leygardagur 2. januar 1960síða 3
‹ fyrra síða allar 6 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
post
nuar 1960
«
t3
.
ÞE
)
SOSIALURIN
Útgevari :
FØROYA JAVNAÐARFLOKKUR
Blaðstj.:
Villi Sorensen.
Box 76.
Prentsmiðjan á Heygsbreyt
TELF 1820
Vit løgdu út...
Fiskimenn mistu Suðurlandið —
einaferð álitið.
Hetta man vera hitt harðasta slag-
ið á okkara døgum.
Koltrolaraflotin hevði mist grund-
arlagið av avleiðingunum av Korea-
krígnum.
Har fór annar stólpin undir inn-
løguverkinum, vit høvdu bygt upp
aftaná kríggið.
Vit komu so at sita í fartroti. Men
tað gav okkum ikki deyðamein, ti
okkara sjófólk var so gott, at frem-
mandir høvdu boð eftir tí. Yvir
1000 mannaðu íslendskar trolarar og
onnur íslendsk før fyri ovurstóra løn.
Hundraðir av monnum fóru til Nor-
egs, Bretlands, Týskalands og Dan-
markar.
Hesir útibúgvar av okkara sjó-
monnum bóru miklan pening heim
aftur við sær.
Men so settu Íslendingar skák á
okkum við teirra míklu peningaav-
giftum — 55 pst.
Tá ið vit, samgonguflokkarnir,
tóku við, vóru so statt góð ráð dýr.
Hin sosiala forsorgin, ið var aftur-
úr, skuldi lyftast ájavnt við sosialu
forsorgina í hinum partinum av rík-
inum.
Skip — góð nútímans skip —
skuldu fáast til vega í bráðskundi.
Grønlandsspurningurin skuldi loy-
sast munandi áleiðis móti málinum,
at Førovingar skuldu hava somu
veidiatstødur í Grønlandi, sum Grøn
lendingar hava i Føroyum og niðri í
Danmørk,
Husalånsskipan, ið botti lántrotið,
ið nívdi yvir alt landið, mátti verða
fingin til vega.
Sjúkrahúsviðurskiftini máttu verða
gjørd góð og á hædd við nútíðar-
innar krøv.
Studentaskúlamálið kundi — ikki
bíða longur eftir at verða greitt.
Ravnmagns útbyggingin skuldi
verða fullfiggjad, og vega- og havna-
byggingin halda fram sum samtykt
og ætlað. Sjómarksmálið loysast við
12 míla marki.
Við fremjan av hesum og øðrum
málum var hin nýggja politiska sam-
gongan skipað við javnaðarmanni
sum fyrsta mann.
Slakt ár er farið — 3 ár eru eftiri
av stjórnarskeiðinum.
Hvat er náað? spyrja fólk.
Vit hava fingið samtykt
nýggja sosiala skipan við fólkanen-
sjón. avlamispensjón og øðrum sosi-
alum ábótum.
Eitt stórt framstig!
Vit hava fingið 6 nýggjar útróðra-
havnir í Grønlandi og sett hol á
skilnaðarmúrin millum Føroyingar
og Grønlendingar við at hava gjørt
ta fyrstu samarbeiðsroyndina.
Eisini eitt stórt framstig!
Vit hava fingið eina financiering-
arskipan til bygging av fiskiskipum.
Hava eftir hesi skipan finansierað
byggingina av 5 trolarum, 13—15
linubåtum og 40 grønlandsbåtum. Og
aftrat hesi skipan er komið i lag
lånimøguleikar til bygging av ollum
eina
teimum skipum, ið okkum enn á-
resta, lånimøguleikar, ið eru betri
enn nakra tíð í søguni hevur borist
okkum.
Spurningurin um at fáa nýggj og
góð skip kann so statt sigast at vera
loystur.
Hetta er stórsta framstigið.
Málið við skipabyggingini er, at
hvør einasti føroyskur fiskimadur
skal kunna fara umborð á eitt før-
oyskt skip, ið er líka gott sum hitt
besta útlendska.
Uppskot er sett fram um eina
nýggja húsalánsskipan. Men hetta
málið er ikki loyst enn. Tað stendur
á hálvum gekki. Vónandi verður tað
loyst í hesum landsstýrisskeiði.
Sinnissjúkra- og sjúkrahúsmálið er
nú komið so langt áleiðis, at tað nú
liggur á arkitektunum at fáa sítt ar-
beiði frá hondum.
Eitt framstigi!
Studemrtaskúlin er við at fara í
bygging.
Vit gleða okkum yvir, at vit í kom-
andi ári (árum — ið hvussu er — í
landsstýrisskeiðinum) fáa hetta mál-
ið loyst.
Ravmagns útbyggingin norðan fyri
eins og sunnan fyri er í fullari gongd.
Hetta er í lagi!
Sjómarksmálið kom veruliga eitt
stórt stig áleiðis móti teirri endaligu
loysnini.
