leygardagur 22. september 1962síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
SOSIALURIN 22. september 1962
Nr. 61
VIÐ TÓMUM HONDUM
!arbeiði heima og ein glasiligur
Í hýggjur skipafloti her á landi
| býðir monnum umborð til sin
Nú vita teir
Eingin flokkur er komin út|
eftur til fólkið vid so tómum |
kondum sum fólkaflokktrin |
aftaná 8 ára stýri.
Sum Jens Kr. Olsen løgtings- |
maður upplýsti á opnum tingi,
eyðmýkti fólkaflokkurin seg so
kangt yvir fyri
vera púra kyrrur sum sjálvstýr-
#S- og loysingarflokkur,
hann slapp í landsstýri saman
við sambandinum. Hann bann-|
aði uppá at halda status quo
støduna politiskt sæð, t. v. s. |
tad sama sum, at einki skuldi
stjórnarliga broytast inná sjålv-
stýrisleiðina, meðan hann slapp
at »regera« saman við samband
mum.
Tá ið hetta varð hent og al-
mannakunnugt, (ok 'tjóðveldið |
tå sin so tað munandi og negl- |
di fólkaflokkin til svik sítt móti |
stevnu síni, móti øllum sjálv-
stýris- og loysingarpolitikki.
Undir rakstrarrópi tjólðveld-
isins moyrknadi folkaflokkurin |
og fór at skelva i knøunum við |
bara tankanum at hava nakað |
positivt samarbeidi vid danir at
gera.
Har stóðu so sambandsmenn |
og fólkaflokksmenn, stjørnar- |
kga og vinnulivsliga fullkomu-
kga lamdir.
Fólkaflokkurin var ikki at
fáa nakað positivt uppbygging-
ærarbeiði saman við danska rik |
mum. Tað tordi flokkurin ikki
fyri lívinum. Hann ræddist tjóð |
veldis krossfestingina sum svikj |
æraflokkurin mikli, sum hevði |
Í}við seg upp ti] sambandið og |
danir og bannað uppá at lata
ak føroyskt, tjóðskaparligt og
ak sjálvstýrisligt arbeiði liggja
grivið djúpt, djúpt í sambands-
mos kistli.
Og sambandsmenn settu
proppar í oyruni, um so skuldi |
bent. at loysingar ella bara hin |
spakasti
warð borin uppá mál.
Og so hendi einki uttan tað
»negativa« sum at spara allar
ætreiðslur til almenn arbeiði
sum havna- og vegaarbeiði.
Hetta er ikki nakad sum vit
Minna uppá. Men hetta er nak-
ad sum ruddiligir sambands-
menn nú gremja seg um og
æreida frá.
Hetta er nakað, sum alt Før-
øya fólk kann vátta við ti, sum
tað hevur upplivað tey 8 árini
følkaflokkurin var uppgivin til
sambandið.
Tá hendi einki,
am ólukkur.
Tað var ikki bara tann ólukk
an, at vegaarbeiði og havnaar-
beið; eina tíð vóru steðgað.
Men fækkaðust uttan
at onnur skip komu ístaðin.
Yvir 5000 bruttoregistirtons
minkaði okkara skipatonnasja,
meðan fólkaflokkurin ráddi
púrt einki utt
skipini
sambandinum, |
at hann gekk við til at lova at |
um |
sjålvatyrispolitikkur |
saman vid sambandinum og til góða vinnu, Haraftrat kem-
Í gamla sjálvstýrium! Yvir pl: PO so tað, at gomlu Íslandsleið-
tons! Okkara fiskimenn máttu í |irnar hjá okkara fiskimonnum,
| túsundkali fara til onnur long | Sum vóru stongdar, eru aftur
at finna sær arbeiði, um teir|pnaðar. Sama er tilfelli í No-
ikki skuldu svølta í het heima | F%8!. Og so eru veiði- og ar-
Í hjá á okkum sjálvum. Arbeiðs- | Þeiðsræsurnar í Grønlandi víðk
menn fóru í hópatali vid av|%ðar almikid, so har rógva nú
landinum fyri at fáa okkurt at
|liva av.
nógvir menn sum flyddu til Ís-
Alt var í baklási, Vónloysi lands og onnur lond umdir
|var á fólki. | fólkaflokksins myrku stjórnar
| Hetta var skilið undir fólka- |'íð. sum menn nú kalla fyri
| flokksstýrinum. | svertu tíðina.
Vit finna ikki uppá hesar frá| Havnir og vegir og skúlar og
virki eru bygd í so stórum mu-
| søgnir. Tad er veruleikin, sum
| hvort einasta mannsbarn i Før-|"å sum aldri áður í Føroya
|oyum kann vátta. Hvort ein- | SØ8u
lasta mannsbarn frá Sumbæ til| Aftrat øllum hesum kemur |
Í Hattarvíkar. | tað, sum best er, at lønarkor |
Og fólk situr nå kring um |'eirra arbeiðandi á sjógv og
Í - | .
