leygardagur 4. september 1965síða 3

hd 4. september 1965 ORSØKIRNAR TIL BLÓÐIGA ÓFRIÐIN i KASHMIR ERU ØOG- VULIGA FLØKTAR KASHMIR-STRÍÐIÐ, SUM NU HEVUR FØRT TIL NYGGJAR BLODIGAR TA INDIA FEKK SITT FRÆLSI BRESTKUM VALDI f 1947 FINNA HEILT AFTURI f 1819, SAMANBRESTIR, RØKKA AFTUR TIL TIDINA, OG SJALVSTØDU UNDAN MEN RØTURNAR ERU AT TÁ LANDIÐ VARÐ HER- SETT AV SIKHARUNUM FRÁ PUNJAB, IÐ LIGGUR TÆTT VIÐ 185.000 km? á stødd íbúgvum. 80 muhamme- Kashmir er við umleið 4 milj. pst. fólkinum eru danarar, Tá muhammedansk-fólkaði part- urin av Indiu i 1947 varð skipaður sum sjålvstødugt ríki, var væntad, Kashmir, sum hevur mark felags við Vesturpakistan, vild? gerast pakistansk, men Sikh- stjórnarleiðarin kom við teim- um óvæntaðu boðunum, at hann hevði gjørt sáttmála við indisku stjórnina, Kashmir skuldi ger- ast Indiu. av at eisini tå at partur av CEYLON Hitt svarta å myndini er hin mikið umstríddi landsluturin Kashmir. Hetta var orsøkin til, at bæði indiskir og pakistanskir hermenn gjørdu innrás í Kashmir. Tað eydnaðist Pakistan at herseta ein 19 miljónir ølfløskur Danir innfluttu 19 miljónir øl- floskur undir verkfallinum beinleiðis gjaldoyristap: 33 milj. kr. Undir — ølverkfallinum fyrr í summar fluttu danir inn 6.981.000 litrar ella 19 milj. fløskur av út- lendskum øli, serstakliga úr Vestur týsklandi og Svøriki Heteta kostaði 21,1 milj. kr, men aftrat hesum er neydugt at leggja útflutningsmissin, ið var umleið 12 milj. kr., soleiðis at samlaða gjaldoyrirtapið verður 33 milj. kr. Til sammetingar kann nevnast at samladi innflutningurin i mai og juni i fjør var fyri 340.000 kr. — 33.000 litrar ella 89.000 floskur. tridjapart av landinum, og her varð skipað Aad (hin frælsa) Kash- mirstjórnin. Tvey ár seinri aftaná bardagar, ið ikki høvdu | broytt støðuna samdust partar- |nir um eina vápnahvíld. | INDIA ÍMÓTI FRÆLSUM | VALUM Tey fylgjandi árini hendi lat tey tvey økini ávikavist l innlimað í Pakistan og India - tó ikki juridisk. Tað var ST, ið fekk vápnahvíld- |ina í lag. | Tvær ferðir hevur ST heitt á partarnar um at halda fræls val. Báðu ferð hevur Pakistan sagt ja, meðan India ikki vil ganga vid til hetta. tað, vórðu Noreg kann teoretiskt framleiða eina atombumbu um eini 4—5 år, um landið ráddi yvir nóg mikið |av peningi og fekk hin neyðuga stuðul, sigur stovnurin fyri atom- gransking. Men eingin ynskir at gera hetta, »EG SUDURAFRIKANSKAR FANGAR«, SEGÐI EIN 1 | | 30 | Hann sigur seg hava sitiS í fongslinum í Krugersdorp og hevði fanganummar 43-66/56. seks mánaðar fongsul, tí »eg búði saman við einum tyskara, sum |kom til hús við einari svartari | kvinnu«, | Hetta verdur sagt, ti sudurafri- | kanski = fongsulsstjørin um sama | mundið var í Stockholm til fundar á kriminalforsorgakongress hjá ST, TVINGAÐU FANGAR AT RENNA HAGAR TIL TEIR SVÍMAÐU >Ég havi sæð at vaktarmenn tvingaðu fangar at renna, hagar til teir svimadu«, sigur svenskarin og leggur aftrat: >Tey suðurafri- kansku fongslini eru tað mest for- HAVI VIÐ MÍNUM EGNU VAKTMENN SUM HEVUR SITIÐ Í SUDURAFRIKANSKUM Hann fekk | SOSIALURIN | Orsokin er tann, at India er iva- |leys í at tapa valið, tá so nógvir | muhammedanarar | hinvegin kemur familjan | Nehru, Kashmir. hjá sála, frá | Stødan er vorðin av tí, at í 1958 hersettu kinesarar eitt oki á stødd við Danmark. Á hesum øki, ið er sera fólkafátækt., eru ibugvaråfnir buddhistar. hevur í søguligari tíð partur Tibet, sum setti í | 1958, uppaftur verri ein her- verid av Kina Hartil kemur, at Pakistan, hvors partur av Kashmir nú hevur felags mark við Kina, gjørdi vinarsátt- mála við Kina, samstundis sum hetta land gjørdi innrás í Indiu, NÚVERANDI ÓFRIÐURIN Í KASHMIR | Núverandi kreppan í Kashmir, aði mir«, Kash- Sagt frå »Rødd at loyndum. at radiostødin indisk hersettum oki, stan endursendur allar sendingar. nýggj radiostoð senda í verður, sendir men teimum sein- astu bardøgunum, var tað komi til | Frammanundan NORSK ATOMBUMBA? Norskir atomvisindamenn siga, at teir hava nog stóra vitan at gera eina atombumbu, men studul og pening fåa teir ikki fólkinum er mikil andstøda og i | méti øllum tílíkum tiltøkum. | To i lagi er hetta | peningamål, og hetta kann Noreg | ikki id hvussu ikki | einsamalt. | fyrsta eitt loysa er >Vit hoyrdu skríggj frá mishandlaðum fangum — Tey suðurafri- kansku fongslini eru tað mest forbannaða, ein kann hugsa sær« EYGUM SÆÐ PÍNA ÁRA GAMAL FONGSLI | bannada, ein kann hugsa sær.