Eitt framstig!
Oyggjarvegurin er í gerð.
Fullfíggjað projekt til fjallaholið
millum Tvøroyri og Hvalbæ fingið til
vega. Hetta projektið er bíligari enn
væntað — og skuldi tí ligið beint
fyri at framt tað. Og fjallaholið í
Norðoyum skal projekterast.
Hr er +
á j 2
Men árið var kortini eitt vónbrot.
Ísur og óveður spilti grønlands-
veiðina, og fiskiskapurin aðrastaðni
kom at vera slakari enn árini undan.
Vit byrja tó nýggja árið við góð-
um vónum. serliga líta vit á, at oll
tey nýggju veidiførini, ið eru komin,
og sum eru á veg at koma, vilja økja
so munandi um framleidsluna, at vit
verda at orka at taka okkum fram
eisini å sosiala og mentunnar økju-
num, soleiðis sum stevnt hevur verið
fram ímóti.
Partamonnum, vinum eins væl og
ollum ødrum Føroyingum, hvar ið
teir enn standa, ynski eg egna og
javnaðarflokksins vegna alla góða
eydnu í tí nýggja árinum.
P. M. Dam.
Vågbingur'
„Vágbingur
Við måttøkuna av Vágstrolaranum
»Vågbingur« helt Dam, løgmaður,
hesa rødu:
Góðu Vågbingar og oll, ið av bygd
og bý eru komin saman her!
Tann gleði og fagnaður, ið anda
úr tí stórslignu móttóku, kennist hug-
takandi.
Og vil eg av innsta hjarta og full-
um huga taka undir við hesum fagn
aði og ollum teimum góðu ynskj-
um, ið søgd eru. og sum eg veit,
brenna í hjørtum allra, ið her eru.
Bygdin og fjørdurin Vågsbygd
og Vágs fjørður liggja her so
fjálgt. vakurt og vinarit1 og bjóða
gævum monnum og kvinnum til sín.
Og tað kann av sønnum eisini
verða sagt, at her hevur búð og býr
eitt gott og framburðshugað fólk.
Ringar tíðir, ið hava brotið við
stórum 6løgum inn vvir land okk-
ara, hava eisini borið við her.
Men tað stásiliga farið eitt
hitt prýðiligasta í fiskiflota okkara
sum her flýtur, ber vitni um
RF Í Á.f 3 vé 8 tt
+
SOSIALURIN
áræði og eitt seiggi, ið ikki fellur í
fátt, men heldur ímóti og vinnur á
trupulleikunum. Og landsstýrið eins
og alt Føroya fólk ynskir tykkum
Vågbingum og øllum, sum hava
lagt saman fyri at taka hetta ódnar-
takið, alla góða eydnu við skip-
inum.
Verði »Vågbingur« at bera navn
sítt við æru, og verði hann við góð-
um fongi at skapa góð kor hjá teim
um, sum á sumri sum á vetri, Í
góðveðri sum í illveðri ótroyttiligir
verða at troyta tær næru sum tær
fjaru havleiðir við honum, og verði
hann at uppfylla tær vónir um skap
an av lívi og virki á landi, sum ein
arbeiðshugað — arbeidarafjøld eins
væl og allir Vágbingar og vit oll
hava til hansara.
Gleðin yvir hetta snotiliga og við
øllum nútímans greiðum og hent-
leikum utgjørda fiskiskip fær líka-
sum ein vóntreystari dám við, at
vónir eru fyri, at fleiri før verða at
fylgja tí á baki.
Vit, sum vita, hvussu okkara fiski
menn igjøgnum tidirnar hava torgað
hitt villini havið í róðrabátum, mo-
torbátum, sluppum og líknandi før-
um við Føroyar og á fjarum hav-
leiðum, kunna ikki ynskja okkara
sjómonnum nakað betri enn nýggj
og tíðarhóskandi fór. Eingin byggir
borð fyri báru, søgdu teir gomlu.
Men tryggleikin við góðum fórum
er kortini fiskimonnum hentasti
gripur.
Ein nýggj tíð er við at loysa ta
gomlu av.
Tað lýsir í eystri.
Og eitt vakið fólk stendur fúst at
taka ímóti hesi tíð við ídni og ar-
beiðsgleði.
Hjartaliga tillukku, Vágbingar og
allir, ið her hava tikid lógvatak
saman.
Guðs vælsigning verði við á ferð-
ini.
Eitt leingi livi fyri Vágs bygd, fyri
trolaranum — >Vágbinginume, fyri
hesi nýggju fyritøku. ;
1959—60
Aftur standa vit vid eitt årslok. Tad
kann vera bædi neydugt og forvitnisligt
at stedga å eitt bil og lita aftur til tad,
ið er farið, fyri at vita, hvussu úrslitið
av farna árinum hevur verið, bæði vinnu-
liga og á ein hvønn annan hátt. Hetta
er avgjørt neyðugt, um møguligt skal
gerast til at hóma eina mynd av tí farna.