Føroyar og ger upp, ger veru- | landi eru heilt munandi, og hin
leikan upp, hvussu tað var vorð | Sosialla forsorgin við fólkapen-
Í sjón, avlamis
lið í teimum 8 árunum hjá fólka jón, avlamispensjón, einkjupen
| 5
| flokkinum og sambandinum og | SJÓN, barnastudningi, einkju-|
| batnapeningi munandi øktum,
|gamla sjálvstýrinum, metir |
tad saman vid hesi 4 årini, nú | Styttri bíðingartíð øktum sej
øktara skaðabót o.
. ; | ni n gi,
|medan jalvnaðarmenn hava | På
ið eru
iX í |fr. er vunni im
havt leiðsluna og sitid í stjórn |". er vunnin út Thun,
vid | ringast stillað í lívinum.
samain sambaindsmonirum | hi
og gamla sjálvstýrismonnum. etta er alt hent undir javn- |
| aðarmannaleiðsluni.
| Og fólk má ásanna veruleik- |
Hetta
og
Í an: hevur kunnað hent, |
Í seinastu 4 árunum er:
| Skipaflotin øktur so nógv, at/að við tað at skattainntøkan er
|nå briksla summir fólkaflokks- | samstundis vaksin við 30 milj-
log tjodveldismenn javnaðar-|ónum ella stívum 33 %.
| monnum, at vit hava ov nógv.
| skip. l aftur til
|tíð vilja fólk ikki fara.
Vit vænta tí, at skrædlið hjá |
Frá hesari
Fólkafluttningurin til onnur
| lond av arbeiðsmonn og fiski-|
| monnum fyri at fáa sær arbeiði | fólkaflokkinum, sum var
| er at kalla hildin uppat, ti á | omanlop seinast, verður
(nógvum plåssum er ríkiligt av'minni nú í november mánaða.
Valuta fyri atkvoðuna
| ti tey | ætlað.
| hava fingið hana at grugga eitt
4 pr Á Tá nú Sosialurin sigur velj-'
| sindur u í O agreinin eyg-
pp i leyg Írar sínar at fáa valuta fyri at-
ardagin. Hon sigur, at er tað
Í. Í Sid, ; kvøduna, kemur kvøkkur á |
figg irliga væl vorðið, so er tar
jarliga £ Dimmu og sigur. at er stødan |
sambandinum fyri at takka, ið
m 171 el RR so góð, so er tað sambandinum |
líkki Dimmalætting væl,
(hevur havt alt tað fíggjarliga |fyri at takka, ið hevur havt tað |
| hendur. | figgjarliga í hondum.
| Hetta tykist løgid, Dimma- | Men tað er skilligt, at um!
lætting er eitt sindur i døpur-|nakas reinføri er skapt í
huga og veit ikki hvat er sam-| Dimmalætting og sambands- |
eg he z reg ze | monnum, so kann tad ikki bera |
LG a til at taka sambandinum æru-
skiftini. Tann sum lyddj á orða na, um figgjarstødan er góð og
skifti um løgmansrøduna hoyr- |.
io 5 a MOYP kasta javnaðarmonnum skomm
hvussu hættisliga sambands-
di lag! ina, um hon skuldi verið so
menn royndu at lýsa tey fíggjar gt |
oe i si kif + y hættislig, sum av sambands-
gu v SkKIttini - Og serliga Á
Su Viður 8 $å monnum avmálað.
'íggjarmálaráðharrin.
At Dimmalætting heldur sam
at sambands þandið standa í váða til hetta
Tað er skilligt,
menn hildu seg hava góð kort
tí 41; val er skilligt á skrivingarlag-
at spæla út í slíkum máli — at r sr
lýsa støduna so svarta sum MYM at dóma.
| mógeligt. — javnadarmogmum | Men fyri ki ber ikki til at
til politiska minkan,
vistu betur.
hóast teir tala við fleiri tungum,
|
, . . | «
Henda myrka útleggingin avj Tr
landsins figgjarvidurskiftum er | Dánjal.
jut og arbeiða haruppi líkaso |
S: | Hví verður einki gjørt her? og | blødini,
luttan at skattastigini eru h: ekk- |
uppgongutid og |
fólkaflokksins svørtu |
eitt |
ikki |
Orðini í hesi yvirskrift fella | ikki fallin í so gott sålendi, sum |
men held |
jur ganga spakuliga um hurdar-
hvorki út ella inn
brekum høvdu verið — í heila
at ordbera seg — eitt nú Við |tikist gjørdist alt liviligari her á
orðatakinum um onkran, sum |landi, Tá fekk pípan eitt
ivadist og einki visti, og hugs-'heilt ødrvisi ljóð. — Tá skriv-
aði: skal eg ella skal eg ikki? |aðu »l4« og »Dagbladid«, alt
Tá søgdu teir gomlu hatta mel-|danir vildu keypa føroyingar
ur sum hundur um heitan | vid donskum gulli. Ja, enntá
greyt! Hetta ordatakid man/var tað so galið, skrivaðu hest
ofta renna lesarum í huga, tá |bloðini, at vit føroyingar vóru
ið teir lesa »Dagbladid«, ella|um at kvalast í donskum gulli.
