ikki eiga at verða gloymd tað eru státsministari Th. Stauning, generalkonsul V Thygesen og fiskari- direktørur Mortensen Teimum skyldar arbeiðarastatturin á Tvøroyri almikla tøkk. (Framhald.)