Ta er nú ikki bara at fara úr einum
ári og inn í eitt nýtt, tað krevst meira
| enn so, tí tað er so mangt, sum einhvørj
um okkara hevur vidurfarist í einum ári,
at tað má kunna vekja hugsan okkara
til at líkasum fáa okkum at steðga á
gåttini, áðrenn farið verður inn í eitt
nýtt, ár. Árið. ið er farið, hevur íkki
bert givið, men eisini tikið tað hevur
kravt endurgjald fyri sínar gávur og
soleiðis vil tað alvíð verða, so leingi
tað andar her á fold. Sjáldan man eitt
ár geva so, at ikki er onkur, ið er mis-
nøgdur. Onkur var hann, id fór út á
villini hav at vinna sær fødi og ikki
varð lagað at festa fótin aftur á ta grónu
jørð, men fann sær váta grøv, og so-
leiðis verður ofta hjá honum, sum má
taka sína úrkomu úr sjónum. Kanna vit
so eftir. hvat ið kom úr sjónum í farna
ári. so má ásannast, at tað var miseydn-
að í so máta. Grønland miseydnaðist
orsakað av serliga ringum isvidurskifti,
sum menn ikki minnast í mong år, og
rakti hetta ikki minst menu, ið høvdu
sett nógvan pening í stórar grønlands-
bátar.
Tað er so mangt, sum mannavit ikki
megnar at forða. Men livast skal
Ísland tað avskornir
blivu vit heilt
Nr. I
Vælkomin
»Vågbingur«
Hesin sangur varð yrktur til móttek-
una av »Vågbingi«:
Lag: Av øllum londum i eyst og vest.
Vælkomin »Vågbingur« gilta far,
frå suðurlondum teg lagnan bar:
av mannahondum, úr sterkum bondum
tú bygdur varð.
Vælkomin »Vågbingur« her á Våg.
ein vekur skúta tú ert at sjá,
so vágbingar allir, væl kvinna sum kallur
seg gleða má.
Vælkomin »Vågbingur« higar í dag,
væl verið teimum, tað fingu í lag,
hesa knørru at gera, sum eydnu skal bera
til hendan stað.
Vælkomin »Vågbingur«, bjartur sum sól,
og innanborða øll hentleikans tól;
royn lat tað kennast. at aftur kann
mennast
har tú fanst ból.
Vælkomin »Vågbingur« til okkum her,
so víða um havið gongur tín ferð,
har fiskur sveimar, tú ristir reimar
og okkum ber.
Vælkomin »Vågbingur«, signing vár
hon fylgi tær, hvar enn leiðin gár:
lat myrkur har dvína, lat sólina skína
í komandi ár.
Vælkomin »Vågbingur«, snotiligt skip,
hann øllum valdar, vardveiti teg grip.
vid skipara góðum, vælroyndur i slóðum.
og mongum sip.
Vælkomin »Vågbingur«, systir trý.
mót' stormi og havi búgvist til strid:
alt gott tær fylgi. um atlantsbylgju.
til alla tíð.
Vælkomin »Vågbingur«, legg útá,
frá hesum oyggjum á Ægirs-vág,
til væðing vit fylgja. so fjalir teg bylgja.
tó hjørtur slá.
Ipt.
frá vegna flytan av fiskimarkinum út á
12 fjórðingar.
Í farna árinum eydnaðist tað okkum
at fáal2 mílamark ella 6 og 6 istadim
fyri tað 3-mílamark, vit høvdu
Okkara nýggi fiskimarkssáttmáli varð
undirskrivaður 27. apríl 59
Nýggj fiskifør eru 6 komin til landið,
og er tað leiðin uppeftir úr skipaneydint.
Munandi framgongd á teimum sosialu
økjunum, tó takið er ikki tíkið fult enn,
men verður at fremja í tí nýggja år
inum.
Tó at árið 1959 må sigast at vera mis
eydnað í mun til 1958, so megu vit fara
at ríða aldudalin av uttan stórvegis mein
fíggjarliga, og í vón um, at nýggja árið
fer at eydnast betur
Eitt annað ár, ein onnur lukka
Hvat nýggja árið fer at bera okkum
er okkum ókent, men sum áður sagt
byrja vit tað í teirri vón, at tað vil blíva
okkum blítt og við góðari vinnu í allar
mátar eitt innløguår lat okkum
vóna tað!
Gleðiligt nýggjár! —n.
EEE —
Kunngerð
Tað verður her gjørt kunnigt, at
býráðið i 1960 hevur fund 2. og 4..
tysdag í hvørjum mánaði, kl. 20,
vid undantak ev juli, har bert verd-
ur hildin fundur 2. tysdag, og de-
sember 1. og 2. tysdag
TÓRSHAVNAR BYRAD.,
tann 28. desember 1959