>14. september«. Tí stórri! Tad næsta, vit lósu um í hes-
meldurgrúkair skalt tú leita |um somu blødunum, var tað,
langt fyri at finna makan til. jat nú vóru so mong skip kom-
Tá ið núsitandi landsstyri |in til landið, og so nógv arbeid
hevdi sitið eitt ár og hvaðna |á landi, at nú sigldu skipind
verri aftaná tvey år — ella lat 'ómannað. Nú var aftur galið,
meg siga alla ta fyrru tíðina, |og alt hevði landsstýrið forvolt
meðan hetta lafndsstýrið sat, | ta eini ólukkuna fyri og
skrivadu »Dagbladid« og »14. |aðra eftir! ! Hetta lósu fólk so
september« um, hvussu lítið, id alt summarid 1962. Men heyst-
kom av skaliti. Og allir and-| 10 er komið, og nú er aftur arm
| stóðumenninir bæði tíðliga og ar melodiur at hoyra. Ja, nú
seint skreljaðu og spurdu: hvar kann ein kalla tað fyri melo-
jer hetta? og hvar er hatta? — |dundur, ti nú skriva hesi somu
at nú ætla danir at
| einki gjørt har? Hví eru steingja statskassan binda.
likki skip til allar okkara fiski-|posabandið fyri, so nú fæst
| menn? o. s. fr. — Eg plægdi 'íkki meira haðani. Nú er aftur
{fá at spyrja andstødumenninar galið. Ja, nú er galið hjá >14.e
|å tingi, um teir hildu, at P. M. | og »Dagbladnum«.
Dam var ein Jesuspåpi, sum |
|kundi gera undirverk og seta oll von vid gjøgnum so mong
lalt á stovn eftir einum ella! 4r. Tá lítið kom frå Danmark
|tveimum árum, sum aðrir ikki | iy Føroyar, skrivaðu hesi blað-
kundu hava fingið í lag í oll år, | in; og teirra líkar, at Danir
síðan fólk komu at búgva í For | vildi hava Føroyingar so ar-
| oyum. Hartil legdi eg so tey | móðsligar, at eingin skuldi or-
| orðini, at tað gleddi meg. og eg | ka at hugsa um nakað sjálv-
Ívar stoltur av, at andstødu- | stýri, Seinri kom so ríkiligani
menninir á tingi høvdu slíkt | statsstudningur higar til Føroy-
| álit á Petur Mohr Dam, | 4
at teir ar, Tá skrivaðu somu blaðini
| trúðu, at hann kundii útrætta |aftur, at danir vildu hava okk-
|nógv meira í eitt ár, enn teirlum at verða góð donsk børn
|sjálvir kundu hava útrættað oll og elska donsku mammuna
tey árini, teir høvdu roynt at ng
stýra t. d. hini tiltiknu 8 synda- | Solis mala andstoðublað
|fallsárini, meðan fólkaflokkurin |98 "Ístøðumenn sum hundur
sat i landsins styri — frå 1950
tit 1958.
So hvort, sum ftíðin leið,
Food mong skip til Føroyar,
og nøkur vóru eisini bygd her.
Og arbeiði vaks. Góðar sosial-'
jar lógir gjørdu livandi kor|
Í teirra, ið fyri vanlagnu og ellis-
Gomlu menninir dugdu væl
Men hetta alt samalt eru vit
um heitan greyt. Kunna teir fár
nakrar veljarar at mala við
ikki if
hugsandi fólk hava fingið vamf
teimum ? ? Munnu
fyri slíkum, sum royna at make
fólk í ørvita
J. H. Danbjørg
TINGIÐ VIDGJØRDI
Samfellismålid o
|
g við einum danskir ríkisíbúgvar = skulu
meirluta tók tað til eftirtektar, | verða verðandi har uttan tað er
ið har var hent undir fyrra og so, at tað er eitt serligt teknisk
núverandi landsstýrinum síðu. | »job«, sum teir noydast at have
| Er so meiri at siga har? |amerkumann ella annan av sam
| | rå r er í
| Tað, ið ein meirluti ' á tingi| gongulandanna monnum til. At
| tók til eftirtektar var. at Sam-|
fellisstødin ikki kundi sigast at
rr
|sjålv uppsetingin av greidunum,
sum eru amerikanskar, krevur
. , . | . .
vera annað enn ein ávaringar- | teknisk kønr amerikumenn, er
| stød, at ålopsvåpn komu eingi | eyðvitað.
at vera har, at stødin kom at Har kunnu so statt, um vit
verða mannað við 140—150 | høvdu tekniskt konar menn til
mont at f ingar kundu | Á á
Um, at føroyirgar kundu | allar sessirnar, allir verið føroy
107 > A ak |.
koma hagar, um teir vóru tekn | ingar, sum komu at ansa Sodn-
er | felli,
ikki
ætlanin
lisk kvalificeradir,
|ikki,
at útlendingar ella
we
lg