« | Hann upplýsir eitt tíðarskeið | sótu 17 fangar í sama rúmi. yTað fara framvegis ar kakkelakkarnar«, og hann legg- búgva har, men | Okið | 1950 og innlimaði í ríkið í | | meina menn, er sett í verk av Pa-| kistan. Tá krepppan tók við, byrj- | Paki- | mangar samanbrestir tvørtur um | På på oa | våpnadarhvildarmarkid, sum verð- | ur vart báðu megin markið. - | byggja HVÍTAR. LITAÐAR | SVENSKARI, kuldagos | | gjøgnum meg, tá eg hugsi um all-| Hava tygum nomið við »Prelude” 28 Leitið í specialhan SIMME MUSI slag av og tad kapitalismu skrivar | Tað er bara eitt ismu-leninismu, eins | er eitt slag av | Pravda. »Tad kundi ikki verið russisk týsk sosialisma enn ein kinesisk ella | ; | í størri Í Í | | afrikansk eins | | ! ein og ein sósialisma, kapitalisman er hin sama í USA, Bretlandi og Japan. Sosialistiski bólkurin lond, upp kommunismuna, umfatar | øll tey ið á ymiskan hátt sosialismuna. | uppbyggir | Eystureuropa uppbyggir sosialism- | una. Ymisk fyribrigdi kunnu finn- | |ast innanfyri teir 99 kommunista- | flokkarnar i heiminum. Pravda nevnir 4 afrikonsk lond, sum fylgja kommunistisku kósini, | Tað verður ikki talan um pressufrælsi, 'Svenskari vitni til at hvítir vakt- armenn píndu fangar í S.-Afríku iskum londum, men í ollum borgarakríggið. síðan | | | jur aftrat: »Okkara toilet var ein lítil, tóm konservesdóse. | | »Maturin var ræðuligur. Vitl | fingu eitt krúss at eta burtur úr, | General Franco og hvor fangi fekk eina skeið. | Hvorki krússið ella skeidin vórðu| General Franco leiddi sjálvur | nakrantíð vaskad.« | tann stjørnarfundin, har síðsta | »Eg sá ein onglending, sum |hond var løgd á uppskotið, áður | hevði fingið 10 daga fongsul. | enn tað varð sent spanska tingi- | | Hann var sunnur og raskur og „um. vegaði umleið 80 kilo, men eftir | Lógin gevur frælsi til at siga at hann í 10 dagar bara hevði fingið rís og vatn, var hann eitt fullkomið vrak. hoyrdu wødugt skriggj frá mis Hann endar við at siga: »Vit| handladum fangum«. marx- | bara | mun | og | Sovjet | medan | Um tann pressuløg, sum nu er til verdur vidtikin, verdur hin beinleidis censururin avtikin i Spaniu, Nr. 69 tangentarnar å einum RIPPEN klaveri? OPEN — tad svarar sum undir meistarahond — dilin -- Hf, 2625 KKHÚS Tad er bara eitt slag Fólk mistaka seg, tá ið tey tala um eina europeiska, eina asiat- iska og eina afríkanska sosialismu, skrivar Pravda ikki | bólkin: |geri og Sameinda | blikkin. Um hoyra til kommu- Burma, Ghana, Al- repu- men sum nistiska arabiska javnadarmenn sigur Pravda, | at nógvir bólkar eru alt ov mikið Meðan japanski og italski flokkarnir kunnu gera krav uppá at er vVest- | urtýski teoretiskir. vera marxistiskir, flokkurin tað bara av | navni. Nakrir javnaðarflokkar eru domi nerandi sum td. í Bretlandi, Svoríki og Eysturríki, men sanna | sosialisman hevur tó ikki sigrað Í í hesum londum. Pravda sigur víðari, at hogru- | bólkurin í europeisku sosialismuni | ofta heilt skilti seg frá sosialist- anna veruligu málum. Censururin avtikin í Spaniu viðgerðar í spanska tinginum ein kennir í demokrat- forum pressufrælsi, ið er ókent har sina hugsan, avtekur allan fyri- byggjandi censur og beinir burtur allar restriktiónir í sambandi við blaðstjórum og útgávu av »ødum og tíðarritum. Vid kortini: avmarkingar eru kann í betur ymiskar serligum upp Í útgávu stjórnin áleggja krónur blað tilfellum 120.000 bannað uppí € og av einum mánaðir, eini prentsmiðju at arbeiða í 3 mánaðir og einum blaðmanni í sama tíðarskeiði ST BJARGAÐ vil ikki meira forða So- aðalfundi USA vjet STs at atkvoða á ST-adalfundurin hevur verið | lamin síðan 1964, tá USA ikki vil- | Sovjet, Frankaríki og ein- lond skuldu atkvøda, tí tey skyldaðu ST pening, ið svarar til Nú ikki treyt lond di at | støk onnur meira enn tvey åra limagjald USA frå, at tað vil tað til eina | fyri atkvødurætti, at hesi | hevu sagt | meira gera 'fyrst gjalda skuld sina,